I SA/Rz 15/17

WyrokWSA w Rzeszowie2017-02-28

Skład orzekający: Tomasz Smoleń, Małgorzata Niedobylska, Jarosław Szaro

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca górniczy, który wybudował gazociąg pod powierzchnią działki, może być uznany za samoistnego posiadacza tej działki w celu opodatkowania podatkiem od nieruchomości i rolnym?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca górniczy, który wybudował gazociąg pod powierzchnią działki, nie staje się jej samoistnym posiadaczem. Prawo do korzystania z nieruchomości w celu przeprowadzenia sieci gazociągów przemysłowych, wynikające z decyzji administracyjnych, stanowi jedynie prawo służebności przesyłu, co kwalifikuje podmiot jako posiadacza zależnego, a nie samoistnego. W związku z tym, obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości i rolnym spoczywa na właścicielu nieruchomości, a organy podatkowe są zobowiązane opierać się na danych z ewidencji gruntów i budynków.
Stan faktyczny
Skarżąca kwestionowała decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy decyzje Prezydenta Miasta ustalające wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za lata 2011-2015. Spór dotyczył opodatkowania działki nr 156, na której znajdowały się budynki mieszkalne, gospodarcze oraz grunty rolne, pod którą przebiegał gazociąg. Skarżąca argumentowała, że przedsiębiorca górniczy jest samoistnym posiadaczem części działki ze względu na budowę gazociągu i powinien być podatnikiem. Organy podatkowe uznały, że skarżąca jest właścicielką i podatniczką, opierając się na ewidencji gruntów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Tomasz Smoleń / spr./ Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Jarosław Szaro Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. spraw ze skarg I. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016 r. - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2011 rok, - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2012 rok, - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2013 rok, - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2014 rok, - nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązanie pieniężnego za 2015 rok, oddala skargi. I SA/Rz 15/17 UZASADNIENIE Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] październik 2016 r. nr [...], [...], [...], [...], [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (Kolegium), po rozpoznaniu odwołań I. P. (podatniczki, skarżącej) utrzymało w mocy decyzje Prezydenta Miasta z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], [...], [...], [...],[...] ustalające wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r., 2012 r., 2013 r., 2014 r. i 2015 r. Zgodnie z danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków skarżąca w latach 2011 - 2015 była właścicielką działki nr 156, położonej w obrębie 210 - dzielnice B., o powierzchni 1,4337 ha, w tym 1,3291 ha użytków rolnych oraz 1046 m² gruntów sklasyfikowanych jako budowla - B, na których posadowione są: - 2 budynki mieszkalne, położony przy ul. G. [...] i ul. G. [...]; - 5 budynków o funkcji: "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa“. Organ pierwszej instancji uznał, że w zakresie działki nr 156 w latach 2011 - 2015: - nieruchomość nie znajdowała się w posiadaniu samoistnym innej osoby niż właściciel; - nie prowadzono rekultywacji działki, a jedynie prace porządkowe w dniach 17 - 18 sierpnia 2011 r.; - brak również jakichkolwiek zmian w zakresie klasyfikacji gruntów; - grunty rolne były zajęte na położenie gazociągu w okresie 1 miesiąca, grunty rolne były zajęte na prace porządkowe w zakresie 1 miesiąca; - był wykonywany ruch zakładu górniczego i nie istniała kopalnia gazu ziemnego; - część działki sklasyfikowanej jako B związana jest z budynkami mieszkalnymi i budynkami gospodarczymi, w których w latach 2011- 2015 zameldowani byli krewni podatniczki. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że wybudowany w czerwcu 2011 r. gazociągi nie zostały wybudowane na powierzchni ziemi. Taki sposób prowadzenia gazociągów, gdzie teren nad nim został uporządkowany, zasilany trawą i jest możliwość użytkowania go rolniczo, wyklucza ze swej natury możliwość wyodrębnienia go jako zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej. Część powierzchni ziemi (nieruchomość), pod którą przebiegają gazociągi będące własnością przedsiębiorcy górniczego, nie stają się z tego powodu jego własnością ani nie jest on w jego posiadaniu. Wobec powyższego organ pierwszej instancji ustalił wysokość zobowiązań z tytułu podatku rolnego i od nieruchomości od następujących przedmiotów opodatkowania: - gruntów, to jest użytków rolnych o łącznej powierzchni 1,3291 sklasyfikowanych jako grunty orne - RIIIb o powierzchni 0,9124 ha, pastwiska trwałe -Ps III o powierzchni 0,2101 ha, grunty o zabudowane - B - Ps III o powierzchni 0,2012 ha i grunty pod rowami - W - Ps III; - terenów mieszkalnych- B o pow. 1046 m²; - budynku mieszkalnego przy ul. G. [...] o powierzchni użytkowej 159 m²; - budynku mieszkalnego przy ul. G. [...], o powierzchni użytkowej 185 m²; - budynki o funkcji "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa“ o powierzchni użytkowej 202 m². Budynki o funkcji "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa“ podlegają zwolnieniu. Funkcji oraz powierzchnię budynków organ podatkowy pierwszej instancji ustalił w oparciu o ewidencji budynków i złożone przez podatniczkę wyjaśnienia, zawartych w piśmie z dnia 25 kwietnia 2016 r., w stosunku do budynków o jednoznacznie przez podatniczkę określonych funkcjach. W oparciu o wyżej podane ustalenia organ podatkowy pierwszej instancji ustalił skarżącej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2011 w kwocie 544 zł, za rok 2012 w kwocie 562 zł, za rok 2013 w kwocie 586 zł, za rok 2014 w kwocie 594 zł i za rok 2015 w kwocie 656 zł. Wyżej wskazane decyzje zostały zaskarżone przez I. P., zarzucając błędne ustalenie stanu faktycznego jak i wykładni prawa. Podkreśla znaczenie decyzji Prezydenta Miast z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] stanowiącą jedynie o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonych w dzielnicy D. – Z. przeznaczonych na realizację inwestycji pod nazwą "Zagospodarowanie istniejących odwiertów eksploatacyjnych oraz budowa gazociągów kopalnianych metanolociągów łączących odwierty z ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego Z. w R.“ którą to decyzją objęto m.in. działkę skarżącej. Skarżąca stara się wykazać, że na podstawie tej decyzji zakład górniczy winien być opodatkowany podatkiem w związku z prowadzonym przez niego działalnością gospodarczą m.in. na działce 156. Zarzuciła zaniedbanie organów administracyjnych w prowadzeniu ewidencji gruntów i budynków dla obrębu 210 obszaru górniczego Zalesie oraz niewykonywanie przez Prezydenta Miasta kolejnych wyroków sądów administracyjnych, w których kwestionowano zapisy z ewidencji gruntów i budynków w związku zatwierdzenie operatu opisowo - kartograficznego w dzielnicy B. obręb 210. Zawnioskowała o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej dla wyjaśnienia przedstawionych zarzutów tych wątpliwości, powołanie biegłego posiadającego wiedzę specjalną oraz przesłuchanie świadków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia [...] października 2016 roku w wyższej od opisanymi utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że podstawą do wymiaru podatków, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 1629 ze zm., dalej: u.p.g.i.k.) są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, które organy podatkowe muszą respektować pomimo ewentualnych różnic pomiędzy ewidencją a stanem faktycznym. Uzyskany z ewidencji gruntów i budynków wypis stanowi zatem dokument urzędowy, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 613 ze zm., dalej: ord.pod.). Z danych wynikających z ewidencji gruntów oraz oświadczenia pełnomocnika skarżącej męża Z. P. wynika, że podatniczka jest właścicielką działki nr 156, położonej w obrębie 210 - dzielnice B., o powierzchni 1,4337 ha, w tym 1,3291 ha użytków rolnych oraz 1046 m² gruntów sklasyfikowanych jako budowla - B, na których posadowione są: 2 budynki mieszkalne, położony przy ul. G. [...] i ul. G. [...] i [...] budynków o funkcji: "produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa“. Okoliczności powyższe są bezsporne. Odnosząc się do sposobu korzystania z opodatkowanej nieruchomości, tj. tego, czy na opodatkowanej działce wykonywane było ograniczenie wynikające z dołączonej do akt sprawy decyzji Prezydent Miasta z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] orzekającej o ograniczeniu sposobu korzystania z działek, Kolegium stwierdziło, że na opodatkowanych działce Prace związane z budową gazociągu były prowadzone jedynie w czerwcu 2011 roku (teren został uporządkowany w sierpniu 2011 roku). Pomimo realizacji ruchu zakładu górniczego na działce nr 156, można prowadzić działalność rolniczą, z zastrzeżeniem sadzenia drzew w odległości niemniejszej niż 2 m od osi rurociągu do pni drzew, wznoszenie obiektów budowlanych, urządzenia stałych składów magazynów oraz podejmowania działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu podczas jego używania. Powyższe okoliczności nie pozbawiają skarżącej możliwości korzystania z opodatkowanych nieruchomości w związku z ograniczeniem wynikający z wyżej wymienionej decyzji. Kolegium nie uwzględniło również zarzutu podatniczki, że w wypadku opodatkowanych nieruchomości zakład górniczy jest posiadaczem samoistnym gruntów i tym samym podatnikiem. To bowiem skarżąca jest właścicielką gruntu, a podmiot, który w jej ocenie uniemożliwia wykonywanie działalności rolniczej z uwagi na prowadzenie działalności wydobywczej w świetle zebranego materiału dowodowego nie może być uznany za posiadacza samoistnego. W zakresie opodatkowania gruntu rolnego wskazano, że zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku poz. 716 z późn. zm., dalej - u.p.o.l.), wyłącza się możliwość opodatkowania gruntu podatkiem rolnym lub leśnym w sytuacji zajęcia ich na prowadzenie działalności gospodarczej. Treść tego przepisu jest spójna z art. 1 A ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym (tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 817 ze zm., dalej - u.p.r.), który również jako wyjątek od opodatkowania podatkiem rolnym gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, wskazuje grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Przez pojęcie “gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" należy rozumieć faktyczne wykonanie konkretnych czynności, działań na gruncie powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Kolegium wskazało dodatkowo, że nie można uznać, iż z faktu położenia pod powierzchnią gruntów sieci gazowej powoduje, że należy wnioskować, iż grunt ten w tej części jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Zwrócić bowiem należy uwagę na fakt przebiegania przez powierzchnie praktycznie każdej zabudowanej działki różnych elementów sieci technicznych oraz sieci uzbrojenia terenu (w tym na każdej działce, na której znajduje się sieć uzbrojenia terenu) związanych z dostarczeniem gazu, prądu wody oraz sygnału telekomunikacyjnego. W tej sytuacji nie ulega wątpliwości, że w samych budowli sieciowych (a nie gruntów) ich właściciel - przedsiębiorca płaci podatek od nieruchomości. Na wyżej opisane decyzje Kolegium skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Rzeszowie wniosła skarżąca, żądając ich uchylenia oraz uchylenia poprzedzających je decyzji organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że decyzje zostały wydany w oparciu o błędne ustalenie stanu faktycznego - prawnego, wadliwą ewidencję gruntów i budynków, z pominięciem przepisów ustawy prawa budowlanego. Decyzje te naruszają przepisy art. 120, 121, 122,124, 194 § 3 ord.pod. W odpowiedziach na skargi Kolegium wniosło o ich oddalenie, podtrzymując twierdzenia i argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. 2016. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2016. 718 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonych decyzji wykazało, że skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wskazać, że zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia w toku postępowania przepisów postępowania, tj. art. 120, 121, 122,124, 194 § 3 ord.pod. w ocenie Sądu są bezzasadne. Wskazane przez skarżącą naruszenia dotyczące zasad ogólnych postępowania, ze szczególnym uwzględnieniem zasad odnoszących się do sposobu prowadzenia postępowania wyjaśniającego, zdaniem Sądu nie miały miejsca. W toku postępowania podatkowego podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, a zgromadzony w ten sposób kompletny materiał dowodowy został wyczerpująco rozpatrzony. W niniejszej sprawie istotą sporu było wyjaśnienie kwestii władania przedmiotową działką, a w szczególności rolą organów było wyjaśnienie, czy rzeczywiście, tak jak podnosiła skarżąca, przedmiotowa działka pozostawała w posiadaniu przedsiębiorcy górniczego. Wbrew zarzutom skarg organy podjęły w tym zakresie czynności dowodowe, które pozwoliły na ustalenie, że będąca własnością skarżącej działka ewidencyjna nr 156 obręb 210 nie była w posiadaniu samoistnym zakładu górniczego. Bezsporną okolicznością jest fakt, że na przedmiotowej działce pod jej powierzchnią położonej jest rurociąg gazowy wybudowanej w czerwcu 2011 r. W przeprowadzonym postępowaniu dowodowym organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że na podstawie decyzji Prezydent Miasta z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] ograniczono skarżącej sposób korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie sieci gazociągów przemysłowych, na które została wydana decyzja Wojewody R. [...] z dnia 23 marca 1993 r. o ustaleniu lokalizacji na zamierzenie inwestycyjne pod nazwą "Zagospodarowanie istniejących odwiertów eksploatacyjnych oraz budowa gazociągów kopalnianych i metanolociągów łączących odwierty z ośrodkiem odbioru gazu dla Kopalni Gazu Ziemnego Z. w R.“, którą to decyzje objęte tą działkę nr 5 obecnie działka nr 156 obręb 210 - B. Uprawnienia wynikające z wyżej wymienionych decyzji oraz fakt, że w czerwcu 2011 r. na przedmiotowej działce wybudowano gazociąg nie przesądza o tym, aby Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo SA objęło tą działkę w samoistne posiadanie. Należy wskazać, że wydane decyzje uprawniały PGNiG do wejścia na teren działki nr 156 jedynie w ściśle określonym celu, co nie można oceniać w kategorii posiadania samoistnego tejże działki. Należy bowiem odróżnić posiadacza samoistnego władającego gruntem "jak właściciel", a więc wypełniającego elementy woli i akty władania danym gruntem w zakresie właścicielskim, posiadającego grunt z zamiarem “posiadania go dla siebie" od posiadacza zależnego, który posiada jedynie wolę posiadania danego gruntu w jakimś zakresie, nie kwestionując, iż kto inny jest jego właścicielem. Posiadacz zależny nie włada gruntem jak właściciel, ale jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (art.336 kc). Niewątpliwie posiadaczem zależnym rzeczy jest osoba, której przysługuje wskazane aktualnie w art. 3051 kc prawo służebności przesyłu. Prawo takie polega na tym, że przedsiębiorca może wybudować lub być właścicielem urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1kc i korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń. Może on więc wybudować linię przesyłową na cudzym gruncie (np.: gazociąg, linie kablowa itp.) i korzystać z tego gruntu w zakresie korzystania z tej linii (tych urządzeń). Takie korzystanie z nieruchomości nie będzie stanowiło o jej posiadaniu samoistnym ale będzie mogło wyczerpywać jedynie znamiona posiadania zależnego. Przedsiębiorca nie chce korzystać z działki jak właściciel ale jedynie jako osoba posiadająca służebność przesyłu, czyli typowy posiadacz zależny. Dlatego nawet w sytuacji, gdyby taki gazociąg czy rurociąg na działce skarżącej został zrealizowany, to również zakład górniczy nie stał się przez to posiadaczem samoistnym działki czy też jej części. Również zamiar posadowienia takich urządzeń liniowych o tym nie świadczy, nie pozwala on na uznanie zakładu górniczego za posiadacza samoistnego gruntu. Również pozostawanie działek z zakresie oddziaływania zakładu nie pozwala na wysnucie takiego wniosku. Powodowanie immisji na grunty sąsiednie nie tworzy bowiem z podmiotu ich dokonujących posiadacza samoistnego tych gruntów, a jedynie może rodzić uprawnienie właściciela tych gruntów do uzyskania stosownego zadośćuczynienia. Dokonując ustaleń odnośnie podmiotu i przedmiotu opodatkowania organy orzekające w sprawie prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów. Zgodnie bowiem z art. 21 ust. 1 u.p.g.i.k., podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 1995r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24). Zatem z mocy powyższego przepisu organ podatkowy, ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.i.k. Pogląd o wiążącej mocy powyższego przepisu dla ustalenia wysokości podatku ukształtowany jest zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w literaturze przedmiotu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 stycznia 2010 r. I SA/Lu 684/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 stycznia 2010 r. III SA/Po363/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2010 r. II FSK 1243/08) i Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni go podziela. Słusznie zatem stwierdziło Kolegium w niniejszej sprawie, że dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący. Dodać należy, że ma on moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 ord.pod. stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Trzeba natomiast wskazać, że jak wynika z wypisu z ewidencji gruntów i budynków w stosunku do działek nr 156 jako właścicielka ujawniona jest jedynie skarżąca. Żaden inny podmiot nie jest w ewidencji ujawniony jako dysponujący określonym prawem rzeczowym do ww. nieruchomości. W ocenie Sądu organy prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków w zakresie powierzchni gruntów i budynków podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jak również w zakresie określenia rodzaju i klasyfikacji gruntów nieruchomości należącej do skarżącej. Należy w szczególności uwzględnić, że z mocy art. 1 u.p.r., dane z ewidencji gruntów i budynków są wręcz elementem materialnoprawnym ustawowej definicji przedmiotu opodatkowania tym podatkiem. Należy przy tym wskazać, że w ewidencji gruntów i budynków na mocy § 10 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. 2016 poz. 1034 tj.) oprócz gruntów o nieustalonym właścicielu nie zamieszcza się wzmianek o samoistnym posiadaczu działki. Okoliczność samoistnego posiadania gruntu czy też budynku podlega ustaleniu przez organ w trakcie prowadzonego postępowania za pomocą możliwych dowodów. W przedmiotowej sprawie, jak wykazano powyżej zgromadzone dowody określające sposób korzystania z przedmiotowych działek przez realizujący inwestycję zakład górniczy wykluczają z przyczyn prawnych możliwość uznania tego przedsiębiorcy za samoistnego posiadacza działek, których właścicielem jest skarżący. W ocenie Sądu skarżąca nie wskazała żadnego dokumentu, który pozwalałby na obalenie domniemania prawdziwości danych wynikających z ewidencji gruntów. Zgromadzony materiał dowodowy w sprawie nie dostarczył podstaw do stwierdzenia, że przedmiotowe nieruchomości znajdują się w posiadaniu samoistnym innego podmiotu niż skarżąca. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że to skarżąca jest właścicielką działki nr 156, a przedsiębiorca górniczy nie nabyło w stosunku do tego gruntu władztwa mającego postać posiadania samoistnego. Słusznie organy uznały więc skarżącą za podatnika podatku od nieruchomości oraz rolnego w ramach łącznego zobowiązania pieniężnego. Również przedłożone na rozprawie dokumenty nie pozwalają na zakwestionowanie prawidłowych ustaleń organów podatkowych. Nie pozwalają one na przyjęcie, że zakład górniczy był samoistnym posiadaczem opodatkowanych działek Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Natomiast stosownie do treści art. 3 ust.1 pkt 1 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są właściciele nieruchomości lub obiektów budowlanych, a gdy przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym to obowiązek podatkowy ciąży na posiadaczu samoistnym. Jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (art. 3 ust. 4 u.p.o.l.). Podatek od nieruchomości ma charakter podatku majątkowego, co oznacza, że obowiązek jego zapłaty wiąże się z samym faktem własności (posiadania) nieruchomości i nie ma znaczenia czy nieruchomość ta jest wykorzystywana przez właściciela (posiadacza) i w jaki sposób. Przywołane ustawy nie przewidują natomiast generalnego zwolnienia od tych podatków, związanego z usytuowaniem nieruchomości (gruntu) w sąsiedztwie zakładu górniczego, czy w jego strefie ochronnej. Ewentualne przeszkody czy ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości mogą być podstawą dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych. W powyższym zakresie Sąd uznał postępowanie organów podatkowych i wydane rozstrzygnięcia za zgodne z prawem, a zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów za bezpodstawne, dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło