III SA/Wa 1709/18
WyrokWSA w Warszawie2019-04-05
Skład orzekający: Radosław Teresiak, Włodzimierz Gurba, Monika Świercz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik VAT ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej wcześniej niż 30 dni przed dostawą towaru, jeśli materialne przesłanki odliczenia są spełnione?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, uznając, że organ naruszył przepisy postępowania (art. 14c § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej) poprzez wadliwe uzasadnienie. Uzasadnienie było niejasne, niepełne i wewnętrznie sprzeczne, a organ nie odniósł się do argumentacji strony. Sąd podkreślił, że nie może zastępować organu w formułowaniu wiążących ocen prawnych dotyczących materialnoprawnych aspektów sprawy.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej wcześniej niż 30 dni przed dostawą towaru. Spółka argumentowała, że spełnione są materialne przesłanki odliczenia, a przedwczesne wystawienie faktury stanowi jedynie błąd formalny. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że faktura wystawiona z naruszeniem terminu 30 dni przed dostawą uniemożliwia odliczenie VAT. Spółka wniosła skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Radosław Teresiak, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba, sędzia WSA Monika Świercz (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Krzysztof Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2019 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 26 kwietnia 2018 r. nr 0114-KDIP4.4012.135.2018.1.MPE w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz M. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
[...] sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej zwana "Stroną", "Skarżącą" lub "Spółką") złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej wcześniej niż 30 dni przed dostawą towaru.
Skarżąca opisując zdarzenie przyszłe wskazała, że jest osobą prawną, polskim rezydentem podatkowym dla celów podatku dochodowego od osób prawnych i czynnym podatkiem podatku od towarów i usług. Działalność gospodarcza Spółki obejmuje przede wszystkim świadczenie usług leasingu. Spółka podała, iż z uwagi na sposób świadczenia usług leasingowych, dla realizacji umowy konieczne jest współdziałanie trzech podmiotów - dostawcy towaru, Spółki jako finansującego i klienta Spółki, tj. korzystającego. Z różnych przyczyn niezależnych od Spółki w toku jej działalności zdarzają się sytuacje, w których odbiór przedmiotu leasingu nie następuje w przewidywanym terminie. Skarżąca podniosła, iż w takim przypadku może się zdarzyć, że faktura zostanie wystawiona przez dostawcę przedmiotu wcześniej niż 30 dni przed odbiorem przedmiotu umowy, a więc dniem dokonania przez dostawcę dostawy towaru i powstania u niego obowiązku podatkowego w VAT. Obowiązek podatkowy w podatku VAT u dostawcy powstanie później niż 30 dni po dniu wystawienia przez niego faktury, dokumentującej tę dostawę. Skarżąca zaznaczyła, że możliwa jest w tym wypadku sytuacja, w której, data dostawy, wskazana na fakturze, będzie nieprawidłowa - jeśli dostawca wskaże taką datę wystawiając fakturę.
W związku z powyższym opisem Spółka zapytała:
Czy w przypadku, gdy od momentu wystawienia przez dostawcę faktury do dnia odbioru towaru (i powstania obowiązku podatkowego u dostawcy) upłynie więcej niż 30 dni, Spółce będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym u dostawcy powstał obowiązek podatkowy?
Zdaniem Skarżącej, będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego z wystawionej przez dostawcę faktury, nie wcześniej jednak niż za okres, w którym u dostawcy powstał obowiązek podatkowy, nawet jeśli od dnia wystawienia faktury do dnia odbioru towaru (i powstania obowiązku podatkowego u dostawcy) upłynęło więcej niż 30 dni.
Skarżąca podała, że na moment dokonania odliczenia podatku będzie zarejestrowana jako podatnik VAT czynny, będzie posiadać fakturę, u dostawcy powstał już obowiązek podatkowy, a nabyty towar jest bezpośrednio związany z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez Spółkę.
Strona wskazała, że art. 88 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 z późn. zm.; dalej zwana "u.p.t.u.") (ani żaden inny przepis ustawy) nie przewiduje zakazu odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przed dopuszczalnym terminem ich wystawienia. Skarżąca podkreśliła, że istnienie prawa do odliczenia po stronie podatnika stanowi regułę, zaś art. 88 u.p.t.u. formułuje wyjątki od tejże reguły - które muszą być interpretowane ściśle. Wobec powyższego, stworzenie dodatkowego warunku realizacji przez podatnika prawa do odliczenia VAT stanowiłoby niedopuszczalną, rozszerzającą wykładnię przepisów formułujących wyjątek od reguły.
Strona wskazała, że opisana przez nią sytuacja została przez ustawodawcę wyraźne uregulowana w art. 86 ust. 10 u.p.t.u. Zwróciła przy tym uwagę, że ww. ustawa nie przewiduje żadnych sankcji wobec samych faktur, które zostały wystawione z naruszeniem ustawowych terminów. Jest tak zarówno w przypadku wystawienia faktury przedwcześnie, jak i po dopuszczalnym terminie (z opóźnieniem). Skarżąca stwierdziła, iż ustawa o podatku od towarów i usług nie określa takich faktur mianem nieistniejących albo nieważnych, a zatem faktura nie traci swojego charakteru tylko z powodu wystawienia w niewłaściwym terminie (zbyt wcześnie bądź zbyt późno).
Skarżąca powołując się na art. 2 pkt 31 u.p.t.u. wskazała, że aby dany dokument mógł być uznany za fakturę, musi jedynie zawierać określone przepisami dane. Również wystawienie faktury z naruszeniem pozostałych przepisów ustawy (tj. innych niż te, które określają zakres danych, które powinna zawierać faktura) lub jakichkolwiek innych regulacji prawnych, nie jest przesłanką do odmówienia dokumentowi cech faktury, tak długo, jak dokument ten zawiera wymagane ustawą dane.
W ocenie Strony, z art. 88 i art. 86 ust. 2 pkt 1 u.p.t.u. wynika jasno, że nawet wadliwe faktury (np. podające kwoty niezgodne z rzeczywistością) nadal stanowią faktury w rozumieniu ustawy, bowiem przepisy te nie tylko posługują się pojęciem "faktury" w odniesieniu do faktur zawierających wady kwalifikowane, ale również uznają wykazany na tych fakturach podatek za podatek naliczony - niepodlegający jednak odliczeniu. W jej ocenie potwierdza to treść art. 108 u.p.t.u. - skoro wystawienie nierzetelnej (np. sfałszowanej) faktury powoduje powstanie obowiązku zapłaty wykazanego na niej podatku, to niewątpliwie taki dokument jest fakturą w rozumieniu ustawy.
Spółka podkreśliła, że art. 88 ust. 3a pkt 4 u.p.t.u. nie może w niniejszej sprawie znaleźć zastosowania, bowiem czynność udokumentowana fakturą - nawet jeśli jest ona wystawiona przedwcześnie - zostaje faktycznie dokonana. Może ona co najwyżej mieć miejsce w innej dacie niż ta, którą wykazuje faktura. Spółka wskazała przy tym, że w przypadku nabycia przedmiotów leasingu dochodzi do nabycia rzeczy oznaczonej co do tożsamości, która jest niezawodnie identyfikowalna (np. samochód osobowy za pomocą numeru VIN; maszyna - za pomocą numeru fabrycznego). W ocenie Spółki nie zachodzi zatem ryzyko, że nieprawidłowe określenie daty na fakturze może prowadzić do braku możliwości powiązania faktury z dostawą określonego towaru przez dostawcę na rzecz Spółki.
Strona powołując się orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wyrok z 1 marca 2012 r. w sprawie C-280/10, wyrok z 15 września 2016 r. w sprawie C-518/14) wskazała, że przedwczesne wystawienie faktury prowadzi jedynie do zaistnienia tzw. błędu formalnego na fakturze. Jej zdaniem, skoro materialne przesłanki odliczenia po jej stronie zostały spełnione, to wadliwość faktury polegająca na wystawieniu jej wcześniej, niż dopuszczają to przepisy ustawy o podatku od towarów i usług (i ewentualnie na wskazaniu wadliwej daty dostawy), wówczas, gdy wszelkie pozostałe dane o dostawie są prawidłowe (w tym przede wszystkim prawidłowo zidentyfikowany jest przedmiot dostawy), nie może wpłynąć na przysługujące Spółce prawo do odliczenia VAT.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (dalej zwany: "Dyrektorem", "Organem") w interpretacji indywidualnej z 26 kwietnia 2018 r., stanowisko Skarżącej uznał za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu stwierdził, że art. 108 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. zobowiązuje wystawcę faktury do zapłaty wykazanej w niej kwoty podatku, niezależnie od okoliczności wystawienia takiej faktury. Każda zatem faktura z wykazaną kwotą podatku, wprowadzona do obrotu prawnego, powoduje konieczność zapłaty tego podatku. Według Organu już samo wystawianie faktur, które nie dokumentują faktycznych zdarzeń gospodarczych, bez względu na ujęcie ich w rejestrach prowadzonych dla celów rozliczenia podatku od towarów i usług oraz wykazanie podatku należnego z nich wynikającego w deklaracji, skutkuje zaistnieniem obowiązków wynikających z art. 108 ust. 1 ww. ustawy. Stąd każda osoba, która wprowadza do obrotu prawnego fakturę z wykazaną kwotą podatku (bez względu na powód nieprawidłowego wystawienia faktury) ma obowiązek zapłaty wykazanego w niej podatku VAT.
Organ za dopuszczalne uznał wystawianie faktur przed dostawą towarów, jednak maksymalnie na 30 dni przed dostawą. W przypadku natomiast, gdy dostawa nie zostanie wykonana w zakładanym terminie, dojdzie do wystawienia przez podatnika faktury wcześniej niż 30 dni przed dostawą towarów lub wykonaniem usługi lub zapłatą zaliczki, uznał, iż zostanie naruszony art. 106i ust. 7 pkt 1 lub/i pkt 2 u.p.t.u. (z wyjątkiem wskazanych w ustawie przypadków, gdy faktury mogą być wystawione wcześniej).
Zdaniem Organu, w sytuacji, gdy faktura została wystawiona wcześniej niż 30 dni, przed dokonaniem dostawy towaru (przedmiotu leasingu) i została wprowadzona do obrotu prawnego przez przekazanie jej Spółce, wówczas należy ją uznać jako wystawioną niezgodnie z ww. art. 106i ust 7 u.p.t.u., bowiem w terminie 30 dni od daty wystawienia faktury pierwotnej nie doszło do dostawy towaru. W takim przypadku według Organu, istnieje możliwość wystawienia faktury korygującej stosownie do art. 106j ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, który obliguje podatnika do wystawienia faktury korygującej w sytuacji stwierdzenia pomyłki w jakiejkolwiek pozycji faktury. Zatem po upływie 30 dni od wystawienia faktury (na niezrealizowaną w tym czasie dostawę) należałoby skorygować fakturę w zakresie podstawy opodatkowania i kwoty podatku.
Organ podniósł, że w sytuacji, gdy wystawca faktury nie skoryguje faktury wystawionej z naruszeniem art. 106i ust. 7 u.p.t.u., wówczas jest zobowiązany do zapłaty wykazanego w niej podatku (stosownie do art. 108 ust. 1 ww. ustawy) w terminie wynikającym z art. 103 ust. 1 ustawy (do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu wystawienia faktury).
Według Dyrektora Skarżąca jest w posiadaniu faktury, która została wystawiona z naruszeniem art. 106i ust. 7 u.p.t.u., tj. po upływie 30 dni od wystawienia faktury nie doszło do dostawy towaru (przedmiotu leasingu), zatem w takiej sytuacji u wystawcy faktury stosownie do art. 19a ust. 1 u.p.t.u., nie powstanie obowiązek podatkowy. Tym samym w ocenie Dyrektora, Skarżąca nie będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej z naruszeniem art. 106i ust. 7 ww. ustawy.
Dyrektor podniósł, że jeśli przed dniem wynikającym z art. 103 ust. 1 u.p.t.u. dojdzie do dostawy towaru, to u dostawcy obowiązek podatkowy z tego tytułu powstanie zgodnie z art. 19a ust. 1 u.p.t.u. Tym samym, w takiej sytuacji, Strona będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego.
W skardze złożonej na powyższą interpretację, Spółka wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, zarzuciła naruszenie:
art. 14c § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 z późn. zm.; dalej zwana "O.p.") poprzez nieprawidłowe uzasadnienie interpretacji w wyniku zawarcia sformułowań niejasnych, niepełnych lub wewnętrznie sprzecznych, niepodanie podstaw prawnych poszczególnych twierdzeń oraz brak odniesienia się do argumentacji Spółki przedstawionej we wniosku;
art. 86 ust. 1 w zw. z art. 88 u.p.t.u., poprzez brak zastosowania tych przepisów i uznanie, że Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych z naruszeniem 106i ust. 7 (tj. wystawionych więcej niż 30 dni przed powstaniem obowiązku podatkowego po stronie dostawcy);
art. 106i ust. 7 w zw. z art. 19a ust. 1, art. 106j ust. 1 pkt 5, art. 103 i art. 108 u.p.t.u. poprzez uznanie, że na podstawie tych przepisów Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych z naruszeniem art. 106i ust. 7 ww. ustawy (tj. wystawionych wcześniej niż 30 dni przed powstaniem obowiązku podatkowego);
art. 86 ust. 1 i 10 w zw. z art. 19a ust. 1 i art. 108 u.p.t.u. w zw. z art. 176 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L 347 z dnia 11.12.2006 r. str. 1, z późn. zm.; dalej zwana "Dyrektywą 112"), poprzez uznanie, że Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych z naruszeniem art. 106i ust. 7 u.p.t.u. (tj. wystawionych wcześniej niż 30 dni przed powstaniem obowiązku podatkowego), podczas, gdy takie ograniczenie prawa do odliczenia podatku naliczonego nie istniało w dniu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej i późniejsze wprowadzenie takiego ograniczenia powoduje naruszenie, tzw. zasady stand still;
art. 178 lit. a w zw. z art. 222, art. 273 Dyrektywy 112, poprzez brak bezpośredniego zastosowania tych przepisów i uznanie, że Spółce nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych z naruszeniem 106i ust. 7 u.p.t.u. (tj. wystawionych wcześniej niż 30 dni przed powstaniem obowiązku podatkowego).
W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej interpretacji i powtórzył przedstawioną w niej argumentację. Zarzuty skargi ocenił jako niezasadne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej – "P.p.s.a.") lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia ich nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Zgodnie z zasadą określoną w art. 134 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej argumentacją prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich istotnych naruszeń prawa.
Skarga oceniana według powyższych kryteriów zasługiwała na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie, przedmiot kontroli stanowi interpretacja indywidualna, w której DKIS winien zawrzeć ocenę prawną stanowiska wnioskodawcy, wyrażoną w zakresie tego, czy w przypadku, gdy od momentu wystawienia przez dostawcę faktury do dnia odbioru towaru (i powstania obowiązku podatkowego u dostawcy) upłynie więcej niż 30 dni, Spółce będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres, w którym u dostawcy powstał obowiązek podatkowy.
Indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego scharakteryzować można jako postać czy też formę zewnętrznego, jednostronnego działania administracji podatkowej, to jest czynność uprawnionych organów wykonujących administrację publiczną, która nie ma charakteru władczego rozstrzygnięcia i nie stanowi załatwienia sprawy w zakresie realizacji praw i obowiązków podatkowych zainteresowanego. Zastosowanie się podmiotu prawa do treści wydanej interpretacji, a nie jej udzielenie i wydanie, tworzy związaną z nią ochronę prawną. Jest to działanie niewładcze, informujące o obowiązującym prawie, a mówiąc ściślej o uzasadnionych możliwościach jego stosowania, które prowadzić ma do jednolitości stosowania oraz do przestrzegania prawa podatkowego, przekonując do tego i przedstawiając w tym zakresie określone propozycje. Interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w specjalnie w tym celu uregulowanej w rozdziale 1a działu II O.p. procedurze, której prawidłowe przeprowadzenie daje wynik w postaci wydania i następnie doręczenia pisma zwierającego urzędową informację o stosowaniu i wykładni prawa podatkowego. (por. uchwała NSA z 7 lipca 2014 r., II FPS 1/14, CBOSA – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Wydana w tej sprawie interpretacja indywidualna okazała się wadliwa, gdyż stanowisko organu interpretacyjnego nie zostało wyrażone w prawidłowy sposób. Sąd w niniejszej sprawie podzielił stanowisko Skarżącej co do naruszenia przez organ przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ w zaskarżonej interpretacji w sposób nieprawidłowy uzasadnił swoje stanowisko w sprawie.
Interpretacja indywidualna powinna zawierać ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (art. 14c § 1). Nie jest to wyjaśnienie treści przepisów prawnych, które wskaże zainteresowany we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej. Ocena ta musi być na tyle konkretna i jednoznaczna, by podmiot żądający interpretacji mógł się do niej zastosować (por. wyrok NSA z 16.04.2014 r., sygn. akt II FSK 1202/12).
Podkreślić należy szczególne znaczenie uzasadnienia interpretacji w sytuacji negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy. Uzasadnienie prawne musi stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie określone przepisy znajdują zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Rzeczą organu jest wskazać, dlaczego w świetle przepisów pogląd wnioskodawcy jest wadliwy. Wymaga to odniesienia się do istoty argumentacji wnioskodawcy. Uzasadnienie interpretacji powinno być na tyle wyczerpujące, aby wynikało z niego, że organ ocenił wszystkie istotne dla sprawy argumenty wnioskodawcy. Powinno także przedstawiać wywód prawny, z którego będzie można w sposób jednoznaczny wywnioskować, dlaczego stanowisko wnioskodawcy uznano za nieprawidłowe i jakie względy przemawiają za przyjęciem stanowiska organu. Za nieprawidłowe uznaje się takie działanie organu podatkowego, w którym nie wyjaśnia on w sposób precyzyjny i przekonujący, dlaczego stanowisko strony jest nieprawidłowe, przez nieodniesienie się do przedstawionych we wniosku argumentów.
Z istoty i celu interpretacji indywidualnej wynika, że uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie przepisów prawa podatkowego objętych interpretacją oraz wskazanie ich prawidłowej wykładni i sposobu zastosowania. Jeżeli w ocenie organu interpretacyjnego wnioskodawca zakwalifikował stan faktyczny na podstawie nieadekwatnego w odniesieniu do danego przedmiotu przepisu prawa, to organ podatkowy winien przeprowadzić analizę możliwości jego zastosowania i wykazać dlaczego przepis ten nie znajduje zastosowania w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym. Jako naruszenie przepisów art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej kwalifikować należy, nie tylko brak praktycznie żadnego, konkretnego odniesienia się organu interpretacyjnego do stanowiska wnioskodawcy, ale także lakoniczne i niewyczerpujące przedstawienie uzasadnienia prawnego przedstawionego stanu faktycznego, w sytuacji gdy – zdaniem organu interpretacyjnego – stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe (por. wyroki NSA z 15 listopada 2012 r., sygn. akt I GSK 36/12; z 17 lipca 2012 r., II FSK 333/11; z 14 kwietnia 2016 r. II FSK 1297/14; CBOSA). Uzasadnienie prawne stanowiska organu interpretacyjnego w takich przypadkach musi stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie dane przepisy znajdują zastosowanie, a także dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Uzasadnienie tego stanowiska musi być na tyle wyczerpujące, aby wynikało z niego, że organ ocenił wszystkie istotne dla sprawy argumenty wnioskodawcy.
Nie czyni zadość powyższemu obowiązkowi sposób postępowania organu interpretacyjnego w niniejszej sprawie. W tym zakresie rację ma Skarżąca, że zaskarżona interpretacja zawiera sformułowania niejasne, niepełne i wewnętrznie sprzeczne, nie podaje podstaw prawnych poszczególnych twierdzeń oraz brak jest odniesienia się do argumentacji Spółki przedstawionej we wniosku.
Prawidłowo Skarżąca wskazała w tym zakresie na następujące fragmenty Interpretacji: na 8 stronie Organ potwierdził, że Spółka działa w charakterze podatnika, posiada fakturę, a w odniesieniu do niej nie zachodzą przesłanki określone w art. 88 ustawy o VAT, z kolei na str. 9-10 Organ przytacza przepisy dotyczące obowiązku podatkowego w VAT, fakturowania oraz art. 108 ustawy o VAT. W ostatnim akapicie na 10 stronie Interpretacji Organ stwierdza, że do przedwcześnie wystawionej faktury może (aczkolwiek nie musi) znaleźć zastosowanie art. 108 ustawy o VAT; na str. 11 Organ wskazuje, że faktury wystawione wcześniej niż 30 dni przed dostawą wystawione są wadliwie i można, a nawet trzeba je skorygować. Jeśli natomiast faktura (faktury wystawiane przez dostawców, o których mowa w niniejszej skardze, będą zwane dalej także Fakturami) nie zostanie skorygowana, to podatek w niej wykazany podlega wpłacie na rachunek urzędu skarbowego zgodnie z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT. Z kolei w kolejnym akapicie Organ stwierdza, że w takiej sytuacji u wystawcy faktury stosownie do art. 19a ust. 1 ustawy nie powstanie obowiązek podatkowy. Tym samym Wnioskodawca nie będzie uprawniony do odliczenia podatku; Organ stwierdza, że jeśli przed dniem wynikającym z art. 103 ust. 1 ustawy (25 dniem miesiąca następującego po miesiącu w którym upłynął trzydziesty dzień wystawienia faktury) dojdzie do dostawy towaru, to u dostawcy obowiązek podatkowy z tego tytułu powstanie zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy. Tym samym, w takiej sytuacji, Wnioskodawca będzie uprawniony do odliczenia podatku naliczonego. Co jest sprzeczne z pozostałą, wcześniejszą częścią Interpretacji, z której wynika, że Spółka nie jest uprawniona do odliczenia podatku VAT w związku z samym faktem, iż okres pomiędzy datą wystawienia Faktury a dostawą towarów przez dostawcę przekracza 30 dni.
Z tak sformułowanej interpretacji, jak słusznie zauważa Skarżąca wynika, iż Organ uważa, że w razie upływu 30 dni od dnia wystawienia faktury, faktura ta staje się "pusta" i ma do niej zastosowanie art. 108 ustawy o VAT (mimo iż jednocześnie Organ potwierdza, że do takiej faktury nie znajduje zastosowania art. 88 ustawy o VAT). Organ jednak wskazuje, że jeśli dostawa towaru będzie mieć miejsce, zanim powstanie obowiązek zapłaty podatku z faktury, to Spółka będzie miała jednak prawo odliczyć podatek naliczony.
Powyższe wskazuje, że zaskarżona interpretacja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 14c § 1 i § 2 z uwagi na wadliwość uzasadnienia w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Skoro organ interpretacyjny nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób merytorycznie weryfikowalny, to za przedwczesne należy uznać odnoszenie się przez Sąd w sposób wiążący do zarzutów materialnoprawnych skargi.
Sąd zauważa, że nie może przesądzać za organ kwestii wskazanych w zadanym pytaniu zawartym we wniosku o interpretację. W tym zakresie, w oparciu o właściwe regulacje prawne, winien wypowiedzieć się w pierwszej kolejności organ interpretacyjny. Rolą sądu administracyjnego jest bowiem kontrola legalności działań administracji publicznej, w tym również działań przyjmujących formę oceny prawnej, wyrażanej w indywidualnych interpretacjach prawa podatkowego. Sąd nie może formułować takich ocen w zastępstwie organu, który uchylił się de facto od odpowiedzi na stawiane pytanie, w kontekście opisanego przez Stronę zdarzenia przyszłego.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną.
Konsekwencją uwzględnienia skargi stało się orzeczenie, na podstawie art. 200 o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz Skarżącej poniesionych przez nią kosztów postępowania sądowego.
-----------------------
10
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło