VI SA/Wa 1938/15
WyrokWSA w Warszawie2016-06-14
Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Piotr Borowiecki, Dariusz Zalewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skreślenie biegłego rewidenta z rejestru jest uzasadnione prawomocnym skazaniem za umyślnie popełnione przestępstwo, nawet jeśli skazany kwestionuje prawidłowość postępowania karnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do weryfikacji prawidłowości postępowań karnych ani ustaleń faktycznych zawartych w uzasadnieniach wyroków skazujących. Skoro biegły rewident został prawomocnie skazany za umyślnie popełnione przestępstwo, co potwierdza informacja z Krajowego Rejestru Karnego, organ administracyjny ma obowiązek skreślić go z rejestru biegłych rewidentów na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o biegłych rewidentach. Wyciąg z KRK jako dokument urzędowy korzysta z domniemania prawdziwości, a strona nie obaliła tego domniemania.Stan faktyczny
Krajowa Rada Biegłych Rewidentów (KRBR) wszczęła postępowanie w sprawie skreślenia K. H. z rejestru biegłych rewidentów z powodu prawomocnych wyroków karnych. KRBR uzyskała z Krajowego Rejestru Karnego informacje o wielokrotnych skazaniach skarżącej za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu, mieniu i dokumentom. Skarżąca kwestionowała prawidłowość wyroków, wnioskowała o zawieszenie postępowania i dopuszczenie dowodów z akt spraw karnych. Komisja Nadzoru Audytowego (KNA) utrzymała w mocy uchwałę KRBR o skreśleniu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. nieskuteczne doręczenie decyzji, naruszenie przepisów postępowania dowodowego oraz brak ustosunkowania się do jej zarzutów dotyczących wadliwości postępowań karnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Dariusz Zalewski (spr.) Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi K. H. na decyzję Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z rejestru biegłych rewidentów oddala skargę w całości
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Pismem z dnia Krajowa Rada Biegłych Rewidentów (nazywana dalej: "KRBR") zawiadomiła K. H. (nazywaną dalej: "skarżąca") o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie skreślenia biegłego rewidenta K. H. z rejestru biegłych rewidentów w związku z prawomocnymi wyrokami karnymi, które zapadły w stosunku do strony.
2. W dniu [...] lipca 2013 r. KRBR wystąpiła do Krajowego Rejestru Karnego z "Zapytaniem o udzielenie informacji o osobie". Z informacji otrzymanych z Krajowego Rejestru Karnego wynika, że w okresie od 2003 r. do 2009 r. strona była regularnie skazywana na kary grzywny oraz na kary o charakterze izolacyjnym. Udziałem strony było dopuszczenie się przede wszystkim przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, przestępstw przeciwko dokumentom, przestępstw przeciwko mieniu, przestępstw przeciwko czci i nietykalności cielesnej.
W stosunku do skarżącej zapadło kilka prawomocnych orzeczeń Sądu Rejonowego dla [...], w ramach których wymierzono stronie:
1) 110 stawek po 40,00 zł grzywny (wyrok z dnia [...] listopada 2003 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 157 § 2 k.k., tj. naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni;
2) 2 razy 50 stawek po 30,00 zł. grzywny, w efekcie karę łączną tj. 80 stawek po 30,00 zł grzywny (wyrok z dnia [...] maja 2005 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 288 § 1 k.k., tj. niszczenie, uszkadzanie cudzej rzeczy lub czynienie jej niezdatnej do użytku;
3) 2 razy karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, 3 razy 10 stawek po 30,00 zł grzywny, jeden raz karę jednego roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat, w efekcie karę łączną tj. 30 stawek po 30 zł grzywny (wyrok z dnia [...] marca 2006 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 157 § 1 k.k., tj. naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia, inny niż określony w 156 § 1 k.k., art. 190 § 1 k.k., tj. uporczywe nękanie innej osoby lub osoby jej najbliższej, art. 216 § 1 k.k., tj. znieważanie innej osoby w jej obecności albo choćby pod jej nieobecność;
4) jeden raz karę 5 miesięcy pozbawienia wolności, jeden raz karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, w efekcie karę łączną, tj. 10 miesięcy pozbawienia wolności, (wyrok z dnia [...] października 2008 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 157 § 2 k.k., tj. naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni;
5) dwukrotnie karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, w efekcie karę łączną tj. 4 miesięcy pozbawienia wolności, (wyrok z dnia [...] września 2009 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 157 § 2 k.k., tj. naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni;
6) 15 stawek po 10 zł grzywny, (wyrok z dnia [...] lipca 2009 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 276 k.k., tj. niszczenie, uszkadzanie, czynienie bezużytecznym, ukrywanie lub usuwanie dokumentu w przypadku braku prawa do wyłącznego nim rozporządzania, art. 217 § 1 k.k., tj. uderzenie człowieka lub w inny sposób naruszanie jego nietykalności cielesnej;
7) jeden raz karę 5 miesięcy pozbawienia wolności i 500,00 zł nawiązki na cel społeczny (wyrok z dnia [...] października 2011 r., sygn. akt: [...]), kwalifikacja prawna czynu - art. 157 § 1 k.k., tj. naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia, inny niż określony w 156 § 1 k.k.
2. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2012 r. skarżąca podała, że jest w posiadaniu wyroków za czyny nigdy niepopełnione lub niepodlegąjące karze, szczegółowo przedstawiając poszczególne sprawy i przesyłając w załączeniu określone dokumenty, tj. pismo do Prokuratury Generalnej, zażalenie, skargę konstytucyjną oraz orzeczenia sądowe, fragment tekstu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz protokół przesłuchania świadka.
Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. skarżąca wniosła o nieskreślanie jej z rejestru biegłych rewidentów, podnosząc, że została ukarana za czyny nigdy niedokonane lub niepodlegające karze i na podstawie fałszywych oskarżeń, przesyłając w załączeniu pismo złożone do Prokuratora Generalnego.
Pismem z dnia [...] maja 2013 r., wskazując na kolejne okoliczności sprawy, wniosła po raz kolejny o nieskreślanie jej z rejestru biegłych rewidentów lub o zawieszenie postępowania.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. skarżąca poinformowała, że Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił jej skargi konstytucyjnej oraz wystąpiła do KRBR o zawieszenie prowadzonego w stosunku do niej postępowania administracyjnego w sprawie skreślenia z rejestru biegłych rewidentów. Strona wskazała we wniosku, że wystąpiła do Krajowej Rady Sądownictwa o "zajęcie się" kilkoma jej sprawami, między innymi sprawą [...]. Strona również wskazała, że wystąpiła do Kolegium Sądu Najwyższego, ponieważ "Sąd Najwyższy powinien z urzędu uwzględnić co najmniej kasację dotyczącą [...]". Strona wniosła o zawieszenie postępowania do czasu "zakończenia postępowania w Krajowej Radzie Sądownictwa oraz w Kolegium Sądu Najwyższego". Ponadto, skarżąca wskazała, że "wystąpi do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem, że automatyczne skreślanie z listy na podstawie wyroków sądów z oskarżania osoby fizycznej (lub doniesień do prokuratury) (...) jest niezgodne z konstytucją".
3. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] KRBR odmówiła skarżącej zawieszenia postępowania administracyjnego, uznając, że przesłanki wskazane w art. 97 § 1 pkt 1-3 K.p.a. nie mają zastosowania w realiach sprawy. Natomiast w odniesieniu do przesłanki wskazanej w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., zgodnie z którą organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, KRBR stwierdziła, że "nie ma związku przyczynowo - skutkowego między ustaleniami, działaniami ewentualnie podejmowanymi lub dokonanymi w przyszłości przez Krajową Radę Sądownictwa oraz Kolegium Sądu Najwyższego za sprawą kolejnych interwencji podejmowanych przez stronę".
KRBR stwierdziła również, że zagadnienie wstępne dotyczące karalności skarżącej zostało ostatecznie rozstrzygnięte w związku z prawomocnymi orzeczeniami sądów karnych, że orzeczenia sądów karnych, jakie zapadły w stosunku do strony pozostają ważne i nie można im stawiać zarzutu nieważności. KRBR uznała, że brak jest podstaw prawnych do zawieszenia postępowania administracyjnego.
4. Pismem z dnia [...] października 2013 r. skarżąca wniosła do Komisji Nadzoru Audytowego zażalenie na ww. postanowienie.
Komisja Nadzoru Audytowego postanowieniem z dnia [...] lutego utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie, potwierdzając zasadność stanowiska KRBR, że przesłanki wskazane w art. 97 § 1 pkt 1-3 K.p.a. nie miały zastosowania w realiach sprawy, stwierdzając, że ewentualne postępowania przed wskazanymi przez skarżącą organami (tj. przed Kolegium Sądu Najwyższego, Krajową Radą Sądownictwa i Trybunałem Konstytucyjnym) nie mają bezpośredniego związku przyczynowego z prowadzonym przez KRBR postępowaniem w sprawie skreślenia Strony z rejestru biegłych rewidentów, innymi słowy, kwestie rozstrzygane w ww. postępowaniach nie będą stanowić zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., w postępowaniu w sprawie skreślenia skarżącej z rejestru biegłych rewidentów. Nie istnieje bowiem bezpośrednia zależność pomiędzy kwestiami rozstrzyganymi przez ww. organy a prowadzonym przez KRBR postępowaniem. Komisja Nadzoru Audytowego nie dopatrzyła się takiej zależności, interpretując art. 11 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz.U. Nr 77, poz. 649 ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1474/14 odrzucił skargę skarżącej na postanowienie Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] lutego 2014 r.
5. KRBR uchwałą Nr [...] z dnia [...] października 2014 r. w sprawie skreślenia biegłego rewidenta z rejestru biegłych rewidentów, na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 2 i 3, art. 12, art. 21 ust. 2 pkt 4 ustawy o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym w związku z art. 104, 107 k.p.a. orzekła o skreśleniu skarżącej z rejestru biegłych rewidentów.
W uzasadnieniu uchwały KRBR uznała, że bezspornym w sprawie był fakt, że wobec strony zapadły wyroki karne wraz z orzeczonymi karami o charakterze izolacyjnym i karami grzywny.
Stronie udowodniono: naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni; niszczenie, uszkadzanie cudzej rzeczy lub czynienie jej niezdatnej do użytku; uporczywe nękanie innej osoby lub osoby jej najbliższej; znieważanie innej osoby w jej obecności albo choćby pod jej nieobecność; niszczenie, uszkadzanie, czynienie bezużytecznym, ukrywanie lub usuwanie dokumentu w przypadku braku prawa do wyłącznego nim rozporządzania; uderzenie człowieka lub w inny sposób naruszenie jego nietykalności cielesnej.
Przeprowadzone postępowanie administracyjne dowiodło ponad wszelką wątpliwość, że skarżąca powinna zostać skreślona z rejestru biegłych rewidentów, bowiem nie spełnia dwóch warunków wymienionych w art. 5 ust. 2 pkt 1-3 ustawy, a mianowicie:
nie ma nieposzlakowanej opinii, ani nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta - warunek z art. 5 punkt 2 - w związku z tym, że była karana wielokrotnie za przestępstwa opisane w kk;
nie spełnia warunku niekaralności za przestępstwo - art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy w związku z prawomocnym skazaniem za wyżej opisane przestępstwa.
W ocenie KRBR skazanie za ww. przestępstwa karne, wielokrotne wyroki orzekane w tym względzie skutkują tym, że skarżąca nie mogła być uznana za osobę dająca gwarancję nieposzlakowanej opinii i prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta.
6. Pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. skarżąca wniosła odwołanie od uchwały KRBR Nr [...] z dnia [...] października 2014 r.
W uzasadnieniu odwołania skarżąca odniosła się do prawidłowości funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, wskazała, że ciężko jest wznowić postępowanie i oczyścić się z wadliwego wyroku, że części wspólne nieruchomości nie należą do rzeczy cudzej, a korzystanie z części wspólnych nieruchomości nie jest nękaniem innej osoby, oraz że działanie w obronie koniecznej nie należy do czynów karalnych. Strona stwierdziła, że według posiadanej wiedzy praktycznie wszystkie wyroki są wadliwe. Odnosząc się do stwierdzenia, że coś zostało stronie udowodnione, wniosła, aby zapoznać się z aktami poszczególnych spraw. Strona wskazała, że posiadanie w kartotece karnej wyroków za czyny nigdy niedokonane lub niepodlegające karze lub nieprawomocne nie oznacza, że Strona dopuściła się wymienionych we wskazanej kartotece czynów ani nie podważa to nieposzlakowanej opinii ani rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały albo o zawieszenie postępowania do czasu zapoznaniu się z aktami sądowymi spraw wymienionych przez KIBR w kartotece karnej albo do czasu rozpoznania skargi w sprawie [...].
7. Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w sprawie skarżąca w dniu [...] kwietnia 2015 r. wniosła o wystąpienie do Prokuratora Generalnego o to, aby zapoznał się osobiście z pismem skarżącej z dnia [...] października 2012 r. oraz z innymi pismami skierowanymi przez nią bezpośrednio do Prokuratora Generalnego w 2014 i 2015 r. Strona podniosła ponadto, że w postępowaniu [...] oraz w postępowaniu odwoławczym: [...] sąd orzekał w składzie jednoosobowym, pomimo że sąd rejonowy orzekał w trybie zwyczajnym, a sąd cywilny ustalił czterokrotnie niższą wartość zniszczonych rzeczy (poniżej 250 zł każda). Strona wniosła o dopuszczenie dowodów wszystkich spraw na okoliczność wadliwości postępowań sądów. Strona wniosła o zawieszenie postępowania na okres dwóch lat, a co najmniej do czasu upływu terminu na wniesienie skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego w dniu 1 kwietnia 2015 r. w sprawie VI SA/Wa 1474/14.
Komisja Nadzoru Audytowego oddaliła złożony do protokołu z zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym wniosek o zawieszenie postępowania.
8. Komisja Nadzoru Audytowego (nazywana dalej: "KNA") decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 140 w zw. z art. 107 § 1 i 3 K.p.a. w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 3 oraz art. 12 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym utrzymała w mocy uchwałę KRBR nr [...] z dnia [...] października 2014 r. w sprawie skreślenia skarżącej biegłego rewidenta z rejestru biegłych rewidentów.
KNA w toku postępowania przed II instancją nie uwzględniła wniosku skarżącej o zapoznanie się z aktami poszczególnych spraw zakończonych wyrokami skazującymi stronę, gdyż KNA nie mogłaby dojść do odmiennych wniosków aniżeli do tych, które wynikają z sentencji wyroków karnych i znajdują swój wyraz w zaświadczeniu - informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego. Natomiast z treści przedmiotowego zaświadczenia wynikało, że skarżąca została sześciokrotnie skazana za umyślnie popełnione przestępstwo. Jak wskazano powyżej, okolicznością wystarczającą do skreślenia biegłego rewidenta z rejestru jest skazanie tego biegłego rewidenta za umyślnie popełnione przestępstwo. Fakt skazania strony za umyślnie popełnione przestępstwo znajduje swój wyraz w ww. zaświadczeniu.
Zdaniem KNA skazanie biegłego rewidenta za umyślnie popełnione przestępstwo stanowi ponadto okoliczność podważającą nieposzlakowaną opinię na jego temat, jak również podaje w wątpliwość dawanie przez biegłego rewidenta rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu. Od biegłego rewidenta oczekiwać należy spełniania najwyższych standardów etycznych, tym bardziej, że zawód ten polega między innymi na zapewnianiu o prawdziwości i rzetelności informacji zawartych w sprawozdaniu finansowym. Z tego też względu zasadnym jest wniosek, że osoba, która dopuściła się popełnienia umyślnych przestępstw pospolitych nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu biegłego rewidenta
Odnosząc się do twierdzenia skarżącej, że została skazana za czyny niepopełnione lub niepodlegające karze, ewentualnie za działanie w ramach obrony koniecznej, czy też, że wyroki skazujące zostały wydane w nieprawidłowym składzie lub pomimo popełnienia przez sąd innych błędów, na przykład w postaci przyjęcia niewłaściwej wartości mienia, stwierdzić należy, że postępowanie administracyjne nie jest właściwym trybem do weryfikacji ww. zarzutów.
Odnosząc się do wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania "do czasu rozpoznania skargi w sprawie [...]", KNA uznała, że wniosek ten dotyczył postępowania w sprawie ze skargi na postanowienie KNA z dnia [...] lutego 2014 r. [...] utrzymujące w mocy postanowienie KRBR odmawiające zawieszenia sprawy (zmiana numeru sprawy nastąpiła w toku postępowania). Wojewódzki Sąd Administracyjny, w sprawie VI SA/Wa 1474/14, w dniu 1 kwietnia 2015 r. odrzucił skargę na ww. postanowienie, uznając, że postanowienie w sprawie odmowy zawieszenia postępowania nie jest postanowieniem zaskarżalnym zażaleniem.
W protokole zapoznania się ze zgromadzonym materiałem w sprawie skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania na okres dwóch lat, a co najmniej do czasu upływu terminu na wniesienie skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego w dniu 1 kwietnia 2015 r. w sprawie VI SA/Wa 1474/14.
Odnosząc się do tego wniosku, KNA podała, że w dniu [...] kwietnia 2015 r. oddaliła przedmiotowy wniosek o zawieszenie postępowania administracyjnego, co jest jednoznaczne z odmową zawieszenia postępowania administracyjnego z ww. przyczyny. Postępowanie w sprawie ze skargi kasacyjnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucające skargę wniesioną na postanowienie KNA utrzymujące w mocy postanowienie KRBR odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego, nie miało charakteru prejudycjalnego wobec postępowania w sprawie skreślenia skarżącej z rejestru biegłych rewidentów, tj. nie spełniało przesłanki, o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Przywołana przez skarżącą podstawa do zawieszenia nie mieściła się również w katalogu pozostałych przesłanek uzasadniających zawieszenie postępowania administracyjnego, tj. przesłanek, o których mowa w art. 97 § 1 pkt 1-3 K.p.a. Ponadto, brak było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie skreślenia Strony z rejestru biegłych rewidentów na podstawie art. 98 § 1 K.p.a., tj. wyłącznie na wniosek Strony, gdyż zawieszenie przedmiotowego postępowania administracyjnego, z przyczyn wskazanych powyżej, zagrażałoby interesowi społecznemu.
Odnosząc się do wniosku zawartego w protokole z przejrzenia akt o zwrócenie się do Prokuratora Generalnego o osobiste zapoznanie się z pismem strony z dnia [...] października 2014 r. oraz z innymi pismami wystosowanymi przez skarżącą bezpośrednio do Prokuratora Generalnego, Komisja Nadzoru Audytowego wyjaśniła, że jest organem właściwym w sprawie nadzoru publicznego nad samorządem zawodowym biegłych rewidentów. KNA nie jest organem właściwym do występowania w interesie osób fizycznych z wnioskami do innych organów administracji publicznej.
KNA wyjaśniła również, że przepisy art. 42 i art. 43 K.p.a. potwierdzają wymóg podawania adresu zamieszkania i jego znaczenie dla zachowania ustawowych zasad doręczeń i nie przewidują doręczania pism na adres skrytki pocztowej. Doręczanie pism (administracyjnych i sądowych) na skrytkę pocztową prowadziłoby do prowadzenia czynności administracyjnych i sądowych z naruszeniem wszelkich terminów ustawowych i wyznaczanych przez sąd i organy administracji i prowadzenia postępowania w terminach wyznaczanych w istocie przez skarżącego, który może odbierać korespondencję ze skrytki w dowolnym czasie. Nie obowiązywałyby skarżącego wówczas w istocie żadne z ustawowych zasad doręczania pism i związanych z nimi konsekwencji prawnych. Z powyższych względów, przedmiotowa decyzja w pierwszej kolejności zostanie skierowana na adres zamieszkania skarżącej.
9. W skardze z dnia 23 czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję KNA z dnia [...] kwietnia 2015 r. skarżąca wniosła o jej uchylenie.
Na wstępie skarżąca postawiła zarzut nieskutecznego doręczenia zaskarżonej decyzji, podając, że wbrew informacji podanej przez skarżącą w trakcie toczącego się postępowania, decyzja została przesłana na jej adres zamieszkania, a nie na adres skrytki pocztowej. Wskazany przez organ art. 42-43 K.p.a. miałby zastosowanie w sytuacji gdyby skarżąca nie podała odrębnego adresu do korespondencji.
W związku z powyższym uchybieniem skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i nakazanie organowi przesłanie na adres wskazany.
Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 7 K.p.a. poprzez niedokładnego wyjaśnienie stanu sprawy, gdyż organ nie dopuścił dowodów z akt wskazanych przez skarżącą spraw: błędnie uznając, że kartoteka karna jest trwałym, niezmiennym, nienaruszalnym dowodem.
Skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodów z akt sprawy na nieprawidłowości w procedowaniu przez Sądy karne, w tym nienależytą obsadę Sądów karnych;
2) art. 77 § 1 i § 3 K.p.a. gdyż organ nie przeprowadził dowodu przeciwko treści kartoteki karnej, bezkrytycznie przyjmując jako dowód obciążający skarżącą;
3) art. 80 K.p.a. poprzez nie ustosunkowanie się do wskazanych przez skarżącą dowodów. Jako dowód organ winien dopuścić wszystkie wyroki wymienione w kartotece karnej i przeprowadzić dowody na okoliczność nieprawidłowych ustaleń, co skarżąca podnosiła od początku postępowania, wskazując konkretne wyroki, a ponadto w kilku wyrokach sprzecznych z ustawą składów sędziowskich wydających wpisane w kartotece karnej wyroki;
4) art. 78 § 2 K.p.a. zgodnie z którym organ winien dopuścić jako dowód akta wskazanych przez skarżącą spraw, a nawet wszystkich wymienionych w kartotece karnej;
5) art. 11 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych wiążąca jest tylko sentencja wyroku karnego, jednakże sąd nie jest związany ustaleniami zawartymi w uzasadnieniu tego wyroku karnego, ponieważ uzasadnienie jest jedynie przejawem do dochodzenia rozstrzygnięcia.
10. W odpowiedzi na skargę KNA wniosła o jej oddalenie, uznając zarzuty w niej podniesione za niezasadne.
11. W piśmie z dnia 6 czerwca 2016 r. przesłanym przez skarżącą w związku z otrzymaną odpowiedzią na skargę, strona podtrzymała w całości swoje stanowisko i zarzuty zawarte w skardze, uzupełniając ją o zarzut naruszenia art. 100 k.p.a.
Zdaniem skarżącej organ nie zauważył, że uzasadnienie nie ma mocy wiążącej, ponieważ jest jedynie przejawem dochodzenia do rozstrzygnięcia, jak również organ winien dopuścić dowody co najmniej ze wskazanych akt na okoliczność:
- ustalenia nieprawidłowego składu Sądu [...] dot. sprawy [...];
- braku do dnia dzisiejszego prawomocnego wyroku w sprawie [...];
- uchybienia podstawowym przepisom KPK w postaci prawa do obrony - zagwarantowanego w Konstytucji RP - w kilku sprawach.
Jeżeli organ nie zamierzał zawiesić postępowania to we własnym zakresie winien rozpoznać wskazane nieprawidłowości (zagadnienia wstępne) w związku z czym uchybił również przepisom art. 100 K.p.a.
Kwestionowanie przez skarżącą np. prawomocności orzeczenia w sprawie [...], czy braku należytej obsady Sądu w sprawie [...] oraz wskazywanie nieprawidłowości w innych postępowaniach zobowiązywało organ do merytorycznego ustosunkowania się do przedstawionych zarzutów.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy uchwała Krajowej Rady Biegłych Rewidentów nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie.
4. Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do prezentowania przez skarżącą stanowiska, zgodnie z którym fakty dotyczące jej skazania prawomocnymi wyrokami sądów powszechnych nie są wcale takie oczywiste i wystarczająco udowodnione.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz. U. 2015.1011 j.t., dalej ustawa o biegłych rewidentach) biegłym rewidentem jest osoba wpisana do rejestru biegłych rewidentów.
Do rejestru biegłych rewidentów, zwanego dalej "rejestrem", może być wpisana osoba fizyczna spełniająca następujące warunki:
1) korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;
2) ma nieposzlakowaną opinię i swoim dotychczasowym postępowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;
3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślnie popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 i 2 ustawy o biegłych rewidentach Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru w przypadku:
1) śmierci biegłego rewidenta;
2) wystąpienia biegłego rewidenta z samorządu biegłych rewidentów;
3) niespełniania któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 5 ust. 2 punktach 1-3;
4) nieuiszczania składek członkowskich za okres dłuższy niż rok;
5) prawomocnego orzeczenia o wydaleniu z samorządu biegłych rewidentów.
2. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może odmówić podjęcia uchwały o skreśleniu z rejestru z przyczyny wymienionej w ust. 1 pkt 2, jeżeli przeciwko biegłemu rewidentowi toczy się postępowanie dyscyplinarne.
Zdaniem Sądu z prostej językowej wykładni art. 11 ust. 1 ustawy o biegłych rewidentach wynika, że jeżeli biegły rewident zostanie skazany prawomocnym wyrokiem za umyślnie popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru. Uchwała ta ma zatem charakter związany w sytuacji niespełniania przez biegłego rewidenta przesłanki określonej w art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o biegłych rewidentach.
Argumentacje tę wzmacnia treść ust. 2 art. 11, który wprost wskazuje, że Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może odmówić podjęcia uchwały o skreśleniu z rejestru, ale jedynie w sytuacji wystąpienia biegłego rewidenta z samorządu biegłych rewidentów, jeżeli przeciwko biegłemu rewidentowi toczy się postępowanie dyscyplinarne.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Komisja Nadzoru Audytowego podała, że zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy, KRBR podejmuje uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru w przypadku niespełnienia któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 – 3 ustawy.
Ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia - informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego wynikało, że skarżąca została sześciokrotnie skazana prawomocnym wyrokiem karnym za przestępstwa umyślne. Strona została skazana za następujące czyny opisane w Kodeksie karnym: art. 157 § 1 k.k., art. 157 § 2 k.k., art. 160 § 1 k.k., art. 190 § 1 k.k., art. 191 k.k., art. 216 § 1 k.k., art. 217 k.k., art. 276 k.k., art. 288 § 1 k.k. Wszystkie opisane powyżej przestępstwa, mają charakter umyślny (por. art. 8 k.k. w zw. z ww. przepisami opisującymi czyny zabronione).
W ocenie Sądu okoliczność, że skarżąca została skazana prawomocnym wyrokiem za umyślnie popełnione przestępstwo została udowodniona dokumentem urzędowym w postaci zaświadczenia, tj. informacji z Krajowego Rejestru Karnego, co nakazywało zastosować przepis art. 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym, albowiem skazanie biegłego rewidenta za umyślnie popełnione przestępstwo obliguje organ do skreślenia tego biegłego rewidenta z rejestru biegłych rewidentów.
KNA zastrzegła, że organy orzekające w sprawie związane były stwierdzonym za pomocą dokumentu urzędowego faktem skazania skarżącej przez sąd powszechny za umyślnie popełnione przestępstwa. Nawet jeśli skarżąca kwestionuje oczywistość jej skazania w jednej czy w drugiej sprawie, to nie sposób zauważyć, że z zacytowanych powyżej przepisów wynika, że już sam fakt jednokrotnego skazania za przestępstwo karne wystarcza do skreślenia biegłego rewidenta z listy biegłych rewidentów na podstawie przepisu art. 11 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy o biegłych rewidentach.
Należy podkreślić, że wyciąg z Krajowego Rejestru Karnego jako dokument urzędowy zgodnie z art. 76 § 1 k.p.a. korzysta z domniemania prawdziwości zaś skarżąca nie obaliła tego domniemania, bowiem nie przeprowadziła dowodu przeciwko treści tego dokumentu. W tym stanie rzeczy niezasadne są twierdzenia skargi w ww. zakresie. A poza tym liczba prawomocnych wyroków skazujących, w tym orzeczenia Sądu Najwyższego wskazują, że nawet przy zakwestionowaniu jednego lub dwóch z nich, przy tej liczbie wyroków, każdy kolejny, osobno stanowiłby wystarczającą podstawę do spełnienia przesłanek ustawowych i skreślenia skarżącej z listy biegłych rewidentów.
5. Odnosząc się do zarzutów skargi w zakresie prawidłowości doręczenia zaskarżonej decyzji. Powyższą kwestię normują przepisy art. 43 i art. 44 K.p.a. określają procedurę doręczania pism w razie nieobecności adresata i w razie niemożności ich doręczenia w sposób określony w art. 42 i art. 43 K.p.a.
W pierwszym przypadku pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się doręczenia pisma, o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy powiadamia się, umieszczając zawiadomienie w skrzynce na korespondencję, lub gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania - w drugim przypadku, pisma składa się w urzędzie pocztowym a zawiadomienie o tym umieszcza w skrzynce na korespondencję lub gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania. Skład orzekający w tej sprawie podziela pogląd NSA OZ. W Łodzi z 29 stycznia 2002 r., II SA/Łd 1108/01, że powołane przepisy k.p.a. potwierdzają wymóg podawania adresu zamieszkania i jego znaczenie dla zachowania ustawowych zasad doręczeń i nie przewidują doręczania pism na adres skrytki pocztowej. Podobny pogląd prawny wyraził później m.in. WSA w Warszawie w wyroku z 12 kwietnia 2011 r., VII SA/Wa 490/11.
Doręczanie pism administracyjnych na skrytkę pocztową prowadziłoby do prowadzenia czynności administracyjnych i sądowych z naruszeniem wszelkich terminów ustawowych i wyznaczanych przez sąd i organy administracji i prowadzenia postępowania w terminach wyznaczanych w istocie przez skarżącego, który może odbierać korespondencję ze skrytki w dowolnym czasie. Nie obowiązywałyby skarżącego wówczas w istocie żadne z ustawowych zasad doręczania pism i związanych z nimi konsekwencji prawnych.
Z powyższych względów nie ma racji skarżąca powołując się na orzecznictwo i przepisy k.p.c. Doręczenia na adres skrzynki pocztowej nie jest możliwie na gruncie k.p.a., co wynika z przytoczonych powyżej przepisów k.p.a. i orzecznictwa.
Przepisy art. 41 - 44 K.p.a. nie dają możliwości doręczania pism na adres skrytki pocztowej, dlatego też organ w niniejszym postępowaniu prawidłowo doręczył skarżącej decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. na adres zamieszkania wskazany przez skarżącą, a fakt jej doręczenia poświadcza zwrotne potwierdzenie odbioru, dostępne w aktach sprawy.
6. Co do podniesionego w skardze zarzutu zaskarżalności postanowienia o nie zawieszeniu postępowania w sprawie. Kwestia ta była przedmiotem postępowania w sprawie i została prawomocnie rozstrzygnięta orzeczeniem WSA w Warszawie z 9 października 2015 r., VI SA/Wa 1690/15. Jest ona więc poza granicami przedmiotowej sprawy. Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, w sprawie VI SA/Wa 1474/14, w dniu 1 kwietnia 2015 r. odrzucił skargę uznając, że postanowienie w sprawie odmowy zawieszenia postępowania nie jest postanowieniem zaskarżalnym zażaleniem.
7. W ocenie Sądu również zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów procesowych nie mogły odnieść skutku. Zdaniem Sądu orzekającego, organy zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Dokonana przez organy ocena materiału dowodowego była logiczna i zgodna z przepisami prawa i doświadczenia życiowego. Zawarte w decyzji ustalenia dowodzą, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy. Inna ocena dowodów w sprawie przez stronę skarżącą nie przesądza, że oceny organów są błędne.
Przede wszystkim należy podkreślić, że co do kwestionowania wyroków sądów karnych i pozostałych w tym naruszenia:
- art. 77 § 1 i § 3 K.p.a. gdyż organ nie przeprowadził dowodu przeciwko treści kartoteki karnej, bezkrytycznie przyjmując jako dowód obciążający skarżącą;
- art. 80 K.p.a. poprzez nie ustosunkowanie się do wskazanych przez skarżącą dowodów. Jako dowód organ winien dopuścić wszystkie wyroki wymienione w kartotece karnej i przeprowadzić dowody na okoliczność nieprawidłowych ustaleń, co skarżąca podnosiła od początku postępowania, wskazując konkretne wyroki, a ponadto w kilku wyrokach sprzecznych z ustawą składów sędziowskich wydających wpisane w kartotece karnej wyroki;
- art. 78 § 2 K.p.a. zgodnie z którym organ winien dopuścić jako dowód akta wskazanych przez skarżącą spraw, a nawet wszystkich wymienionych w kartotece karnej.
Sąd w tym zakresie jest związany treścią art. 11 p.p.s.a. Zgodnie z wykładnią tego przepisu przez doktrynę i orzecznictwo pod pojęciem "ustalenia prawomocnego wyroku" w rozumieniu art. 11 p.p.s.a. rozumieć należy ustalenia wynikające z sentencji wyroku karnego, dotyczące osoby sprawcy, strony podmiotowej i przedmiotowej przestępstwa, miejsca i czasu jego popełnienia. Z przepisu art. 11 p.p.s.a. wynika, że sąd administracyjny pozbawiony jest możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń odnoszących się do sfery faktów dowodowych istotnych dla stwierdzenia popełnienia przestępstwa (zob. wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., I FSK 844/14).
Zgodnie z innymi wyrokami NSA sąd administracyjny pozbawiony jest przy tym możliwości dokonywania jakichkolwiek ustaleń odnoszących się do sfery faktów dowodowych istotnych dla stwierdzenia popełnienia przestępstwa. Zasada wynikająca z art. 11 p.p.s.a. pośrednio odnosi się do organów administracyjnych, które dokonują ustaleń faktycznych ocenianych następnie w drodze kontroli sądowoadministracyjnej. Wydanie wyroku uniewinniającego nie pozbawia jednak możliwości oceny określonego czynu czy zachowania z punktu widzenia etyki lub pragmatyki służbowej obowiązującej osobę uniewinnioną Przepis art. 11 p.p.s.a. nie dotyczy wyroków uniewinniających i umarzających postępowanie.
Z uwagi na na związanie treścią art. 11 p.p.s.a.nie było możliwe przeprowadzenie dowodu przeciwko treści kartoteki karnej, należało przyjąć jako dowód, dowody z dokumentów urzędowych: odpisów wyroków, rejestru karnego. Organ ani Sąd nie mógł też dopuścić jako dowód akta wskazanych przez skarżącą spraw z uwagi brak możliwości prowadzenia postępowania w sprawach karnych i treść art. 11 p.p.s.a. Przede wszystkim dokonywania jakichkolwiek ustaleń odnoszących się do sfery faktów dowodowych istotnych dla stwierdzenia popełnienia przestępstwa
8. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło