VII SA/Wa 229/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla, sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2019 r. sprawy ze skargi P z siedzibą w W na decyzję Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 oraz art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r., poz. 267 – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia "Tabel stawek wynagrodzeń Stowarzyszenia [...] za korzystanie z artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem", uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia "Tabel stawek wynagrodzeń Stowarzyszenia [...] za korzystanie z artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem" oraz decyzji Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r., nr [...] , utrzymującej w mocy ww. orzeczenie Komisji Prawa Autorskiego. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzją Ministra Kultury i Sztuki z dnia [...] lutego 1995 r., nr [...] , Stowarzyszenie [...] (obecnie: [...], zwane dalej "[...] ") uzyskało zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi w zakresie artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych. Treść tego zezwolenia została następnie zmieniona decyzją Ministra Kultury i Sztuki z dnia [...] marca 1998 r. Po dokonaniu tej zmiany zezwolenie obejmowało: zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi w zakresie artystycznych wykonań utworów muzycznych i słowno-muzycznych na następujących polach eksploatacji: utrwalanie, zwielokrotnianie określoną techniką, wprowadzanie do obrotu, publiczne odtwarzanie, najem, dzierżawę i nadawanie; pobieranie wynagrodzeń z tytułu publicznego odtwarzania artystycznych wykonań dokonywanych za pomocą wprowadzonego do obrotu egzemplarza oraz nadawania artystycznych wykonań dokonywanych za pomocą wprowadzonego do obrotu egzemplarza. Na podstawie art. 107 § 4 kpa Minister Kultury i Sztuki odstąpił od uzasadnienia ww. decyzji. Orzeczeniem z dnia [...] lipca 2001 r., wydanym na podstawie wówczas obowiązującego art. 108 ust. 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (zwanej dalej "PrAut"), Komisja Prawa Autorskiego, po rozpoznaniu wniosku [...] , zatwierdziła częściowo "Tabele stawek wynagrodzeń Stowarzyszenia [...] za korzystanie z artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem", zwane dalej "tabelami wynagrodzeń [...] ". Zatwierdzona tabela obejmowała "Nadania telewizyjne i reemisje kablowe" oraz "Nadania radiowe". Decyzją Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] , przedmiotowe orzeczenie zostało utrzymane w mocy. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. [...] (zwana dalej "[...] ") wystąpiła do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (zwanego dalej "Ministrem") z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń [...] z uwagi na jego wydanie z rażącym naruszeniem prawa. [...] wskazało w uzasadnieniu wniosku, że zezwolenie Ministra na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi udzielone [...] w 1998 r., na którym organizacja ta-oparła się wnosząc o zatwierdzenie tabeli wynagrodzeń, nie obejmowało pola eksploatacji "reemisja", gdyż na gruncie ówcześnie obowiązujących przepisów ustawy Prawo autorskie artyści wykonawcy nie mieli prawa do pobierania wynagrodzenia za korzystanie z ich wykonań na tym polu. Wniosek ten został złożony przez [...] jako stronę postępowania o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego. W razie uznania przez Ministra, że [...] nie posiada statusu strony tego postępowania, [...] wnioskowała o potraktowanie jej pisma jako wniosku organizacji społecznej o wszczęcie przedmiotowego postępowania z urzędu, połączonego z równoczesnym wnioskiem o dopuszczenie [...] do udziału w tak zainicjowanym postępowaniu. W dniu [...] kwietnia 2014 r. Minister wydał postanowienie nr [...] o odmowie wszczęcia na wniosek [...] postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń [...], zaś pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. Minister zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń [...] oraz wezwał [...] do zajęcia stanowiska w sprawie. Ponadto postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. Minister dopuścił [...] do toczącego się postępowania oraz powiadomił o podjętych w sprawie czynnościach. Pismem z dnia 22 kwietnia 2014 r. [...] przedstawiło stanowisko w sprawie, wskazując, że orzeczenie Komisji Prawa Autorskiego nie spełnia przesłanek koniecznych do stwierdzenia jego nieważności, w tym w szczególności nie zostało wydane bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto w piśmie wskazano, że uchylenie art. 108 ust. 3 PrAut, który stanowił podstawę wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego - wskutek wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. akt SK 40/04 - nie pozbawiło zatwierdzonych tabel ich wiążącej mocy. Jednocześnie [...] wskazało, że [...] nie posiada przymiotu organizacji społecznej, która może brać udział w przedmiotowym postępowaniu, a dodatkowo za wszczęciem tego postępowania nie przemawiał interes społeczny w rozumieniu art. 31 kpa. W dniu [...] lipca 2014 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wydał decyzję nr [...] w której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń SAWP. Minister nie podzielił stanowiska [...] , zgodnie z którym Polska Izba Komunikacji Elektronicznej nie posiada przymiotu organizacji społecznej uzasadniającego jej udział w przedmiotowym postępowaniu. Minister uznał, że Polska Izba Komunikacji Elektronicznej spełniła wymienione w art. 31 § 1 kpa przesłanki uprawniające ją do żądania wszczęcia postępowania i dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, tj.: posiada status organizacji społecznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 5 kpa, żądała wszczęcia postępowania niedotyczącego tej organizacji, żądanie to było zgodne ze statutowym celem jej działania, a za wszczęciem postępowania i udziałem w nim [...] przemawia interes społeczny. Rozpoznając przedmiotową sprawę, Minister uznał, że nie zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego w przedmiocie zatwierdzenia tabel wynagrodzeń [...] . Po pierwsze Minister ustalił, że w dacie wydawania spornego orzeczenia zarówno ustawodawca, jak i [...] , składając wniosek o zatwierdzenie tabeli wynagrodzeń oraz Komisji Prawa Autorskiego, zatwierdzając te tabelę, traktowali reemisję jako jeden ze sposobów nadawania. Natomiast [...] , w chwili wydawania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, posiadało zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi artystów wykonawców utworów muzycznych i słowno-muzycznych między innymi na polu nadawanie. Minister wskazał, że zgodnie z art. 50 pkt 10-12 PrAut w brzmieniu obowiązującym w dniu 18 lipca 2001 r. odrębne pola eksploatacji stanowiły w szczególności: nadanie za pomocą wizji lub fonii przewodowej albo bezprzewodowej przez stację naziemną, nadanie za pośrednictwem satelity oraz równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną. Z powyższego wynika, że ustawodawca przewidział różne rodzaje nadawania, w tym równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną. Art. 24 ust. 3 PrAut stanowił zaś, że - z zastrzeżeniem przepisu ust. 1 - operatorom sieci kablowych wolno rozpowszechniać utwory nadawane przez inne organizacje radiowe lub telewizyjne dostępne na danym obszarze, jeżeli rozpowszechnianie w sieciach kablowych ma charakter równoczesny i integralny z nadaniem pierwotnym. Uprawionym do utworów przysługiwało prawo do wynagrodzenia. Przepis ten, na mocy art. 100 PrAut, miał zastosowanie do artystów wykonawców. Ponadto, artyście wykonawcy przysługiwało, w granicach określonych przepisami ustawy, wyłączne prawo do korzystania z artystycznego wykonania i rozporządzania nim na poszczególnych polach eksploatacji, które obejmowało m.in. prawo do nadawania oraz prawo do wynagrodzenia za korzystanie z artystycznego wykonania (art. 86 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2 pkt 7 PrAut w ówczesnym brzmieniu). Minister wskazał, że co prawda w żadnym z tych przepisów ustawa nie używała pojęcia "reemisja", to jednak art. 21 ust. 4 PrAut obowiązujący w tamtym czasie stanowił, że operatorom sieci kablowych wolno reemitować w sieciach kablowych utwory nadawane w programach organizacji radiowych i telewizyjnych wyłącznie na podstawie umowy zawartej z właściwą organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskimi lub prawami pokrewnej. Minister zwrócił uwagę, że pojęcie "reemisji" w znaczeniu słownikowym to nic innego niż ponowne nadawanie programu radiowego lub telewizyjnego. Ustawa PrAut wskazywała dodatkowo, w jaki sposób nadawanie to powinno się odbywać. Przepis ten miał zastosowanie do artystów wykonawców na mocy art. 92 PrAut. Tym samym Minister ustalił, że ustawodawca - w chwili wydawania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego - znał pojęcie "reemisji" i posługiwał się nim, tyle że niekonsekwentnie, w niektórych przypadkach rozróżniając poszczególne rodzaje nadawania (np. art. 50 czy art. 24 PrAut), a w niektórych posługując się tym pojęciem ogólnie (np. art. 86 PrAut). Niekonsekwencja ta została usunięta dopiero w drodze nowelizacji Prawa Autorskiego ustawą z dnia 28 października 2002 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. Nr 197, poz. 1662), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. Ustawa ta dokonała zmiany terminologicznej pojęcia "równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną" na pojęcie "reemisja" oraz wprowadziła definicję, zgodnie z którą "reemitowaniem utworu jest jego rozpowszechnianie przez inny podmiot niż pierwotnie nadający, drogą przejmowania w całości i bez zmian programu organizacji radiowej lub telewizyjnej oraz równoczesnego i integralnego przekazywania tego programu do powszechnego odbioru". Nie uległa więc zmianie istota tego pojęcia, którą jest równoczesne i integralne przekazywanie tego samego programu przez inny podmiot niż pierwotnie nadający, jeżeli program ten ma być przejmowany w całości i bez zmian. W ocenie Ministra nie sposób więc było dojść do wniosku, że mówiąc o reemisji mamy do czynienia z nowym, nieznanym wcześniej polem eksploatacji, które zostało wprowadzone dopiero ustawą z dnia 28 października 2002 r. Minister za istotne uznał, że eksploatacja obecnie rozumiana jako "reemisja" przed wejściem w życie tej ustawy, stanowiła szczególny rodzaj nadawania, zaś w chwili wydawania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego [...] posiadało zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi na tym polu. Natomiast zgłaszane przez [...] zarzuty mają charakter interpretacyjny. W opinii Ministra, w przypadku zastosowania przy wydawaniu decyzji administracyjnej jednej z możliwych interpretacji niejednoznacznych w swej treści przepisów prawa nie może być uznane za rażące naruszenie prawa, a tym samym nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto, z uwagi na fakt, że, dokonując oceny rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem zaistnienia przesłanek do stwierdzenia jego nieważności organ uwzględnia stan prawny i faktyczny istniejący w dniu wydawania badanego rozstrzygnięcia, Minister nie wziął pod uwagę argumentacji [...] dotyczącej zdarzeń, które miały miejsce po dniu wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, tj. spraw sądowych prowadzonych przez [...] przeciwko reemitentom. Minister nie wziął też pod uwagę podniesionego przez [...] zarzutu niekonstytucyjności przepisu, który stanowił podstawę wydania decyzji administracyjnej wskazując, że zgodnie z art. 145a kpa okoliczność ta stanowi podstawę wznowienia postępowania, nie zaś stwierdzenia nieważności. Pismem z dnia 28 lipca 2014 r. Polska Izba Komunikacji Elektronicznej złożyła do Ministra wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w całości. We wniosku tym zawarła zarzuty zarówno o charakterze formalnoprawnym jak i materialnym. Zarzuty o charakterze formalnoprawnym dotyczyły braku obiektywnej i kompleksowej oceny powołanych przez [...] dowodów w sprawie, mających świadczyć o niewykonywaniu przez [...] przed 2003 r. zbiorowego zarządu na polu reemisji oraz dokonanej w 2003 r. zmiany zezwolenia na zbiorowe zarządzanie, przy równoczesnym jednostronnym przyznaniu słuszności stanowisku prezentowanemu przez [...] . Natomiast jako uchybienia materialne [...] zarzuciła Ministrowi: błędne założenie odnośnie przysługiwania artystom wykonawcom, w dniu wydawania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, uprawnienia do pobierania wynagrodzenia na polu reemisji, a co za tym idzie pobierania wynagrodzenia z tego tytułu przez [...] ; błędne założenie dotyczące tożsamości podmiotowego zakresu pól reemisji oraz równoczesnego i integralnego nadania; błędne założenie o zawieraniu się pola reemisji w szeroko rozumianym polu nadawania. W konsekwencji [...] zarzuciła Ministrowi błędną interpretację art. 156 § 1 kpa poprzez przyjęcie, że sporne orzeczenie Komisji Prawa Autorskiego nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. Pismem z dnia 13 października 2014 r. [...] wniosło o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Ministra podnosząc, że Minister w sposób prawidłowy i kompleksowy dokonał oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Wskazało ponadto, że w dacie wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego artystom wykonawcom przysługiwało prawo do wynagrodzenia za korzystanie z artystycznych wykonań na polu reemisji (art. 24 ust. 3 PrAut), natomiast orzecznictwo powołane przez [...] jest nieadekwatne. Ponadto w dacie wydania spornego orzeczenia ustawa znała pojęcie "reemitowanie", a operatorzy sieci kablowych mogli reemitować w sieciach kablowych utwory nadawane w programach organizacji radiowych i telewizyjnych wyłącznie na podstawie umowy zawartej z organizacją zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (art. 21 ust. 3 PrAut). Wobec istnienia odpowiednich odesłań w regulacjach poświęconych prawom pokrewnym operatorzy sieci kablowych zobowiązani byli zawrzeć takie umowy również z organizacjami zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi. Jednocześnie [...] wskazało, że w dacie wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego ustawodawca przyznał artystom wykonawcom m.in. wyłączne prawo do korzystania z artystycznego wykonania i rozporządzania nim na polu "nadawanie", a więc w odniesieniu do wszystkich postaci nadawania określonych w ówczesnym art. 50 ust. 10-12 PrAut, w tym "równoczesnego i integralnego nadawania utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną", czyli reemitowania. Równocześnie, z ostrożności procesowej, [...] podniósł, że nawet gdyby przyjąć, że przepisy ustawy w jej poprzednim brzmieniu nie brzmiały jednoznacznie, to i tak okoliczność ta nie byłaby wystarczającą do uznania spornego orzeczenia za nieważne. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. znak [...] Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego uchylił zaskarżoną decyzję oraz odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. oraz decyzji Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r., nr [...] , utrzymującej w mocy ww. orzeczenie Komisji Prawa Autorskiego. Organ odwoławczy podniósł, że Minister pominął fakt, iż na skutek złożonego od orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego odwołania, w dniu [...] stycznia 2002 r. Minister Kultury wydał decyzję nr [...] w przedmiocie utrzymania zaskarżonego orzeczenia w mocy, która to decyzja ma charakter decyzji ostatecznej w rozumieniu art. 16 § 1 kpa. W ocenie organu odwoławczego stwierdzenie nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego oznaczałoby zatem - z uwagi na tożsamość rozstrzygnięcia organów w obu instancjach - że wadą dotknięta jest też decyzja Ministra Kultury. Nieprawidłowe byłoby więc wyeliminowanie z obrotu decyzji organu pierwszej instancji przy równoczesnym pozostawieniu w obrocie decyzji organu odwoławczego. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał jednak, że powyższe uchybienie formalne zaskarżonej decyzji nie wpływa na merytoryczną treść rozstrzygnięcia. Organ odwoławczy wskazał, że w związku z tym, iż nie jest związany zakresem wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, gdyż postępowanie o stwierdzenie nieważności zostało wszczęte z urzędu, rozszerzenia wymaga zakres rozstrzygnięcia. W związku z tym organ uchylił decyzję Ministra wydaną w pierwszej instancji i orzekł co do istoty sprawy, odmawiając stwierdzenia nieważności zarówno orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z 2001 r. jak i utrzymującej ją w mocy decyzji Ministra Kultury z 2002 r. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego "braku pełnego rozpatrzenia stanu faktycznego sprawy" organ odwoławczy wskazał, że uzasadnieniem dla pominięcia jako dowodów zdarzeń, które miały miejsce po dniu wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, tj. zmiany zezwolenia udzielonego [...] na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi do artystycznych wykonań w 2003 r. czy toczących się później postępowań sądowych, jest konieczność uwzględnienia stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydawania badanego rozstrzygnięcia. Nie są więc trafne zarzuty dotyczące naruszenia art. 8 i art. 12 kpa. Minister odnotował, że ustalenia poczynione przez sąd powszechny w sprawach przed nim zawisłych nie są wiążące dla innych sądów oraz organów administracji, które w każdej sprawie dokonują własnych ustaleń. Jednocześnie organ odwoławczy zwrócił uwagę na brak jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że fakt niewykonywania zbiorowego zarządu przez organizację na danym polu eksploatacji oznacza automatyczną utratę uprawnień wynikających z zezwolenia. W ocenie organu odwoławczego niewykonywanie zezwolenia może mieć wyłącznie wpływ na ocenę prawidłowości wykonywania zbiorowego zarządu, a nie na zakres przysługujących jej uprawnień - te wynikają bowiem z decyzji w sprawie udzielenia zezwolenia, a ich utrata może nastąpić wyłącznie w drodze zmiany lub uchylenia tej decyzji. Natomiast dokonaną w 2003 r. zmianę zezwolenia [...] , należy zdaniem organu odwoławczego oceniać, biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji w tej sprawie, który uległ zmianie w stosunku do przepisów obowiązujących w dniu wydania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego oraz utrzymującej go w mocy decyzji Ministra Kultury. Organ odwoławczy podniósł, że w niniejszej sprawie dla oceny ewentualnego zaistnienia przesłanki stwierdzenia nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. oraz decyzji Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r. istotne jest to, czy zatwierdzona tymi orzeczeniami tabela wynagrodzeń SAWP dotyczyła pól eksploatacji, na których w dacie jego wydawania artystom wykonawcom przysługiwała ochrona (w postaci prawa zakazowego albo prawa do wynagrodzenia) i czy pola te objęte były zezwoleniem [...] na zbiorowe zarządzanie udzielonym w 1998 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego zwrócił uwagę, że tabela wynagrodzeń [...] dotyczy dwóch pól eksploatacji: nadawania i reemisji. Wskazał również, że artystom wykonawcom, w dacie wydawania spornego orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, przysługiwały prawa majątkowe obejmujące pole eksploatacji "nadawanie", a ich charakter był uzależniony od tego, czy nadawanie następowało za pomocą wprowadzonego do obrotu egzemplarza oraz czy eksploatacja wykonania następowała w ramach utworu audiowizualnego. W tym zakresie tabela wynagrodzeń mieści się w granicach uprawnień przysługujących artystom wykonawcom. W ocenie organu odwoławczego zarzut nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego obejmuje więc wyłącznie tę część tabeli, która dotyczy reemisji w sieci kablowej. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ustawa Prawo Autorskie w brzmieniu obowiązującym w dniu 18 lipca 2001 r. oraz w dniu 28 stycznia 2002r. nie zawierała definicji ani nadawania, ani reemisji. Zakres i wzajemną relację obu tych pól eksploatacji można zdaniem organu wywieść z ówcześnie obowiązującego art. 50 PrAut, w którym ustawodawca dokonał przykładowego wyliczenia pól eksploatacji. W ocenie organu odwoławczego brak jest podstaw by sądzić, że przyznając artystom wykonawcom prawa majątkowe w zakresie pola eksploatacji "nadawanie" ustawodawca miał na myśli tylko niektóre sposoby nadawania, wyłączając spod ochrony nadawanie "równoczesne i integralne". Organ odwoławczy wywiódł, że jeżeli organizacja dysponuje licencją na nadawanie, mieści się w niej zarówno prawo nadawania własnych programów, jak i prawo reemitowania programów innych organizacji. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem [...] , iż przepis art. 100, zgodnie z którym wykonywanie praw m.in. do artystycznych wykonań podlega odpowiednio ograniczeniom wynikającym z art. 23-35, z uwagi na stosowanie ich "odpowiednio" a nie "wprost", nie obejmuje prawa do wynagrodzenia z tytułu licencji ustawowej. Zdaniem organu w stanie prawnym obowiązującym na dzień 18 lipca 2001 r. oraz 28 stycznia 2002 r. artystom wykonawcom przysługiwały prawa wyłączne w zakresie pola "nadawanie", które obejmowało wszystkie postaci nadawania, zarówno wymienione, jak i niewymienione w art. 50 pkt 10-12, a więc także reemisję, rozumianą wówczas jako "równoczesne i integralne nadanie" dokonane przez inny podmiot niż pierwotnie nadający. W zakresie w jakim reemisja ta była dokonywana za pomocą wprowadzonego do obrotu egzemplarza lub w ramach licencji ustawowej prawo to było pozbawione elementu zakazowego, ale artystom wykonawcom przysługiwało prawo do wynagrodzenia. Dodatkowo w zakresie reemisji kablowej ustawodawca wprowadzał obowiązkowe pośrednictwo organizacji zbiorowego zarządzania. Podsumowując, Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu 18 lipca 2001 r. (a także w dniu 28 stycznia 2002 r.) uprawnienia majątkowe artystów wykonawców obejmowały pole eksploatacji określane jako "reemisja" albo "równoczesne i integralne nadanie", które było jednym z rodzajów nadawania, zatem posiadane w tym dniu przez [...] zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami pokrewnymi do artystycznych wykonań na polu eksploatacji "nadawanie" obejmowało także reemisję (równoczesne i integralne nadanie), nawet jeśli ustawodawca w tamtym czasie posługiwał się różną terminologią opisującą to samo zjawisko. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał, że nie ma podstaw do stwierdzenia nieważności zarówno orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, jak i utrzymującej go w mocy decyzji Ministra Kultury, zaś podnoszone przez [...] zarzuty w żaden sposób nie uprawniają do jednoznacznego stwierdzenia, że orzeczenia te zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Zarzuty te opierają się na dokonanej przez [...] interpretacji pojęć "nadawanie" i "reemisja", której Minister nie podzielił. Wskazał jednocześnie, że część podnoszonej przez [...] argumentacji dotyczy późniejszego stanu prawnego, a więc nie może być brana pod uwagę przy rozpatrywaniu zarzutu nieważności. Natomiast nawet gdyby przyjąć, że forsowane przez [...] stanowisko jest jedną z możliwych interpretacji dość niespójnych przepisów PrAut obowiązujących w dniu 18 lipca 2001 r. i w dniu 28 stycznia 2002 r., to i tak nie byłoby to wystarczające do stwierdzenia, że orzeczenie Komisji Prawa Autorskiego oraz utrzymująca go w mocy decyzja Ministra Kultury zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Rozstrzygnięcie dokonane przez Komisję Prawa Autorskiego i utrzymane w mocy przez Ministra Kultury mieści się bowiem w jednej z możliwych interpretacji tych przepisów, niezależnie od tego, czy [...] z tą interpretacją się zgadza, czy nie. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 8 kpa polegające na niedopełnieniu obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego, powodowane arbitralnym uznaniem organu o wiążącej mocy dowodowej jedynie niektórych z przedstawionych wniosków, połączone z odmową rozpatrzenia innych, przedstawionych przez skarżącą. W ocenie skarżącej takie postępowanie Ministra nosi znamiona naruszenia zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wyrażające się w dowolności przeprowadzonych środków dowodowych, bezzasadnego różnicowania ich mocy dowodowej, oraz polegające na zaniechaniu należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, przez co [...] nie zna faktycznych motywów i podstaw logicznych działania organu; - art. 78 § 1 kpa poprzez brak uwzględnienia żądania [...] dotyczącego przeprowadzenia dowodów na okoliczności mające ewidentne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, to jest przez pominięcie przez organ istotnych dowodów w sprawie tylko i wyłącznie z tej przyczyny, że ujawniły się one lub dotarły do wiadomości Izby po wydaniu orzeczenia Komisji, stanowiącego przyczynek niniejszego postępowania. Stanowi to naruszenie ogólnie akceptowanej zasady wynikającej z art. 78 § 1 kpa, że wnioski dowodowe stron winny być z zasady, poza wyjątkami wskazanymi w art. 78 § 2 kpa, rozpatrywane pozytywnie; - art. 136 kpa i 138 kpa w zw. z art. 127 § 3 kpa przez brak dokonania całościowego, ponownego merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, co przyczyniło się do pozbawienia strony postępowania oraz uczestników na prawach strony możności skutecznego skorzystania z jedynie pozornie zapewnionej dwuinstancyjności postępowania; - art. 156 § 1 pkt 2 kpa poprzez niestwierdzenie nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. przepisów prawa materialnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 50 pkt 12 PrAut poprzez nieuzasadnione i całkowicie arbitralne uznanie przez organ, że pole eksploatacji "równoczesne i integralne nadanie utworu nadawanego przez inną organizację radiową lub telewizyjną" jest tożsame z polem eksploatacji "reemisja", wprowadzonym do polskiego porządku prawnego ustawą z dnia 28 października 2002 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. 2002 Nr 197, poz. 1662); art. 86 ust. 3 PrAut przez dokonanie przez Ministra całkowicie błędnej interpretacji wskazanych przepisów i w konsekwencji nieuzasadnione uznanie, że organizacji zbiorowego zarządzania prawami pokrewnymi artystów wykonawców, takiej jak SAWP, przysługiwać mogło zezwolenie na pobieranie wynagrodzenia z tytułu reemisji tychże wykonań przez operatorów sieci kablowych, a w konsekwencji, że Komisja mogła wydać skutecznie - niepozbawione podstawy prawnej - orzeczenie dotyczące tabeli wynagrodzeń na polu eksploatacji "reemisja" na rzecz [...] . Skarżąca podniosła, że uzasadnienie organ odwoławczego wskazuje, iż organ ten oparł się prawie tylko i wyłącznie na ustaleniach pierwszoinstancyjnych z zaniechaniem dokonania szeregu autonomicznych ustaleń, które warunkowałyby ponowne rozpatrzenie sprawy w sposób komplementarny i zgodny z uprawnieniem stron do dwuinstancyjnego postępowania. Skarżąca zwróciła uwagę, że skutkiem spornego orzeczenia Komisji jest funkcjonowanie w obrocie gospodarczym od ponad 12 lat decyzji warunkującej powstanie rzekomego, nieuzasadnionego przepisami prawa obowiązku uiszczenia opłat za korzystanie z praw pokrewnych objętych zbiorowym zarządem [...] , czego efektem są toczące się wieloletnie spory sądowe, stanowiące obciążenie finansowe i wizerunkowe nie tylko dla ich uczestników, lecz także dla Skarbu Państwa i systemu sądownictwa. Skarżąca wskazała ponadto, że nie sposób postawić znaku równości pomiędzy reemitowaniem a równoczesnym i integralnym nadawaniem utworu przez inną organizację radiową lub telewizyjną, gdyż to drugie pole eksploatacji wyraźnie wskazuje na jednoczesne podejmowanie czynności przez co najmniej dwie organizacje radiowe lub telewizyjne. W ocenie skarżącej przedstawienie przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego reemisji jako jednej z kategorii nadawania jest absolutnie nie do pogodzenia zarówno z teleologią zmian legislacyjnych dokonanych w roku 2002 jak i założeniem racjonalnego ustawodawcy oraz praktyką gospodarowania prawami autorskimi i pokrewnymi. Jeżeli reemisja nie stanowi formy nadawania obecnie, na skutek nowelizacji Prawa Autorskiego z 2002 r., to nie mogła stanowić nadania uprzednio, a więc na dzień wydania spornego orzeczenia Komisji. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 7 lipca 2016 r. stanowiącym replikę na odpowiedź skargę skarżąca odniosła się do argumentacji organu zawartej w odpowiedzi na skargę oraz wskazała, że to nie data wydania orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego jest w sprawie kluczowa, lecz istotny charakter dokonanej wykładni pojęcia reemisji i rozróżnienie reemisji od pojęcia równoczesnego i integralnego nadawania przez organizację radiową i telewizyjną. W dniu 29 lipca 2016 r. [...] złożyło odpowiedź na skargę wnosząc o oddalenie skargi. Uczestnik postępowania wskazał, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej organ dokonał prawidłowej i kompleksowej oceny materiału dowodowego a także uwzględnił wszelkie wnioski dowodowe, których przedmiotem były okoliczności mające znaczenie dla sprawy. Uczestnik postępowania wskazał, że okoliczność, iż organ po ponownej analizie sprawy doszedł do identycznych wniosków, jak pierwotnie, i w związku z tym wydał rozstrzygnięcie o treści i uzasadnieniu zbieżnym z dotychczasowym, nie może być utożsamiane z nienależytym rozpoznaniem przez organ wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zdaniem uczestnika trudno oczekiwać, że w sytuacji, gdy organ po ponownej analizie sprawy dojdzie do uprzednio sformułowanych wniosków, będzie poszukiwał nowej argumentacji dla podtrzymania dotychczasowego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 sierpnia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2478/15, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lipca 2014 r. znak [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 listopada 2018 roku po rozpoznaniu skarg kasacyjnych Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz [...] z siedzibą w [...] uchylił zaskarżony wyrok ze skargi kasacyjnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz oddalił skargę kasacyjną Stowarzyszenia [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji co do tego, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 15 w związku z art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., zaś decyzja organu I instancji z naruszeniem art. 157 k.p.a. Dalej NSA wskazał, że błędnie Sąd pierwszej instancji uznał, iż organ wydał reformatoryjne rozstrzygnięcie w stosunku do własnej decyzji z dnia [...] lipca 2014r. zmieniając przedmiot postępowania. Okoliczność, iż Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego – po rozpoznaniu wniosku z art. 127 § 3 k.p.a. o ponowne rozpatrzenie sprawy - dostrzegając własny błąd uchylił swoją decyzję z dnia [...] lipca 2014r. i orzekł merytorycznie odmawiając stwierdzenia nieważności zarówno orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia "Tabel stawek wynagrodzeń [...] za korzystanie z artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem" jak i decyzji Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r., nr [...] (utrzymującej w mocy powyższe orzeczenie Komisji) nie oznacza dokonania przez organ zmiany przedmiotu postępowania i rozszerzenia zakresu postępowania nadzwyczajnego. NSA przyznał rację zarzutom skargi kasacyjnej Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, że skoro postępowanie nadzwyczajne nie zostało wszczęte na wniosek [...] to organ ten nie był związany zakresem wniosku [...] . Trafne też jest stanowisko organu, iż decyzja Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r., utrzymująca w mocy powyższe orzeczenie Komisji ma przymiot decyzji ostatecznej w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. i nieprawidłowe byłoby (gdyby zachodziły przesłanki nieważności decyzji wymienione w art. 156 § 1 k.p.a.) wyeliminowanie z obrotu decyzji organu I instancji i równoczesne pozostawienie w obrocie decyzji organu odwoławczego. Z tych względów zasadne było prowadzenie postępowania nadzwyczajnego przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w zakresie Tabel wynagrodzeń [...] i dokonanie w tym postępowaniu oceny orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego z dnia [...] lipca 2001 r. i decyzji Ministra Kultury z dnia [...] stycznia 2002 r. w aspekcie przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. NSA uznał natomiast, że nie zasługują na uwzględnienie postawione w skardze kasacyjnej Stowarzyszenia [...] zarzuty zmierzające do wykazania, że organ błędnie przyjął, że postępowanie zainicjowane wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia Komisji Prawa Autorskiego, może zostać zakończone merytoryczną decyzją, podczas gdy – zdaniem [...] - postępowanie nadzwyczajne winno zostać umorzone przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Uzasadnienia dla takiego stanowiska [...] upatruje w art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 152, poz.1016 ) oraz w art. 132 ustawy z dnia 15 czerwca 2018r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi. NSA wskazał również, że poglądu [...] o konieczności umorzenia postępowania administracyjnego przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie uzasadnia w art. 132 ustawy z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1293), zgodnie z którym tabele wynagrodzeń za korzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych zatwierdzone na podstawie przepisów obowiązujących do dnia 31 sierpnia 2006 r. tracą moc. Ustawa ta weszła w życie w dniu 19 lipca 2018r., a więc po wydaniu wyroku przez Sąd pierwszej instancji i po wydaniu decyzji kontrolowanych przez ten Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając ponownie sprawę zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności odniesienia się przez Sąd wymaga kwestia legitymacji skargowej [...]. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Jak wskazuje się w orzecznictwie, przesłanka materialnoprawna określona w art. 50 § 1 p.p.s.a. wymaga, dla stwierdzenia jej wystąpienia, ustalenia merytorycznego związku treści rozstrzygnięcia działania organu administracji publicznej z celami statutowymi organizacji społecznej. Sąd administracyjny, badając spełnienie powyższego warunku, nie jest związany stanowiskiem organu administracji publicznej w tej kwestii. Jest władny uznać, że warunek ten nie jest spełniony, również w sytuacji, gdy dana organizacja brała udział w postępowaniu administracyjnym jako podmiot na prawach strony (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2016 r. sygn. akt II OSK 3153/14). Dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym daje prawa procesowe wyłączanie w postępowaniu administracyjnym. Nie daje tych praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 października 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 773/16). Z powyższego wynika, iż ustalenie legitymacji skargowej organizacji społecznej należy za każdym razem do Sądu, który nie jest związany wcześniejszymi ustaleniami organów administracji w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym. Co więcej, sąd administracyjny badając legitymację skargową organizacji społecznej, wnoszącej skargę w sprawie dotyczącej interesu prawnego innej osoby, nie może jednak poprzestać na stwierdzeniu, że organizacja społeczna została dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym, ale jest zobowiązany zbadać, czy dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu administracyjnym było uzasadnione jej celami statutowymi i czy przemawiał za tym interes społeczny (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 listopada 2016 r. sygn. akt IV SA/Po 760/16). Mając na uwadze powyższe uwarunkowania wskazać należy, że organ I instancji dopuścił do udziału w postępowaniu administracyjnym [...] jako organizacje społeczną. Zgodnie jednak z poglądami wyrażonymi wcześniej, dla Sądu orzekającego w niniejszej sprawie stanowisko organu nie jest wiążące i prawidłowość postanowienia dopuszczającego organizację do udziału w postępowaniu należało ocenić w odniesieniu do możliwości złożenia skargi do sądu. Sąd orzekający w przedmiotowym postepowaniu zauważa, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczyło się kilka spraw ze skarg [...], które dotyczyły uznania skarżącej za organizacje społeczną uprawnioną do udziału w postępowaniu administracyjnym ( VII SA/Wa 2714/15, VII SA/Wa 2621/15, VII SA/Wa 2622/15, VII SA/Wa 2713/15). W rozpoznawanych wyżej sprawach Sąd doszedł do przekonania, że [...] nie może być uznana za organizacje społeczną uprawnioną do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawach dotyczących zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów na polu eksploatacji reemisja kablowa. We wszystkich wskazanych sprawach Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne ( II OSK 499/17, II OSK 295/17, II OSK 498/17, II OSK 294/17 ). W uzasadnieniach wspomnianych orzeczeń NSA wskazał między innymi, że nie można utożsamiać interesu społecznego z interesem członków organizacji społecznej. [...]– zgodnie z § 1 pkt 3 Statutu – jest organizacją samorządu gospodarczego, reprezentującą interesy gospodarcze zrzeszonych w niej przedsiębiorców. Przedmiotem zaś postępowania, o którego wszczęcie wnioskowała miało być cofnięcie udzielonego podmiotowi zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi na polu eksploatacji reemisja kablowa. W takiej sprawie [...] działa w swoim indywidualnie pojętym interesie, tj. w interesie zrzeszonych w niej przedsiębiorców, nie zaś w interesie społecznym. Udział natomiast organizacji społecznej w postępowaniu nie może służyć indywidualnym interesom organizacji, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w indywidualnej sprawie. Pogląd ten Sąd rozstrzygający przedmiotową sprawę w całości podziela. Wskazać w tym miejscu należy, że powyższy pogląd wyrażono w sprawach dotyczących cofnięcia zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami autorskimi do utworów na polu eksploatacji reemisja kablowa. Natomiast niniejsza sprawa dotyczy zatwierdzenia tabel stawek wynagrodzeń za korzystanie z artystycznych wykonań objętych zbiorowym zarządzaniem. Nie można jednak zapominać, że zatwierdzenie tabel wynagrodzeń jest decyzją skierowaną do podmiotu, który wcześniej uzyskał zezwolenie na zbiorowe zarządzanie prawami i jest decyzją wydaną na podstawie udzielonego zezwolenia oraz wykonującą to zezwolenie. Zatem krąg podmiotów uprawnionych do udziału w postepowaniu o zatwierdzenie tabel wynagrodzeń nie może być szerszy niż w podstawowym postępowaniu dotyczącym uzyskania zezwolenia na zbiorowe zarządzanie prawami. Należy mieć również świadomość, że cytowane wyżej orzeczenia nie spowodowały związania Sądu orzekającego w przedmiotowej sprawie ( art. 153, 170, 190 p.p.s.a.), niemniej jednak nie można pominąć poglądu NSA wyrażonego w kilku orzeczeniach w odniesieniu do identycznego stanu prawnego i zbliżonego stanu faktycznego. Reasumując Sąd w tej sprawie dokonał oceny przesłanek, na podstawie których organ I instancji dopuścił [...] w postanowieniu z dnia [...]kwietnia 2014 r. do udziału w postępowaniu administracyjnym. W ocenie Sądu interes społeczny nie przemawiał za dopuszczeniem Izby do udziału w tej sprawie. Okoliczność, zgodnie z którą Izba ta reprezentuje przedsiębiorców i chroni ich interesy gospodarcze wskazuje przede wszystkim na ochronę celu partykularnego samych członków takiej Izby, a nie ochronę interesu społecznego. Oznacza to, że Izba z naruszeniem art. 31 § 1 k.p.a. została dopuszczona do udziału w przedmiotowym postepowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w tej sprawie skarżący podmiot [...] nie spełniła przesłanki materialnoprawnej wynikającej z art. 50 § 1 p.p.s.a., to znaczy nie wykazała interesu społecznego, który by uzasadniał jej udział w postępowaniu administracyjnym. Tym samym skarga podlega, na podstawie art. 151 w związku z art. 50 § 1 p.p.s.a. oddaleniu.