II SA/Bk 703/18
WyrokWSA w Białymstoku2019-02-14
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Grażyna Gryglaszewska, Marek Leszczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego o nałożeniu kary pieniężnej jest ważna, jeśli odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione do niewłaściwego organu odwoławczego?Ratio decidendi
Decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej jest dotknięta wadą nieważności, ponieważ została wydana przez organ niewłaściwy miejscowo do rozpatrzenia odwołania. Właściwość miejscową organu odwoławczego w sprawach kar pieniężnych nałożonych na podstawie ustawy o systemie monitorowania drogowego ustala się według siedziby kontrolowanego, a nie miejsca przeprowadzenia kontroli.Stan faktyczny
Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. nałożył na E. Sp. z o.o. karę pieniężną za nieuzupełnienie zgłoszenia w systemie SENT. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka E. złożyła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o SENT oraz Ordynacji podatkowej. Sąd stwierdził nieważność decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z urzędu z powodu niewłaściwości miejscowej organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lutego 2019 r. sprawy ze skargi E. Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. na rzecz skarżącego E. Sp. z o.o. w O. kwotę 200,00 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...] Naczelnik P. Urzędu Celno – Skarbowego w B. wymierzył E. Sp. z o. o. w O. karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za nieuzupełnienie zgłoszenia przewozu towaru podlegającego systemowi monitorowania drogowego (SENT). Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 2 pkt 8, art. 3 ust. 11, art. 6 ust. 3, art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów (Dz. U. z 2017 r., poz. 708 ze zm.). Organ wskazał, że kara została wymierzona za stwierdzoną podczas kontroli środka transportu nieprawidłowość polegającą na braku uzupełnienia pola dotyczącego numeru zezwolenia drogowego, który miał obowiązek zgłosić przewoźnik do rejestru SENT. W pouczeniu zamieszczonym w decyzji wskazano na prawo odwołania się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej: DIAS).
Odwołanie od powyższej decyzji do DIAS w B. złożyła Spółka E., która zakwestionowała zasadność wymierzenia kary pieniężnej oraz zarzuciła organowi naruszenie art. 26 ust 3 pkt 2 i ust.5 w związku z art. 22 ust. 2 ustawy o systemie monitorowania drogowego (ustawa o SENT) oraz art. 121 § 1, 122, 191, 67 b § 1 pkt 2 i art. 3 pkt 3 lit. c Ordynacji podatkowej (o.p.).
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. znak [...] DIAS w B. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy jako zgodną z prawem i opartą o właściwie ustalony stan faktyczny oraz należycie wyważony interes publiczny i interes podatnika.
Skargę na decyzję organu odwoławczego Spółka E. (zwana: skarżącą) złożyła do sądu administracyjnego. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Skarżąca zarzuciła decyzji:
- naruszenie art. 26 ust. 3 pkt 2 i ust. 5 w związku z art. 22 ust. 2 ustawy o SENT poprzez nieprzyjęcie "ważnego interesu przewoźnika" jako przesłanki umorzenia postępowania,
- naruszenie art. 122, 121, 127, 191, 67 b § 1 pkt 2 w związku z art. 3 pkt 3 lit. c Ordynacji podatkowej poprzez rozstrzygnięcie sprawy wbrew zasadom: prawdy obiektywnej, działania na niekorzyść skarżącej, swobodnej oceny dowodów i dwuinstancyjności postępowania, a także błędnej oceny "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego" przemawiających za odstąpieniem od nałożenia kary.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu lecz z innych przyczyn niż wskazano w zarzutach skargi. Zaskarżona decyzja obarczona jest wadą stanowiącą podstawę do stwierdzenia jej nieważności, co Sąd orzekający, nie będąc związany zarzutami skargi, zauważył z urzędu (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107, zwanej: p.p.s.a.).
Organem pierwszej instancji, który w drodze decyzji administracyjnej nałożył karę pieniężną na skarżącą jest Naczelnik P. Urzędu Celno – Skarbowego w B., tj. organ właściwy dla miejsca przeprowadzenia kontroli. Nastąpiło to zgodnie z art. 26 ust. 2 ustawy o systemie monitorowania drogowego.
Zgodnie z art. 26 ust. 5 ustawy o systemie monitorowania drogowego, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (dalej: O.p.). Ustawa o SENT nie precyzuje zakresu właściwości organu odwoławczego, dlatego należy przyjąć, że w takiej sytuacji zastosowanie znajduje art. 221a § 2 O.p. Stosownie do jego treści, w przypadku wydania w pierwszej instancji przez naczelnika urzędu celno-skarbowego decyzji innej niż decyzja, o której mowa w § 1 (ten przypadek w sprawie nie występuje), odwołanie od tej decyzji służy do dyrektora izby administracji skarbowej właściwego dla kontrolowanego w dniu zakończenia postępowania podatkowego. Stosownie do treści art. 221a § 3 O.p., jeżeli nie można ustalić właściwego dyrektora izby administracji skarbowej zgodnie z § 2, odwołanie służy do dyrektora izby administracji skarbowej właściwego ze względu na siedzibę naczelnika urzędu celno-skarbowego, który wydał decyzję.
Z powyższego wynika, że odwołanie od decyzji naczelnika urzędu celno-skarbowego w sprawie nałożenia kary pieniężnej w trybie przepisów ustawy o SENT służy do dyrektora izby administracji skarbowej właściwego dla kontrolowanego w dniu zakończenia postępowania podatkowego (w tej sprawie administracyjnego). Ustawodawca w analizowanym przepisie ustanawia bowiem właściwość miejscową przy wnoszeniu odwołania, wskazując na dyrektora izby administracji skarbowej, który co do zasady byłby właściwy nie z uwagi na naczelnika urzędu celno-skarbowego wydającego decyzję, ale dla kontrolowanego. Odnośnikiem czasowym przy przyjmowaniu właściwości miejscowej w tym przypadku jest dzień zakończenia postępowania podatkowego, a w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego (por. L. Etel red.; Dowgier Rafał, Pietrasz Piotr, Popławski Mariusz, Stachurski Wojciech, Teszner Krzysztof, Komentarz Ordynacja podatkowa, 2018 oraz wyroki w sprawach: II SA/Go 567/18 z dnia 4 października 2018 r., III SA/Gd 394/18 z dnia 20 września 2018 r., z dnia 19 września 2018 r., I SA/Ol 316/18 oraz z dnia 30 sierpnia 2018 r., V SA/Wa 190/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Zasadą jest natomiast, że jeżeli ustawy podatkowe nie stanowią inaczej, właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu wymienionego w art. 133 § 2 (art. 17 § 1 O.p.).
W sprawie niniejszej skarżąca ma siedzibę w O. na terenie województwa w. A zatem to Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O. był właściwy do rozpatrzenia jej odwołania, mimo że z uwagi na miejsce kontroli przewozu towarów, właściwy do wydania decyzji w pierwszej instancji był Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. Organ pierwszej instancji nieprawidłowo zatem pouczył skarżącą o prawie wniesienia odwołania do DIAS w B.
Wobec powyższego działanie DIAS w B. dotknięte było wadą nieważności określoną w art. 247 § 1 pkt 1 O.p., co uzasadniało stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w kwocie 200 zł, orzeczono w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło