VII SA/Wa 2624/18
WyrokWSA w Warszawie2019-05-22
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Renata Nawrot, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku, mimo że strona twierdziła, iż dowiedziała się o przyczynach wznowienia w dniu otrzymania decyzji organu II instancji?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, ponieważ strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku, który wynosi jeden miesiąc od dnia dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. Okoliczności powoływane przez stronę jako podstawa wznowienia były jej znane w dacie wydawania decyzji przez organy niższych instancji, co potwierdzają daty jej wcześniejszych pism i odwołań. Sąd administracyjny ocenia jedynie formalną dopuszczalność odmowy wznowienia postępowania, a nie merytoryczną zasadność pierwotnej decyzji.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, kwestionując sposób przeprowadzenia remontu balkonu. Organy administracji odmówiły wznowienia, uznając, że strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku, gdyż okoliczności, na które się powołuje, były jej znane przed wydaniem decyzji. Strona wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Sąd oddalił skargę, oceniając jedynie formalną dopuszczalność odmowy wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Renata Nawrot (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 maja 2019 r. sprawy ze skargi B. P. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę
Postanowieniem z [...] lipca 2018 r. znak: [...],[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: organ I instancji, [...]WINB), działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej: K.p.a.) oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202, dalej: p.b.), odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją własną Nr [...] z [...] lutego 2018 r. znak: [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji powołał treść art. 145 § 1 K.p.a.
i art. 148 § 1 K.p.a., dokonał charakterystyki instytucji wznowienia postępowania oraz wskazał, że odmowa wznowienia postępowania administracyjnego możliwa jest, gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania
z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego dla dokonania takiej czynności.
W pozostałych przypadkach organ administracji publicznej ma obowiązek wydać postanowienie o wznowieniu i przeprowadzić postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w art. 150 i 151 K.p.a.
[...]WINB wskazał, że w dniu [...] lutego 2018 r. wydał decyzję ostateczną Nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję PINB [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. w całości i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 p.b. nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w W. przy ul. K. usunięcie, w terminie 6 miesięcy od dnia otrzymania niniejszej decyzji, nieprawidłowości stwierdzonych w stanie technicznym balkonu przynależnego do lokalu mieszkalnego nr [...], w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym przy ul. K.
w W. poprzez wykonanie prac wskazanych w jej sentencji.
We wniosku o wznowienie ww. postępowania, kilkakrotnie precyzowanym, B. P. (dalej: strona, skarżąca) wskazała, że Inspektor PINB oglądający balkon w dniu 31 maja 2017 r. nie uznał pęcherzykowaty wygląd płytek terakotowych za przejaw ich odspojenia, taki zaś wygląd miały one od nowości. Skarżąca wyjaśniła, że posiada wystarczającą liczbę płytek i ich równo przyciętych połówek do naprawienia strefy brzeżnej podłogi i jej czoła. Dodatkowo wskazała na łamanie przez spółdzielnię mieszkaniową przepisów p.b. oraz K.p.a., o czym powiadomiła Prokuratora i Główny Urząd Nadzoru Budowlanego. Jej starania o ratowanie balkonu przed remontem według pomysłów SM "[...]" nie zostały podważone, a mimo to w decyzji [...]WINB z [...] lutego 2018 r. Nr [...] nie uwzględniono argumentów skarżącej.
Oceniając wniosek o wznowienie postępowania organ wskazał, że została spełniona przesłanka dotycząca złożenia wniosku o wznowienie postępowania przez legitymowany do tego podmiot, albowiem wniosek o wznowienie pochodzi od strony. Zdaniem organu okoliczności, na które powołuje się skarżąca jako podstawę wznowienia postępowania były jednak znane wnioskodawczyni w momencie orzekania przez PINB jak i przez [...]WINB. O powyższym świadczy chociażby data pism wskazanych w uzasadnieniu wniosku. W ocenie organu I instancji nie można więc uznać, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie przewidzianym w art. 148 § 1 K.p.a.
Zażalenie na to postanowienie wniosła skarżąca zarzucając błędne ustalenie, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki podmiotowe i przedmiotowej wznowienia postępowania. Jako podstawę wznowienia powołała art. 145 § 1 pkt 1-8 K.p.a. Odnosząc się do terminu złożenia wniosku wskazała, że zgodnie z art. 63 i 148 K.p.a. został on zachowany. Jeden miesiąc należy liczyć od dnia 9 lutego 2018 r. tj. od otrzymania przez skarżącą decyzji [...]WINB Nr [...]. Gdyby termin nie został zachowany to skarżąca nie byłaby wzywana do uzupełnienia wniosku o wznowienie. Skarżąca powołała także szereg zarzutów dotyczących postępowania zakończonego decyzją [...]WINB Nr [...].
Postanowieniem z [...] września 2018 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: organ odwoławczy, GINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu podał, że analiza złożonego wniosku wniesionego przez skarżącą do protokołu z dnia 5 marca 2018 r. nr [...] uzupełnionego pismami
z dnia 6 i 8 marca 2018 r. oraz pismem z dnia 24 kwietnia 2018 r. uzupełnionego pismami z dnia 7 czerwca 2018 r. i 24 maja 2018 r., które następnie skarżąca doprecyzowała w zażaleniu oraz podniesionych przez stronę zarzutów wskazuje na oczywisty brak podstaw do wznowienia postępowania.
Skarżąca zarzucała ww. decyzji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 5, 6, 7, 8 K.p.a. Uzasadniając wypełnienie art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. wskazała, że o fałszowanie dowodu na odspajanie się płytek podłogi jej balkonu pisała do GUNB już w pismach z 20 - 21 lipca 2017 r., złożonym 24 lipca 2017 r., a wiedze o tym powzięła po przeczytaniu 17 lipca 2017 r. protokołu nr [...] z dnia [...] maja 2017 r.
Zdaniem organu dla spełniania ww. przesłanki wznowienia postępowania koniecznym jest jednak, aby na podstawie fałszywych dowodów ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, a więc takie których istnienie miało bezpośredni wpływ na określenie praw i obowiązków osób będących podmiotem postępowania. Niezbędne jest również potwierdzenie fałszywości orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu faktu sfałszowania dowodu.
Natomiast jako przesłankę art. 145 § 1 pkt 2 K.p.a., wnioskodawczyni wskazała m.in. zaniedbania organu polegające m. in. na braku oglądu balkonu po zgłoszeniu
w 2015 r. do spółdzielni konieczności naprawy strefy brzeżnej podłogi balkonu oraz brak dozoru w dniach 19 lipca 2016 r. i 11 sierpnia 2016 r., przestępczy proceder
z balkonem, począwszy od realizacji pseudo- naprawy. Odnosząc się do tego zarzutu organ odwoławczy wyjaśnił, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. jest dopuszczalne, gdy fakt popełnienia przestępstwa zostanie stwierdzony prawomocnym orzeczeniem sądu karnego lub innego organu, a w sprawie niniejszej brak jest takiego orzeczenia.
W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że spełnienia przesłanki zawartej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. strona upatrywała m. in. w tym że: "[...]WINB przed wydaniem decyzji nr [...] znał wnioski skarżącej o zbadanie próbek z tynku powłoki sufitowej nałożonej przez spółdzielnię mieszkaniową, z której po pomalowaniu 11 sierpnia 2016 r. przestępczą farba - opada do dziś nano - elektro – pył. Na pomysł zbadania filtrów wpadła dopiero 9 lutego 2018 r." W tym kontekście wyjaśnił, że podstawą wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. mogą być okoliczności faktyczne lub dowody, a nie ocena prawna ich znaczenia dla rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Zatem termin jednego miesiąca biegnie od dnia,
w którym wnioskodawca dowiedział się o dowodzie lub o okoliczności stanowiącej podstawę do żądania wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym (prawidłowo) ocenił znaczenie dowodu lub faktu. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznej lub dowodu jako podstawy wznowienia postępowania nie ma wpływu na ocenę zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 K.p.a.
Odnosząc się z kolei do wypełnienie art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. skarżąca jak wyjaśnił organ odwoławczy, uzasadniała tym, że w pismach z 30 kwietnia 2018 r.,
2 maja 2018 r., 9 maja 2018 r. i 24 maja 2018 r. pisała, aby GUNB i GINB zwrócili się do Prokuratury o zajęcie stanowiska wobec przestępczego procederu z jej balkonem. Kolejną przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania według strony, był art. 145 § 1 pkt 7 K.p.a., który uzasadniała m. in. tym, że od początku jej starań, tzn. od 10 kwietnia 2017 r. nikt nie podważył sensu starań o ratowanie balkonu przed remontem dokonanym przez spółdzielnię mieszkaniową. Spełnienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. skarżąca upatrywała zaś w fakcie, że decyzja [...]WINB nr [...] z dnia [...] lutego 2018 r. została wydana po uchyleniu decyzji PINB [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r.
Organ odwoławczy wskazał, że w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a. przewidziano możliwość wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją jeżeli została ona wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Przepis ten, jako ustanawiający przesłanki postępowania nadzorczego, wymaga ścisłej interpretacji. W przesłance wznowienia postępowania nie mieści się więc przypadek uchylenia decyzji nieostatecznej przez organ odwoławczy, będącej skutkiem uznania odwołania strony za uzasadnione, na który powołuje się skarżąca.
Skarżąca wskazała w swoich pismach, że w dniu 9 lutego 2018 r. tj. w dniu otrzymania decyzji [...] WINB z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] dowiedziała się o przyczynach wznowienia postępowania. Odnosząc się do niezachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania organ odwoławczy wskazał, że termin ten zaczyna bieg od momentu, w którym wnioskodawca dowiedział się o istnieniu orzeczenia sądu lub innego organu potwierdzającego sfałszowanie dowodu, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, bądź potwierdzającego , że do wydania decyzji doszło w wyniku przestępstwa, a nie od daty kiedy uzyskał wiadomość, że prawdopodobnie dowód ten został sfałszowany lub też że decyzja mogła zostać wydana w wyniku przestępstwa. Z uwagi na brak w rozpatrywanej sprawie orzeczenia sądu lub innego organu potwierdzającego sfałszowanie dowodu, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, nie można określić daty początkowej terminu o złożenie podania o wznowienie postępowania.
Konkludując, organ odwoławczy podzielił ocenę [...]WINB, że okoliczności na które powołuje się skarżąca jako podstawę wznowienia postępowania były znane wnioskodawczyni w momencie orzekania przez PINB, jak i [...]WINB. O powyższym świadczą chociażby daty pism wskazanych w uzasadnieniu wniosku. Wobec powyższego organ I instancji zasadnie ustalił, że skarżąca nie zachowała terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o którym mowa w art.148 K.p.a. Wznowienie postępowania było więc niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych, co uzasadniało wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a.
W skardze na ww. postanowienie skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy zignorował przepisy prawa, jej interes prawny jako właściciela mieszkania, prawo do wyrażenia sprzeciwu na pozostawienie powłoki sufitu i kucie całej podłogi balkonu oraz jej kompleksową wiedzę o czynnikach erozji i korozji.
W uzasadnieniu skargi podała, że na skutek dokonanego przez nią zgłoszenia spółdzielnia mieszkaniowa wykonała naprawę balkonu, która uniemożliwia normalne użytkowanie balkonu, ponieważ z powłoki sufitowej na cały balkon opada nano-elektro-pył, który przez uchylone okno wpada również do mieszkania. Naprawa ta zintensyfikowała proces niszczenia balkonu, ponieważ z cofniętego czoła sufitu wody deszczowe spływają szerzej na strefę brzeżną i coraz bardziej zerodowane czoło podłogi balkonu. Zeszlifowanie czoła sufitu, nałożenie powłoki tynkowej na sufit oraz pomalowanie sufitu przestępczą farbą pogorszyło sytuację w zakresie art. 5 ust. 1 pkt 1c, 1d, 2, 3 5 i 6 p.b. Spółdzielnia mieszkaniowa przekroczyła zasady z art. 12 ust. 1 pkt 4 i 5 p.b., art. 62 ust. 1 pkt 4a p.b. oraz art. 84a ust. 1 pkt 1 i 3 p.b.
Zarzuciła, że nikt nie obejrzał balkonu do zgłoszeniu konieczności jego naprawy w 2015 r., nie dozorował naprawy w dniu 19 lipca 2016 r. oraz w dniu 11 sierpnia 2018 r., nie sprawdził użytych do naprawy materiałów budowlanych, nie pobrał próbek
z tynku nałożonej powłoki sufitowej. Na nieprawidłowości związane z naprawą balkonu zwracała uwagę w pismach kierowanych do GUNB, PINB, [...]WINB oraz Prokuratury.
Na skutek naprawy balkonu powstało zagrożenie zdrowia, bezpieczeństwa mienia i środowiska oraz brak możliwości normalnego użytkowania balkonu, który nadal jest w nieodpowiednim stanie technicznych i powoduje swym wyglądem szpecenie otoczenia.
Domagała się uwzględnienia art. 7, 77 § 1, 85 i 136 K.p.a. jak również art. 106 § 4 K.p.a., art. 135, 138 § 2, 139, 145 § 1 pkt 2,7,1,8,5,6 i § 2 K.p.a., art. 147, 161 § 3, 182, 221, 222, 225, 227, 232 oraz 235 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie GINB z dnia [...] września 2018 r. jak
i postanowienie [...] WINB z [...] lipca 2018 r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym do eliminacji z obrotu prawnego.
Na wstępie, z uwagi na treść wniosku wielokrotnie precyzowanego jak i zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia zarówno przepisów postępowania administracyjnego, jak i przepisów prawa materialnego, zaznaczyć należy, iż rzeczą Sądu w niniejszym postępowaniu było wyłącznie dokonanie oceny, czy zaistniały formalne przesłanki do odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zgodnie
z art. 149 § 3 p.p.s.a.
Przypomnieć zatem należy, że skarżąca pierwszy wniosek (o wznowienie postepowania) złożyła do protokołu w Głównym Urzędzie Nadzoru Budowlanego w dniu 5 marca 2018 r., dołączając do wniosku załączniki, następnie pismem z 9 marca 2018 r. (data wpływu do organu) ponownie odniosła się do kwestii balkonu. Wezwana do sprecyzowania pism, w piśmie z 24 kwietnia 2018 r. wskazała, iż wnosi o wznowienie postępowania przez GINB, wskazując decyzję z [...] lutego 2018 r. Nr [...].
W tej sytuacji kluczowe jest czy [...] WINB prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzja ostateczną z [...] lutego 2018 r. Nr [...]. Wyjaśnić przy tym należy, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie kontroluje decyzji administracyjnych, wydanych w zwykłym (jurysdykcyjnym) toku instancji. Granice orzekania wyznaczone są tylko i wyłącznie granicami rozpatrywanej przez Sąd sprawy którą, co należy ponownie podkreślić, stanowi kwestia odmowy wznowienia postępowania.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte którąkolwiek z wad kwalifikowanych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 K.p.a. Wznowienie postępowania, w następstwie którego dochodzi do rozstrzygnięcia sprawy już raz rozpatrzonej co do istoty, stanowi odstępstwo od wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnych, zaś procedura tego nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji ostatecznych określona została przepisami art. 145 - 152 K.p.a.
W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego wyróżnia się etap wstępny, w którym wniosek o wznowienie postępowania poddaje się ocenie pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania, oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Pierwszy etap postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania, w tym zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie czy wskazaniu ustawowej podstawy wznowienia. Postępowanie wstępne winno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie przewidzianym w art. 149 k.p.a., tj. poprzez wydanie przez właściwy organ postanowienia o wznowieniu postępowania (§ 1) bądź postanowienia o odmowie wznowienia (§ 3).
Dopiero w drugiej fazie postępowania (fazie rozpoznawczej) organ po wznowieniu postępowania wydaje na podstawie art. 151 k.p.a. orzeczenie, którym: (1) odmawia uchylenia dotychczasowej decyzji (postanowienia), gdy ustali, że brak jest podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a., (2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi wystąpienie podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, (3) stwierdza wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa, gdy wystąpią przesłanki negatywne określone w art. 146 § 1 i 2 wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania.
Katalog przyczyn wznowienia postępowania, wymieniony w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a., ma charakter zamknięty co oznacza, że wznowienie postępowania nie jest dozwolone z jakichkolwiek innych przyczyn. Zasadne jest zatem twierdzenie, że wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter zawężający.
Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: (1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, (2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, (3) decyzja została wydana przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27, (4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, (5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję (6) decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, (7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2), (8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które następnie zostało uchylone lub zmienione
We wniosku, precyzowanym przez skarżącą wielokrotnie wskazała ona, że wnosi
o wznowienie postępowania i że zasadniczą przyczyną są: nieuwzględnienie przez WINB, a wcześniej przez PINB jej próśb i argumentów jako właścicielki i geoekologa, biurokratyczne zagubienie przez WINB, wcześniej przez PINB istoty sprawy, tzn. konieczność dążenia do sensownego i bezpiecznego remontu (pismo z 25 maja 2018 r. data wpływu do organu). Z kolei po kolejnym wezwaniu organu w zakresie sprecyzowania podstawy wniosku, w piśmie z 7 czerwca 2018 r. (verte) podała art. 145 § 1 i § 2 K.p.a., zaznaczając ponownie, iż jej wniosek dotyczy wznowienia postępowania. W piśmie tym w formie opisowej wyjaśniła kwestie dotyczące podstaw wznowienia postępowania, a mianowicie: iż w dacie 31 maja 2017 r. inspektor PINB uznał pęcherzykowaty wygląd płytek terakotowych za przejaw ich odspojenia,
o przekroczeniu licznych przepisów przez SM "[...]" pisał do GINB i do Prokuratora, o pobranie próbek z tynku sufitu i pyłu balkonowego (nano-elektro-pyłu) zwracała się do SM "[...]" w piśmie z 28 września 2016 r. i do Prokuratury Rejonowej w piśmie z 8 września 2016 r. oraz do GINB w piśmie z 10 kwietnia 2017 r. Strona wskazała także na pisma z 30 kwietnia 2018 r., 2, 9 i 24 maja 2018 r., aby GINB zwrócił się do Prokuratury o zajęcie stanowiska wobec przestępczego procederu. Nikt jak stwierdziła, nie podważył sensu jej starań o ratowanie jej balkonu według pomysłów SM "[...]" z 17 października 2016 r. i z 10 stycznia 2018 r. Ponadto jak wyjaśniła, nowa decyzja WINB nie uwzględniała jej argumentów.
W tym miejscu zaznaczenia wymaga, że niezależnie od podania przyczyn mogących stanowić podstawę do wznowienia postępowania, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego określają również inne wymogi formalne niezbędne do skutecznego złożenia podania z żądaniem wznowienia postępowania. Stosownie do art. 148 § 1 K.p.a., podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Dopiero pozytywne ustalenia w zakresie dochowania powyższego terminu, a także w zakresie istnienia legitymacji procesowej strony do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie (art. 28 K.p.a.) upoważniają organ do badania spełnienia przesłanki wznowieniowej i orzekania co do istoty sprawy.
To strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) powzięła wiadomość
o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 1038/97; publ. LEX nr 43046). Zachowanie tego terminu jest jednak również badane przez organ - nie jest on bowiem zwolniony od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 463/11; publ. LEX nr 1145113).
Uchybienie terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania ma ten skutek, że postępowanie to nie może być wznowione. Okoliczność ta, zgodnie z art. 149 § 3 K.p.a., skutkuje obowiązkiem wydania przez organ postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Przystąpienie do rozpoznawania sprawy wznowieniowej
w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ww. ustawowego terminu do złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą kwalifikowaną (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1 K.p.a., przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny. W przypadku wszczęcia postępowania wznowieniowego pomimo niedochowania przez wnioskodawcę ww. terminu, organ winien postępowanie to umorzyć (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 374/11; publ. LEX nr 1219146).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że [...] WINB wydał prawidłowe rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia postępowania w oparciu o art. 149 § 3 K.p.a., z powodu wniesienia żądania wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 K.p.a.,
a organ odwoławczy zasadnie utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie.
Skarżąca twierdziła, że o przyczynach wznowienia postępowania, dowiedziała się w dniu otrzymania decyzji [...] WINB z [...] lutego 2018 r. nr [...]. Zdaniem Sądu, stwierdzić należy, że organy rozpoznające wniosek skarżącej słusznie przyjęły, iż wszystkie okoliczności powoływane we wniosku (i jego pismach precyzujących) ewidentnie wskazują, że skarżąca o powodach wznowienia wiedziała we wcześniejszym okresie, na co wskazują daty jej pism do SM "[...]", Prokuratury Rejonowej. Skarżąca po otrzymaniu decyzji z [...] lutego 2018 r., uznała, że jedynie nadzwyczajne postępowanie organu wyższej instancji, w tym przypadku GINB może poskutkować działaniem zgodnie z jej argumentacją. Świadczą o tym jej twierdzenia, iż "wnosi o wznowienie postępowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego" – pismo z 24 kwietnia 2018 r.
Za słuszne należy uznać twierdzenia organu odwoławczego, że to strona musi wykazać, że zachowała termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd podziela ustalenia i ocenę organów, iż w rozpoznawanej sprawie okoliczności stanowiące podstawę wznowienia na które powołuje się skarżąca znane były stronie
w okresie wcześniejszym tj. w dacie orzekania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. Wskazuje na to wyraźnie pismo skarżącej (odwołanie B. i Z. P.) od postanowienia WINB Nr [...]. W uzasadnieniu odwołania ww. wyraźnie wskazała, że od 2016 r. występuje proceder pseudo-naprawy jej balkonu ( str. 2 odwołania). Skarżąca powołuje się na fałszywość dowodu, o którym pisała do GUNB w 2017 r., dalej wskazuje także okoliczności związane z "przestępczą farbą" – pomalowaniu w 2016 r.
Powyższe twierdzenia skarżącej wynikające z treści odwołania od postanowienia, wyraźnie dowodzą, że okoliczności na które powołuje się strona – jako stanowiące podstawy wznowienia postępowania były znane skarżącej już w momencie wydawania decyzji przez PINB i WINB w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości.
Złożenie wniosku o wznowienie postepowania związane było zaś z tym, że organy nadzoru budowlanego nie uwzględniły sposobu przeprowadzenia remontu balkonu według wskazań skarżącej. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów K.p.a., przepisów Kodeksu cywilnego, Kodeksu karnego są niezasadne.
W odniesieniu do zarzutu dotyczącego art. 145 § 1 pkt 2 K.p.a., dodać należy, że: zgodnie z art.145 § 1 pkt 2 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli decyzja wydana została w wyniku przestępstwa. Dla wznowienia postępowania nie ma znaczenia, czy przestępstwo miało wpływ na treść decyzji, wystarczy zaistnienie związku przyczynowego pomiędzy jej wydaniem a samym przestępstwem. Ponadto wznowienie postępowania na tej podstawie jest dopuszczalne, gdy fakt popełnienia przestępstwa j zostanie stwierdzony prawomocnym orzeczeniem sądu karnego lub innego organu. Od tej zasady istnieje wyjątek polegający na możności wznowienia postępowania, jeżeli popełnienie przestępstwa jest oczywiste,
a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu publicznego ( art.145 § 2 K.p.a.). Bezspornym w sprawie jest, że skarżąca nie przedstawiła żadnego orzeczenia sądu lub innego organu, które stwierdzałoby popełnienie przestępstwa.
Bezprzedmiotowy jest również zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 5 ust. 1 prawa budowlanego czy innych przepisów prawa budowlanego powołanych w skardze, bowiem Sąd oceniał zaskarżone postanowienie mające charakter formalny – na gruncie przepisów postępowania administracyjnego. Przedmiotem tej oceny była wyłącznie zasadność odmowy wznowienia postepowania .
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło