II FSK 378/17
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-02-21
Skład orzekający: Sławomir Presnarowicz, Grażyna Nasierowska, Cezary Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, nie przedstawiając w uzasadnieniu wyroku stanu faktycznego sprawy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że jego uzasadnienie naruszało art. 141 § 4 PPSA. Sąd pierwszej instancji nie przedstawił w uzasadnieniu stanu faktycznego sprawy, ograniczając się jedynie do przytoczenia pytań zawartych we wniosku o interpretację, co uniemożliwiło merytoryczną kontrolę jego rozstrzygnięcia. NSA podkreślił, że wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego jest kluczowe dla możliwości wydania interpretacji indywidualnej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą kosztów uzyskania przychodów przy zbyciu udziałów w spółce osobowej. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając wniosek za zbyt abstrakcyjny i niezindywidualizowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o odmowie wszczęcia, uznając, że wniosek nie był wadliwy formalnie i powinien zostać rozpatrzony merytorycznie. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 141 § 4 PPSA, z powodu wadliwego uzasadnienia wyroku.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, Sędzia NSA Grażyna Nasierowska (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Cezary Koziński, Protokolant Justyna Bluszko-Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2019 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Rozwoju i Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2016 r. sygn. akt III SA/Wa 2256/15 w sprawie ze skargi M. R. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 10 czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2) zasądza od M. R. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z 18 października 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 2256/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie Ministra Finansów z 10 czerwca 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku M. R. o udzielenie interpretacji indywidualnej.
Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że 7 września 2012 r. skarżący złożył wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ustalenia kosztów uzyskania przychodów.
Minister Finansów postanowieniem z 30 listopada 2012 r., wydanym na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14b § 1 i art. 14h oraz art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm. – dalej: "O.p.") odmówił wszczęcia postępowania uznając, że wniosek podatnika jest zbyt abstrakcyjny, a jego niezindywidualizowany charakter nie pozwala na merytoryczne rozpatrzenie. Zdaniem organu, istota wniosku sprowadzała się do żądania wydania rozstrzygnięcia uwzględniającego wszelkie rozważane przez skarżącego skutki podatkowe związane z likwidacją spółki osobowej, które mogą potencjalnie mieć miejsce. Tym samym uznał, że wniosek skarżącego jest w istocie wnioskiem o udzielenie porady z zakresu obowiązków podatkowych w celu optymalizacji obciążeń podatkowych.
Po rozpoznaniu zażalenia Minister Finansów postanowieniem z 29 stycznia 2013 r. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. Skarżący złożył na to postanowienie skargę do sądu administracyjnego. W efekcie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 4 września 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 695/13 uchylił zaskarżone postanowienie stwierdzając, że doszło do naruszenia przepisów postępowania podatkowego: art. 130 § 1 pkt 6 w zw. z art. 221 i art. 239 O.p., z uwagi na udział tych samych osób w wydaniu postanowień obu instancji. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 30 marca 2015 r. umorzył postępowanie kasacyjne z uwagi na cofnięcie przez organ skargi kasacyjnej.
Minister Finansów, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z 10 czerwca 2015 r. po raz drugi utrzymał w mocy własne postanowienie z 30 listopada 2012 r. W uzasadnieniu zwrócił uwagę, że — stosownie do treści art. 14b § 1 O.p. — z wnioskiem o wydanie interpretacji nie może wystąpić osoba, która chciałaby tylko zaznajomić się z poglądem organu interpretacyjnego na możliwość stosowania oraz wykładnię określonego przepisu prawa podatkowego wyłącznie z przyczyn czysto poznawczych. Wniosek nie może też dotyczyć stosowania prawa podatkowego w ogóle; musi być pytaniem o rozstrzygnięcie konkretnego stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Zdaniem organu skarżący nie potrafił w swoim wniosku na tyle wykrystalizować jego przedmiotu, aby dotyczył zindywidualizowanego zdarzenia przyszłego. Opisane we wniosku czynności, przedstawione warianty (przykłady) postępowania, miały charakter alternatywny, multikierunkowy. Istota wniosku sprowadzała się do żądania wydania rozstrzygnięcia o charakterze bardzo ogólnym, nie do końca określonym oraz w ogóle nie umiejscowionym w czasie. Organ podkreślił, że skarżący w opisie zdarzenia przyszłego nie wskazał, iż otrzymane składniki majątku "wniesie do spółki z ograniczoną odpowiedzialnością bądź sprzeda na rynku", jak również nie podał "dokładnej firmy spółki, której jest akcjonariuszem". W konsekwencji Minister za uzasadnione uznał zastosowanie w niniejszej sprawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h O.p. Ponadto — zdaniem organu — analiza treści wniosku, postawionego pytania oraz zajętego stanowiska, świadczyła, że wnioskodawca nie mógł być uznany za "zainteresowanego", składającego wniosek w swojej indywidualnej sprawie, w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. Nie był zatem legitymowany do złożenia takiego wniosku i uzyskania interpretacji indywidualnej. W związku z powyższym interpretacja nie mogła mu zostać wydana, postępowanie w przedmiocie wydania interpretacji nie toczyło się, gdyż nie zostało skutecznie wszczęte, a co za tym idzie — nie upłynął 3 miesięczny termin przewidziany przez art. 14d O.p. Według Ministra Finansów, skoro wniosek Skarżącego nie mógł skutecznie uruchomić (wszcząć) postępowania w przedmiocie wydania interpretacji indywidualnej, to nie mógł nastąpić skutek określony w art. 14o O.p. polegający na uznaniu, że wobec przekroczenia 3 miesięcznego terminu została wydana interpretacja stwierdzająca prawidłowość jego stanowiska w pełnym zakresie.
W skardze złożonej na powyższe postanowienie skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności postanowienia z 10 czerwca 2015 r. oraz poprzedzającego go postanowienia z 30 listopada 2012 r., ewentualnie — o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, potwierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 14d O.p. w rezultacie czego wydana została tzw. interpretacja milcząca, o której mowa w art. 14o O.p., względnie — na podstawie art. 146 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.) — o uznanie, iż jego stanowisko wyrażone we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego jest w całości prawidłowe oraz o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z właściwymi przepisami. Występując z powyższymi wnioskami skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 14a O.p. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z 30 listopada 2012 r., czego skutkiem było niewydanie interpretacji indywidualnej w sytuacji, gdy w analogicznym stanie faktycznym i przy analogicznej argumentacji prawnej organy podatkowe wydawały interpretacje indywidualne prawa podatkowego, co w konsekwencji prowadziło do rażącego naruszenia obowiązku dążenia do zapewnienia jednolitego stosowania prawa podatkowego;
2) art. 14b § 3 O.p. oraz art. 14b § 3 O.p., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z 30 listopada 2012 r. i w efekcie niewydanie interpretacji indywidualnej, pomimo iż wszelkie przesłanki formalne i merytoryczne wniosku wymagane przez te przepisy zostały spełnione przez skarżącego;
3) art. 14b § 5 O.p. oraz art. 165a § 1 ww. ustawy, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z 30 listopada 2012 r., w wyniku którego odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji bez spełniania przez wniosek przesłanek, które stanowią podstawę do odmowy wydania interpretacji indywidualnej;
4) art. 14b § 6 O.p. w zw. z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.), poprzez wydanie przez organ postanowienia z 30 listopada 2012 r., w sytuacji gdy ww. rozporządzenie przewiduje upoważnienie jedynie do wydawania, w imieniu ministra właściwego do spraw finansów publicznych, interpretacji indywidualnych, a nie postanowień o odmowie wszczęcia postępowania lub rozpatrywania zażaleń na to postanowienie, które powinny być wydane przez Ministra Finansów;
5) art. 120 w zw. z art. 14d O.p., poprzez nieuzasadnione utrzymanie w mocy postanowienia z 30 listopada 2012 r. dotkniętego wadą nieważności i w konsekwencji niewydanie interpretacji indywidualnej w terminie, przez co nastąpiło wydanie interpretacji milczącej aprobującej stanowisko skarżącego;
6) art. 121 w zw. z art. 14h O.p., poprzez naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych arbitralnym działaniem, w sytuacji gdy podatnik miał prawo oczekiwać, iż jego sprawa zostanie rozpatrzona tak jak analogiczne sprawy rozpatrywane przez Ministra Finansów - upoważnionych przez niego dyrektorów izb skarbowych, w indywidualnych sprawach innych podatników;
7) art. 125 w zw. z art. 14h O.p., poprzez naruszenie zasady szybkości działania, związane z niewydaniem interpretacji, podczas gdy w analogicznym stanie faktycznym, analogiczne sprawy były już rozpatrywane przez Ministra Finansów, a interpretacje w tych sprawach wydawane.
Zdaniem skarżącego organ mógł bez żadnych przeszkód wydać bardzo krótką i prostą indywidualną interpretację, w której mógł potwierdzić jego stanowisko jako prawidłowe, to jest: mógł stwierdzić, że w przypadku otrzymania przez niego udziałów nabytych lub objętych w ramach likwidacji lub wystąpienia ze spółki koszt uzyskania przychodów przy ich odpłatnym zbyciu, w tym zbyciu w celu umorzenia (umorzenie dobrowolne) bądź wniesieniu aportem do spółki kapitałowej, jak również w przypadku umorzenia przymusowego lub automatycznego udziałów nabytych lub objętych należy obliczyć w wysokości wydatków poniesionych przez spółkę osobową na nabycie udziałów nabytych, lub też uznać jego stanowisko za nieprawidłowe.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga jest zasadna, choć nie podzielił wszystkich jej zarzutów. W ocenie Sądu wniosek skarżącego o wydanie interpretacji nie mógł być kwalifikowany jako taki, który uniemożliwia wydanie interpretacji i który w związku z tym uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania. Jak wynikało z treści wniosku, sformułowano w nim tylko trzy pytania:
1) w jaki sposób wnioskodawca powinien ustalić koszt uzyskania przychodu w przypadku odpłatnego zbycia (w tym umorzenia dobrowolnego) lub wniesienia aportem do spółki kapitałowej udziałów nabytych?
2) w jaki sposób wnioskodawca powinien ustalić koszt uzyskania przychodu w przypadku odpłatnego zbycia (w tym umorzenia dobrowolnego) lub wniesienia do spółki kapitałowej udziałów objętych?
3) w jaki sposób wnioskodawca powinien ustalić koszt uzyskania przychodu w przypadku umorzenia przymusowego lub automatycznego udziałów nabytych i objętych?
Pytania te – jak wskazał WSA w Warszawie - dotyczyły przyszłych zdarzeń, a to że przedstawiono je w sposób sekwencyjny, w żaden sposób nie dyskwalifikowało wniosku. Pytania postawiono w nawiązaniu do konkretnych, wskazanych przepisów prawa podatkowego i przedstawiono własne stanowisko w sprawie ich oceny prawnej. Pytań tych nie sformułowano opcjonalnie. Nie można więc uznać, że nie istniała możliwość wydania interpretacji indywidualnej jako aktu wykładni dotyczącego określonej liczby zdarzeń przyszłych. Sąd podkreślił, że jeśli organ miał wątpliwości co do zakresu przedmiotowego wniosku, opisu stanu faktycznego, zupełności oceny prawnej wnioskodawcy — powinien był wdrożyć tryb naprawczy przewidziany art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. Sąd nie podzielił też stanowiska, zgodnie z którym skarżący nie jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu 14b § 1 O.p. Sąd podkreślił, że nie wyklucza go z tego kręgu fakt bycia przedsiębiorcą, czy też znajomość opisanej we wniosku problematyki. Reasumując, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodziły warunki do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Postanowienie to, jako wydane z naruszeniem art. 165a w zw. z art. 14h O.p., należało więc uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Na zakończenie Sąd wskazał, że za uzasadniony uznał jedynie ten zarzut skargi, który dotyczył naruszenia art. 121 i art. 125 w zw. z art. 14h O.p. Jako bezzasadne uznał natomiast zarzuty naruszenia art. 14a O.p., art. 14b § 3 O.p., art. 14b § 5 O.p. w zw. z art. 165a O.p., art. 14b § 6 O.p. w zw. z § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r., art. 120 O.p. w zw. z art. 14d O.p.
W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej pełnomocnik Ministra Rozwoju i Finansów, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, postawił zarzuty naruszenia:
I. przepisów prawa procesowego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, to jest: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 165a § 1 w zw. z art. 14b § 1 i 3 O.p. poprzez dokonanie przez Sąd nieprawidłowej oceny prawnej stanowiska organu podatkowego zawartej w uchylonym postanowieniu w zakresie oceny stanowiska wnioskodawcy, w sytuacji braku podstaw do uznania skargi, gdyż organ podatkowy dokonał prawidłowej interpretacji przepisów ustawy Ordynacja podatkowej w zakresie dotyczącym odmowy wszczęcia postępowania;
II. przepisów prawa procesowego w sposób mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, to jest: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 165a § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 14b § 1–3 oraz art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p., poprzez błędne uznanie, że organy interpretacyjne dopuściły się naruszenia ww. wymienionych przepisów Ordynacji podatkowej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i uchylenie na tej podstawie postanowień wydanych w obu instancjach przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, działającego w imieniu Ministra Finansów, podczas gdy zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji ma charakter warunkowy i Skarżący nie ma przymiotu "zainteresowanego", co nie pozwalało na wydanie interpretacji i indywidualnej, a organ dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 14b § 1 i 3 O.p., która prowadziła do konieczności zastosowania art. 165a § 1 O.p., bez konieczności stosowania wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku w trybie art. 169 § 1 O.p., co doprowadziło Sąd do uchylenia wydanych przez organ postanowień dotyczących odmowy wszczęcia postępowania, choć powinien skargę strony oddalić;
III. przepisów prawa procesowego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: art. 133 § 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie błędnego stanu faktycznego sprawy, co zostało wskazane w uzasadnieniu orzeczenia i w konsekwencji uznanie, że w tak opisanym zdarzeniu przyszłym organ nie mógł wydać postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania;
IV. przepisów prawa materialnego, to jest: art. 14b § 1 i 3 O.p., poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że na podstawie przedłożonego wniosku organ mógł wydać interpretację indywidualną prawa podatkowego.
Skarżący nie skorzystał z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Zasadny okazał się zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania.
Minister Rozwoju i Finansów trafnie zauważył, że Sąd pierwszej instancji nie zastosował się w pełni do dyspozycji tego przepisu i uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wskazanych wyżej kryteriów. W orzecznictwie trafnie podkreśla się, że prawidłowo skonstruowane uzasadnienie daje rękojmię tego, że sąd administracyjny dołożył należytej staranności przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, a będąca ustawowym obowiązkiem sądu kontrola legalności działalności administracji publicznej miała miejsce i została przeprowadzona zgodnie z kryteriami określonymi w art. 3 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. (por. wyroki NSA z 14 marca 2012 r., II FSK 1619/10; z 9 grudnia 2012 r., II FSK 2699/12; z 11 marca 2015 r., II GSK 810/14 i z 14 czerwca 2016 r., II FSK 1324/14; dostępne: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wymagane jest zatem, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie by było syntezą stanowiska sądu. Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, a w razie kontroli instancyjnej także Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie występujące wątpliwości zostały wyjaśnione. Naruszenie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. następuje wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia.
W orzecznictwie wskazuje się, że stanowisko sądu co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, w przypadku sporu w tym zakresie pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego, powinno zawierać odniesienia do argumentów prezentowanych zarówno przez organ administracji, jak i przez skarżącego oraz wyjaśniać, dlaczego argumenty jednej ze stron uznaje za prawidłowe, a inne nie (por. wyrok NSA z 13 stycznia 2009 r., I FSK 1904/07).
Z powyższych uwag wypływa wniosek, że obowiązkiem Sądu jest przedstawienie w uzasadnieniu wyroku stanu faktycznego sprawy i jego ocena prawna, w kontekście wydanych rozstrzygnięć organów. Przedstawienie opisanego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej zdarzenia przyszłego (które stanowi jedyną podstawę jego rozpatrzenia) musi odpowiadać końcowej jego ocenie i wywiedzionym konsekwencjom prawnym.
W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji nie zawarł w uzasadnieniu wyroku nie tylko pełnej i wnikliwej analizy oraz oceny przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego, ale wręcz nie przedstawił w ogóle tego zdarzenia, ograniczając się jedynie do przytoczenia pytań zawartych we wniosku strony. Tymczasem ocena czy pytania te mogły stanowić przedmiot interpretacji jest możliwa wyłącznie, gdy zostaną one skonfrontowane ze stanem faktycznym przedstawionym we wniosku i stanowiskiem wnioskodawcy. Tym samym uznać należy, że sąd pierwszej instancji nie wypełnił w sposób należyty dyrektyw płynących z art. 141 § 4 p.p.s.a., uniemożliwiając merytoryczną kontrolę poprawności przyjętego przez ten Sąd stanowiska. W skardze kasacyjnej Minister w sposób stanowczy podtrzymuje twierdzenia przytoczone w zaskarżonym postanowieniu, że wniosek skarżącego był zbyt abstrakcyjny, a niezindywidualizowany charakter nie pozwalał na jego merytoryczne rozpatrzenie. Zdaniem organu, istota wniosku sprowadzała się do żądania wydania rozstrzygnięcia uwzględniającego wszelkie rozważane przez skarżącego skutki podatkowe związane z likwidacją spółki osobowej, które mogą potencjalnie mieć miejsce, a której skarżący może być wspólnikiem. Brak przytoczenia przez Sąd nawet w syntetycznej formie zdarzenia przyszłego, którego dotyczył wniosek strony, nie pozwala na ustalenie czy Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że sformułowane na tle tego zdarzenia pytania prawne mogły prowadzić do wydania interpretacji indywidualnej prawa podatkowego. Sąd pierwszej instancji powinien ocenić czy organ uprawniony do wydania interpretacji indywidulanej, w kontekście opisanego przez skarżącego zdarzenia przyszłego (zdarzeń przyszłych), miał prawo uznać, że wniosek był zbyt abstrakcyjny.
Naczelny Sąd Administracyjny pragnie podkreślić, że najbardziej istotną częścią wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego jest wyczerpujące przedstawienie w nim stanu faktycznego w danej sprawie, a także jego oceny prawnej, zgodnie z wymogami art. 14b § 3 O.p. Podstawę postępowania interpretacyjnego współtworzą bowiem dane wszczynającego je wniosku konstytuujące stan faktyczny oraz jego ocenę prawną. Wyczerpująco przedstawiony (zaistniały bądź przewidywany) stan faktyczny to taki, na podstawie którego można w sposób pewny i nieuzasadniający żadnych przedmiotowych wątpliwości udzielić informacji w zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, w razie potrzeby dokonując także operatywnej wykładni adekwatnych do niego przepisów. Stan faktyczny przedstawiony we wniosku konstytuuje przedmiotowy zakres sprawy o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, a przez to i zakres (samej) udzielonej interpretacji. Organy podatkowe działające w imieniu Ministra Finansów i na podstawie art. 14j § 1 O.p. oceniają bowiem możliwość zastosowania prawa podatkowego w odniesieniu do konkretnego, przedstawionego przez wnioskodawcę, stanu faktycznego i w relacji do tego obszaru dokonują także operatywnej wykładni przepisów prawa, których potencjalną subsumcję rozważają (zob. J. Brolik – Urzędowe interpretacje prawa podatkowego, LexisNexis, Warszawa 2010, s.73 i n.). Przez wyczerpująco przedstawiony (art. 14b § 3 O.p.) należy rozumieć taki stan faktyczny (zdarzenie przyszłe), na podstawie którego można w sposób pewny i niewątpliwy udzielić jednoznacznej informacji w zakresie możliwości określonego zastosowania prawa podatkowego w odniesieniu do przedstawionego zdarzenia. Przedstawiony przez występującego z wnioskiem o udzielenie interpretacji indywidualnej opis stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) musi być zatem precyzyjny, wyczerpujący i jednoznaczny (zob. wyrok NSA z 18 kwietnia 2018 r. o sygn.. akt II FSK 936/16, LEX nr 2503344).
Podniesione wyżej okoliczności prowadzą do wniosku, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku sporządzone zostało w sposób, który uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu pełną kontrolę instancyjną, co musiało skutkować jego uchyleniem. W tej sytuacji odnoszenie się do dalszych zarzutów skargi kasacyjnej byłoby przedwczesne.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto zgodnie z art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło