II SAB/Ke 25/19
WyrokWSA w Kielcach2019-07-04
Skład orzekający: Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal, Agnieszka Banach
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym, gdy organ pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia dokumentacji medycznej, mimo że wezwanie do uzupełnienia zostało wysłane na niewłaściwy adres?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym, nawet jeśli organ pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia dokumentacji. Dopuszczalność ta wynika z faktu, że postanowienia 'procesowe' wydawane w toku postępowania podlegają kontroli sądów administracyjnych, a bezczynność organu w tym zakresie nie jest wyłączona przez przepisy dotyczące kontroli orzeczeń merytorycznych. Organ dopuszcza się bezczynności, gdy pozostawia wniosek bez rozpoznania mimo braku przesłanek do takiej czynności, np. gdy wezwanie do uzupełnienia braków było wadliwe lub doręczone na niewłaściwy adres.Stan faktyczny
Skarżący R.S. złożył wniosek o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wskazując dwa adresy. Organ wysłał wezwanie do uzupełnienia dokumentacji medycznej na adres zameldowania, który nie był aktualnym adresem zamieszkania skarżącego. Wezwanie nie zostało odebrane i wróciło do organu. W konsekwencji organ pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący zarzucił organowi bezczynność i przewlekłość postępowania, wnosząc o uznanie bezczynności i zasądzenie zadośćuczynienia. Organ w odpowiedzi na skargę wyjaśnił swoje stanowisko dotyczące wysyłki korespondencji na adres zameldowania, powołując się na wcześniejsze postępowania i system informatyczny.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zobowiązał Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności do doręczenia R.S. zawiadomienia z dnia 19 września 2018 r. na aktualny adres skarżącego, stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz przyznał od organu na rzecz R.S. sumę pieniężną w wysokości 1.000 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Asesor WSA Agnieszka Banach, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lipca 2019 r. sprawy ze skargi R.S. na bezczynność Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności I. zobowiązuje Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności do doręczenia R.S. zawiadomienia z dnia [...], znak: [...] na aktualny adres skarżącego; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności opisanej w punkcie I, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. przyznaje od Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności na rzecz R.S. sumę pieniężną w wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych.
W skardze, która wpłynęła do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o niepełnosprawności w dniu [...], R. S. zarzucił, że w/w organ "działał przewlekle i nie podjął żadnych czynów mających na celu nie pozostawienie sprawy bez rozpoznania" oraz wniósł o uznanie bezczynności organu i wyciągnięcie odpowiedzialności wobec pracowników organu, którzy są odpowiedzialni za zarzucaną bezczynność.
W uzasadnieniu skargi R. S. podał, że w 2018 r. złożył wniosek o uznanie go za osobę niepełnosprawną. We wniosku tym podał jako adres korespondencyjny swój adres tarnobrzeski, tj. [...], [...], choć na stałe mieszka i przebywa w [...], [...], co uzasadnia właściwość Komisji . Wskazany adres korespondencyjny podawał organowi wielokrotnie. Ponadto sam fakt, że organ posiadał dwa adresy skarżącego powinien wzbudzić wątpliwości. Mimo to organ kierował korespondencję na adres w Nowym Kamieniu, gdzie przesłane zostało między innymi wezwanie do dostarczenia brakującej dokumentacji, choć dokumentacja była kompletna. O pozostawieniu wniosku skarżącego bez rozpoznania dowiedział się on telefonicznie. Ponadto mimo złożenia wniosku o zapoznane się z aktami sprawy, akt tych mu nie wydano, a jedynie kserokopie wybranych pism z akt. Skarżący podniósł również, że w kwietniu 2019 r. wnosił o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków wniosku, jednak nie otrzymał w tej sprawie postanowienia. Dnia 8 kwietnia 2019 r. wniósł do organu ponaglenie, które nie zostało jednak rozpatrzone. Skarżący stwierdził również, że organ z niewiadomych powodów zwrócił mu całą dokumentacje dostarczoną w odpowiedzi na wezwanie. Na koniec zażądał zadośćuczynienia w wysokości 5.000 zł.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności wniósł o uznanie skargi za bezzasadną. Wyjaśnił, że skarga dotyczy bezczynności organu w załatwieniu wniosku z 17 września 2018 r. o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Ponieważ do wniosku strony nie została dołączona dokumentacja medyczna, organ pismem z 19 września 2018 r. wezwał do jej uzupełnienia. Wezwanie to wysłał do strony na adres zameldowania wskazany we wniosku, tj. [...], [...]. Wezwanie to nie zostało przez stronę odebrane i po dwukrotnym awizowaniu zostało zwrócone
organowi przez pocztę. W związku z nieuzupełnieniem dokumentacji medycznej organ pismem z 15 października 2018 r. powiadomił stronę o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Również to pismo zostało wysłane na adres [...], [...] i po dwukrotnym awizo zwrócone do nadawcy. Organ wyjaśnił, że korespondencja w poprzednich postępowaniach kierowana była na adres Nowy Kamień 82, [...] i odbierana przez stronę, a wnioski składane w poprzednich latach przez R. S. wprowadzone zostały do systemu informatycznego z tym właśnie adresem. W związku z tym wniosek strony z 17 września 2018 r. jako kolejny wprowadzony do systemu, automatycznie generował na pismach adres zameldowania – [...], [...]. Ponieważ skarżący we wniosku napisał, że mieszka na stałe i przebywa w N., to zdaniem organu miał możliwość odebrania kierowanej tam korespondencji.
Odnośnie kwestii udostępnienia akt organ stwierdził, że skarżący w dniu 8 kwietnia 2019 r. zapoznał się z aktami swojej sprawy w obecności pracownika organu i otrzymał kserokopie dokumentów dotyczących jego wniosku z 17 września 2018 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem. Na pisma strony z 5 i z 8 kwietnia 2019 r. organ odpowiedział pismem z 9 kwietnia 2019 r. informując o pozostawieniu wniosku z 17 września 2018 r. bez rozpoznania i zakończeniu całego postępowania.
Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 17 czerwca 2019 r. sprawa została na podstawie art. 119 § 4 p.p.s.a. skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu treść żądania skargi mimo jej samodzielnego i nieprofesjonalnego sformułowania przez skarżącego, pozwalała na jednoznaczne stwierdzenie, że przedmiotem skargi była bezczynność Powiatowego Zespołu dospraw Orzekania o Niepełnosprawności , polegająca na wadliwym pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku skarżącego R. S. z dnia [...] o wydanie orzeczenia o stopniu jego niepełnosprawności.
Podstawą prawną tej czynności organu był przepis § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie
orzekania o niepełnosprawności i stopni niepełnosprawności (Dz. U. 2018.511 ze zm.), dalej rozporządzenie ws. niepełnosprawności. Ze względu na to, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w ramach których mieszczą się sprawy dotyczące orzekania o stopniu niepełnosprawności i wydawane w takich sprawach decyzje emerytalno–rentowe podlegają kontroli sądów powszechnych, tj. sądów pracy i ubezpieczeń społecznych (art. 6c ust. 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1977 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jednolity Dz.U. 2018.511 ze zm.), dalej ustawa o rehabilitacji, konieczne było na wstępie wyjaśnienie, czy w sprawie niniejszej dopuszczalna była droga sądowa przed sądem administracyjnym. Zagadnienie to zostało dostrzeżone i rozstrzygnięte w orzecznictwie sądów administracyjnych. Jak wynika z poglądu zaprezentowanego w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 13 grudnia 2017 r., III SAB 28/17 (opartym na poglądzie wyrażonymw uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 1999 r.,sygn. akt OPS 12/99, ONSA 2/2000, poz. 47), który to pogląd Sąd w składzie rozpoznającym skargę w całości podziela, skarga do sądu administracyjnego na bezczynność zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności w przedmiocie rozpoznawania wniosków o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności jest dopuszczalna. Powołany wyżej przepis art. 6c ust. 8 ustawy o rehabilitacji jest przepisem szczególnym wyłączającym kontrolę sądu administracyjnego nad orzeczeniami wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności. Dotyczy to jednak orzeczeń merytorycznych wydawanych w przedmiocie niepełnosprawności, odnoszących się do kwestii zakwalifikowania określonej osoby do jednego z trzech stopni niepełnosprawności lub odmowy zaliczenia do niepełnosprawności. Ponieważ jednak z mocy art. 66 ustawy o rehabilitacji, w sprawach nieunormowanych przepisami ustawy stosuje się między innymi kodeks postępowania administracyjnego, to odnośnie postanowień "procesowych" wydawanych w toku postępowania, stosuje się właśnie kpa. Dlatego również bezczynność zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności w przedmiocie rozpoznawania wniosków dotyczących wydania orzeczenia o niepełnosprawności, podlega kognicji sądów administracyjnych.
Kolejną wymagającą oceny kwestią było to, czy skarżący dochował wymogów formalnych skargi. Zgodnie z art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do
właściwego organu. Zgodnie z art. 37 § 2 kpa ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie. Wymóg ten został w sprawie spełniony, gdyż w dniu 8 kwietnia 2019 r., a więc przed wniesieniem skargi, które nastąpiło w dniu 21 maja 2019 r. R. S. złożył do Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności , kierowane do Wojewódzkiego Zespołu pismo zatytułowane "Ponaglenie", które dotyczyło bezczynności organu w załatwieniu jego wniosku z dnia 17 września 2018 r. Z przedstawionych Sądowi akt nie wynika, aby pismu temu został nadany prawidłowy bieg, o jakim mowa w art. 37 § 4 – 8 k.p.a. Jak wynika jednak z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania może zostać wniesiona po wniesieniu ponaglenia, przy czym obowiązek sądu do rozpoznania skargi na bezczynność lub przewlekłość nie jest uzależniony od wydania przez organ wyższego stopnia postanowienia w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia ani dochowania terminu załatwienia sprawy wynikającego z tego postanowienia albo terminu wskazanego przez organ właściwy do rozpatrzenia sprawy wskazanego w zawiadomieniu o niemożliwości dotrzymania ustawowego terminu załatwienia sprawy. Dlatego sąd rozpoznający skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania nie jest związany decyzjami organu drugiego stopnia rozpoznającego ponaglenie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 września 2018 r., II OSK 1659/18), ani nawet tym, czy organ, za pośrednictwem którego złożone zostało ponaglenie, nadał mu właściwy bieg.
Rozważenia w następnej kolejności wymagało wyjaśnienie, co jest przedmiotem skargi w sprawie, w której organ administracji pozostawił wniosek strony bez rozpatrzenia.
Zagadnienie to zostało przesądzone na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, który w art. 64 § 1 przewiduje analogiczne rozwiązanie, tj. pozostawienie podania strony bez rozpoznania. Zgodnie z uchwałą 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 września 2013 r., I OPS 2/13, na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych został wyrażony pogląd, który Sąd rozpatrujący sprawę podziela, że powyższa zasada znajduje zastosowanie również na gruncie przepisów ustawy o rehabilitacji (powołany wyżej wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 grudnia 2017 r., III SAB 28/17). W związku z tym należy przyjąć, że droga
sądowa w niniejszej sprawie była dopuszczalna, a przedmiotem skargi była bezczynność polegająca na pozostawieniu wniosku strony bez rozpoznania. Taka czynność jest prawidłową formą zakończenia postępowania administracyjnego wtedy, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Jeśli natomiast organ prowadzący postępowanie pozostawia wniosek strony bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe – wyrok NSA z 22 lutego 2012 r., II GSK 3/11), to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Już w 1983 r. w orzecznictwie NSA zaakceptowano pogląd, że wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (wyrok NSA z 14 czerwca 1983 r., SA/Wr 6/83).
Sytuacja opisana wyżej miała miejsce w niniejszej sprawie przesądzając o zasadności skargi na bezczynność Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Niepełnosprawności .
Jak wynika z niespornych w tym zakresie i mających pełne potwierdzenie w aktach sprawy ustaleń organu, we wniosku R. S. z 17 września 2018 r. o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wskazane zostały dwa różne adresy strony. Pierwszy z nich, tj. [...], [...] został określony jako adres zameldowania. Drugi natomiast, tj. Tarnobrzeg 39-400, ul. Waryńskiego 7/8 określony został w druku wniosku jako adres zamieszkania wpisywany, jeśli jest inny niż adres zameldowania. Zgodnie z art. 42 § 1 kpa, pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Według natomiast art. 41 § 1 kpa, w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego.
W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych i poglądów doktryny, użyte w tym ostatnim przepisie pojęcie adresu oznacza miejsce, gdzie strona faktycznie przebywa i w którym będzie możliwe, zgodnie z jej wolą, doręczenie pism urzędowych adresowanych do niej, jak i adres elektroniczny strony – w razie doręczania pism w formie dokumentu elektronicznego. W przypadku postępowania wszczętego na żądanie strony pojęciu temu należy nadać szerszy sens, a mianowicie adresem będzie
adres wskazany w podaniu przez stronę, niezależnie od tego, czy faktycznie w tym miejscu przebywa. Organ administracji nie ma w takim przypadku obowiązku ustalać, czy wskazany przez stronę adres jest miejscem jej zamieszkania. W przypadku natomiast wszczęcia postępowania z urzędu organ administracji publicznej obowiązany jest ustalić rzeczywisty adres strony (por. G. Łaszczyca (w:) G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego, t. 1, s. 443; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 listopada 2008 r., IV SA/Gl 138/08, CBOSA, Knysiak- Molczyk Hanna (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Teza 3 do art. 41 kpa).
W sprawie nie było wątpliwości, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek R.a S.. Oznacza to, że wskazanie w jego wniosku jako adresu zamieszkania innego niż adres zameldowania, adresu [...], [...], obligowało organ do dokonywania wszelkich doręczeń na ten właśnie adres. Jeśliby nawet organ miał wątpliwości co do tego, pod który z dwóch wskazanych we wniosku adresów powinien kierować pisma sądowe, to miał wynikający z opisanej w art. 9 kpa zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, obowiązek wezwania strony do wyjaśnienia takiej wątpliwości. Niedokonanie tego i wysyłanie korespondencji do strony na adres zameldowania nie może być uznane za skuteczne. Nie można w szczególności uznać, jak to podniesiono w odpowiedzi na skargę, że ponieważ skarżący we wniosku napisał, że mieszka na stałe i przebywa w Nowym Kamieniu, to miał możliwość odebrania kierowanej tam korespondencji. Skoro strona ma prawo wskazać adres korespondencyjny inny niż adres zameldowania, to ma również prawo oczekiwać, że korespondencja urzędowa będzie do niej kierowana na ten właśnie adres pod którym aktualnie przebywa. Nie ma natomiast wówczas obowiązku monitorowania korespondencji przychodzącej na adres zameldowania, choć oczywiście może to być wskazane z racji innej korespondencji, która może na ten adres być kierowana. O tym, że skarżący nie miał możliwości odebrania korespondencji wysyłanej w niniejszej sprawie na adres w Nowym Kamieniu 82, [...] może świadczyć to, że zarówno wezwanie z dnia 19 września 2018 r. do uzupełnienia dokumentacji medycznej, jak i pismo z dnia 15 października 2018 r. zawierające zawiadomienie o pozostawieniu wniosku R. S. bez rozpatrzenia
wysłane na adres [...], [...], były dwukrotnie awizowane i zostały zwrócone do organu bez ich odebrania przez stronę.
Nie zasługują na uznanie przedstawione w odpowiedzi na skargę wyjaśnienia organu dotyczące powodów, dla których pisma w kontrolowanym postępowaniu wysyłane były na adres [...], [...]. Kierowanie korespondencji w poprzednich postępowaniach na taki adres, a zwłaszcza "wprowadzenie takiego adresu do systemu, który automatycznie generuje na pismach adres zameldowania", w żadnym razie nie usprawiedliwia braku wnikliwej analizy wpływających do organu pism strony, zwłaszcza inicjujących nowe postępowanie. Udogodnienia wynikające z wprowadzanych w administracji publicznej systemów informatycznych ciągle jeszcze nie mogą zastępować czynności dokonywanych w postępowaniu administracyjnym przez piastuna organu, czy też pracowników, którzy w jego imieniu tych czynności dokonują, co dobrze widać na przykładzie niniejszej sprawy. Powoduje to, że pełną odpowiedzialność za błędy wynikłe w toku postępowania administracyjnego z racji zbytniego zaufania do wdrożonych systemów informatycznych, musi ponosić organ, którego pracownicy tych błędów się dopuścili.
Konsekwencją wysłania wspomnianego wyżej wezwania z dnia 19 września 2018 r. oraz pisma z dnia 15 października 2018 r. na inny adres skarżącego, niż wskazany przez niego we wniosku było to, że doręczenia tego nie można uznać za dokonane. Skoro tak, to zgodnie z przedstawioną wyżej wykładnią należało stwierdzić, że Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności był w sprawie bezczynny, z tym że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O takiej kwalifikacji przesądziło w sprawie to, że organ starał się doręczać pisma w prowadzonej sprawie na adres zameldowania strony, który uważał za prawidłowy i aktualny, a nie zaniechał dokonywania jakichkolwiek czynności w tym zakresie, co dopiero mogłoby wskazywać na rażące naruszenie prawa.
Orzekając w punkcie I wyroku o zobowiązaniu Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności do doręczenia R. S. zawiadomienia z dnia 19 września 2018 r., znak: PZO:8421.78000.18 na aktualny adres skarżącego, Sąd kierował się treścią art. 149 § 1 pkt 1 in fine p.p.s.a. oraz tym, że poprawne dokonanie tej czynności usunie stan bezczynności organu i ponownie otworzy wnioskodawcy możliwość uzupełnienia – w trybie § 6 ust. 5 rozporządzenia w/s niepełnosprawności - dokumentacji przedłożonej wraz z wnioskiem, względnie umożliwi mu wykazanie, że dokumentacja taka została jednak organowi dostarczona.
Wykazane wyżej uznanie, że w związku z niedoręczeniem skarżącemu wezwania do uzupełnienia dokumentacji dołączonej do wniosku, nie rozpoczął biegu termin wyznaczony do uzupełnienia tej dokumentacji powoduje, że bezprzedmiotowy był wniosek strony o przywrócenie terminu do uzupełnienia tej dokumentacji. Ponadto należy zauważyć, że zarzucona w petitum skargi bezczynność organu dotyczyła jedynie pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku skarżącego R. S. z dnia 17 września 2018 r. o wydanie orzeczenia o stopniu jego niepełnosprawności. Pozostałe wymienione w uzasadnieniu skargi zastrzeżenia wobec organu dotyczące: wspomnianego już wyżej nierozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o dokumentację niezbędną do wydania orzeczenia o niepełnosprawności, nieudostępnienia do wglądu akt, braku oczekiwanej przez skarżącego reakcji na złożone ponaglenie, czy zwrot stronie całej dokumentacji dołączonej do wniosku - nie zostały objęte żądaniem skargi. W tym zakresie można więc tylko ubocznie wyjaśnić, że ponaglenie jest przewidzianym w art. 53 § 2b p.p.s.a. warunkiem formalnym dopuszczalności skargi na bezczynność, który nie musi spowodować reakcji organu. Brak bowiem odpowiedzi na ponaglenie nie tamuje stronie prawa do zaskarżenia bezczynności organu. W kwestii udostępnienia akt sprawy należy podzielić pogląd organu, że stronie akta udostępniono zgodnie z jej wnioskiem, co skarżący potwierdził własnoręcznie podpisaną adnotacją na wniosku z dnia 5 kwietnia 2019 r. Natomiast zwrot stronie całej dokumentacji dołączonej do wniosku był konsekwencją pozostawienia tego wniosku bez rozpatrzenia, co jednak obecnie, w związku ze stwierdzoną bezczynnością w zakresie braku prawidłowego wezwania do uzupełnienia wniosku i w konsekwencji braku rozpatrzenia tego wniosku, stało się nieaktualne.
Odnosząc się do sformułowanego w skardze żądania zasądzenia zadośćuczynienia w kwocie 5.000 zł należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, (tj. w przypadku stwierdzenia bezczynności) może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. do wysokości połowy dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 lutego 2019 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2018 r. i w drugim półroczu 2018 r. (M.P. 2019.201) przeciętne wynagrodzenie miesięczne wyniosło w 2018 r. 4003,88 zł, co oznacza, że górna granica sumy pieniężnej, która może być przyznana stronie od organu na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. wynosi 20.019,40 zł. O ile wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. ma na celu przede wszystkim oddziaływanie na organ mobilizująco i prewencyjnie, o tyle przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma charakter głównie kompensacyjny. Ma ono niejako zrekompensować skarżącemu stratę, jaką poniósł na skutek bezczynności organu. W związku z tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania (wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 czerwca 2018 r., I SA/Wa 676/18).
Ponieważ wniosek R. S. o przyznanie kwoty 5.000 zł zadośćuczynienia nie zawierał żadnego wyjaśnienia sposobu wyliczenia tej kwoty, Sąd uznał, że biorąc pod uwagę ewentualne opóźnienie w uzyskaniu przez stronę dochodzonego we wniosku z dnia 17 września 2018 r. stopnia niepełnosprawności i mogące z tego wyniknąć straty w wysokości ewentualnie należnych stronie świadczeń związanych z niepełnosprawnością, suma pieniężna w wysokości 1.000 zł będzie odpowiednia zarówno do stopnia zawinienia organu przy rozpatrywaniu wniosku strony, jak i do ewentualnych strat, które strona może ponieść z racji opóźnienia.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie powołanych wyżej przepisów orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło