II FSK 1978/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia WSA (del.) Artur Kot, po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Rz 99/19 w sprawie ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 30 października 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. oddala skargę kasacyjną. Sygnatura akt II FSK 1978/19 U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Spółki Akcyjnej P. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu w przedmiocie podatku od nieruchomości za rok 2013. W wywiedzionej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej skarżąca Spółka na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018.1302, dalej: P.p.s.a.) zarzuciła naruszenie: 1. art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12.01.1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. 2010.95.613, dalej: u.p.o.l.) w związku z art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28.03.2003 r. o transporcie kolejowym (Dz.U. 2007.16.94, dalej: u.t.k.), przez brak zastosowania i przyjęcie, że P. Sp. z o.o. nie jest zarządcą infrastruktury kolejowej podlegającym zwolnieniu od podatku od nieruchomości, a w konsekwencji przyjęcie, że P. SA jako użytkownik wieczysty gruntu jest zobowiązanym z tytułu podatku od nieruchomości w odniesieniu do obiektów budowlanych wzniesionych i zarządzanych przez zarządcę infrastruktury kolejowej; 2. art. 7 ust. 1 pkt. 1 lit. a u.p.o.l. w związku z art. 4 pkt 1 u.t.k., przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że obiekty podlegające opodatkowaniu nie są budowlami wchodzącymi w skład infrastruktury kolejowej podlegającej zwolnieniu od podatku od nieruchomości. Ponadto na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14.06.1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2017.1257, dalej: K.p.a.), przez niedostrzeżenie niewłaściwego zastosowania przez organy tych przepisów i przyjęcie przez Sąd, że organy dokonały wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego i zebrały kompletny materiał dowodowy w sprawie, pomimo, że nie został ustalony w postępowaniu dowodowym w żaden sposób status prawny P. Sp. z o.o. jako zarządcy infrastruktury kolejowej, ani status prawny obiektów budowlanych podlegających opodatkowaniu, a nadto zarówno opinia biegłego z jednej strony, jak i pozostałe dowody zgromadzone w sprawie, nie dają podstaw do uznania za wykazane wielkości przedmiotu opodatkowania (placu utwardzonego oraz układu torowego), co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skoro jest niesporne, że właścicielem gruntów, na których posadowione są budowle będące przedmiotem opodatkowania, jest Skarb Państwa, skarżąca Spółka jest ich użytkownikiem wieczystym, a ich posiadaczem zależnym na podstawie zawartej ze skarżącą umowy o korzystanie była P. Sp. z o.o., podatnikiem podatku od nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. jest skarżąca jako użytkownik wieczysty, gdyż to on jest posiadaczem, którego posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Nie jest nim natomiast posiadacz zależny, gdyż jego władanie nie wynika z umowy z właścicielem, lecz z umowy zawartej z posiadaczem samoistnym. Pogląd ten nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, czego dowodzi przytoczony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29.06.2018 r. (II FSK 1868/16). Obowiązek podatkowy skarżącej w podatku od nieruchomości obejmuje także budowle posadowione na gruncie przez posiadacza zależnego, jako że stanowią one własność użytkownika wieczystego, czyli skarżącej, niezależnie od ujęcia ich w ewidencji środków trwałych, która to ewidencja ma jedynie znaczenie porządkujące, a w żadnej mierze nie może określać lub wpływać na określenie przedmiotu opodatkowania. Z kolei możliwość powołania się podatnika na zwolnienie od podatku od nieruchomości, ustanowione w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l., uzależniona jest – między innymi – od legitymowania się przez niego statusem zarządcy infrastruktury kolejowej. Zgodnie z art. 4 pkt 1 u.t.k. zarządcą infrastruktury jest podmiot wykonujący działalność polegającą na zarządzaniu infrastrukturą kolejową, przy czym dokumentem uprawniającym go do tego jest autoryzacja bezpieczeństwa (art. 18 ust. 1 pkt 1 u.t.k.); również ten pogląd nie budzi wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (przykładowo przytoczone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10.02.2016 r., II FSK 4102/14 i z dnia 10.03.2016 r., II FSK 3994/13, do których jednak w skardze kasacyjnej się nie odniesiono). Ani skarżąca, ani posiadacz zależny, w roku 2013 autoryzacji bezpieczeństwa nie posiadali, przeto nie został spełniony podstawowy warunek skorzystania z omawianego zwolnienia. Nie sposób też zanegować, że przed rokiem 2016 bocznica kolejowa nie stanowiła infrastruktury kolejowej, gdyż nie była częścią linii kolejowej. Chybione są więc podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego. Wbrew zapatrywaniu skarżącej niezastosowanie w sprawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. w związku z art. 18 ust. 2 pkt 2 u.t.k. było zasadne. Na mocy tego ostatniego przepisu z obowiązku uzyskania autoryzacji bezpieczeństwa zwolnieni byli zarządcy infrastruktury kolejowej, która była użytkowana wyłącznie przez właścicieli do prowadzenia własnych przewozów towarowych. Tymczasem prowadząca własne przewozy towarowe P. Sp. z o.o. nie była właścicielem wykorzystywanej do tego infrastruktury, natomiast skarżąca, która właścicielem tej infrastruktury była, nie wykorzystywała jej w sposób określony w przepisie. Dlatego też zależna spółka z o.o. w roku podatkowym 2013 nie była zarządcą infrastruktury kolejowej objętej zwolnieniem od podatku od nieruchomości. Nie doszło też do zarzuconego naruszenia art. 7 ust. 1 pkt. 1 lit. a u.p.o.l. w związku z art. 4 pkt 1 u.t.k. przez jego niewłaściwe zastosowanie w następstwie przyjęcia, że obiekty podlegające opodatkowaniu nie są budowlami wchodzącymi w skład infrastruktury kolejowej podlegającej zwolnieniu od podatku od nieruchomości, gdyż budowle bocznicy kolejowej w skład infrastruktury kolejowej rzeczywiście w badanym roku podatkowym nie wchodziły. Co się tyczy zarzutu naruszenia przepisów postępowania należy stwierdzić, że jest on oczywiście błędny, ponieważ w postępowaniu podatkowym organy podatkowe nie stosują przepisów K.p.a., ale przepisy ustawy z dnia 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa (obecnie: Dz.U. 2019.900), nie mogły więc naruszyć wskazanych jako podstawy kasacyjne przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a nie stwierdzając takich naruszeń Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł z kolei naruszyć art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Jedynie na marginesie można zauważyć, że wbrew zapatrywaniu skarżącej opinia biegłego mogła posłużyć i posłużyła do określenia przedmiotu opodatkowania w postaci placu manewrowego, zwłaszcza, że załączona do niej dokumentacja fotograficzna podważała twierdzenia, że plac ten był utwardzony przy pomocy materiałów staroużytecznych, a nie płyt żelbetowych. W podsumowaniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.