V SA/Wa 1488/18
WyrokWSA w Warszawie2019-02-21
Skład orzekający: Bożena Zwolenik, Irena Jakubiec-Kudiura, Krystyna Madalińska-Urbaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracodawca, który nieterminowo opłacił składki ZUS za pracownika pełnosprawnego, musi zwrócić dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jeśli składki za tych pracowników były opłacone terminowo?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesłanka utraty prawa do dofinansowania, wynikająca z nieterminowego poniesienia kosztów płacy, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego, na którego przyznano dofinansowanie. Nieterminowe opłacenie składek za pracownika pełnosprawnego nie może stanowić podstawy do żądania zwrotu dofinansowania przyznanego na pracowników niepełnosprawnych, pod warunkiem, że składki za tych ostatnich zostały opłacone terminowo. Organ administracji nie przeprowadził prawidłowych ustaleń faktycznych w tym zakresie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa PFRON nakazującej Spółce zwrot dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy grudzień 2012 r., luty 2013 r. i marzec 2013 r. Organ oparł swoją decyzję na informacji z ZUS o nieterminowym opłaceniu składek, które dotyczyły jednak pracownika pełnosprawnego zatrudnionego na umowę zlecenie. Spółka kwestionowała zasadność zwrotu, wskazując, że składki za pracowników niepełnosprawnych były opłacone terminowo, a organ pominął jej wyjaśnienia i przedłożone dowody.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz S. Spółka z o.o. w W. kwotę 7 417 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi S. Spółka z o.o. w W. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz S. Spółka z o.o. w W. kwotę 7 417 zł (siedem tysięcy czterysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi S. w W. (dalej: "Skarżąca", "Strona", "Spółka") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "Prezes PFRON", "organ") z [...] czerwca 2018 r. Nr [...]L.dz. [...], nakazująca Stronie zwrot, w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji, środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: ,,PFRON’’) przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze: grudzień 2012 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od 24 stycznia 2013 r. do dnia wpłaty; luty 2013 r. w kwocie w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od 10 kwietnia 2013 r. do dnia wpłaty oraz marzec 2013 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od 24 kwietnia 2013 r. do dnia wpłaty.
W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej: ,,K.p.a." w związku z art. 45 ust. 3a, art. 26a ust. 1a¹ pkt 3, art. 26 ust. 11 pkt 1, art. 49e ust. 1 i 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób, niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 511 ze zm.); dalej: "ustawa o rehabilitacji".
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Pismem z [...] kwietnia 2018 r. Fundusz zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu środków PFRON wypłaconych stronie tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze: 12/2012, 02 i 03/2013. Wskazał, że oszacowano kwotę zwrotu wypłaconych środków na [...] zł, na podstawie informacji przekazanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych o nieterminowym opłaceniu składek.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, zaskarżoną decyzją Prezes PFRON nakazał Stronie zwrot otrzymanego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za grudzień 2012 r., luty 2013 r. oraz marzec 2013 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.
W decyzji organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 11 ustawy o rehabilitacji, przychodami (także ze stosunku pracy) są otrzymane bądź pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Podstawę naliczenia składek ZUS stanowi przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy. W związku z powyższym obowiązek zapłaty składek powstaje z chwilą wypłaty wynagrodzenia. Zaś zgodnie z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 1 grudnia 2012 r., miesięczne dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni.
Prezes PFRON wskazał – na podstawie informacji przekazanych przez ZUS - że strona uregulowała składki ZUS od wynagrodzeń za okresy sprawozdawcze: 12/2012, 02 i 03/2013w następujący sposób:
- 12/2012: FUS w dniach 15.01.2013 r., 14.01.2013 r., 14.02.2013 r., 12.03.2014r., 09.04.2014 r.;
FUZ - w dniu 14.01.2013 r.
FP i FGŚP - w dniu 14.01.2013 r.;
- 02/2013: FUS w dniach 15.03.2013 r., 12.03.2013 r. 09.04.2014 r.;
FUZ - w dniu 12.03.2013 r.;
FP i FGŚP - w dniu 12.03.2013 r.;
- 03/2013: FUS w dniach 12.04.2013 r., 08.07.2014 r., 26.04.2017 r.
FUZ - terminowo i w pełnej wysokości;
FP i FGŚP - terminowo i w pełnej wysokości.
W ocenie organu Strona nie opłaciła składek ZUS od wynagrodzeń zgodnie z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ustawy o rehabilitacji w brzmieniu obowiązującym od 1 grudnia 2012 r., co oznacza, że Strona w całości pobrała nienależnie dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za ww. okresy.
Nadto organ wskazał, że system wsparcia zatrudnienia osób niepełnosprawnych w formie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych uznaje koszty płacy jako całość i nie ma możliwości wnioskowania o dofinansowanie jedynie do części tych kosztów. Zatem poniesienie przez pracodawcę kosztów płacy związanych z wypłatą wynagrodzenia wiąże się ściśle również z poniesieniem pozostałych kosztów płacy tj. m.in. kosztów ubezpieczenia społecznego, składek na Fundusz Pracy i FGŚP.
Reasumując Prezes PFRON uznał, że Strona pobrała nienależnie środki PFRON za okresy sprawozdawcze: grudzień 2012 r., luty 2013 r., marzec 2013 r. w łącznej wysokości [...] zł.
Od powyższej decyzji Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, umorzenie postępowania administracyjnego oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1. art. 49e w zw. z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ustawy o rehabilitacji, wszystko w zw. z art. 47 ust. 1 i pkt. 14 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2009 Nr 205 poz.1585 ze zm.), dalej: "usus", poprzez bezpodstawne jego zastosowanie i w konsekwencji nakazanie Skarżącemu, w decyzji, zwrotu pobranych przez Skarżącego dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jako pobranych przez Skarżącego w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, w sytuacji gdy Skarżący uiścił wszystkie składki, dotyczące wszystkich zatrudnionych, u Skarżącego, pracowników niepełnosprawnych, za okresy rozliczeniowe 12/2012, 02/2013 oraz 03/2013, w terminie wynikającym z przepisów prawa, wobec czego brak było podstaw do orzeczenia zwrotu udzielonego przez PFRON dofinansowania;
2. art. 49e w zw. z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ustawy o rehabilitacji, poprzez bezpodstawne jego zastosowanie i w konsekwencji nakazanie Skarżącemu, w decyzji, zwrotu całości pobranych przez Skarżącego dofinansowań do wynagrodzeń wszystkich pracowników niepełnosprawnych, zatrudnianych przez Skarżącego, za okresy rozliczeniowe 12/2012, 02/2013 oraz 03/2013, w sytuacji gdy uchybienie, wskazane przez organ, jako podstawa do wydania decyzji, w terminowym uiszczeniu miesięcznych kosztów płacy pracowników niepełnosprawnych, dotyczyło w istocie tylko jednego pracownika w każdym z w/w okresów rozliczeniowych, co powinno prowadzić ewentualnie jedynie do częściowego (w zakresie zaledwie tego jednego pracownika) nakazania zwrotu udzielonego dofinansowania;
3. art. 49e w zw. z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ustawy o rehabilitacji, poprzez bezpodstawne jego zastosowanie i w konsekwencji nakazanie Skarżącemu, w decyzji, zwrotu całości pobranych przez Skarżącego dofinansowań do wynagrodzeń wszystkich pracowników niepełnosprawnych, zatrudnianych przez Skarżącego, za okresy rozliczeniowe 12/2012, 02/2013 oraz 03/2013, w sytuacji gdy uchybienie, wskazane przez organ, jako podstawa do wydania decyzji, w terminowym uiszczeniu miesięcznych kosztów płacy pracowników niepełnosprawnych, nie dotyczyło w istocie pracownika niepełnosprawnego, na którego udzielono Skarżącemu dofinansowania, a osoby fizycznej, zatrudnionej, u Skarżącego, na podstawie umowy zlecenia, co do której Skarżący nie składał nawet wniosku o udzielenie dofinansowania;
4. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, w tym dowodów i wyjaśnień przedstawionych przez Skarżącego, w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wydanie i treść zaskarżonej decyzji;
W motywach skargi Skarżący wskazał, że organ wydając decyzję, przyjął za podstawę do zwrotu, niedopłatę występującą w przedmiotowych okresach rozliczeniowych, dotyczącą osób zatrudnionych w oparciu o umowę zlecenie, niedotowanych z PFRON, a na dodatek nie odniósł tego do udziału wartości niedopłaty składek, w stosunku do wartości całego udzielonego przez PFRON dofinansowania, zobowiązując Skarżącego, niezależnie od okoliczności, do zwrotu całego udzielonego dofinansowania, za całe okresy rozliczeniowe 12/2012, 02/2013 oraz 03/2013.
W odpowiedzi na skargę Prezes PFRON podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. W przypadku stwierdzenia, iż w sprawie naruszono przepisy – czy to prawa materialnego, czy też postępowania – sąd uchyla zaskarżoną decyzję i zwraca sprawę do postępowania przed organem administracyjnym, właściwym do jej rozstrzygnięcia. Jednocześnie, stosownie do treści przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując sprawę w ramach wskazanych wyżej kompetencji, Sąd stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzją Prezes PFRON nakazał Stronie zwrot środków PFRON przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2012 r., luty 2013 r. oraz marzec 2013 r. wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.
Na podstawie art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji, przy rozpatrywaniu i rozstrzyganiu spraw przez Fundusz, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych przepisach, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dalej: "K.p.a.".
Zgodnie z art. 104 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Decyzja zawiera m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a ). Uzasadnienie decyzji powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający realizację zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 K.p.a. Jednocześnie uzasadnienie powinno umożliwić sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia. Jak stwierdził NSA w wyroku z dnia 15 grudnia 1995 r. sygn. SA/Lu 2479/94: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem – zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA".
Wydając decyzję organy są zobowiązane do przestrzegania przepisów procedury administracyjnej, a zatem zobowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, tj. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgodnie z przepisem art. 77 § 1 K.p.a. oraz do uzasadnienia decyzji z zastosowaniem wymogów określonych w przepisie art. 107 § 3 K.p.a.
W związku z powyższym kontrola legalności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji obejmuje oprócz zbadania czy zastosowano prawidłowo przepisy prawa materialnego także zbadanie czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem.
W rozpoznawanej sprawie organ naruszył przytoczone wyżej przepisy prawa bowiem nie przeprowadził żadnych samodzielnych ustaleń, a w uzasadnieniu decyzji przytoczył jedynie informacje pochodzące z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Jednocześnie organ nie odniósł się ani do wyjaśnień złożonych przez Stronę w toku postępowania, ani do przedstawionych przez Stronę dokumentów.
Nieprawidłowości w zakresie ustalenia stanu faktycznego powodują, że zawarte w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 1 art. 80 K.p.a. należy uznać za uzasadnione.
Zgodnie bowiem z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 K.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego - zgodnie z treścią art. 80 K.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona.
Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 49e w zw. z art. 26a ust. 1a¹ pkt 3 ustawy o rehabilitacji Sąd stwierdza, że zarzuty te znajdują uzasadnienie.
Zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1. Miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy o rehabilitacji.
Zgodnie z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji, miesięczne dofinansowanie nie przysługuje jeżeli miesięczne koszty płacy zostały poniesione przez pracodawcę z uchybieniem terminów, wynikających z odrębnych przepisów, przekraczającym 14 dni.
Koszty płacy oznaczają, zgodnie z art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji wynagrodzenie brutto oraz finansowane przez pracodawcę obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe naliczone od tego wynagrodzenia i obowiązkowe składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Należy zauważyć, że za terminowo poniesione koszty płacy uznaje się te, które zostały poniesione w terminach wynikających odpowiednio z przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (wynagrodzenie), ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (należności składkowe) oraz ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (zaliczki na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń).
Zgodnie z art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji w wersji obowiązującej od 1 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2014 r. środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a, art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń blokowych) – Dz. Urz. WE L 214 z 9.08.2008, str. 3, dalej: "rozporządzenie nr 800/2008". Zgodnie z art. 26a ust. 1 ustawy o rehabilitacji, pracodawcy przysługuje ze środków Funduszu miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, o ile pracownik ten został ujęty w ewidencji zatrudnionych osób niepełnosprawnych, o której mowa w art. 26b ust. 1.
Sąd podkreśla, że przy wykładni przepisów krajowych należy mieć na uwadze treść przepisów unijnych zezwalających na udzielanie tego rodzaju pomocy. Jest to szczególnie istotne przy odkodowaniu normy prawnej wskazanej w powołanym art. 2 pkt 4a ustawy o rehabilitacji. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 41 ust. 3 rozporządzenia nr 800/2008 kosztami kwalifikowalnymi są koszty płacy za cały okres zatrudniania pracownika niepełnosprawnego.
W myśl art. 49e ust. 1 ustawy o rehabilitacji, środki Funduszu podlegają zwrotowi w kwocie wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, pobranej w nadmiernej wysokości lub ustalonej w wyniku kontroli w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości, określonej w drodze decyzji nakazującej zwrot wypłaconych środków wraz z odsetkami naliczonymi od tej kwoty, od dnia jej otrzymania, w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Zwrotu, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania wezwania do zapłaty lub ujawnienia okoliczności powodujących obowiązek zwrotu (art. 49e ust. 2 ustawy o rehabilitacji).
Art. 41 ust. 1 rozporządzenia 800/2008 wskazuje, że pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych w formie subsydiów płacowych jest zgodna ze wspólnym rynkiem w rozumieniu art. 87 ust. 3 Traktatu i wyłączona z wymogu zgłoszenia, o którym mowa w art. 88 ust. 3 Traktatu, o ile spełnione są warunki, o których mowa w ust. 2-5 niniejszego artykułu. Tym samym pomoc jest zgodna ze wspólnotowym rynkiem tylko w wypadku spełnienia warunków określonych przepisami. W wypadku niespełnienia takich warunków pomoc taka jest pomocą bezprawną (niedozwoloną).
Rozporządzenie 800/2008 definiuje pojęcie pracownika niepełnosprawnego w art. 2 pkt 20. Zgodnie z tym przepisem, pracownikiem niepełnosprawnym jest każda osoba, która: jest uznana za osobę niepełnosprawną na mocy prawa krajowego; lub u której rozpoznano ograniczenie wynikające z upośledzenia sprawności fizycznej, umysłowej lub psychicznej.
Zgodnie z treścią art. 2 pkt 10 ustawy o rehabilitacji, niepełnosprawność to trwała lub okresowa niezdolność do wypełniania ról społecznych z powodu stałego lub długotrwałego naruszenia sprawności organizmu, w szczególności powodującą niezdolność do pracy. Natomiast osobą niepełnosprawną, zgodnie z art. 1 ustawy o rehabilitacji jest osoba, której niepełnosprawność została potwierdzona orzeczeniem: 1) o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności lub 2) o całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy na podstawie odrębnych przepisów, lub 3) o niepełnosprawności, wydanym przed ukończeniem 16 roku życia.
Mając powyższe przepisy na uwadze należy stwierdzić, że przepisy dotyczące dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jednoznacznie wiążą koszty płacy z zatrudnieniem konkretnego pracownika niepełnosprawnego, a nie - jak to przyjął organ - wszystkich pracowników, w tym pracowników pełnosprawnych.
Pismem z dnia 20 kwietnia 2018 r. Skarżąca wyjaśniła, iż dokonane korekty dokumentów rozliczeniowych za kontrolowane miesiące dotyczyły wypłat z tytułu zatrudnienia H. P. na podstawie umowy zlecenia. Ww. był pracownikiem pełnosprawnym, zatrudnionym w oparciu o umowę cywilno-prawną, a Skarżąca nie występowała do PFRON o dofinansowanie do jego wynagrodzenia i nie otrzymała takiego dofinansowania. Organ całkowicie pominął wyjaśnienia Strony.
W skardze Skarżąca podniosła, że nieterminowość zapłaty składek ZUS wynikająca z korekt dokumentów rozliczeniowych ww. pełnosprawnego pracownika za wskazane miesiące pozostaje bez wpływu na terminowość poniesienia kosztów płacy pracowników niepełnosprawnych, na które Skarżąca otrzymała środki z PFRON.
Zdaniem Sądu zasadnie Skarżąca stwierdza, że nieterminowe pokrywanie przez pracodawcę miesięcznych kosztów płacy, o którym mowa w art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji, odnosi się wyłącznie do kosztów płacy pracownika niepełnosprawnego, a nie do pracowników ogółem. W przypadku zatem, gdy koszty płacy zatrudnionych przez Skarżącą osób niepełnosprawnych zostały pokryte zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, brak podstaw do żądania zwrotu udzielonego dofinansowania. Natomiast ewentualne uchybienia w zakresie terminowości opłacenia składek ZUS z tytułu zatrudnienia osób pełnosprawnych nie mogą być oceniane w kontekście art. 26a ust. 1a1 pkt 3 ustawy o rehabilitacji.
Sąd podziela stanowisko Skarżącej, że ustawa o rehabilitacji posługując się pojęciem koszty płacy odnosi je do kosztów płacy poniesionych w związku z zatrudnieniem osób niepełnosprawnych, a nie pracowników pełnosprawnych.
Wobec powyższego, w ocenie Sądu Prezes PFRON badając, czy wystąpiła przesłanka z art. 26a ust. 1a1 pkt 3 i art. 26a ust. 4 ustawy o rehabilitacji powinien był ustalić, czy uchybienie terminów opłacenia składek ZUS dotyczyło osób niepełnosprawnych. Takich ustaleń w sprawie organ nie dokonał i nie przedstawił w zaskarżonej decyzji.
Istotne w sprawie jest również to, że Skarżąca konsekwentnie w toku postępowania wskazuje, że wobec pracowników niepełnosprawnych, objętych dofinansowaniem za sporne okresy sprawozdawcze składki ZUS regulowane były terminowo, na dowód czego przedłożyła szereg dokumentów. Organ natomiast rozpoznając sprawę dokumenty te zupełnie pominął i oparł się jedynie na informacjach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Wobec powyższego, zdaniem Sądu Prezes PFRON naruszył przepisy prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, jak również przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien ustalić stan faktyczny w oparciu o całość zebranego materiału dowodowego, uwzględniając przedstawione wyżej wywody i wykładnię prawa.
Ze wskazanych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 ust. 1 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w pkt 2 wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło