I OZ 105/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Głównego Rzecznika Dyscyplinarnego [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt II SO/Wa 27/18 o wymierzeniu grzywny za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności dotyczącej udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 września 2018 r., po rozpoznaniu wniosku J.L. (dalej: wnioskodawca), wymierzył Głównemu Rzecznikowi Dyscyplinarnemu [...] grzywnę w wysokości 500 złotych oraz orzekł o kosztach postępowania. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że wnioskiem z dnia 9 lipca 2018 r. wnioskodawca wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Głównemu Rzecznikowi Dyscyplinarnemu [...] (zwanej dalej organem) grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę w sprawie bezczynności dotyczącej udostępnienia informacji publicznej. Uzasadniając swoje żądanie wnioskodawca wskazał, że w dniu 21 marca 2018 r. wniósł, za pośrednictwem Poczty Polskiej, skargę na bezczynność tegoż organu skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w zakresie udzielenia informacji publicznej na wniosek z 1 sierpnia 2017 r. Mimo upływu piętnastodniowego terminu określonego w art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm., dalej u.d.i.p.), organ nie przekazał Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, co uniemożliwia rozpoznanie sprawy. W związku z powyższym wnioskodawca wniósł o wymierzenie organowi grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołując się na treść art. 54 § 1 i 2, art. 55 § 1 P.p.s.a. oraz art. 21 pkt 1 u.d.i.p., wskazał, że w okolicznościach niniejszej sprawy, zasadnym było wymierzenie organowi grzywny. Podkreślił, że rolą organu nie jest rozstrzyganie co do zasadności samej skargi. Jedynym bowiem podmiotem uprawnionym do oceny zarówno prawidłowości wniesienia skargi jak i trafności jej zarzutów będzie sąd administracyjny, który stwierdzi, czy skarga spełnia wszelkie wymogi formalne, a następnie czy znajduje uzasadnione podstawy. Ale by tak się stało Sąd musi jednak otrzymać od organu skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Mając zatem na uwadze, że organ nie uczynił zadość nałożonym na niego obowiązkom wynikającym z art. 21 pkt 1 u.d.i.p., wniosek o wymierzenie organowi grzywny okazał się zasadny. Odnośnie orzeczonej wysokości grzywny, Sąd wskazał, że miał na uwadze treść wniosku, stopień winy organu, fakt, iż skarga nie została w ogóle przekazana do sądu oraz brak istnienia obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających ten stan rzeczy. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Główny Rzecznik Dyscyplinarny [...] podnosząc, iż w niniejszej sprawie nie było podstaw do wymierzenia grzywny, bowiem nie jest on organem władzy publicznej ani innym podmiotem zobligowanym do udostępnienia informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W konkluzji zażalenia wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na zażalenie J.L. wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej jako P.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2). Natomiast w myśl art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy. Na gruncie niniejszej sprawy podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taką ustawą jest ustawa z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764), która w art. 21 stanowi, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym w ust. 1 tego przepisu ta ustawa określa, że przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania przez organ skargi. Jest to przepis szczególny w stosunku do ogólnego unormowania z art. 54 § 2 P.p.s.a., zakreślający inny, krótszy termin do wykonania obowiązku ciążącego na organie. Z przytoczonych regulacji wynika, że w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. sąd bada jedynie, czy organ, do którego skarga została skierowana wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 21 ust. 1 u.d.i.p. Przekazanie sądowi administracyjnemu skargi jest zaś bezwzględne i obligatoryjne, niezależne od tego, czy dany podmiot uznaje, że skarga nie należy do kognicji sądu administracyjnego, czy uważa, że nie jest organem w rozumieniu P.p.s.a., albo nie jest dysponentem żądanych informacji, bądź stwierdzi że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej. Już tylko samo złożenie skargi stanowi żądanie strony nadania skardze określonego biegu i obliguje podmiot, do którego skarga ta została skierowana do uczynienia zadość temu żądaniu. Nie jest on uprawniony do dokonywania ocen zasadności skargi i żądania jej przekazania. To dopiero bowiem sąd administracyjny w toku postępowania zainicjowanego skargą zobowiązany jest dokonać tych ocen i ustalić, czy skarga, będąca pismem kierowanym do sądu, mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych, czy żądane informacje były informacją publiczną oraz czy adresat wniosku o udzielenie tych informacji zobowiązany był do rozpoznania wniosku stosownie do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zatem żadna okoliczność nie zwalnia tego podmiotu od obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego. Stanowisko w tym przedmiocie jest utrwalone w judykaturze (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. I OZ 495/10; z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. I OZ 996/10; z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OZ 698/13, z dnia 15 maja 2018 r., sygn. akt I OZ 454/18; dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że skarga na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie została przekazana do Sądu do chwili wydania zaskarżonego postanowienia. Tym samym zaistniały podstawy do wymierzenia podmiotowi, do którego skarga została skierowana, grzywny w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a., a podniesione w zażaleniu argumenty nie mogły tej oceny zmienić. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji