III SA/Wa 432/16

WyrokWSA w Warszawie2017-02-28

Skład orzekający: Tomasz Janeczko, Dominik Gajewski, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatki poniesione przez bank w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Ratio decidendi
Wydatki poniesione przez bank w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu, ponieważ nie istnieje bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy między tymi wydatkami a przychodami banku. Wydatki te są ponoszone na rzecz innych podmiotów prawnych (spółek zależnych), a ich celem jest osiągnięcie przychodu przez te spółki, a nie przez bank.
Stan faktyczny
Bank złożył wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych w związku z wyjazdem pracowników, którzy pełnią funkcje członków rady nadzorczej w spółkach zależnych. Bank argumentował, że wyjazdy te stanowią podróże służbowe i są związane z nadzorem właścicielskim, co pośrednio przyczynia się do przychodów banku. Minister Finansów uznał stanowisko banku za nieprawidłowe, wskazując na brak związku przyczynowo-skutkowego między wydatkami a przychodami banku, gdyż czynności te są wykonywane na rzecz spółek zależnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Dominik Gajewski, sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant referent stażysta Cezary Ciwiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2017 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Minister Finansów z dnia 3 listopada 2015 r. nr IPPB6/4510-217/15-2/AG w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę P. S.A. z siedzibą w W. (dalej: jako "Skarżąca", "Spółka" lub "Bank"), złożyła w dniu [...] sierpnia 2015 r. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie zaliczenia wydatków poniesionych w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujące zdarzenie przyszłe, Skarżąca jest spółką akcyjną utworzoną i działającą zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz., 1030 z póź. zm., dalej: "K.s.h.") i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo Bankowe (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1376 z późn. zm., dalej: "prawo bankowe"). Zarządzanie Bankiem odbywa się zgodnie z zasadami określonymi w K.s.h., prawie bankowym oraz w statucie. Organami Banku są Walne Zgromadzenie, Rada Nadzorcza oraz Zarząd. Grupa Kapitałowa P. (dalej: "GK P.") jest holdingiem, w którym Bank jest jednostką dominującą. W skład GK P. wchodzi wiele spółek zależnych realizujących własne cele biznesowe, wspierając jednocześnie zadania sprzedażowe Banku oraz świadcząc usługi na jego rzecz. Dodatkowo spółki zależne uzupełniają ofertę Banku o produkty i usługi finansowe itp. Celem działalności spółek z Grupy P. jest m.in.: wspieranie podstawowych obszarów biznesowych Banku (bankowości detalicznej, w tym finansowania nieruchomości oraz korporacyjnej) w realizacji zadań sprzedażowych poprzez uzupełnianie ich oferty. Z punktu widzenia Grupy P.pozwala to na świadczenie szerszego zakresu usług i sprzedaż większej liczby produktów, a także pozyskiwanie nowych klientów dla Banku poprzez sprzedaż krzyżową (cross selling). Ponadto, niektóre jednostki z Grupy P. świadczą usługi na rzecz Banku. Bank sprawuje nad spółkami wchodzącymi w skład Grupy P. nadzór komercyjny i nadzór właścicielski. Nadzór komercyjny sprawują piony biznesowe Banku. Nadzór komercyjny określa zadania biznesowe dla spółek z Grupy P. z uwzględnieniem wspólnej polityki wobec klientów, wspólnych produktów oraz wzajemnej dystrybucji produktów spółek Grupy P. Natomiast nadzór właścicielski obejmuje: koordynowanie działań związanych ze współpracą jednostek organizacyjnych Banku z pozostałymi spółkami z Grupy P., monitorowanie: bieżącej sytuacji ekonomiczno-finansowej tych spółek, realizacji krótko- i długoterminowych planów finansowych oraz wartości akcji/udziałów spółek, a ponadto wykonywanie praw korporacyjnych z posiadanych akcji i udziałów. Bank posiada pełny lub większościowy udział w kapitale tych spółek, co uprawnia go do wytypowania do udziału w pracach rad nadzorczych kontrolowanych podmiotów swoich kandydatów. Z uwagi na konieczność sprawowania w sposób należyty przysługującego Bankowi nadzoru właścicielskiego nad spółkami z grupy oraz w celu realizacji czynności nadzorczych wynikających z art. 213-222 oraz 381-384 K.s.h., Bank w wielu wypadkach wykonanie przedmiotowych obowiązków powierza swoim pracownikom. Pracownicy Banku pełniący funkcje członków rady nadzorczej w spółce zależnej otrzymują od Banku diety oraz zwrot kosztów poniesionych w ramach odbywanych podróży służbowych bądź podróży (dalej łącznie jako: wyjazdy), o ile słuszność ich poniesienia była uzasadniona interesem i celem Banku. Powyższa praktyka stanowi realizację obowiązku pracodawcy, wynikającego z treści art. 775 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j. Dz. U. 2015 r., poz. 4, 397, 539 ze zm., dalej: K.p.), zgodnie z którym: "Pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową". Pełnienie funkcji w radzie nadzorczej spółki zależnej, jako fragment wykonywania nadzoru właścicielskiego przez Bank, stanowi jeden z obowiązków pracownika, który wykonuje powyższe funkcje z polecenia Banku, jako jego pracownik. Nie można traktować takiej sytuacji w oderwaniu od pierwotnego stosunku pracy, z którego wynika obowiązek pełnienia powyższych funkcji. Uznać więc należy, iż odbywane podróże w celu wzięcia udziału w pracach rady nadzorczej w spółkach zależnych, stanowią podróże służbowe w rozumieniu Kodeksu pracy. Bank poinformował, iż zasady określone w przepisach Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz. U. z 5 lutego 2013 r., poz. Nr 167 z późn. zm.) przyjęto jako podstawę do tworzenia przepisów wewnętrznych obowiązujących w tym zakresie w Banku. Wątpliwości Banku budzi sposób kwalifikowania wydatków związanych z dietą oraz z podróżą służbową poniesionych na rzecz swoich pracowników delegowanych do pełnienia funkcji w radach nadzorczych spółek zależnych. W związku z powyższym Skarżąca zadała pytanie: Czy wydatki poniesione w związku z wyjazdem pracowników, których łączy z Bankiem stosunek pracy w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych mogą zostać uznane jako koszty uzyskania przychodu stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 851, z późn. zm., dalej: "u.p.d.o.p.")? Zdaniem Banku, dla celów podatku dochodowego od osób prawnych warunkiem zaliczenia wydatków poniesionych na finansowanie wyjazdu do kosztów uzyskania przychodu jest, co do zasady istnienie związku podróży z działalnością gospodarczą oraz jej odpowiednie udokumentowanie. W związku z powyższym, jeżeli wyjazd pracownika pozostaje w bezpośrednim związku z prowadzoną przez Bank działalnością to należności wypłacane osobom delegowanym tytułem zwrotu kosztów odbytego wyjazdu, w tym zwrot wydatków faktycznie poniesionych, udokumentowanych fakturą lub rachunkiem, są co do zasady u delegującego kosztem uzyskania przychodu w pełnej kwocie wypłaconej osobie delegowanej. Skarżąca odwołując się do art. 16 ust. 1 pkt 38a u.p.d.o.p. uznała, iż nie precyzuje on, czy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rady nadzorczej własnej spółki czy również osób wchodzących w skład rad nadzorczych jakiejkolwiek spółki. W ocenie Banku przedmiotowe ograniczenie wynikające z literalnego brzmienia ww. przepisu dotyczy jedynie wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rady nadzorczej spółki, do której władz przedmiotowa rada nadzorcza podlega zaliczeniu i nie ma zastosowania w sytuacji, w której Bank o wyznacza własnego pracownika do udziału w organach stanowiących innej spółki w GK P.. W ocenie Banku wyjazd na posiedzenie rady nadzorczej pracownika poza stałe miejsce pracy spełnia wszelkie cechy podróży służbowej i w związku z tym koszty związane z tą podróżą powinny być w Banku zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Bank kieruje swojego pracownika do wykonywania czynności z zakresu nadzoru właścicielskiego. Dodatkowo Skarżąca argumentowała, iż Istnieje związek ponoszonego wydatku w postaci kosztów podróży służbowej z osiąganymi przez Bank przychodami, ponieważ podmioty te są klientami korzystającymi z produktów bankowych, wchodzą z Bankiem w relacje partnerskie służące wzajemnej współpracy, przyczyniają się także do popularyzacji wśród swoich klientów usług P., przez co realnie zwiększają dynamikę sprzedaży usług oferowanych przez Bank. Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia 3 listopada 2015 r. uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe. W uzasadnieniu Organ wskazując na treść art. 7 ust. 2, art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 art. 16 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 38a u.p.d.o.p., stwierdził, iż ten ostatni przepis nie będzie miał w przedmiotowej sprawie zastosowania, gdyż opisane we wniosku wydatki poniesione są na rzecz pracowników Banku, a nie na rzecz członków rady nadzorczej. Przepis ten dotyczy wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rady nadzorczej podmiotu, do którego przedmiotowa rada nadzorcza podlega zaliczeniu. Zdaniem Organu pracownicy Banku będą wysyłani do sprawowania czynności na rzecz innych podmiotów. Pełnić będą funkcje członków rady nadzorczej w spółkach zależnych, sprawować będą czynności nadzorcze nad funkcjonowaniem tych spółek. Czynności te nie będą zatem wykonywane na rzecz Banku, lecz na rzecz spółek zależnych, nad którymi Bank pełni jedynie nadzór komercyjny oraz właścicielski. Wskazał, iż występują odrębne podmioty prawne, odrębni podatnicy, zaś ich stopień powiązania lub współzależności ekonomicznej nie może być wyznacznikiem i decydującym motywem uznania danych wydatków za koszty uzyskania przychodów. Zatem pracownicy Banku będą wykonywali wspomniane czynności na rzecz spółek zależnych, jako odrębnych podmiotów prawnych. Wydatki poniesione w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania funkcji członków rady nadzorczej nie będą miały wpływu na powstanie przychodu u Skarżącej z tego względu, że wyjazdy te mają na celu sprawowanie funkcji członka rady nadzorczej u innego podatnika. Zadaniem rady nadzorczej jest sprawowanie nadzoru nad działalnością oraz prawidłowością funkcjonowania konkretnego podmiotu, w ramach którego zostaje ona powołana. Organ podkreślił, że celem sprawowania określonych zadań przez radę nadzorczą w przedmiotowej sprawie będzie nakierowanie na osiągnięcie przychodu lub zachowanie bądź zabezpieczenie jego źródła w spółkach zależnych. Wskazał na brak związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy przychodem Banku a wydatkami poniesionymi w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowaniu przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółce zależnej, czyli innego podmiotu prawnego. Beneficjentami w związku z funkcjonowaniem rady nadzorczej będą w tym przypadku spółki zależne, w których to rady nadzorcze będą funkcjonowały. Organ podsumowując stwierdził, że nie jest możliwe, aby przychód wystąpił u jednego podatnika, a koszty uzyskania tego przychodu były rozliczane z przychodami innego podmiotu będącego innym podatnikiem. Tym samym Organ oceniając całościowo, stanowisko Banku w zakresie zaliczenia wydatków poniesionych w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych, uznał za nieprawidłowe. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej. W skardze na powyższą interpretację indywidualną Skarżąca wniosła o jej uchylenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. przez uznanie, że wydatki poniesione w związku z wyjazdami pracowników, których łączy z Bankiem stosunek pracy w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych, jako niezwiązane z przychodem Banku nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów. W uzasadnieniu Skarżąca podtrzymała stanowisko zawarte we wniosku o udzielenie zaskarżonej interpretacji. Zarzuciła, iż Organ niezasadnie uznał, że wydatki poniesione przez Bank w związku z wyjazdami pracowników, których łączy z Bankiem stosunek pracy w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych, nie stanowią dla Banku koszt uzyskania przychodów. W ocenie Skarżącej koszty nadzoru właścicielskiego są dla niej kosztami uzyskania przychodów, gdyż zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych wart. 16 ust. 1 ww. ustawy. W opinii Banku istnieje także związek ponoszonego wydatku w postaci kosztów podróży służbowej z osiąganymi przez Bank przychodami, gdyż spółki zależne są częstokroć klientami korzystającymi z produktów bankowych, wchodzą z Bankiem w relacje partnerskie służące wzajemnej współpracy, jak również przyczyniają się do popularyzacji wśród swoich klientów usług P., przez co realnie zwiększają dynamikę sprzedaży usług oferowanych przez Bank. Natomiast Skarżąca poprzez sprawowany nadzór właścicielski usprawnia i koordynuje tego rodzaju aktywność spółek zależnych. Ponadto sprawowany poprzez pracowników Banku nadzór właścicielski usprawnia działalność operacyjną spółki zależnej, co wpływa na podniesienie wartości akcji/udziałów posiadanych w tej spółce przez Bank, dzięki czemu Wnioskodawca będzie mógł uzyskać w przyszłości wyższą cenę w razie ewentualnej sprzedaży tychże akcji/udziałów. Minister Finansów w odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje stanowisko, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest niezasadna. Kwestią sporną w niniejszej sprawie to, czy Skarżąca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poniesione w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych. Skarżąca stoi na stanowisku, że wydatki poniesione w związku z wyjazdami pracowników, których łączy z Bankiem stosunek pracy, w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych, pozostają w związku z przychodami Banku i mogą stanowić koszty uzyskania tych przychodów. Organ interpretacyjny, wskazuje natomiast, że w przedstawionym przez Skarżącą stanie faktycznym, który jest niekwestionowany, brak jest związku pomiędzy tymi wydatkami, a prowadzoną przez Skarżącą działalnością. Wydatki te nie będą miały wpływu na powstanie przychodu u Skarżącej, ponieważ mają na celu sprawowanie funkcji członka rady nadzorczej nie u Skarżącej, lecz innego podatnika, którym jest spółka zależna. W ocenie Sądu, rację w tym sporze należy przyznać organowi interpretacyjnemu. Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Kosztami uzyskania przychodów są zatem wydatki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, po wyłączeniu zastrzeżonych w ustawie, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi przychodami lub służą zachowaniu bądź zabezpieczeniu źródła przychodów. Koszty ponoszone przez podatnika należy ocenić pod kątem ich celowości, a więc dążenia do uzyskania przychodów. Aby określony wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodu, między tym wydatkiem, a osiągnięciem przychodu musi zachodzić związek przyczynowy tego typu, że poniesienie wydatku ma wpływ na powstanie lub zwiększenie tego przychodu. Nie jest w niniejszej sprawie sporną kwestią, że kosztami będą zarówno koszty uzyskania przychodu pozostające w bezpośrednim związku z uzyskiwanymi przychodami, jak i koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami (pozostające w związku pośrednim) - jeżeli zostanie wykazane, że zostały w sposób racjonalny poniesione w celu osiągnięcia przychodów, nawet wówczas, gdy z obiektywnych powodów przychód nie został osiągnięty. Katalog wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodów, pomimo ich związku z przychodami i prowadzoną działalnością gospodarczą zawarty został w art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 pkt 38a) u.p.d.o.p., podatnicy nie mają prawa uznać za stanowiące koszt uzyskania przychodu wartości wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rad nadzorczych, komisji rewizyjnych lub organów stanowiących osób prawnych, z wyjątkiem wynagrodzeń wypłacanych z tytułu pełnionych funkcji. Przepis art. 16 ust. 1 pkt 38a) u.p.d.o.p., nie precyzuje, czy nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rady nadzorczej własnej spółki, czy również osób wchodzących w skład rad nadzorczych jakiejkolwiek spółki. Organ słusznie uznał, że przepis ten, nie będzie miał zastosowania w odniesieniu do Skarżącej, gdyż opisane we wniosku wydatki poniesione są na rzecz pracowników Skarżącej, a nie na rzecz członków rady nadzorczej. Słusznie też zdaniem Sądu wskazano, że przepis ten dotyczy wydatków na rzecz osób wchodzących w skład rady nadzorczej podmiotu, do którego przedmiotowa rada nadzorcza podlega zaliczeniu. Zdaniem Sądu, należy przyznać rację organowi interpretacyjnemu, że samo wyliczenie kosztów, których nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, nie stwarza domniemania, że wszelkie pozostałe koszty, które nie są zamieszczone w art. 16 u.p.d.o.p., zostaną na mocy ustawy uznane za koszty uzyskania przychodów. W świetle powyższego, aby wydatek poniesiony przez podatnika stanowił dla niego koszt uzyskania przychodu, muszą być spełnione następujące warunki: - został poniesiony przez podatnika, tj. w ostatecznym rozrachunku musi on zostać pokryty z zasobów majątkowych podatnika (nie stanowią kosztu uzyskania przychodu podatnika wydatki, które zostały poniesione na działalność podatnika przez osoby inne niż podatnik), - jest definitywny (rzeczywisty), tj. wartość poniesionego wydatku nie została podatnikowi w jakikolwiek sposób zwrócona, - pozostaje w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, poniesiony został w celu uzyskania, zachowania lub zabezpieczenia przychodów lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętych przychodów, został właściwie udokumentowany, - nie może znajdować się w grupie wydatków, których zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie uważa się za koszty uzyskania przychodów. Oznacza to, że wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu wydatków enumeratywnie wymienionych w przywołanym art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, mogą stanowić koszt uzyskania przychodów, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiągniętymi przychodami, w tym służą zachowaniu albo zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów. Organ interpretacyjny, słusznie uznał, że ta właśnie przesłanka, nie została spełniona w odniesieniu do Skarżącej. Uznanie danego wydatku za koszt uzyskania przychodów jest możliwe tylko wtedy, gdy z prawidłowo i rzetelnie udokumentowanych zdarzeń wynika ponad wszelką wątpliwość, że jest to wydatek celowy i racjonalnie uzasadniony. Podatnik zobowiązany jest więc wykazać nie tylko fakt poniesienia danego wydatku, ale także jego celowość i racjonalność. Przy ustaleniu kosztów uzyskania przychodów, nie można uznać za koszt wydatków, których charakter budzi wątpliwości. Każdy wydatek wymaga zatem indywidualnej oceny pod kątem związku z przychodem i racjonalności działania podatnika. Słusznie zdaniem Sądu organ interpretacyjny zwrócił uwagę, że powiązanie kosztu z przychodem oznacza jednocześnie, że koszty muszą ściśle dotyczyć przychodu danego podmiotu, nie zaś przychodu jakiegokolwiek innego podmiotu. Innymi słowy, koszty uzyskania przychodu powiązane są zawsze z konkretnym źródłem przychodu i nie mogą pomniejszać przychodu z innego źródła. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych określa bowiem sytuację materialno-prawną danego (jednego) podatnika na poziomie dochodu, a to z kolei oznacza, że zaliczenie wydatków do kosztów uzyskania przychodów zawsze dotyczy tylko tego podatnika. Przepis art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p., stanowi, że dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym; jeżeli koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą. Z powołanej regulacji art. 7 ust. 2 ww. ustawy wynika więc, że dochód podatkowy stanowi różnicę pomiędzy osiągniętym przychodem a kosztami jego uzyskania. Co istotne, dochód podatkowy ustalany jest wyłącznie na podstawie przepisów prawa podatkowego. Wpływ na wysokość dochodu podatkowego mają bowiem tylko wymienione w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych przychody i koszty uzyskania przychodów, zasady przypisywania ich do danego roku podatkowego oraz przewidziane w tej ustawie zwolnienia i ulgi podatkowe. Należy także wskazać, że taka, a nie inna konstrukcja przepisu art. 7 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych powoduje, że kluczowe znaczenie dla ustalenia zasad opodatkowania podatkiem dochodowym mają: po pierwsze - przychód, a po drugie - koszty jego uzyskania, związane z tym przychodem. Należy podkreślić, że w przedmiotowej sprawie, pracownicy Skarżącej, będą wysyłani do sprawowania czynności na rzecz innych podmiotów. Będą wysyłani do pełnienia funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych i sprawować będą czynności nadzorcze nad funkcjonowaniem tych spółek. Nie budzi więc wątpliwości zdaniem Sądu, że czynności te nie będą wykonywane na rzecz Banku, lecz na rzecz spółek zależnych, nad którymi Bank pełni jedynie nadzór komercyjny oraz właścicielski. Należy więc w pełni zgodzić się z organem interpretacyjnym, że w niniejszej sprawie występują odrębne podmioty prawne, odrębni podatnicy, zaś ich stopień powiązania lub współzależności ekonomicznej nie może być wyznacznikiem i decydującym motywem uznania danych wydatków za koszty uzyskania przychodów. Pracownicy Banku będą wykonywali wspomniane we wniosku czynności, nie na rzecz Skarżącej, lecz na rzecz spółek zależnych, jako odrębnych podmiotów prawnych. Konsekwencja tego jest słuszna konstatacja, że wydatki poniesione w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania funkcji członków rady nadzorczej nie będą miały wpływu na powstanie przychodu u Skarżącej z tego względu, że wyjazdy te mają na celu sprawowanie funkcji członka rady nadzorczej u innego podatnika. Zadaniem rady nadzorczej jest sprawowanie nadzoru nad działalnością oraz prawidłowością funkcjonowania konkretnego podmiotu, w ramach którego zostaje ona powołana. Zatem celem sprawowania określonych zadań przez radę nadzorczą w przedmiotowej sprawie będzie nakierowanie na osiągnięcie przychodu lub zachowanie bądź zabezpieczenie jego źródła w spółkach zależnych., a nie u Skarżącej. Słusznie więc organ interpretacyjny uznał, że nie ma związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy przychodem Skarżącej a wydatkami poniesionymi w związku z wyjazdem pracowników w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółce zależnej, czyli innym podmiocie prawnym. Należy w pełni zaakceptować pogląd, że beneficjentami w związku z funkcjonowaniem rady nadzorczej będą w tym przypadku spółki zależne, w których to rady nadzorcze będą funkcjonowały. Zatem ponoszone przez Skarżącą wydatki pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z przychodami innego podmiotu. Słusznie w związku z tym organ interpretacyjny stwierdził, że celem poniesienia przedmiotowych wydatków przez Skarżącą jest osiągnięcie przychodu przez spółki zależne, a nie przez Skarżącą. Powiązanie kosztu z przychodem oznacza bowiem, że koszty muszą dotyczyć przychodu danego podmiotu, nie zaś przychodu jakiegokolwiek innego podmiotu. Do podobnych wniosków doszedł NSA w wyroku z dnia 31 stycznia 2003 r.. sygn. akt III SA 1798/01, który stwierdził, że: "Nie jest możliwe, aby przychód wystąpił u jednego podatnika, a koszty uzyskania tego przychodu były rozliczane z przychodami innego podmiotu będącego innym podatnikiem". Podobne zdanie wyrażone zostało również przez NSA w Poznaniu w wyroku z dnia 15 maja 2003 r., sygn. akt I SA/Po 2147/01, w którym podniesiono: "Nie można też w żadnym razie uznać za koszt uzyskania przychodu wydatku poniesionego na rzecz innego podmiotu, aniżeli podatnik". Nie ma racji Skarżąca, podnosząc, że wydatki w postaci kosztów podróży służbowej mają związek z osiąganymi przez Bank przychodami, gdyż spółki zależne są częstokroć klientami korzystającymi z produktów bankowych, wchodzą z Bankiem w relacje partnerskie służące wzajemnej współpracy, jak również przyczyniają się do popularyzacji wśród swoich klientów usług P., przez co realnie zwiększają dynamikę sprzedaży usług oferowanych przez Bank, zaś Skarżąca poprzez sprawowany nadzór właścicielski usprawnia i koordynuje tego rodzaju aktywność spółek zależnych. Fakt, że spółki zależne są klientami korzystającymi z produktów bankowych, wchodzą z Bankiem w relacje partnerskie służące wzajemnej współpracy i przyczyniają się do popularyzacji usług Banku wśród klientów, nie może mieć bowiem wpływu na możliwość zaliczenia przez Skarżącą do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych w związku z wyjazdem pracowników, których łączy z Bankiem stosunek pracy, w celu sprawowania przez nich funkcji członków rady nadzorczej w spółkach zależnych. Korzystanie przez spółkę zależną z usług Banku, a także wzajemna współpraca tych podmiotów nie oznacza, że Bank może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki na rzecz pracowników, którzy będą wykonywali zadania na rzecz tych spółek zależnych, a więc innych podatników. Jak już wskazano, stopień powiązania i współzależności ekonomicznej nie może być w tym przypadku wyznacznikiem do uznania określonych wydatków za koszt podatkowy. Celem poniesienia wydatków jest bowiem osiągnięcie przychodu przez spółki zależne, a nie Skarżącą. Słusznie także organ uznał za chybiony argument Skarżącej, że ponoszone przedmiotowe wydatki będą miały wpływ na wzrost wartości akcji/udziałów posiadanych w spółce zależnej przez Bank, co w konsekwencji spowoduje możliwość uzyskania w przyszłości wyższej ceny w razie ewentualnej sprzedaży tych akcji/udziałów. Ponownie bowiem, należy podkreślić, że wzrost wartości akcji/udziałów w spółce zależnej jest następstwem usprawnienia działalności operacyjnej spółki zależnej, a więc innego podmiotu, a beneficjentem będzie w tym przypadku nie Skarżąca, lecz zależna od niej spółka, będąca innym podatnikiem, której to wartość akcji wzrośnie. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ----------------------- 4

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło