II SA/Op 71/19
WyrokWSA w Opolu2019-04-02
Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Krzysztof Bogusz, Ewa Janowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej może zawiesić funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków służbowych na okres dłuższy niż 3 miesiące, jeśli postępowanie karne jest w toku, a decyzja o zawieszeniu jest wydawana po uchyleniu wcześniejszych decyzji przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo zawiesił funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków służbowych na okres dłuższy niż 3 miesiące, ponieważ wszczęcie przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego stanowi obligatoryjną przesłankę do takiego zawieszenia. Ponowne wydanie decyzji było konsekwencją uchylenia wcześniejszych rozstrzygnięć przez sąd administracyjny i realizacją wytycznych sądu, co wyklucza zarzut powagi rzeczy osądzonej.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz celny, został zawieszony w pełnieniu obowiązków służbowych decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 21 grudnia 2018 r., która utrzymała w mocy decyzję z dnia 22 października 2018 r. o zawieszeniu w związku z przedstawieniem mu zarzutów popełnienia przestępstw. Wcześniejsze decyzje o zawieszeniu zostały uchylone przez WSA w Opolu, a następnie skarga kasacyjna organu została oddalona przez NSA. Skarżący zarzucił naruszenie art. 103 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej oraz powagę rzeczy osądzonej, argumentując, że oparto się na tych samych przesłankach co w uchylonych decyzjach.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Ewa Janowska Protokolant St. sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 21 grudnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków służbowych oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez A. W. (dalej zwanego również skarżącym) jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 21 grudnia 2018 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję własną z dnia 22 października 2018 r., nr [...], o zawieszeniu skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych.
Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Postanowieniem z dnia [...] 2015 r., sygn. akt [...] (ogłoszonym skarżącemu w dniu [...] 2015 r.), Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] przedstawił A. W. – [...] - zarzut brania udziału w zorganizowanej grupie przestępczej, mającej na celu popełnianie przestępstw z art. 258 § 1 K.k., art. 231 § 2 K.k. i art. 266 § 2 K.k. przy zastosowaniu art. 11 § 2 K.k. w związku z art. 12 K.k., art. 18 § 3 w zw. z art. 107 § 1 i 3 K.k.s. w związku z art. 37 § 1 pkt 5 K.k.s.
Postanowieniem z dnia [...] 2015 r. Prokuratura Okręgowa w [...] zastosowała wobec skarżącego środki zapobiegawcze, m.in. w postaci zawieszenia w wykonywaniu czynności służbowych funkcjonariusza celnego.
Pismem z dnia 20 listopada 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w Opolu poinformował skarżącego, iż od [...] 2015 r. zwalnia go od pełnienia innych obowiązków służbowych.
Postanowieniem z dnia [...] 2017 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] uchylił ww. środek zapobiegawczy.
Decyzją z dnia 23 marca 2017 r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu zawiesił skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych od dnia [...] 2017 r. do czasu zakończenia postępowania karnego. W uzasadnieniu organ przywołał art. 103 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1799, z późn. zm.), dalej zwanej ustawą, wyjaśniając, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach funkcjonariusza celnego zawiesza się w pełnieniu obowiązków służbowych wobec wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo popełnione umyślnie, ścigane z oskarżenia publicznego do czasu zakończenia postępowania karnego. Dyrektor zwolnił też skarżącego od pełnienia innych obowiązków służbowych.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy - na skutek wniosku skarżącego -Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu decyzją z dnia 27 kwietnia 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie własne z dnia 23 marca 2017 r. W uzasadnieniu wskazał, że z treści art. 103 ust. 1 ustawy bezpośrednio wynika, iż przesłanką zawieszenia jest wszczęcie przeciwko funkcjonariuszowi postępowania karnego w sprawie o przestępstwo, które popełnione zostało umyślnie, a dodatkowo ścigane jest z oskarżenia publicznego. Wystąpienie powyższej przesłanki obliguje organ do zawieszenia funkcjonariusza celnego w pełnieniu obowiązków służbowych. Postępowanie dyscyplinarne jest odrębnym postępowaniem prowadzonym przez inny organ i nie ma znaczenia dla wydania decyzji w sprawie zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych.
Na skutek rozpoznania skargi A. W., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SA/Op 281/17, uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 27 kwietnia 2017 r., nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia 23 marca 2017 r., nr [...] (pkt 1 wyroku). W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że z treści przepisów art. 103 ust. 1-3 wynika, że zasadą jest zawieszenie funkcjonariusza w czynnościach służbowych na okres nie dłuższy niż 3 miesiące, a "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" przedłużenie tego okresu wymaga wydania odrębnej decyzji i zawsze (z woli ustawodawcy) następuje do czasu zakończenia postępowania karnego, czyli na czas bliżej nieokreślony. Użycie w przepisie art. 103 ust. 3 ustawy niedookreślonego zwrotu "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" oznacza, że decyzja o możliwości przedłużenia okresu zawieszenia funkcjonariusza celnego w pełnieniu obowiązków służbowych ma charakter uznaniowy. Ponadto, zdaniem Sądu, przepis art. 103 ust. 3 ustawy dotyczy tych funkcjonariuszy Służby Celnej, wobec których wydano już decyzję administracyjną o zwieszeniu w pełnieniu obowiązków służbowych w sprawie o przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego na okres do trzech miesięcy. Tymczasem, jak wynika z akt niniejszej sprawy, decyzja taka nie została wydana w stosunku do skarżącego, albowiem zawieszenie skarżącego w czynnościach służbowych nastąpiło na mocy postanowienia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] 2015 r. na podstawie art. 276 K.p.k. Sąd I instancji uznał zatem, że w zaskarżonej decyzji błędnie przyjęto, iż w przedmiotowej sprawie zachodził przypadek szczególnie uzasadniony i uprawniający Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do zawieszenia skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych do czasu zakończenia postępowania karnego, czyli przedłużenia okresu zawieszenia.
Wyrokiem z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 2614/17, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną A. W. od opisanego wyżej orzeczenia tut. Sądu. NSA zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w przez Sąd I instancji, że w rozpoznawanej sprawie organy naruszyły art. 101 ust. 1, jak i art. 103 ust. 3 ustawy, ponieważ nie wydano decyzji na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy, lecz z pominięciem tej regulacji, od razu wydano decyzję na podstawie art. 103 ust. 3 o przedłużeniu wobec funkcjonariusza okresu zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych. Zdaniem NSA, prawidłowo w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy organ zawiesił funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków służbowych od dnia [...] 2017 r., lecz z naruszeniem art. 103 ust. 1 ustawy zawiesił funkcjonariusza do czasu zakończenia prowadzonego przeciwko funkcjonariuszowi postępowania karnego, co stanowi istotną wadę tej decyzji. W istocie bowiem decyzja wydana w dniu 23 marca 2017 r. jest decyzją wydaną na podstawie art. 103 ust. 1 ustawz, a nie decyzją wydaną na podstawie art. 103 ust. 3. O tyle też w tej sytuacji - NSA za błędne uznał - wytyczne zawarte w zaskarżonym wyroku dotyczące konieczności uzasadnienia przy ponownym rozpatrzeniu sprawy konieczności wskazania i uzasadnienia o jaki szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 103 ust. 3 ustawy, chodzi. Jednakże w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy NSA uznał zaskarżony wyrok za prawidłowy, mimo częściowo błędnego uzasadnienia.
Ponownie rozpoznając sprawę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu decyzją z dnia 22 października 2018 r., nr [...], zawiesił A. W. w pełnieniu obowiązków służbowych na okres od dnia [...] 2017 r. do dnia [...] 2017 r. w związku przedstawieniem skarżącemu przez Prokuraturę Okręgową w [...] zarzutów o popełnienie wyżej opisanych przestępstw. Rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 161 ust. 1 w związku z art. 188 ust. 1 ustawy oraz art. 184 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1948, z późń. zm.). W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] z dnia [...] 2015 r. oraz treść art. 103 ust. 1 ustawy. W ocenie organu, skoro postępowanie karne jest nadal w toku, to spełnione zostały przesłanki wynikające z art. 103 ust. 1 ustawy. Jednocześnie Dyrektor zwolnił skarżącego z pełnienia innych obowiązków służbowych. Stwierdził również, że zgodnie z art. 161 ustawy, skarżący będzie otrzymywać 50% uposażenia przysługującego mu w dniu zawieszenia.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 22 października 2018 r. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący dowodził, że kwestionowana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ oparto ją na tożsamych przesłankach, jakie wskazano w decyzji z dnia 23 marca 2017 r. Zdaniem skarżącego, w tych okolicznościach zachodzi powaga rzeczy osądzonej (res iudicata). Dalej, odwołując się do poglądów orzecznictwa w kwestii tożsamości podmiotowej i przedmiotowej sprawy, skarżący stwierdził, że decyzja o zawieszeniu w czynnościach służbowych z dnia 22 października 2018 r. jest decyzją wydaną w tych samych okolicznościach oraz pomiędzy tymi samymi podmiotami co decyzja z dnia 23 marca 2017 r.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu, decyzją z dnia 21 grudnia 2018 r., nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie własne z dnia 22 października 2018 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że zaistnienie przesłanki z art. 103 ust 1 ustawy w postaci wszczęcia przeciwko funkcjonariuszowi postępowania karnego w sprawie o przestępstwo, które popełnione zostało umyślnie a dodatkowo ścigane jest z oskarżenia publicznego, obliguje organ do zawieszenia funkcjonariusza celnego w pełnieniu obowiązków służbowych. Zdaniem organu, nie ulega wątpliwości, że postawione skarżącemu zarzuty przez Prokuraturę Okręgową w [...] stanowią przestępstwa popełnione z winy umyślnej i dodatkowo ścigane są z oskarżenia publicznego. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego wystąpienia stanu powagi rzeczy osądzonej organ zauważył, że NSA oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu od wyroku WSA w Opolu z dnia 8 sierpnia 2017 r., którym uchylono decyzje wydane w obu instancjach w sprawie zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych. Obecnie wydane decyzje są zatem konsekwencją wyeliminowania z obrotu prawnego wcześniejszych rozstrzygnięć organu oraz realizują wytyczne zawarte w wyroku Sądu I instancji. Z tych przyczyn za nieuzasadnioną organ uznał argumentację przedstawioną przez skarżącego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W skardze sądowoadministracyjnej A. W., reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucił naruszenie art. 103 ust. 1 ustawy przez jego niewłaściwe zastosowanie i bezzasadne przyjęcie, że przesłanki w nim określone zostały spełnione, w sytuacji gdy organ oparł się na tożsamych przesłankach zawieszenia, jakie zostały wskazane w decyzji z dnia 23 marca 2017 r. i utrzymującej jej w mocy decyzji z dnia 27.04.2017 r., które to decyzje następnie zostały uchylone wyrokiem WSA w Opolu z dnia 8 sierpnia 2017 r. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie w całości decyzji wydanych w obu instancjach oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W motywach skargi skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że w sprawie nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej i powtórzył w tym zakresie argumentację prezentowaną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dodatkowo wskazał, że w sprawie nie ma znaczenia, jakie było rozstrzygnięcie Sądu I instancji, ponieważ powoływana przez organy okoliczność zawieszenia skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych była już wcześniej przedmiotem rozpoznania przez ten Sąd. W niniejszej sprawie zachodzi zatem tożsamość przedmiotowo-podmiotowa. Dalej, w oparciu o poglądy orzecznictwa, skarżący dowodził, że rozstrzygnięcie przez Sąd w zakresie, w którym zapadło już prawomocne rozstrzygnięcie, narusza zarówno treść art. 170 i 171 P.p.s.a. Na marginesie skarżący wskazał, że samo przedłużenie postępowania karnego, które prowadzone jest wobec funkcjonariusza nie może stanowić samodzielnej podstawy przedłużenia jego zawieszenia w obowiązkach służbowych, ponieważ ustawa nie przewiduje takiej możliwości. Skoro ustawodawca tego nie uczynił, to brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że przedłużenie prowadzonego wobec funkcjonariusza postępowania karnego pociąga za sobą konieczność zastosowania art. 103 ustawy.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wniósł o oddalenie skargi. Odpowiadając na zarzuty skarżącego organ podniósł, że realizując wytyczne Sądu zawarte w wyroku z dnia 8 sierpnia 2017 r. wydał dwie odrębne decyzje, pierwszą na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy, a drugą na podstawie art. 103 ust. 3. W związku z tym w sprawie nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej.
Na rozprawie sądowej pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i wnioski w niej zawarte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w sprawie nie miał zastosowania.
Natomiast na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. - poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej, wykazała, że akty te nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa.
Odnotować również przyjdzie, że w niniejszej sprawie wydanie decyzji w obu instancjach nastąpiło w granicach związania wynikającego z art. 153 P.p.s.a., a ocena prawna oraz wskazania co do postępowania w tej sprawie wyrażone zostały w prawomocnym wyroku WSA w Opolu z dnia 8 sierpnia 2017 r. oraz wyroku NSA z dnia 24 maja 2018 r.
Stosownie do powyższego wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przytoczony przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a wyrażona w nim zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, że orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie, tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku. Dostrzec również trzeba, że związanie oceną prawną powoduje, że ani organ administracji, ani sąd, nie mogą w przyszłości formułować innych, nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkować się mu w pełnym zakresie.
W związku z tym przypomnienia wymaga, że z uzasadnienia wyroku z dnia 8 sierpnia 2017 r., wynika, że zasadniczym powodem uchylenia decyzji było naruszenie przez organy art. 101 ust. 1, jak i art. 103 ust. 3 ustawy, ponieważ nie wydano decyzji na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy, lecz z pominięciem tej regulacji, od razu wydano decyzję na podstawie art. 103 ust. 3 tej ustawy o przedłużeniu wobec funkcjonariusza okresu zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych. Dodatkowo NSA w uzasadnieniu cyt. wyroku z dnia 24 maja 2018 r. stwierdził, że prawidłowo w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy organ zawiesił funkcjonariusza w pełnieniu obowiązków służbowych od dnia [...] 2017 r., lecz z naruszeniem art. 103 ust. 1 ustawy zawiesił funkcjonariusza do czasu zakończenia prowadzonego przeciwko funkcjonariuszowi postępowania karnego, co stanowi istotną wadę tej decyzji. W istocie bowiem decyzja wydana w dniu 23 marca 2017 r. jest decyzją wydaną na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy, a nie decyzją wydaną na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy. O tyle też w tej sytuacji - NSA za błędne uznał - wytyczne zawarte w zaskarżonym wyroku dotyczące uzasadnienia przy ponownym rozpatrzeniu sprawy i wskazania o jaki szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 103 ust. 3 ustawy chodzi.
Analizując kwestionowane decyzje pod tym kątem stwierdzić należy, że orzekający w sprawie organ prawidłowo zastosował się do oceny prawnej oraz wskazań wynikających z wcześniejszych wyroków.
Materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji stanowiły przepisy cyt. już wyżej ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej, nadal zwanej ustawą.
Stosownie do art. 103 ust. 1 ustawy funkcjonariusza zawiesza się w pełnieniu obowiązków służbowych na czas nie dłuższy niż 3 miesiące, w przypadku wszczęcia przeciwko niemu:
1) postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub
2) postępowania karnego skarbowego w sprawie o umyślne przestępstwo skarbowe. Zawieszenia w czynnościach służbowych dokonuje przełożony właściwy do mianowania funkcjonariusza na zajmowane stanowisko służbowe (art. 94 ust. 4 ustawy).
Zgodnie z art. 188 ust. 5 ustawy do postępowań m.in. w sprawach dotyczących zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych stosuje się przepisy K.p.a.
W ocenie Sądu, z treści przytoczonego przepisu art. 103 ust. 1 ustawy jednoznacznie wynika, że zawieszenie funkcjonariusza celnego w czynnościach służbowych - w razie wystąpienia okoliczności wskazanych w tym przepisie - jest obligatoryjne. Przy czym dopuszczalność zawieszenia funkcjonariusza celnego w wykonywaniu przez niego czynności służbowych uzależniona została przez ustawodawcę od samego faktu postawienia funkcjonariuszowi zarzutów w postępowaniu karnym, nie zaś od stwierdzenia winy co do popełnionych czynów (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 89/12, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższy pogląd wyrażony został wprawdzie na tle wykładni przepisów ustawy o Policji, ale z uwagi na analogię rozwiązań obu ustaw odnośnie do omawianej instytucji pozostaje aktualny również w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. W razie zatem wszczęcia przeciwko funkcjonariuszowi celnemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub postępowania karnego skarbowego w sprawie o umyślne przestępstwo skarbowe, organ ma obowiązek zawieszenia takiego funkcjonariusza w czynnościach służbowych.
Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy za prawidłowe należy uznać stanowisko organu, że w przypadku skarżącego spełnione zostały przesłanki do zawieszenia go w pełnieniu obowiązków służbowych na okres od dnia [...] 2017 r. do dnia [...] 2017 r. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest bowiem to, że Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] w dniu [...] 2015 r. ogłosił skarżącemu treść postanowienia z dnia [...] 2015 r. o przedstawieniu zarzutów brania udziału w zorganizowanej grupie przestępczej, mającej na celu popełnianie przestępstw z art. 258 § 1 K.k., art. 231 § 2 K.k. i art. 266 § 2 K.k. przy zastosowaniu art. 11 § 2 K.k. w związku z art. 12 K.k., art. 18 § 3 w zw. z art. 107 § 1 i 3 K.k.s. w związku z art. 37 § 1 pkt 5 K.k.s. Nie ulega też wątpliwości, że przestępstwa zarzucane skarżącemu czyny należą do kategorii przestępstw umyślnych ściganych z oskarżenia publicznego. W stosunku do skarżącego wystąpiły zatem podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że zaskarżona decyzja nie przesądza w żadnym stopniu o winie funkcjonariusza ani nie narusza zasady domniemania niewinności osoby, której postawiono zarzut w postępowaniu dyscyplinarnym. Instytucja zawieszenia polega na tym, że pomimo ciążących na funkcjonariuszu zarzutów nie dochodzi do jego zwolnienia przed definitywnym rozstrzygnięciem przez właściwe organy w odrębnym postępowaniu karnym lub dyscyplinarnym, czy rzeczywiście jest on winny popełnienia przestępstwa lub naruszenia dyscypliny (por. wyrok NSA z dnia 12 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2032/14).
Wyjaśnić również należy, że użyte w art. 103 ust. 1 ustawy sformułowanie "w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego lub karnego skarbowego" dowodzi, iż istotne znaczenie ma tu aspekt uruchomienia w wymienionych sprawach procedury ad personom, czyli postępowanie prowadzone jest przeciwko osobie, której postawiono zarzut popełnienia czynu. Nie ma przy tym znaczenia, kiedy to postępowanie zostało wszczęte. Zawieszenie w czynnościach służbowych jest bowiem dopuszczalne w każdym czasie, dopóki takie postępowanie karne nie jest zakończone. Z woli bowiem ustawodawcy obowiązek zawieszenia funkcjonariusza w pełnieniu czynności służbowych został połączony z takim zdarzeniem prawnym jak wszczęcie postępowania karnego przeciwko niemu. Stąd też wydanie decyzji na podstawie art. 103 ust. 1 ustawy może obejmować okres zawieszenia przed wydaniem decyzji, albowiem decyzja ta konkretyzuje sytuację prawną funkcjonariusza powstającą z mocy prawa z dniem zaistnienia zdarzenia opisanego w omawianym przepisie. Trafnie więc przyjął organ, że skoro postępowanie karne nie zostało jeszcze zakończone występują przesłanki do zawieszenia skarżącego w pełnieniu czynności służbowych z mocą wsteczną, tj. od dnia [...] 2017 r. do dnia [...] 2017 r.
W ocenie Sądu, oczekiwanego przez skarżącego skutku w postaci uchylenia kontrolowanych decyzji nie mógł natomiast odnieść zarzut naruszenia zasady powagi rzeczy osądzonej. Zarzut ten jest niezrozumiały w okolicznościach rozpoznawanej sprawy. Wbrew twierdzeniu skarżącego postępowanie administracyjne w przedmiocie zawieszenia skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych nie zostało ostatecznie zakończone w administracyjnym toku instancji z tego powodu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SA/Op 281/17, uchylił wcześniejsze decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 23 marca 2017 r. i 27 kwietnia 2017 r. Wyrok ten stał się prawomocny wobec oddalenia skargi kasacyjnej organu przez NSA wyrokiem z dnia 24 maja 2018 r. Konsekwencją rozstrzygnięcia Sądu I instancji było wyeliminowanie z obrotu prawnego ww. aktów, zaś sprawa "wróciła" do organu w celu ponownego jej rozpatrzenia. Innymi słowy, w rezultacie orzeczenia tut. Sądu w postępowaniu przed organem nastąpił powrót do sytuacji, która miała miejsce przed wydaniem decyzji. W następstwie związania powyższym wyrokiem (o czym była już mowa wyżej) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wydał natomiast decyzje stanowiące przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie.
Reasumując, Sąd uznał, że organy dokonały prawidłowej subsumcji powołanych przepisów do poczynionych ustaleń stanu faktycznego sprawy, co uprawniało je do wydania decyzji o zawieszeniu skarżącego w pełnieniu obowiązków służbowych. Z powyższych względów zarzuty skargi uznać należało za bezzasadne. Sąd nie dopatrzył się również z urzędu wad postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić, na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło