III SA/Wa 2518/18

WyrokWSA w Warszawie2019-02-26

Skład orzekający: Aneta Trochim-Tuchorska, Artur Kuś, Piotr Dębkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej opodatkowania sprzedaży nieruchomości przez komornika sądowego, w sytuacji gdy wnioskodawca nie był w stanie uzyskać od dłużnika pełnych informacji o jego statusie jako podatnika VAT i sposobie wykorzystania nieruchomości?
Ratio decidendi
Organ interpretacyjny prawidłowo pozostawił wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, ponieważ wnioskodawca nie przedstawił wyczerpująco stanu faktycznego, a mimo wezwania nie uzupełnił niezbędnych informacji dotyczących statusu dłużnika jako podatnika VAT oraz sposobu wykorzystania nieruchomości. Organ nie może wydać interpretacji w sytuacji, gdy przedstawiony stan faktyczny budzi wątpliwości uniemożliwiające jednoznaczną ocenę prawną.
Stan faktyczny
Skarżący, będący komornikiem sądowym, złożył wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania VAT sprzedaży nieruchomości należącej do dłużnika. Wnioskodawca nie był w stanie uzyskać od dłużnika informacji o jego statusie jako czynnego podatnika VAT oraz o sposobie wykorzystania nieruchomości. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia stanu faktycznego, wskazując na brak wyczerpujących informacji. Po bezskutecznym uzupełnieniu, DKIS pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, a następnie utrzymał tę decyzję w mocy w drodze postanowienia. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 lutego 2019 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej oddala skargę. W dniu 9 maja 2018 r. do Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek M.B. (dalej Skarżący) o wydanie interpretacji przepisów ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej Uptu). W złożonym wniosku Skarżący podał, że jest komornikiem sądowym. Skarżący przewiduje, że w ramach prowadzonej egzekucji dokona zbycia działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym, jednorodzinnym oraz budynkiem gospodarczym. Działka jest własnością dłużnika T.S. Dłużnik nabył wspomnianą nieruchomość 17 lipca 2001 r. Czynność nabycia nie została opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdyż była to wówczas nieruchomość niezabudowana. Budowa budynków posadowionych na działce została zakończona w 2003 r. Skarżący podał, że T.S. była czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług od 25 marca 1998 r. do 29 sierpnia 2012 r. Dłużnik oświadczył, że sprzedaż spornej nieruchomości powinna być opodatkowana podatkiem od towarów i usług, gdyż została w 2009 r. obciążona hipotecznie w związku z zaciągniętym w banku kredytem na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej. Nieruchomość jest także obciążona hipotecznie na rzecz Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. w związku z zabezpieczeniem zobowiązania w podatku od towarów i usług. Skarżący podkreślił, że mimo ukarania dłużnika grzywną T.S. nie udzieliła mu informacji w jakim zakresie prowadzi działalność gospodarczą jako podatnik VAT czynny; czy wykorzystywała budynki w prowadzonej działalności gospodarczej (opodatkowanej/zwolnionej) w całości lub w części, a jeśli tak to kiedy; czy ponosiła wydatki na ulepszenie budynków, które stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tego budynku (kiedy ulepszenia wykonywała, czy przysługiwało jej z tego tytułu prawo do odliczenia); czy po dokonanych ulepszeniach budynki były wykorzystywane do czynności opodatkowanych lub zwolnionych; czy budynki w stanie ulepszonym były wykorzystywane do działalność opodatkowanej przez co najmniej 5 lat. Na podstawie powyższego stanu faktycznego Skarżący zapytał, czy sprzedaż nieruchomości będzie opodatkowana podatkiem od towarów i usług, czy też będzie z tego podatku zwolniona? Jeżeli będzie to sprzedaż opodatkowana to jaką stawkę podatku należy zastosować? Przedstawiając własne stanowisko Skarżący wskazał, że sprzedaż nieruchomości nie powinna być opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Skarżący podkreślił, że w sytuacji, w której nie jest w stanie uzyskać od dłużnika informacji odnośnie tego, czy dana transakcja winna być opodatkowana czy też zwolniona, to organ interpretacyjny wydać komornikowi interpretację. Skarżący powołał w związku z tym wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 marca 2018 r., I FSK 768/16 oraz I FSK 798/16. Pismem z 30 maja 2018 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej DKIS), na podstawie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, ze zm., dalej Op), wezwał Skarżącego o sprecyzowanie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego. W szczególności DKIS wezwał Skarżącego o podanie: czy w dniu sprzedaży dłużnik będzie podatnikiem VAT czynnym, czy nie będzie w ogóle podatnikiem podatku VAT; czy nieruchomość została wycofana z prowadzonej działalności gospodarczej; czy budynki stanowią majątek prywatny dłużniczki; w jakim zakresie dłużniczka prowadziła działalność jako podatnik VAT czynny; czy dłużniczka wykorzystywała budynki w prowadzonej działalności (opodatkowanej/zwolnionej) w całości lub w części, jeśli tak to kiedy; czy ponosiła wydatki na ulepszenie budynków, które stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tego budynku (kiedy ulepszenia wykonywała, czy przysługiwało jej z tego tytułu prawo do odliczenia); czy po dokonanych ulepszeniach budynki były wykorzystywane do czynności opodatkowanych lub zwolnionych; czy budynki w stanie ulepszonym były wykorzystywane do działalność opodatkowanej przez co najmniej 5 lat. DKIS wezwał także Skarżącego o podanie argumentów z których wywiódł, że sprzedaż w drodze licytacji nie powinna być opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Organ wskazał, że chodzi o wskazanie na podstawie jakich elementów opisu sprawy Skarżący zajął takie stanowisko. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący podał, że dłużnik nie prowadzi działalności gospodarczej oraz nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług. W pozostałym zakresie Skarżący powtórzył tak samo jak we wniosku, że mimo ukarania dłużnika grzywną T.S. nie udzieliła mu niezbędnych informacji. Postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. DKIS, na podstawie art. 169 § 1 i 4 w zw. z art. 14h Op, pozostawił wniosek M.B. bez rozpatrzenia. Postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. DKIS, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h Op, utrzymał w mocy postanowienie wydane w pierwszej instancji. W uzasadnieniu DKIS wskazał, że wniosek zawierał braki, które należało uzupełnić w trybie art. 169 § 1 Op. Braki dotyczyły obowiązku wnioskodawcy w zakresie wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego. Wniosek należało uzupełnić, gdyż organ nie mógł określić, czy sprzedaż nieruchomości odbędzie się w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, czy też w ramach zarządu majątkiem prywatnym. Nie możliwe było także rozstrzygnięcie, w razie uznania, że jest to czynność podlegająca opodatkowaniu, czy sprzedaż korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i 10a Uptu. DKIS dodał, że Skarżący, mimo wezwania, nie przedstawił także pełnej argumentacji obranego stanowiska w oparciu o przedstawiony opis sprawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.B. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił DKIS naruszenie art. 14h w zw. z art. 169 § 1 Op. W uzasadnieniu Skarżący zwrócił uwagę na fakt, że już z treści wniosku wynikało, iż wezwanie organy o przedstawienie dodatkowych informacji nie jest możliwe do zrealizowania. W odpowiedzi na skargę DKIS wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. Wspomniany środek prawny został rozpoznany na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do brzemienia art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302, dalej "Ppsa"), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 14b § 1 Op, DKIS, ma wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Stosownie do art. 14b § 3 Op, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Na podstawie art. 14h Op, w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio art. 169 § 1, 2 i 4 tej ustawy. Na podstawie art. 169 § 1 Op, jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Zgodnie z art. 14g § 1 Op, wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej niespełniający wymogów określonych w art. 14b § 3 lub innych wymogów określonych przepisami prawa pozostawia się bez rozpatrzenia. Z powołanych przepisów wynika, że jeśli wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie zawiera elementów wymienionych w art. 14b § 3 Op, to organ interpretacyjny ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia tych braków. Jeżeli, mimo wezwania, wnioskodawca wspomnianych braków nie uzupełni, to wówczas ów organ wydaje postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia. W rozpoznawanej sprawie DKIS uznał, że Skarżący nie przedstawił w sposób wyczerpujący zaistniałego stanu faktycznego oraz nie przedstawił własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego. Powodem oddalenia skargi było to, że wniosek Skarżącego rzeczywiście nie zawierał pierwszego z wymienionych elementów, zaś Skarżący nie uzupełnił tego braku w wyznaczonym przez organ terminie. DKIS wezwał bowiem Skarżącego o podanie: czy w dniu sprzedaży dłużnik będzie podatnikiem VAT czynnym, czy nie będzie w ogóle podatnikiem podatku VAT; czy nieruchomość została wycofana z prowadzonej działalności gospodarczej; czy budynki stanowią majątek prywatny dłużniczki; w jakim zakresie dłużniczka prowadziła działalność jako podatnik VAT czynny; czy dłużniczka wykorzystywała budynki w prowadzonej działalności (opodatkowanej/zwolnionej) w całości lub w części, jeśli tak to kiedy; czy ponosiła wydatki na ulepszenie budynków, które stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej tego budynku (kiedy ulepszenia wykonywała, czy przysługiwało jej z tego tytułu prawo do odliczenia); czy po dokonanych ulepszeniach budynki były wykorzystywane do czynności opodatkowanych lub zwolnionych; czy budynki w stanie ulepszonym były wykorzystywane do działalność opodatkowanej przez co najmniej 5 lat. DKIS zakreślił Skarżącemu 7 dniowy termin do uzupełnienia wniosku i zaznaczył, że nieuzupełnienie wniosku w wyznaczonym terminie spowoduje, stosownie do art. 14g § 1 Op, pozostawienie go bez rozpatrzenia. W odpowiedzi na wezwanie Skarżący podał, że dłużnik nie prowadzi działalności gospodarczej oraz nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług. W pozostałym zakresie Skarżący powtórzył, tak samo jak we wniosku, że mimo ukarania dłużnika grzywną T.S. nie udzieliła mu niezbędnych informacji. Tym samym, choć Skarżący wskazał na obiektywne trudności uniemożliwiające mu uczynić zadość wezwaniu, nie można wymagać od organu aby w tak nieprecyzyjnie przedstawionym stanie faktycznym wydawał interpretację indywidualną. Organ nie może bowiem wydać interpretacji w sytuacji, gdy przedstawiony we wniosku stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe budzi wątpliwości tego rodzaju, że nie jest możliwa jednoznaczna ocena prawidłowości stanowiska wnioskodawcy. Organ podatkowy, w przypadku uznania stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego za niewyczerpujące, winien wezwać wnioskodawcę do jego uzupełnieniu w trybie art. 169 Op (por. wyrok NSA z 21 stycznia 2016 r., I FSK 1915/14), co miało miejsce w niniejszej sprawie. Jeśli chodzi natomiast o powołane przez Skarżącego wyroki w sprawach I FSK 768/16 oraz I FSK 798/16 to dotyczyły one sytuacji, w której wnioskodawca nie wyrażał wątpliwości prawnych odnośnie sposobu dokonania kwalifikacji prawnej opisanego zdarzenia przyszłego. Wręcz przeciwnie wprost podał, że nie dysponuje takimi danymi, które pozwalałyby na dokonanie oceny prawnej w tej perspektywie. Tym samym wnioskodawca jako komornik sądowy nie oczekiwał stanowiska prawnego w odniesieniu do rzeczonego zwolnienia (bo takowego sam też nie był w stanie wyrazić), lecz tego jak ma opodatkować licytacyjną sprzedaż nieruchomości w kontekście wynikających z przepisów Uptu jego obowiązków jako płatnika w sytuacji, gdy w zdarzeniu przyszłym występował brak możliwości zidentyfikowania przesłanek niezbędnych do zastosowania zwolnienia od podatku VAT. Właśnie ten ostatni element zdarzenia przyszłego wywoływał u wnioskodawcy wątpliwości co do prawidłowego zastosowania przepisów o podatku VAT w zakresie objętym pytaniem. W sytuacji gdy warunki spornej transakcji, z winy dłużnika, nie są wyjaśnione, czym innym jest dokonanie jej prawno-podatkowej kwalifikacji, czym innym natomiast stwierdzenie jak w takiej sytuacji ma zachować się komornik sądowy w celu należytej realizacji obowiązków płatnika podatku od towarów i usług. Zdaniem Sądu, Skarżący winien zatem rozważyć wystąpienie z podobnym pytaniem, z jakim wystąpił wnioskodawca w sprawach I FSK 768/16 oraz I FSK 798/16. Sąd nie podzielił natomiast stanowiska organu co do konieczności uzupełnienia wniosku o element wskazany w pkt 2 wezwania z 30 maja 2018 r. DKIS wskazał, że wniosek należy uzupełnić jednoznacznym i konkretnym zajęciem stanowiska w odniesieniu do zadanego pytania poprzez przedstawienie pełnej argumentacji obranego stanowiska w oparciu o przedstawiony stan sprawy. Sąd podziela pogląd doktryny, że obowiązek zainteresowanego przedstawienia stanowiska w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego nie powinien być pojmowany zbyt rygorystycznie. Za wystarczające można by uznać, że będzie on spełniony, jeżeli zainteresowany w jasny sposób wskaże przedmiot swoich wątpliwości. Należy przyjąć, że w tym przypadku nie chodzi o pełną ocenę prawną przedstawionego we wniosku zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego, lecz o zrozumiałe przedstawienie zagadnienia, które w ocenie wnioskodawcy wymaga wyjaśnienia (por. A. Kabat [w:] S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat. M. Niezgódka-Medek, J. Rudowski – Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa 2017 r., s. 156). Zdaniem Sądu, zagadnienie prawne wymagające rozstrzygnięcia Skarżący przedstawił we wniosku w sposób jasny i zrozumiały. Problem stanowiły jedynie pewne elementy stanu faktycznego, takie jak ustalenie, czy dłużnik jest podatnikiem podatku od towarów i usług, a jeśli nie, to czy ogół okoliczności faktycznych przemawiałby za uznaniem, że w ramach spornej transakcji działa w takim charakterze, a jeśli tak, to czy przedmiot dostawy nakazywałby uznanie transakcji za zwolnioną z opodatkowania. Z tych względów Sąd uznał, że wezwanie do uzupełnienia stanu faktycznego było uzasadnione, zaś Skarżący, ani we wniosku, ani w odpowiedzi na wezwanie nie podał wszystkich informacji, niezbędnych do wydania interpretacji indywidualnej. Wbrew zarzutowi skargi, organ nie naruszył art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Op. Prawidłowo zastosował również art. 14g § 1 Op w zw. z art. 14b § 3 tej ustawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 Ppsa, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło