II SA/Łd 1082/18

WyrokWSA w Łodzi2019-04-04

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska, Sławomir Wojciechowski, Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze wobec skarżących, uznając, że nie posiadają oni statusu strony w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mimo ich twierdzeń o oddziaływaniu planowanej inwestycji na ich nieruchomość?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie umorzyło postępowanie odwoławcze wobec skarżących, ponieważ nie dokonało prawidłowych ustaleń co do obszaru oddziaływania akustycznego planowanej inwestycji. Brak rzetelnej analizy skumulowanego oddziaływania hałasu, w tym z istniejącymi przedsięwzięciami, uniemożliwił właściwe ustalenie kręgu stron postępowania. W związku z tym, skarżącym, którzy posiadają tytuł prawny do nieruchomości znajdującej się w potencjalnym zasięgu oddziaływania, powinno przysługiwać prawo do uczestnictwa w postępowaniu jako strony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. Z. i M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która umorzyła postępowanie odwoławcze wobec skarżących w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla budowy Parku Produkcyjno-Magazynowo-Biurowego. Organ odwoławczy uznał, że skarżący nie posiadają statusu strony, ponieważ ich nieruchomość znajduje się poza obszarem oddziaływania akustycznego planowanej inwestycji, zgodnie z przedstawionym raportem. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 28 k.p.a., twierdząc, że ich nieruchomość jest w sferze oddziaływania, zwłaszcza w kontekście oddziaływania skumulowanego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i zasądził od Kolegium na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 kwietnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2019 roku sprawy ze skargi M. Z. i M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżących solidarnie M. Z. i M. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł. II SA/Łd 1082/18 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Burmistrz K., działając na wniosek S. A. i M. M. właścicieli A s.c. , na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 80 i art. 82 ust. 1 pkt 1 i art. 85 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 z późn. zm.) i § 3 ust. 1 pkt 52 lit. b i 56 lit. b, pkt 60 i pkt 79 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 71), określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie Parku Produkcyjno-Magazynowo-Biurowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą w K. na działkach nr 45/1, 46/4, 46/7, 46/10, 47/1, 48/1, 49/1, 50, 51/1, 52/1 i 53/17 oraz fragmencie działki nr 45/3 w obrębie [...]. Odwołania od powyższej decyzji Burmistrza K. z dnia [...] r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. złożyli: B. J., B. K. – U., M. Z. i M. K., wnosząc o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Odwołujący się – M. Z., M. K. i B. J. wskazali na zasadność przeprowadzenia rozprawy, oględzin nieruchomości oraz dowodu z opinii biegłego w zakresie sporządzania ocen oddziaływania na środowisko na okoliczność prognozowanej emisji hałasu przez planowaną inwestycję na nieruchomości sąsiednie ze szczególnym uwzględnieniem budynków mieszkalnych przy ul. A l d, osiedlu A oraz B w K. oraz na okoliczność wpływu inwestycji na poziom zanieczyszczenia środowiska w szczególności budynków mieszkalnych znajdujących się przy ul. A Id, na osiedlu mieszkaniowym B w K. Odwołujący się podnieśli przy tym zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 13 i art. 77 § 1 oraz 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 37 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa oraz ocenach oddziaływania na środowisko przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie niezbędnych do wydania decyzji, w konsekwencji czego organ błędnie ustalił stan faktyczny, co doprowadziło do wydania pozytywnej decyzji dla przedsięwzięcia polegającego na wybudowaniu i eksploatacji Parku Produkcyjno - Magazynowo - Biurowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą w K. na dz. nr 45/1, 46/4, 46/7, 46/10, 47/1, 48/1, 49/1, 50, 51/1, 52/1, 53/17 oraz fragmencie działki 45/3, obręb [...], oraz art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy środowiskowej oraz art. 112 ustawy Prawo ochrony środowiska w wyniku nieuwzględnienia przez organ przy ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań wszystkich przedsięwzięć. B. K. - U w swoim odwołaniu podniosła, że plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym planowane jest przedsięwzięcie został zaprojektowany w sposób pozwalający na ruch i podjazd samochodów transportowych do projektowanej Hali 2a i 2b od strony wschodniej, tj. od strony ul. A, po której stronie wschodniej znajdują się tereny, które obecnie zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przeznaczone są w funkcji podstawowej na tereny zabudowy usługowej oraz obiektów produkcyjnych, składów i magazynów, usługi komercyjne, usługi handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży większej niż 2000 m2, elektrownie fotowoltaiczne, oznaczone w m.p.z.p. jako 4U/P i są to tereny obecnie z uwagi na ich przeznaczenie niechronione akustycznie. Jednakże w przypadku utrzymania w mocy wyroku WSA w Łodzi o sygnaturze II SA/Łd 209/17 z dnia 5.09.2017 r. przeznaczenie tego terenu ulegnie zmianie z funkcji usługowo - przemysłowej na tereny z dopuszczeniem funkcji mieszkaniowej tj. zmiana przeznaczenia terenu z funkcji usługowo-produkcyjnej na funkcję usługowo-mieszkaniową, wówczas teren ten zacznie być chroniony akustycznie. Niedopuszczania zatem jest lokalizacja doków i placów manewrowych samochodów ciężarowych od wschodniej strony hali 2a i 2b. Ponadto w projekcie nie zostało przewidziane zastosowanie żadnych środków technicznych ograniczających oddziaływanie akustyczne z tego tytułu na tereny po wschodniej stronie ul. A. Decyzją z dnia 26 września 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 28 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., umorzyło postępowanie odwoławcze w stosunku do B. J., M. Z. i M. K., natomiast po rozpatrzeniu odwołania B.K. – U. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W kwestii umorzenia postępowania odwoławczego Kolegium w uzasadnieniu wyjaśniło, że prawo do skutecznego złożenia odwołania od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przez posiadanie interesu prawnego rozumie się ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami innej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel (bądź inny podmiot) wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji - w takim przypadku obywatelowi nie przysługują atrybuty strony w postępowaniu administracyjnym. Przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w brzmieniu nadanym ustawą o zmianie ustawy - Prawo wodne z dnia 28 lutego 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 710), zawierają szczegółowe unormowania dotyczące sposobu ustalania stron postępowania. Zgodnie bowiem z treścią art. 74 ust. 3a tej ustawy, stroną postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wnioskodawca oraz podmiot, któremu przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości znajdującej się w obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Przez obszar ten rozumie się (1) działki przylegające bezpośrednio do działek, na których ma być realizowane przedsięwzięcie; (2) działki, na których w wyniku realizacji lub funkcjonowania przedsięwzięcia zostałyby przekroczone standardy jakości środowiska; (3) działki znajdujące się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, które może wprowadzić ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości, zgodnie z jej aktualnym przeznaczeniem. Przy rozpatrywaniu jednakże tej konkretnej sprawy przepis ten nie może znaleźć zastosowania z uwagi na brzmienie art. 545 ust. 1 ustawy Prawo wodne, zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz w sprawach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania albo zmiany decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, stosuje się przepisy obowiązujące przed dniem 1 stycznia 2018 r. W tej sprawie wniosek inwestora został złożony w dniu 25 października 2017 r. Tym samym dla ustalenia kręgu stron postępowania zastosowanie musiały znaleźć ogólne zasady wynikające z art. 28 k.p.a., co w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej równoznaczne jest z przyjęciem, że stroną takiego postępowania oprócz inwestora i właściciela terenu inwestycji są podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości zlokalizowanych w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia. Status strony w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach determinowany jest bowiem granicami oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, przy czym oddziaływanie takie może polegać np.: na emisji zanieczyszczeń, zapachów, hałasu. Wielkość obszaru oddziaływania inwestycji może być zatem zróżnicowana. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy stwierdził, że kluczowym dla oceny, czy danemu podmiotowi służy status strony jest ustalenie, czy i w jakim zakresie oddziaływanie projektowanego obiektu wykracza poza teren nieruchomości, na której ma być on zlokalizowany. Kolegium wskazało, że na załącznikach graficznych do raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (mapy 1-4; str. odpowiednio 282-285), obrazujących wyniki obliczeń hałasu w porze dziennej i nocnej, przedstawiony został zasięg oddziaływania przedsięwzięcia. Wynika z nich jednoznacznie, że nieruchomości stanowiące własność B. J. oraz współwłasność M. Z. i M. K. (oznaczone odpowiednio jako działki nr ewid. 2/190 w obrębie [...] oraz 53/7 w obrębie [...]), położone są poza obszarem tego oddziaływania. Tym samym właścicielom tych nieruchomości nie przysługuje przymiot strony w toczącym się postępowaniu, co wyłącza możliwość skutecznego wniesienia odwołania od decyzji. Powyższe ustalenie obligowało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. do umorzenia postępowania odwoławczego w stosunku do B. J., M. Z. i M. K. Natomiast po rozpatrzeniu odwołania B. K.-U. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. M. Z. i M. K. podnieśli zarzut naruszenia przepisów procesowych (w szczególności art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a.), a w konsekwencji błędne zastosowanie art. 28 k.p.a. przez przyjęcie, że skarżącym nie przysługiwał status strony w postępowaniu przed Burmistrzem K. i w konsekwencji brak merytorycznego rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji. Skarżący podnieśli, iż ich nieruchomość znajduje się w sferze oddziaływania planowanej inwestycji, gdyż wbrew temu, co uważa Kolegium "pojęcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w przepisach u.o.o.ś. rozumiane jest szerzej niż jako oddziaływanie ponadnormatywne" (por.: Krzysztof Gruszecki, "Komentarz do art. 73 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko"). Na mapach zaprezentowanych w raporcie izolinie pokazujące poziom hałasu kończą się na wielkościach 40 i 50 dB i nie sięgają do granicy nieruchomości skarżących. Oznacza to, że inwestor zobrazował jedynie to, gdzie kończy się ponadnormatywne oddziaływanie przedsięwzięcia. Pomiędzy terenem przyszłej inwestycji a działką 53/7 nie ma żadnej bariery akustycznej, która hałas redukuje do zera, a to oznacza to, że hałas dalej się rozprzestrzenia, tylko nie zostało to uwidocznione w raporcie. Przyjęcie przez SKO, że do nieruchomości skarżących nie dociera żaden hałas jest całkowicie błędne, a pokazanie w raporcie jedynie izolinii, które kończą się na 50 - 40 dB i nie pokazują jak dalej rozprzestrzenia się hałas, wywołuje wątpliwości co do rzetelności raportu. W ocenie skarżących działka 53/7, która położona jest ok. 200 m od terenu planowanej inwestycji, znajduje się w obszarze jej oddziaływania, aczkolwiek być może nie ponadnormatywnego z jednego źródła, jednak ta okoliczność jest istotna, gdy weźmie się pod uwagę skumulowane oddziaływanie źródeł hałasu. Ocena skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, o której mowa w art. 62 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, powinna uwzględniać identyfikację wszystkich potencjalnych oddziaływań planowanego przedsięwzięcia na środowisko z innymi przedsięwzięciami oraz zastosowanie instrumentów prawnych zgodnie z zasadami prewencji i przezorności, które będą stosowane w ramach realizacji przedsięwzięcia w celu uniknięcia, minimalizacji bądź redukcji oddziaływań. Zaniechanie dokonania oceny powiązań zamierzonego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami (kumulowania się oddziaływań) powoduje, że zostają naruszone przepisy postępowania (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), poprzez brak wyjaśnienia i oceny okoliczności określonych w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b ww. ustawy. Do nieruchomości skarżących zwłaszcza w nocy już docierają hałasy emitowane z terenu [...] Specjalnej Strefy Ekonomicznej. Planowana inwestycja poza hałasem przemysłowym, będzie generowała hałas komunikacyjny i na pewno hałas przemysłowy będzie się z tym hałasem kumulował nie tylko na nieruchomości skarżących, ale i na innych nieruchomościach. Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie jej do ponownego rozpoznania z jednoczesnym wskazaniem skarżących za stronę postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku kontroli decyzja może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Przenosząc określone w przepisach p.p.s.a. kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa, w stopniu dającym podstawę do jej uchylenia. Punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie stanowi fakt, że zaskarżona do tut. Sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. zawierała dwa rozstrzygnięcia. Po pierwsze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Kolegium umorzyło postępowanie odwoławcze z odwołań M. Z. i M. K., a po drugie, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji po rozpatrzeniu odwołania B.K.-U. Wystąpienie ze skargą na powyższą decyzję przez podmioty, którym odmówiono statusu strony w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia w pierwszej kolejności obliguje Sąd do zbadania, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w sposób prawidłowy ustaliło, że odwołujący się M. Z. i M. K. istotnie nie należą do kręgu stron postępowania. Poza sporem pozostaje fakt, że postępowanie przed organem I instancji toczyło się na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1405 z późn. zm.), a decyzja Burmistrza K. została wydana w dniu [...] r. Słusznie zwróciło uwagę Kolegium, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2018 r. krąg stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określony został przepisem art. 74 ust. 3a ustawy. Przepis ten nie znajduje jednak zastosowania w rozpoznawanej sprawie, gdyż zgodnie z art. 509 pkt 8 w zw. z art. 545 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1566 z późn. zm.) do postępowań wszczętych i niezakończonych przed 1 stycznia 2018 r. zasadniczo stosuje się przepisy ustawy o udziale społeczeństwa obowiązujące przed tą datą. W konsekwencji ustalenie kręgu stron postępowania zakończonego decyzją Burmistrza K. z dnia [...] r. podlega art. 28 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się zatem do zasad ustalania kręgu stron postępowania, którego przedmiotem jest wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie Parku Produkcyjno-Magazynowo-Biurowego wraz z towarzyszącą infrastrukturą w K. na działkach nr 45/1, 46/4, 46/7, 46/10, 47/1, 48/1, 49/1, 50, 51/1, 52/1 i 53/17 oraz fragmencie działki nr 45/3 w obrębie [...] i wiąże się z oceną prawidłowości ustalenia owego obszaru oddziaływania inwestycji planowanej. W judykaturze przyjmuje się, że przymiot strony w sprawach o wydanie decyzji środowiskowych mają podmioty posiadające tytuł prawny do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, a oprócz tego inne podmioty, jeżeli ich nieruchomości mieszczą się w zasięgu planowanego przedsięwzięcia, przy czym pojęcie oddziaływania musi być rozumiane jako wpływ na środowisko przyrodnicze, jak i na nieruchomości sąsiednie, w szerokim znaczeniu sąsiedztwa (por. wyrok NSA z dnia 25 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1476/08, wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1932/11, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 842/07 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl - CBOSA). Dla ustalenia, czy dany podmiot ma interes prawny w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i w związku z tym, czy ma przymiot strony w tym postępowaniu, nie ma znaczenia czy oddziaływanie na jego nieruchomość będzie w granicach dopuszczalnych norm czy też będzie ponadnormatywne. Wystarczy, że nieruchomość znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji. Pogląd ten znajduje akceptację w orzecznictwie sądów administracyjnych, a Sąd w składzie orzekającym pogląd ten podziela (por. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 2064/12 - CBOSA). Podkreślenia wymaga, iż już sam fakt możliwości oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomość świadczy o istnieniu interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., co oczywiście nie oznacza automatycznie o charakterze rozstrzygnięcia zawartego w decyzji wydanej w postępowaniu. Przymiot strony w postępowaniu daje jedynie podmiotowi możliwość uczestniczenia w postępowaniu i wpływu na kształt rozstrzygnięcia w ramach posiadanego interesu prawnego, który nie powinien być mniej chroniony niż interes prawny inwestora (wyr. WSA w Poznaniu z dnia 12 lutego 2019 r., IV SA/Po 804/18, CBOSA). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że w zaskarżonej decyzji jako podstawowe kryterium ustalania obszaru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko przyjęto oddziaływanie akustyczne. Powołując się na załączniki graficzne do raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, które obrazują wyniki obliczeń hałasu w porze dziennej i nocnej organ stwierdził, że nieruchomość skarżących znajduje się poza obszarem oddziaływania. Zauważyć jednak należy, że pod pojęciem oddziaływania przyjęto wyłącznie oddziaływanie ponadnormatywne, co pozostaje w sprzeczności z przytoczonymi wcześniej poglądem, iż o zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji nie decyduje wyłącznie oddziaływanie ponadnormatywne. Niezależnie od powyższego, Sąd dostrzegł nieprawidłowości dotyczące ustalenia akustycznego oddziaływania planowanej inwestycji. Otóż, w opinii z dnia 20 listopada 2017 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał, że planowana inwestycja może w sposób znaczący oddziaływać na pobliskie nieruchomości przede wszystkim poprzez oddziaływanie akustyczne, w tym oddziaływanie skumulowane w odniesieniu do natężenia ruchu z istniejącym systemem dróg. Również w postanowieniu z dnia [...] r. Burmistrz K., nakładając obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazując zakres raportu, nałożył obowiązek dokonania analizy oddziaływania skumulowanego. Tymczasem w każdym z wariantów oddziaływania akustycznego przedstawionego przez inwestora poprzestano na analizie rozprzestrzeniania się hałasu wynikającego z funkcjonowania inwestycji oraz ruchu samochodów po terenie inwestycji. Jak wynika z raportu podstawowymi źródłami emisji hałasu uwzględnionymi w obliczeniach są: projektowane budynki, urządzenia wentylacyjne i klimatyzacyjne oraz hałas komunikacyjny na terenie parkingów i wewnętrznych dróg dojazdowych do doków przeładunkowych i miejsc postojowych. W ocenie Sądu przeprowadzenie analizy akustycznej ograniczonej do funkcjonowania inwestycji i ruchu pojazdów po terenie inwestycji nie stanowi o wykonaniu obowiązku zbadania oddziaływania skumulowanego. Zdaniem Sądu analiza akustyczna nie powinna traktować planowanej inwestycji jako oderwanej od zastanych uwarunkowań - nie tylko od ruchu w systemie dróg lokalnych, ale i funkcjonujących przedsięwzięć zlokalizowanych w pobliżu, w tym w strefie ekonomicznej. Analiza skumulowanego hałasu emitowanego przez już istniejący ruch samochodowy i okoliczne przedsięwzięcia może bowiem prowadzić do ustalenia, że zasięg oddziaływania akustycznego, w tym oddziaływania ponadnormatywnego rozkłada się inaczej niż to zostało przedstawione w złożonym raporcie i jego uzupełnianiach. W tym miejscu warto zwrócić uwagę, że odnosząc się do kwestii dotyczącej skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z obiektami istniejącymi (przedsiębiorstwa na terenie [...] Strefy Ekonomicznej) i projektowanymi (trasa S-14 oraz market budowlany przy ul. B), Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że "oddziaływanie skumulowane planowanej inwestycji z układem drogowym nie jest możliwe z uwagi na odmienny charakter oddziaływania – hałas komunikacyjny i hałas przemysłowy." W ocenie Sądu takie stanowisko organu nie jest uprawnione. Pozostaje bowiem w sprzeczności z treścią obowiązku nałożonego przez Burmistrza K. zbadania takiego oddziaływania skumulowanego. Powyższe wskazuje, że mimo jednoznacznych twierdzeń, że nieruchomość skarżących nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, tak naprawdę brak jest rzetelnych ustaleń w zakresie możliwego skumulowanego oddziaływania inwestycji na ich nieruchomość. Tym bardziej budzi dezaprobatę odmowa skarżącym reprezentowania swoich interesów w toczącym się postępowaniu w charakterze strony. Mając powyższe na uwadze warto w tym miejscu zwrócić uwagę na konstatację poczynioną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 208/06, że to, jaki jest obszar oddziaływania obiektu, może być przedmiotem sporu i może zależeć od spełnienia szeregu warunków. Ich wyjaśnienie jest przedmiotem postępowania, w którym ma prawo brać udział właściciel sąsiedniej nieruchomości, jeżeli inwestycja jest tego rodzaju, że może oddziaływać na inne nieruchomości, a zwłaszcza nieruchomości sąsiadujące z nieruchomością inwestora (CBOSA). W ocenie tut. Sądu przy ocenie posiadanego przez odwołujących się statusu strony organ odwoławczy powinien mieć na względzie charakter i rozmiar planowanego przedsięwzięcia w kontekście braku konkretnych i ostatecznych ustaleń co do jego wpływu na okoliczne nieruchomości, co przyznało Kolegium w zaskarżonej decyzji. Na ocenę tę nie ma natomiast wpływu fakt, że skarżącym przysługują uprawnienia jako społeczeństwu na gruncie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Reasumując, w ocenie tut. Sądu brak prawidłowych ustaleń w zakresie obszaru oddziaływania akustycznego planowanego przedsięwzięcia uzasadnia zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co mogło mieć wpływ na prawidłowość ustalenia kręgu stron postępowania administracyjnego i naruszenie art. 28 k.p.a., a w konsekwencji na zasadność umorzenia postępowania odwoławczego wobec skarżących. Brak prawidłowego ustalenia stron postępowania musiał mieć również wpływ na pozostałą część zaskarżonego rozstrzygnięcia, stąd też zasadnym było uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Analizując ponownie wniesione odwołania w aspekcie ich skutecznego złożenia przez strony postępowania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. weźmie pod uwagę poczynione wcześniej rozważania. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. W kwestii kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. A.B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło