II SA/Lu 946/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Jacek Czaja Sędziowie: WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Protokolant: asystent sędziego Jakub Polanowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi K. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego nabycia prawa własności nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz K. Ż. kwotę 1157 (tysiąc sto pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Kółka Rolniczego [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] orzekającej o nieodpłatnym nabyciu z dniem [...] stycznia 2016 r. przez Skarb Państwa z mocy prawa mienia pozostałego po byłym Kółku Rolniczym [...], tj. prawa własności nieruchomości stanowiących działki ewidencyjne nr: [...], [...] i [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] oraz nieruchomości stanowiących działki nr [...] i [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...], wraz z budynkami, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: Pismem z dnia [...] lutego 2017 r. Starosta Z. zwrócił się do Sądu Rejonowego [...] o udzielenie informacji czy Kółko Rolnicze [...] złożyło wniosek o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego w terminie określonym w art. 9 ust. 2a ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym. W odpowiedzi, zgodnie z zaświadczeniem Sądu Rejonowego [...] w L. z siedzibą w Ś., uzyskano informację, że Kółko Rolnicze [...] do dnia 31 grudnia 2015 r. nie złożyło do sądu wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego, a zatem zostało wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. na podstawie art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym. Starosta Z., na podstawie art. 9 ust. 2b ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym orzekł w sprawie nabycia z dniem 1 stycznia 2016 r. przez Skarb Państwa, nieodpłatnie, z mocy prawa, mienia pozostałego po byłym Kółku Rolniczym [...] tj. prawa własności nieruchomości - działek nr [...], [...], [...], [...] [...] i [...] oraz budynków wskazując, iż podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do KRS zgodnie z przepisami ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, które były wpisane do rejestru sądowego na podstawie przepisów obowiązujących do dnia wejścia w życie tej ustawy i które do dnia 31 grudnia 2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do rejestru, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. W myśl art. 9 ust. 2b mienie podmiotów o których mowa wyżej, nabywa nieodpłatnie z mocy prawa Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 2016 r. Nabycie przez Skarb Państwa własności nieruchomości albo użytkowania wieczystego gruntu stwierdza w drodze decyzji administracyjnej starosta właściwy ze względu na miejsce położenia nieruchomości. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Kółko Rolnicze [...] wniosło o jej uchylenie i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie art. 7 i art. 7a k.p.a. oraz art. 21 Konstytucji RP. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze. Uzasadniając decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że Kółko Rolnicze [...] - z uwagi na wykreślenie go z Krajowego Rejestru Sądowego - nie jest stroną niniejszego postępowania i nie przysługuje mu prawo wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...]. Zgodnie bowiem z art. 127 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji odwołanie służy stronie. Ustalenie, że odwołanie wniósł podmiot nieposiadający przymiotu strony obliguje organ odwoławczy do wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Kolegium podkreśliło przy tym, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy jest się stroną postępowania, nie decyduje zatem sama wola, subiektywne przekonanie danego podmiotu, czy też fakt dopuszczenia go przez organ do udziału w postępowaniu, lecz to, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danego podmiotu jako "interes prawny". Jak wywodził organ odwoławczy decyzja Starosty [...] nie orzeka o prawach lub obowiązkach byłego Kółka Rolniczego [...], lecz o nabyciu nieruchomości z mocy prawa przez Skarb Państwa. W ocenie Kolegium Kółko Rolnicze [...], jako były właściciel przedmiotowych nieruchomości, nie może wywodzić interesu prawnego z przysługującego mu wcześniej prawa własności, które utraciło w dniu 1 stycznia 2016 r. Podmiot ten został bowiem wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego, a zatem nie jest już właścicielem ww. nieruchomości, przez co nie przysługuje mu przymiot strony w postępowaniu na podstawie art. 28 k.p.a. Organ drugiej instancji zaznaczył, że z akt sprawy, tj. z zaświadczenia Sądu Rejonowego [...] z dnia 28 marca 2017 r. oraz postanowienia tego Sądu z dnia [...] czerwca 2017 r., jednoznacznie wynika, że Kółko Rolnicze nie złożyło do dnia 31 grudnia 2015 r. wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego i z tego względu uznaje się je za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. Skutek ten następuje z mocy samej ustawy i nie jest możliwe dokonanie jakichkolwiek czynności związanych z wpisem i dokonaniem rejestracji w KRS. W związku z powyższym – zdaniem Kolegium – Kółko Rolnicze [...] nie ma statusu strony w niniejszym postępowaniu, co stanowi podstawę do umorzenia postępowania odwoławczego na mocy art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję organu odwoławczego Kółko Rolnicze [...] wniosło o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 28 k.p.a. poprzez uznanie, że Kółko Rolnicze [...] nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu; - art. 7, art. 9 i art. 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności; - art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania i uchylenie się od rozpatrzenia sprawy co do istoty; - art. 21 Konstytucji RP. Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 1067/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w przypadku kółek rolniczych wpis do rejestru ma charakter konstytutywny, zaś w ocenie Sądu z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania jednoznacznie wynika, że strona skarżąca z dniem 1 stycznia 2016 r. utraciła osobowość prawną. Stosownie bowiem do treści art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art. 1 (tj. ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym), które były wpisane do rejestru sądowego na podstawie przepisów obowiązujących do dnia wejścia w życie tej ustawy i które do dnia 31 grudnia 2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do rejestru, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. W przypadku gdy wniosek o wpis złożony przed dniem 1 stycznia 2016 r. został po tej dacie zwrócony, odrzucony, oddalony albo postępowanie o wpis zostało umorzone, skutki określone w niniejszym przepisie oraz przepisach ust. 2b-2g i 2i powstają z dniem następującym po dniu zwrotu, odrzucenia, oddalenia wniosku albo umorzenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie podkreślił, że okolicznością bezsporną pozostaje, że Kółko Rolnicze [...] nie złożyło wniosku o wpis do rejestru w zakreślonym ustawą terminie, tj. do dnia 31 grudnia 2015 r. Wobec powyższego podmiot ten został uznany przez sąd rejestrowy za wykreślony z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. Okoliczność tę potwierdza zarówno zaświadczenie Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] marca 2017 r. jak i prawomocne postanowienie tego Sądu z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. akt [...], umarzające postępowanie z wniosku Kółka Rolniczego [...] o wpis do KRS, złożonego po terminie określonym w art. 9 ust. 2a ustawy. Potwierdzeniem wykreślenia Kółka Rolniczego [...] z KRS z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2016 r. jest również postanowienie Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] listopada 2017 r., sygn. akt [...], z którego treścią Sąd zapoznał się z urzędu. Podsumowując wskazano, że skoro zgodnie z art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników, z chwilą wpisania do rejestru kółko rolnicze uzyskuje osobowość prawną, to tym samym z chwilą jego wykreślania z rejestru traci ono osobowość prawną. Oznacza to, że na dzień wniesienia skargi w niniejszej sprawie Kółko Rolnicze [...] nie posiadało już zdolności sądowej w rozumieniu art. 25 p.p.s.a., bowiem z dniem 1 stycznia 2016 r. zostało z mocy art. 9 ust. 2a ustawy wykreślone z rejestru, a tym samym przestało być podmiotem praw i obowiązków oraz utraciło możliwość realizowania zdolności do czynności prawnych. Upływ ustawowego terminu do złożenia wniosku o wpis do KRS, określonego w ww. przepisie, jednocześnie powodował, iż brak zdolności sądowej po stronie skarżącego Kółka Rolniczego [...], nie mógł zostać uzupełniony w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a., zaś w takim stanie rzeczy skarga podlegała odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. W wyniku wniesienia przez Kółko Rolnicze [...] skargi kasacyjnej, w sprawie orzekał Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 4030/18 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu orzeczenia zwrócono uwagę na to, że Kółko Rolnicze kwestionuje zasadność wydanej decyzji stwierdzającej w trybie art. 9 ust. 2b i ust. 2i Przepisów wprowadzających ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym nieodpłatne nabycie przez Skarb Państwa własności jego nieruchomości właśnie z tego względu, że, jak twierdzi, nie utraciło swojej podmiotowości prawnej, a tym samym i zdolności sądowej. Oznacza to, że kwestia oceny zdolności sądowej pozostaje w ścisłym związku z oceną przesłanki materialnoprawnej warunkującej wydanie decyzji pozbawiającej skarżące Kółko własności nieruchomości, czyli pozostaje w związku z kontrolą legalności decyzji. Należy zauważyć, że rozstrzygnięcie organu odwoławczego również sprowadza się do zakwestionowania zdolności administracyjnoprawnej skarżącego Kółka Rolniczego. W takiej sytuacji sąd administracyjny nie może kwestionować legitymacji skarżącego z powodu braku zdolności sądowej. Powodowałoby to bowiem, że nie zostałaby rozstrzygnięta wyrokiem sądu administracyjnego istota sprawy, a mianowicie czy skarżące Kółko rzeczywiście nie ma podmiotowości prawnej, a tym samym czy własność jego nieruchomości nabył w trybie cytowanego na wstępie art. 9 ust. 2b nieodpłatnie Skarb Państwa. Wprawdzie jest oczywiste, że brak zdolności sądowej stwarza przeszkodę do merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd (art. 58 §1 pkt 5 p.p.s.a.), a rozpoznanie sprawy mimo braku tej zdolności prowadzi do nieważności postępowania sądowego (art. 183 § 2 pkt 2 p.p.s.a.), to jednak zdolności tej na gruncie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie można postrzegać tak jak podmiotowości prawnej w innych dziedzinach prawa. Skoro w judykaturze i doktrynie przyjmuje się, że zdolność administracyjnoprawną należy pojmować szeroko, co wynika z różnorodności prawnej spraw (uregulowań), które mogą być rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym, to w konsekwencji i zdolności sądowoadministracyjnej nie można postrzegać w odmienny sposób. Przepis art. 25 p.p.s.a. należy zatem wykładać w ten sposób, że w takim przypadku, gdy kontrolowane przez sąd administracyjny rozstrzygnięcie oparte jest na przesłance braku podmiotowości prawnej skarżącego (braku zdolności administracyjnej), to brak ten nie może skutkować przyjęciem braku zdolności sądowoadministracyjnej skutkującej zastosowaniem art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji lub postanowienia następuje w szczególności w przypadku, gdy zaskarżony akt narusza przepisy prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy lub przepisy postępowania – w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich uchylenie, gdyż przy ich wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wydane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze i zaskarżone do sądu administracyjnego rozstrzygnięcie miało charakter formalny i dotyczyło umorzenia postępowania odwoławczego. Decyzja ta została wydana w związku z odwołaniem wniesionym przez skarżącego od decyzji stwierdzającej nieodpłatne nabycie przez Skarb Państwa z mocy prawa mienia pozostałego po Kółku Rolniczym [...], które w ocenie organów obu instancji utraciło przymiot osobowości prawnej z uwagi na niezłożenie do dnia 31 grudnia 2015 r. wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego. Materialnoprawną podstawę obu tych rozstrzygnięć stanowił art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 1997 r. Nr 121, poz. 770 ze zm. – dalej także jako: "przepisy wprowadzające KRS"). Zgodnie z tym przepisem podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego zgodnie z przepisami ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, które były wpisane do rejestru sądowego na podstawie przepisów obowiązujących do dnia wejścia w życie tej ustawy i które do dnia 31 grudnia 2015 r. nie złożyły wniosku o wpis do rejestru, uznaje się za wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. W przypadku gdy wniosek o wpis złożony przed dniem 1 stycznia 2016 r. został po tej dacie zwrócony, odrzucony, oddalony albo postępowanie o wpis zostało umorzone, skutki określone w niniejszym przepisie oraz przepisach ust. 2b-2g i 2i powstają z dniem następującym po dniu zwrotu, odrzucenia, oddalenia wniosku albo umorzenia postępowania. Przepisy ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. statuowały obowiązek przerejestrowania się do Krajowego Rejestru Sądowego, przy czym art. 9 ust. 2a tej ustawy określał skutki niedopełnienia tego obowiązku. Konsekwencja niezłożenia do dnia 31 grudnia 2015 r. wniosku o wpis do rejestru przez podmioty objęte hipotezą art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS lub też doprowadzenia do sytuacji, w której wniosek o wpis złożony przed dniem 1 stycznia 2016 r. został po tej dacie zwrócony, odrzucony, oddalony albo postępowanie o wpis zostało umorzone, było uznanie podmiotu za wykreślony z rejestru, odpowiednio bądź z dniem 1 stycznia 2016 r., bądź też z dniem następującym po dniu zwrotu, odrzucenia, oddalenia wniosku albo umorzenia postępowania. Wykreślenie z rejestru podmiotu, który osobowość prawną uzyskał z chwilą rejestracji, a więc w przypadku którego wpis do rejestru miał charakter konstytutywny, skutkuje utratą bytu prawnego podmiotu. Do stanowiska takiego, opartego na treści art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS, odwoływały się organy obu instancji, przy czym wydanie w pierwszej instancji decyzji stwierdzającej nabycie własności nieruchomości przez Skarb Państwa było w ocenie organu prostą konsekwencją niezłożenia przez skarżącego wniosku o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego w terminie do dnia 31 grudnia 2015 r. (art. 9 ust. 2b w zw. z art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS). Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w składzie rozpoznającym sprawę ponownie, stanowisko takie uznać należy za wadliwe, albowiem uwadze organów obu instancji, podobnie jak i sądów powszechnych wystawiających zaświadczenie z dnia [...] marca 2017 r., znak: [...] oraz orzekających w przedmiocie wpisu i przewlekłości postępowania, uszło, że co do zasady w przypadku tego rodzaju podmiotu jak kółko rolnicze, a więc społeczno-zawodowej organizacji rolników, kwestie związane z wpisem do Krajowego Rejestru Sądowego regulował nie art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS, lecz art. 10 ust. 1 tej ustawy. Kółko rolnicze jest dobrowolną, niezależną i samorządną, społeczno-zawodową organizacją rolników indywidualnych, reprezentującą całokształt ich interesów zawodowych i społecznych (art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników, Dz.U. z 1982 r. Nr 32, poz. 217 ze zm.). Niewątpliwie więc kółko rolnicze jest społeczno-zawodową organizacją rolników, o której mowa w art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS. W poprzednio obowiązującym stanie prawnym kółka rolnicze były rejestrowane, w prowadzonym w formie oddzielnej księgi rejestrowej, dziale A rejestru kółek rolniczych, rolniczych zrzeszeń branżowych, związków rolników, kółek i organizacji rolniczych oraz związków rolniczych zrzeszeń branżowych, działających na podstawie przepisów ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników. W sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżące Kółko Rolnicze było pierwotnie zarejestrowane w takim rejestrze prowadzonym przez Sąd Rejonowy [...]. Obecnie tego rodzaju społeczno-zawodowe organizacje rolników są rejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym w rejestrze stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej. Przepis art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 9 ust. 2a tej ustawy, co oznacza, że w przypadku podmiotów nim objętych zastosowanie powinien znaleźć tryb przerejestrowania do Krajowego Rejestru Sądowego określony w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a. Art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS stanowi, że podmiot podlegający zgodnie z przepisami ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, obowiązkowi wpisu do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej, wpisany do odpowiedniego rejestru przed dniem 1 stycznia 2001 r., wpisuje się do tego rejestru z urzędu. Przepisu art. 6946 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego nie stosuje się. Skoro zatem skarżące Kółko Rolnicze było wpisane do odpowiedniego rejestru przed dniem 1 stycznia 2001 r., zaś obecnie podlegało wpisaniu do Krajowego Rejestru Sądowego jako organizacja społeczno-zawodowa, to co do zasady do kwestii tego przerejestrowania miał zastosowanie art. 10 przepisów wprowadzających KRS, zaś wpisu do rejestru należało dokonać z urzędu. W takiej sytuacji nie miał natomiast zastosowania art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS i wynikające z niego skutki związane z niezłożeniem wniosku o wpis do rejestru, w tym uznanie podmiotu za wykreślony z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. Zastosowania nie miał również art. 10 ust. 2b przepisów wprowadzających KRS, albowiem skutek w postaci nabycia mienia przez Skarb Państwa powiązany został wyłącznie z podmiotami, o których mowa w art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS. Organy administracji obu instancji pominęły całkowicie regulację zawartą w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, błędnie uznając, że w sprawie miały zastosowanie przepisy art. 9 ust. 2a i 2b przepisów wprowadzających KRS. Organy poprzestały w sprawie na bezkrytycznym zaaprobowaniu zaświadczenia wystawionego przez sąd powszechny, nie podejmując żadnych działań potrzebnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, jak też ignorując całkowicie zarzuty i twierdzenia podnoszone przez skarżące Kółko Rolnicze, które między innymi podnosiło, że wpis Kółka do KRS winien być dokonany z urzędu na podstawie art. 10 ustawy, a na co miał wskazywać już Sąd Rejonowy [...] Wydział V Gospodarczy w postanowieniu z dnia [...] stycznia 2001 r. o przekazaniu akt rejestrowych Wydziałowi XI Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego [...]. W sprawie nie dokonano żadnych ustaleń odnośnie tego, czy sąd rejestrowy dokonywał wpisu skarżącego Kółka Rolniczego do Krajowego Rejestru Sądowego w trybie art. 10 przepisów wprowadzających KRS, czy w ogóle zostało wszczęte takie postępowanie i jak się ono zakończyło. Wyjaśnić przy tym należy, że wynikający z art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS obowiązek wpisania do rejestru z urzędu podmiotów w postaci stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej, może zostać skutecznie zrealizowany tylko o tyle, o ile sąd rejestrowy jest w posiadaniu wszystkich danych i dokumentów niezbędnych do dokonania wpisu. Wszelkie braki w tym zakresie skutkować powinny wezwaniem podmiotu podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru do uzupełnienia tych danych, zaś nieuzupełnienie danych skutkuje umorzeniem postępowania o wpis (art. 10 ust. 3 i 4 przepisów wprowadzających KRS). Umorzenie postępowania o wpis nie stanowi przeszkody do dokonania wpisu podmiotu do rejestru na jego wniosek (art. 10 ust. 5 przepisów wprowadzających KRS). W sprawie nie ustalono czy tego rodzaju postępowanie zostało w ogóle wszczęte odnośnie skarżącego. Konieczność stosowania w odniesieniu do kółek rolniczych trybu przerejestrowania określonego w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a tej ustawy, sprawia, że inaczej niż uczyniły to organy administracji, ocenić należy również kwestię zachowania przez skarżącego osobowości prawnej. Kółko rolnicze podlega rejestracji, przy czym nabywa ono osobowość prawną z chwilą dokonania rejestracji (art. 18 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników). Jak wskazano już wyżej wykreślenie z rejestru podmiotu, który osobowość prawną uzyskał z chwilą rejestracji, a więc w przypadku którego wpis do rejestru miał charakter konstytutywny, skutkuje utratą bytu prawnego podmiotu. Do utraty osobowości prawnej przez skarżącego doszłoby zatem wtedy, gdyby został on wykreślony z rejestru lub gdyby, tak jak stanowi to art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS, uznano go z wykreślony z rejestru z mocy prawa. Skoro w sprawie nie ma zastosowania art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS, to skarżącego nie można uznać za podmiot wykreślony z rejestru z mocy prawa. Z uwagi na powyższe nie można w sprawie przyjąć, że skarżący utracił osobowość prawną na skutek uznania go za podmiot wykreślony z rejestru. W tej sytuacji ocenić należało, czy utratą osobowości prawnej skarżącego mogło skutkować wygaśnięcie mocy dotychczasowych wpisów w rejestrze kołek rolniczych, o którym mowa w art. 9 ust. 2 przepisów wprowadzających KRS. Czym innym jest bowiem wykreślenie podmiotu z rejestru, w sytuacji, gdy wpis wykreślenia (analogicznie jak sama rejestracja) ma charakter konstytutywny, a czym innym utrata mocy wpisu. W ocenie Sądu odpowiedź na tak postawione pytanie musi mieć charakter negatywny. Utrata osobowości prawnej oznacza ustanie osoby prawnej. Już więc z uwagi na powyższe, tak doniosły skutek prawny musi wynikać w sposób wyraźny z przepisów prawa. W przeciwieństwie do wpisu wykreślenia z rejestru, obowiązujące przepisy nie łączą ustania bytu prawnego osób prawnych z samym tylko faktem wygaśnięcia mocy dotychczasowych wpisów w rejestrach sądowych. W szczególności zaś skutku takiego nie można wywieść ani z przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym, ani też z ustawy z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników. Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że wygaśnięcie mocy dotychczasowych wpisów w rejestrze kołek rolniczych, o którym mowa w art. 9 ust. 2 przepisów wprowadzających KRS, nie skutkowało utratą osobowości prawnej skarżącego. Podkreślić trzeba przy tym, że w taki też sposób kwestia ta jest również postrzegana w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz piśmiennictwie prawniczym (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 360/08 i aprobująca to orzeczenie glosa Michała Godlewskiego, System Informacji Prawnej Lex). Powyższe oznaczałoby, że pomimo wygaśnięcia mocy dotychczasowych wpisów w rejestrze kółek rolniczych, skarżący nadal zachował osobowość prawną. Na marginesie już tylko należy przypomnieć, że w wiążącym w sprawie postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 4030/18 wyjaśniono, że w sytuacji, gdy kontrolowane przez sąd administracyjny rozstrzygnięcie oparte jest na przesłance braku podmiotowości prawnej skarżącego (braku zdolności administracyjnej), to brak ten nie może skutkować przyjęciem braku zdolności sądowoadministracyjnej. Jak wskazano już wyżej zasadnicza wadliwość w działaniu organów wynikała z bezkrytycznego zaaprobowania zaświadczenia wystawionego przez sąd powszechny, przy jednoczesnym braku podjęcia jakichkolwiek działań niezbędnych do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Jakkolwiek tego rodzaju zaświadczenie wystawione przez sąd rejestrowy jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, to powyższe nie oznacza niedopuszczalności procesowego podważenia wiarygodności takiego dowodu. Dokumenty urzędowe, tak jak i inne dowody zgromadzone w postępowaniu administracyjnym, powinny być przedmiotem oceny organu. Wiążące się z dokumentem urzędowym domniemania autentyczności dokumentu oraz zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, mogą zostać obalone tak przez strony, jak i organ, przy czym – z uwagi na rangę takiego dokumentu i łączące się z nim domniemania – okoliczność taka musi zostać przekonująco wykazana w trakcie trwania postępowania. W sytuacji, gdy treść wystawionego przez sąd powszechny zaświadczenia pozostawała w sprzeczności z przepisami obowiązującego prawa, organy nie powinny poprzestać na bezkrytycznym uznaniu takiego dokumentu, lecz powinny podjąć wszelkie możliwe działania, konieczne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. W szczególności w takiej sytuacji organy powinny zwrócić się do podmiotu będącego wystawcą dokumentu o wyjaśnienie sprzeczności istniejących pomiędzy treścią tego dokumentu, z którego wynikało, że Kółko Rolnicze [...] zostało wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. na podstawie art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz treścią przepisów tej ustawy, z których wynika, że do przerejestrowania tego rodzaju podmiotów jak kółko rolnicze znajduje zastosowanie tryb określony w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS. W identyczny sposób należało także ocenić dowody z dokumentów w postaci postanowienia Sądu Rejonowego [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. akt [...] oraz postanowienia Sądu Okręgowego [...] z dnia [...] listopada 2017 r., sygn. akt [...]. W obu tych orzeczeniach sądy poprzestały jedynie na prostym stwierdzeniu faktu niezłożenia przez skarżącego wniosku o wpis do rejestru, pomijając to, że do przerejestrowania kółka rolniczego, będącego społeczno-zawodową organizacja rolników, zastosowanie miał tryb określony w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a tej ustawy, co oznaczało, że skarżący nie miał obowiązku składania wniosku o wpis do rejestru, o którym mowa w art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS. Przedstawione powyżej argumenty uzasadniają wniosek, że sprawa nie została w sposób wyczerpujący wyjaśniona dla merytorycznego jej rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy orzekając w sprawie nie zebrał całego materiału dowodowego i nie ocenił należycie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszył art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Co oczywiste tych samych uchybień dopuścił się również organ pierwszej instancji, na którym to w pierwszym rzędzie spoczywał obowiązek przeprowadzenia prawidłowego i wnikliwego postępowania dowodowego oraz należytego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Przede wszystkim zaś organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci art. 9 ust. 2a, art. 9 ust. 2b i art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS. Stwierdzone naruszenia zakwalifikować należało jako naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Jako, że identycznych uchybień dopuścił się również organ pierwszej instancji, na podstawie art. 135 p.p.s.a., uchyleniu podlega również i jego rozstrzygnięcie. Opisane naruszenia przepisów dotyczyły okoliczności mających podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a zatem były to wadliwości, które kwalifikować należało jako mające istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem dotyczyły one samej istoty rozstrzygnięcia z art. 9 ust. 2b przepisów wprowadzających KRS. Skutkiem wyroku Sądu będzie powrót sprawy do etapu postępowania przed organem pierwszej instancji, celem ponownego rozpatrzenia. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy uwzględnią ocenę prawną sformułowaną w niniejszym uzasadnieniu i zastosują się do niej. W pierwszej kolejności organy podejmą wszelkie możliwe działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Z uwagi na rangę zaświadczenia z dnia [...] marca 2017 r., [...], będącego dokumentem urzędowym, organ pierwszej instancji zwróci się do podmiotu będącego wystawcą dokumentu, tj. do Sądu Rejonowego [...] o wyjaśnienie sprzeczności istniejących pomiędzy treścią tego dokumentu, z którego wynika, że Kółko Rolnicze [...] zostało wykreślone z rejestru z dniem 1 stycznia 2016 r. na podstawie art. 9 ust. 2a ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz treścią przepisów tej ustawy, z których wynika, że do przerejestrowania tego rodzaju podmiotów jak kółko rolnicze będące społeczno-zawodową organizacją rolników, zastosowanie znajduje tryb określony w art. 10 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS. Organ rozważy także potrzebę zwrócenia się do Sądu Rejonowego [...] o nadesłanie odpisu, opisywanego przez skarżącego, postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Wydział V Gospodarczy z dnia [...] stycznia 2001 r. o przekazaniu akt rejestrowych Wydziałowi XI Krajowego Rejestru Sądowego Sądu Rejonowego [...]. Sporządzając uzasadnienie decyzji organy zadbają o to, by należycie i wyczerpująco wyjaśnić podstawę faktyczna i prawną rozstrzygnięcia, wskazując w sposób jednoznaczny te ustalenia, które zadecydowały o zastosowaniu bądź niestosowaniu w sprawie dyspozycji art. 9 ust. 2b przepisów wprowadzających KRS. Końcowo zwrócić należy uwagę skarżącemu, że również on sam powinien rozważyć potrzebę wystąpienia bezpośrednio do Sądu Rejonowego [...] o wpis skarżącego do rejestru na podstawie art. 10 przepisów wprowadzających KRS, z jednoczesnym zaznaczeniem, że do przerejestrowania tego rodzaju podmiotów jak kółko rolnicze będące społeczno-zawodową organizacją rolników, znajduje zastosowanie tryb określony w art. 10 ust. 1 przepisów wprowadzających KRS, a nie w art. 9 ust. 2a przepisów wprowadzających KRS. W tym stanie rzeczy, na podstawie przytoczonych powyżej przepisów oraz w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. w związku § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Wśród kosztów tych, zgodnie ze wskazaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uwzględniono również koszty poniesione przez skarżącego w związku z postępowaniem kasacyjnym przeprowadzonym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Łącznie na koszty poniesione przez skarżącego składały się kwoty: [...] zł wpisu uiszczonego od skargi (k.18), [...] zł wpisu uiszczonego od skargi kasacyjnej (k.68), [...] zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (k.55) oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego: w kwocie [...]zł za postępowanie przed sądem administracyjnym drugiej instancji i [...] zł za postępowanie przed sądem administracyjnym pierwszej instancji.