II SA/Kr 1297/18

WyrokWSA w Krakowie2019-04-04

Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz, WSA Agnieszka Nawara-Dubiel, WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu niedochowania terminu, gdy strona twierdzi, że o decyzji dowiedziała się w określonym dniu, a organ nie przeprowadził wystarczających dowodów w celu weryfikacji tej daty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej nieprawidłowo odmówiły wznowienia postępowania, ponieważ nie przeprowadziły wystarczających dowodów w celu ustalenia, czy strona dochowała miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Fikcja doręczenia wynikająca z art. 49 k.p.a. nie jest równoznaczna z faktycznym dowiedzeniem się o decyzji, a organ powinien aktywnie dążyć do ustalenia prawdy obiektywnej, w tym rozważyć przesłuchanie strony.
Stan faktyczny
Skarżący W. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją zezwalającą na realizację inwestycji drogowej, twierdząc, że dowiedział się o niej w dniu 6 marca 2018 r. i bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu. Starosta Nowotarski odmówił wznowienia, wskazując na brak dowodu potwierdzającego datę dowiedzenia się o decyzji. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że termin do złożenia wniosku nie został zachowany, m.in. z uwagi na fikcję doręczenia oraz brak dowodu potwierdzającego datę dowiedzenia się o decyzji. Skarżący zaskarżył postanowienie Wojewody do WSA w Krakowie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 1 sierpnia 2018 r. oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Nowotarskiego z dnia 5 czerwca 2018 r. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Tadeusz Kiełkowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Wojewody z dnia 1 sierpnia 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu l instancji; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego W. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta Nowotarski, decyzją nr Z-17/17 z dnia 8 listopada 2017 r., znak BA.6740.4.16.2017.PM, zezwolił na realizację inwestycji drogowej oraz zatwierdził projekt budowlany dla inwestycji pod nazwą: "Rozbudowa drogi powiatowej klasy Z nr 1637K Harklowa - Tylmanowa (budowa chodnika) w miejscowości Ochotnica Dolna w km 20+325,00 ÷ km 21+445,40". Pismem z dnia 7 marca 2018 r. W. K. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wnioskodawca wskazał, że jest właścicielem działek położonych w miejscowości [...], gmina [...], powiat nowotarski, oznaczonych jako dz.ew. Nr [...] oraz [...]; wyjaśnił nadto, że bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu w sprawie wydania przedmiotowej decyzji, a o jej wydaniu dowiedział się w dniu 6 marca 2018 r., kiedy to zwrócił się do inż. W. z prośbą o wydanie wykazu zmian gruntowych dla ww. działek ewidencyjnych; wykaz ten chciał załączyć do wniosku o dokonanie wpisu w księdze wieczystej, w związku z wyrokiem Sądu Rejonowego w N. I Wydział Cywilny z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt. I C 134/16, dotyczącym uzgodnienia treści księgi wieczystej [...] oraz [...] z rzeczywistym stanem prawnym. Wnioskodawca dodał, że zarówno w postępowaniu, w wyniku którego została wydana decyzja Starosty Nowotarskiego, jak i w postępowaniu sądowym, jako strona występowała Gmina [...] która posiadając informacje dotyczące postępowania sądowego w przedmiocie uzgodnienia treści ww. ksiąg wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym, nie poinformowała o nim organu administracji publicznej. Gmina [...] nie poinformowała również W. K. o toczącym się postępowaniu administracyjnym. Starosta Nowotarski, postanowieniem z dnia 5 czerwca 2018 r., znak BA.6740.4.16.2017.PM, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 148 § 1 i 2, art. 149 § 3 oraz art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Nowotarskiego nr Z-17/17 z dnia 8 listopada 2017 r. wydaną w sprawie znak: BA.6740.4.16.2017.PM w przedmiocie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz zatwierdzeniu projektu budowlanego dla inwestycji pod nazwą: "Rozbudowa drogi powiatowej klasy Z nr 1637K Harklowa - Tylmanowa (budowa chodnika) w miejscowości Ochotnica Dolna w km 20+325,00 ÷ km 21+445,40". W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał w szczególności, że wnioskodawca nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego datę, w której dowiedział się o wydaniu decyzji nr Z-17/17, znak: BA.6740.4.13.2017.PM; z kolei organ dopełnił wszelkich obowiązków informacyjnych wynikających z obowiązujących przepisów prawa. Pismem z dnia 18 czerwca 2018 r. W. K. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie Starosty Nowotarskiego, zarzucając mu: 1) błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na wynik postępowania, polegający na uznaniu przez organ, iż wnioskodawca nie przedstawił dowodu potwierdzającego datę dowiedzenia się o przyczynie wznowienia postępowania, a nadto iż nie wykazał, że nie brał udziału w postępowaniu bez swojej winy; 2) naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. – polegające na braku wszechstronnego zgromadzenia materiału dowodowego, a w konsekwencji niedokonanie wszechstronnej oceny tegoż materiału, co skutkuje naruszeniem art. 145 § 1 k.p.a. W. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Na skutek zażalenia Wojewoda Małopolski, postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2018 r., znak WI-I.7821.1.27.2018.MP, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144, oraz art. 145 § 1 pkt 4 i art. 148 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) oraz art. 11c, 11g ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1496, ze zm.) – utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ II instancji przedstawił przebieg postępowania wznowieniowego przed Starostą Nowotarskim i w tym kontekście wskazał, że pismami, znak: [...], z dnia 21 marca 2018 r. Starosta Nowotarski zwrócił się do Wydziału Geodezji, Katastru i Kartografii Starostwa Powiatowego w Nowym Targu oraz do Sądu Rejonowego w Nowym Targu z prośbą o odpowiednio: 1) udostępnienie wypisu z ewidencji gruntów dla działek ewid. nr [...] i [...], położonych w m. [...] w dacie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz o udostępnienie kopii dokumentów stanowiących podstawę zmiany właściciela ww. nieruchomości wraz z datą wpływu do organu oraz informacji o dacie ujawnienia zmian w ewidencji; 2) udostępnienie kopii wniosku W. K. o wpis do księgi wieczystej [...] dotyczący ww. działek lub podania informacji o dacie wpływu wniosku oraz czy był kompletny i stanowił podstawę wpisu oraz o udostępnienie informacji o dacie dokonania wpisu do księgi wieczystej. W tym samym dniu organ I instancji, na podstawie art. 50 k.p.a., wezwał pełnomocnika wnoszącego o wskazanie danych inż. W. , w celu weryfikacji złożonego oświadczenia o dacie uzyskania informacji o wydaniu decyzji Starosty Nowotarskiego o zezwoleniu na realizację ww. inwestycji drogowej. Na wezwanie Starosty Nowotarskiego skierowane do Wydziału Geodezji, Katastru i Kartografii Starostwa Powiatowego w Nowym Targu uzyskano odpowiedź, że na dzień wydania decyzji, jak również na dzień wydania pisma stanowiącego odpowiedź na wezwanie (tj. 23 marca 2018 r.) w rejestrach gruntów prowadzonych w systemie informatycznym jako właściciel figuruje Gmina [...], a gospodarującym zasobem nieruchomości Skarbu Państwa oraz gminnymi, powiatowymi i wojewódzkimi jest Wójt Gminy [...]. W odpowiedzi na wezwanie skierowane do Sądu Rejonowego w Nowym Targu uzyskano informację, że w aktach KW [...] brak jest wniosku dotyczącego działek [...] i [...]. Na wezwanie skierowane do pełnomocnika wnioskodawcy nie otrzymano odpowiedzi. Wojewoda Małopolski przedstawił uwarunkowania prawne dopuszczalności wznowienia postępowania, w tym wymóg zachowania terminu do złożenia podania, a także regulacje zawarte w art. 49 k.p.a. oraz w art. 11d ust. 5 i art. 11f ust. 3 specustawy drogowej. Organ II instancji wskazał dalej, że stosując się do powyższych przepisów Starosta Nowotarski o czynnościach procesowych zawiadomił pozostałe strony w drodze obwieszczeń (obwieszczenie o wydaniu przedmiotowej decyzji zostało opublikowane na stronie internetowej Starostwa Powiatowego w Nowym Targu 8 listopada 2017 r. oraz na tablicy ogłoszeń Starostwa Powiatowego w Nowym Targu 8 listopada 2017 r., na stronie internetowej Urzędu Gminy Ochotnica Dolna 8 listopada 2017 r. oraz na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Ochotnica Dolna 13 listopada 2017 r., a także w prasie lokalnej – "Gazecie Krakowskiej" z dnia 13 listopada 2017 r.), natomiast zawiadomienia (w tym zawiadomienie o wydaniu decyzji z dnia 8 listopada 2017 r.) zostały wysłane do podmiotu figurującego w ewidencji gruntów jako właściciel działek nr [...] i [...] (Gmina Ochotnica Dolna). W ocenie Wojewody Małopolskiego, organ I instancji prawidłowo zastosował przepisy prawa w tym zakresie. Zawiadomienie z dnia 8 listopada 2017 r. o wydaniu decyzji było jedynie informacją o wydaniu decyzji realizacyjnej, natomiast przedmiotowa decyzja została skutecznie doręczona stronom postępowania w dniu 27 listopada 2017 r., tj. po upływie 14 dni od ostatniego ogłoszenia, które nastąpiło w dniu 13 listopada 2017 r. Kontynuując argumentację, Wojewoda Małopolski wskazał, że wnioskodawca nie przedstawił również żadnego dowodu potwierdzającego datę, w której dowiedział się o wydaniu decyzji Starosty Nowotarskiego o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, czym uchybił jednej z ustawowych przesłanek wznowienia postępowania, obligując organ do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 149 § 3 k.p.a. Zarzuty sformułowane w zażaleniu organ II instancji uznał za niezasadne; w tym kontekście zaznaczył, że wezwaniem z dnia 21 marca 2018 r. Starosta Nowotarski zobowiązał pełnomocnika wnoszącego, na podstawie art. 50 k.p.a., do podania danych inż. W. na kontakt z którym to powołał się wnioskodawca przedstawiając datę dowiedzenia się o wydaniu decyzji, w celu weryfikacji złożonego oświadczenia. Na wezwanie to pełnomocnik W. K. nie udzielił odpowiedzi w wyznaczonym w tym wezwaniu terminie, czym skutecznie pozbawił wnioskodawcę szans na obronę przedłożonych we wniosku o wznowienie twierdzeń. W ocenie Wojewody Małopolskiego podjęte przez organ I instancji czynności wyjaśniające miały na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, jednak pozyskany w ich wyniku materiał dowodowy, nie pozwolił na przyjęcie, że wnioskodawca zachował miesięczny termin do wniesienia żądania o wznowienie postępowania. Także informacje zawarte w zażaleniu na zaskarżone postanowienie Starosty Nowatorskiego nie wyjaśniły tej kwestii. Odnosząc się do drugiego zarzutu podniesionego przez W. K., tj. naruszenia art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a., polegającego na braku wszechstronnego zgromadzenia materiału dowodowego, a w konsekwencji niedokonanie wszechstronnej oceny tegoż materiału – organ II instancji stwierdził, że zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ I instancji wykazał, czym się kierował przy podejmowaniu tego rozstrzygnięcia i jakie czynności wykonał w ramach prowadzonego postępowania, wyjaśniając podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia, przytaczając przepisy prawa, mające zastosowanie w przedmiotowej sprawie, a także powołując się na odpowiednie wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego. W konkluzji Wojewoda Małopolski stwierdził, że wnioskodawca nie przedstawił dowodu potwierdzającego datę, w której dowiedział się o wydaniu decyzji Starosty Nowotarskiego nr Z-17/17 z dnia 8 listopada 2017 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, pn.: Rozbudowa drogi powiatowej nr 1637K Harklowa-Tylmanowa (budowa chodnika) w miejscowości [...] w km 20+325,00 - km 21+445,40, czym uchybił ustawowej przesłance wznowienia postępowania, obligując organ do wydania rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 149 § 3 k.p.a. Tym samym brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Pismem z dnia 5 września 2018 r. W. K. złożył skargę na powyższe postanowienie Wojewody Małopolskiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, a to art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 107 k.p.a., a nadto art. 8 k.p.a. i 10 k.p.a., polegające na uznaniu przez organ, iż wnioskodawca nie przedstawił dowodu potwierdzającego datę dowiedzenia się o przyczynie wznowienia postępowania, a nadto nie wykazał, że nie brał udziału w postępowaniu bez swojej winy, mimo wskazania osoby zaufania publicznego, od której dowiedział się o okolicznościach wydania decyzji, braku zweryfikowania tej informacji przez przesłuchanie geodety, względnie skarżącego w ramach rozprawy administracyjnej co doprowadziło do braku wszechstronnego zgromadzenia materiału dowodowego, a w konsekwencji niedokonanie wszechstronnej oceny tegoż materiału, co skutkuje naruszeniem art. 145 § 1 k.p.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumentację na poparcie sformułowanych zarzutów i wniosków. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu, a także czy przy jego wydawaniu nie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z przepisami prawa. Kontrolując zaskarżone postanowienie Wojewody Małopolskiego zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami, należało uznać, że zachodzą podstawy do pozbawienia go mocy wiążącej. Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej "k.p.a.") wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Stanowi ono konsekwencję stwierdzenia przesłanek formalnych uruchomienia tego trybu nadzwyczajnego; nie jest poprzedzone badaniem przyczyn, od których zależy wzruszenie decyzji ostatecznej oraz możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, zatem o ich istnieniu jeszcze nie przesądza. W świetle § 2 art. 149 nie ulega wątpliwości, że "postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do istoty sprawy" ma miejsce później (por. wyrok NSA z 30 września 1999 r., IV SA 2564/98, LEX nr 47856). Rozstrzygnięcie o wznowieniu postępowania przybiera formę postanowienia zarówno wtedy, gdy zostało zainicjowane żądaniem strony, jak i wtedy, gdy organ działa z urzędu. Rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia postępowania również przybiera formę postanowienia (art. 149 § 3 k.p.a.). Podstawy do jego wydania zachodzą wtedy, gdy organ ma do czynienia z żądaniem, o którym mowa w art. 147, i zarazem stwierdza, że brakuje choćby jednej z przesłanek formalnych warunkujących uruchomienie trybu wznowienia postępowania. Przesłanki formalne warunkujące uruchomienie trybu wznowienia postępowania kształtują się różnie w zależności od tego, czy ma ono nastąpić z urzędu, czy też na żądanie strony. W obu przypadkach należy do nich zakończenie sprawy decyzją ostateczną (art. 145 § 1 ab initio k.p.a.) oraz brak przepisu szczególnego wyłączającego dopuszczalność wznowienia postępowania (por. E. Klat-Górska, L. Klat-Wertelecka, Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego, Samorząd Terytorialny 2006, nr 7-8, s. 117 i n.). W przypadku gdy wznowienie postępowania ma nastąpić na żądanie strony podczas badania jego dopuszczalności dodatkowo trzeba brać pod uwagę: legitymację składającego podanie, zachowanie terminu do złożenia podania oraz wskazanie w podaniu okoliczności odpowiadającej przyczynie wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z 12 lipca 2011 r., II OSK 2598/10, LEX nr 1083642). Zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. wynoszący jeden miesiąc termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (na tę przyczynę powołał się wnioskodawca) biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W ocenie Wojewody Małopolskiego, w niniejszej sprawie istnieją podstawy do przyjęcia, że termin ten nie został zachowany z dwóch poniekąd niezależnych od siebie powodów: po pierwsze, z uwagi na fikcję doręczenia wynikającą z art. 49 k.p.a.; po drugie, z uwagi na to, że wnioskodawca nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego datę dowiedzenia się o decyzji. Sąd oceny tej nie podzielił. Zdaniem Sądu, pierwszy ze wskazanych powodów nie jest przekonujący. W tej mierze podzielić bowiem należy stanowisko NSA zaprezentowane w wyroku z 23 lutego 2011 r. (II OSK 2517/10, LEX nr 1071224): "Zgodnie z art. 49 k.p.a. sam upływ czternastu dni, w ciągu których obwieszczenie było dostępne publicznie, powoduje, że czynność doręczenia uważa się za dokonaną ze skutkiem prawnym. Jest to rozwiązanie procesowe umożliwiające prowadzenie postępowań administracyjnych, w których występuje duża liczba podmiotów. Jednakże owo przyjęcie, zgodnie z art. 49 in fine k.p.a., doręczenia stronie decyzji ze skutkiem prawnym nie jest tożsame z dowiedzeniem się przez stronę o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.), czy też z dowiedzeniem się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.). Kwestia zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania nie może być oceniana wyłącznie przez pryzmat regulacji art. 49 k.p.a. uznającej obwieszczenie o decyzji za równoważne jej doręczeniu. Czym innym natomiast jest zagadnienie zaistnienia przesłanek wznowieniowych, jednakże ta kwestia nie ma wpływu na ocenę zachowania przez stronę terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania". Podobnie – choć już nie w kontekście art. 49 k.p.a., lecz art. 44 k.p.a. – wypowiedział się WSA w Lublinie w wyroku z 26 maja 2009 r. (II SA/Lu 25/09, LEX nr 558422), argumentując, że fikcja doręczenia pozwala jedynie na usunięcie przeszkody w dalszym prowadzeniu postępowania w sprawie, jednak nie ma ona żadnego związku z dowiedzeniem się o decyzji w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu, nie można również uznać, że okoliczności sprawy oraz zebrany materiał dowodowy w obecnym kształcie pozwalają na skonstatowanie – zgodnie z regułami ustalania faktów w postępowaniu administracyjnym – uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania i tym samym podstawy do wydania z tej przyczyny postanowienia odmownego z art. 149 § 3 k.p.a. Takie rozstrzygnięcie jawi się jako co najmniej przedwczesne. Prawdą jest, że generalnie dochowanie przedmiotowego terminu powinien wykazać wnioskodawca, aczkolwiek nie zwalnia to organu od podjęcia niezbędnych czynności wyjaśniających. Wszak również na tym etapie działa zasada prawdy obiektywnej oraz pozostałe kodeksowe zasady ogólne, które implikują aktywną rolę organu. Trzeba też zauważyć, że okoliczność dochowania terminu, którego bieg rozpoczyna się a tempore scientiae, jest – jako przedmiot dowodu – dość specyficzna. Jeżeli wnioskodawca twierdzi, że w określonym momencie dowiedział się o relewantnym zdarzeniu (przyczynie wznowienia, wydaniu decyzji), to na ogół kluczowe staje się pytanie, czy nie nastąpiło to wcześniej. Właściwe tylko pozytywną odpowiedź na to pytanie można wykazać "zwykłymi" środami dowodowymi, odpowiedzi negatywnej – tj. tego, że ktoś odnośnej wiedzy wcześniej nie miał – w zasadzie udowodnić się nie da. Powoduje to, że przy weryfikacji dochowania terminu z art. 148 k.p.a. szczególnego znaczenia nabiera kompleksowa ocena wszystkich okoliczności sprawy oraz twierdzeń wnioskodawcy co do daty i okoliczności pozyskania istotnych informacji. Zanegowanie tych twierdzeń nie zawsze może zasadzać się na konstatacji o ich niewykazaniu; częstokroć musi bazować na miarodajnym ustaleniu przez organ, że wnioskodawca miał owe informacje wcześniej. W kontekście weryfikacji dochowania terminu z art. 148 k.p.a. – zwłaszcza gdy brak innych dowodów pozwalających na poczynienie jednoznacznych ustaleń – jako przydatny jawi się też subsydiarny dowód z przesłuchania strony (art. 86 k.p.a.) względnie składanego w warunkach odpowiedzialności karnej oświadczenia z art. 75 § 2 k.p.a. W świetle regulacji kodeksowych dowody te wymagają współdziałania strony (wspomniane oświadczenie nawet jej wniosku), ale organ nie powinien rezygnować z próby ich pozyskania. Ewentualny brak współdziałania strony w tej mierze oczywiście również może być brany pod uwagę przy ocenie materiału dowodowego. W niniejszej sprawie organ zaakcentował nieuczynienie zadość wezwaniu do podania danych inż. Wiessa i ocenił, że w ten sposób pełnomocnik skarżącego "skutecznie pozbawił wnioskodawcę szans na obronę przedłożonych we wniosku o wznowienie twierdzeń". Zdaniem Sądu, ocena ta jest, z wielu powodów, zbyt daleko idąca. W szczególności warto zauważyć, że wezwanie z dnia 21 marca 2018 r. nie określało skutku ("rygoru") jego niewykonania; poza tym niewykonanie tegoż wezwania nie mogło implikować odstąpienia od przeprowadzenia innych dowodów, w tym wspomnianego wyżej dowodu z przesłuchania strony, tym bardziej, że w zażaleniu na ten dowód wskazano. W ocenie Sądu, ustalenie faktyczne, które legły u podstaw stwierdzenia, że wniosek o wznowienie postępowania jest spóźniony, zostały poczynione z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ponownym postępowaniu w sprawie organy obowiązane będą poczynić te ustalenia w sposób prawidłowy i przy ich uwzględnieniu rozstrzygnąć kwestię dopuszczalności wznowienia postępowania. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono w pkt II sentencji wyroku na zasadzie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło