IV SAB/Wa 82/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Golat (spr.) Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2018r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. T. na przewlekłość Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania I. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców do rozpatrzenia odwołania, II. stwierdza, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców dopuścił się przewlekłości w rozpatrzeniu odwołania, III. stwierdza, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz skarżącej R. T. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. R. T. w dniu 5 lutego 2008 r. wywiodła skargę na przewlekłe prowadzenie sprawy przez Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców, dotyczącej odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2017 r. Nr [...], zarzucając naruszenie art. 35 § 1 i 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 – określanej dalej jako: k.p.a.), poprzez niedochowanie terminów załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym. Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia sprawy oraz o zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od wydania wyroku, a ponadto o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. Zgodnie z treścią wniosku skarżącej 19.04.2017 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, celem pobytu cudzoziemki jest wykonywanie pracy na rzecz [...] Sp. z o.o., ul. [...], [...] [...], na stanowisku pomocy kucharza kuchni [...] na podstawie umowy o pracę, w okresie od dnia 1.08.2017 r. do dnia 30.07.2020 r., za wynagrodzeniem nie niższym, niż 2390 zł brutto miesięcznie, w wymiarze czasu pracy całego etatu. W uzasadnieniu skargi na przewlekłość skarżąca wywodziła, że w dniu 18 września 2017 r. skarżąca otrzymała decyzję Wojewody [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Decyzja została doręczona 24.10.2017 r. Skarżąca złożyła odwołanie w przepisanym terminie, tj. 3 listopada 2017 r. Po upływie niemal 2 miesięcy decyzja nadal nie była wydana, w związku z czym, skarżąca skierowała do organu ponaglenie (z dnia 28 grudnia 2017 r.). Pismo to również nie odniosło żadnego skutku, organ nie umożliwił skarżącej zapoznania się z aktami sprawy, nie poinformował strony jakie czynności zostały podjęte. Skarżąca wywodziła, godnie z art. 35 § 2 i 3 K.p.a., niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Skarżąca dodała, że decyzja organu odwoławczego powinna zostać wydana do dnia 3.12.2017 r., natomiast w momencie składnia skargi termin ten został przekroczony już o 2 miesiące, a w konsekwencji skarżąca stwierdziła, że organ nie załatwił sprawy w terminach określonych w art. 35 § 1 i 3 oraz art. 36 § 1 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że w dniu 29.12.2017r. do Kancelarii Ogólnej Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, z uwagi na nieterminowe rozpoznanie odwołania. W dniu [...].02.2018 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał decyzję Nr [...], w której orzekł o uchyleniu w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2017 r. i o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W dniu 8.02.2017 r. do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynęła skarga na przewlekłe prowadzenie przez ten organ postępowania odwoławczego od w/w Wojewody [...] z dnia [...].09.2017 r. Zwrócił uwagę m.in. na uwarunkowania kadrowe, podnosząc iż wydanie decyzji przez organ odwoławczy z zachowaniem terminu miesięcznego, przewidzianego w art. 35 § 3 K.p.a, nie było możliwe, ze względu na ilość spraw przypadających, średnio na jednego pracownika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, ze zm.), sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, ze zm.), dalej zwana jako "P.p.s.a.", obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. W dniu 29.12.2017 r. do Kancelarii Ogólnej Urzędu do Spraw Cudzoziemców wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, z uwagi na nieterminowe rozpoznanie odwołania (karta 2 akt administracyjnych sprawy). Skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia na etapie postępowania administracyjnego. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W dniu [...].02.2018r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał decyzję Nr [...], w której orzekł o uchyleniu w całości decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2017 r. i o przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skoro w dniu wydania wyroku Minister wydał rozstrzygnięcie kończące postępowanie, Sąd zobowiązany był do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania odwołania (art. 149 § 1 pkt 1, w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). Sąd rozpoznający sprawę ze skargi na przewlekłość, realizuje tę kompetencję spośród kompetencji, określonych w punktach 1-3 tego przepisu, która jest adekwatna do stanu istniejącego w chwili orzekania przez Sąd. Podzielić jednak w tym miejscu należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w postanowieniu z dnia 17.10.2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12, że przepis art.149 p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo nie miały takiego charakteru. Przy czym uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, pomimo tego, iż są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu (podobnie: NSA w wyrokach z dnia: 26.07.2012 r., II OSK 1360/12; 18.09.2012 r., II OSK 1953/12; 17.10.2012 r., II OSK 1031/12, CBOSA). W doktrynie spostrzega się, że przy ocenie charakteru bezczynności lub przewlekłości kluczowa jest długość okresu tej bezczynności (przewlekłości) (zob. W. Chróścielewski, glosa do wyroku NSA z 24.04.2015 r., sygn. akt I FSK 1881/14, Orzecznictwo Sądów Polskich z 2015, nr 12, poz. 116). Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Zgodnie ze słownikowym znaczeniem tego pojęcia, "rażące" to "ponad miarę", "niewątpliwe" , "wyraźne", "oczywiste". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności, powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy, rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie wniosek skarżącej, choć z uchybieniem ustawowych terminów, ale został załatwiony. Zwłoka organu nie była przy tym nadmierna, gdyż w rzeczywistości trwała ponad miesiąc (odwołanie wpłynęło do organu II instancji 17 listopada 2017 r. – karta 24 akt administracyjnych) i - jak wyjaśnił organ - wynikała z dużej ilości rozpatrywanych spraw. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie 161 § 1 pkt 3, art.149 § 1 pkt 3 oraz 119 pkt 4 p.p.s.a., orzekł jak w punktach od I-III sentencji. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a., w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.,. Na kwotę zasądzonych kosztów dla poszczególnych skarżących składają się wpis w kwocie 100 zł (określony na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193, ze zm.), wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego w kwocie 480 zł (w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., w sprawie opłat za czynności radców prawnych - Dz.U. z 2015, poz. 1804) oraz 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od czynności pełnomocnictwa.