I SA/Wa 1033/19
WyrokWSA w Warszawie2019-09-12
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Iwona Kosińska, Bożena Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego gruntu może zostać wydana, jeśli wnioskodawca nie udowodnił prawa własności Skarbu Państwa do gruntu w dniu 5 grudnia 1990 r. oraz nie wykazał, że posiadał prawo zarządu do tej nieruchomości w tym samym dniu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji, że nie zostały spełnione przesłanki do stwierdzenia nabycia z mocy prawa prawa użytkowania wieczystego. Kluczowe było wykazanie prawa własności Skarbu Państwa do gruntu w dniu 5 grudnia 1990 r. oraz posiadania przez wnioskodawcę prawa zarządu do tej nieruchomości w tym samym dniu. W ocenie Sądu, przedstawione przez wnioskodawcę dowody, w tym wypis z rejestru gruntów i decyzja o ustaleniu opłaty rocznej za zarząd, nie były wystarczające do udowodnienia tych przesłanek.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. S.A. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju utrzymującą w mocy decyzję Wojewody o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu. Skarżąca spółka twierdziła, że grunty te stanowiły własność Skarbu Państwa i pozostawały w jej zarządzie w dniu 5 grudnia 1990 r. Organy administracji odmówiły stwierdzenia nabycia prawa, wskazując na brak dowodów własności Skarbu Państwa oraz prawa zarządu spółki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska WSA Bożena Marciniak (spr.) Protokolant referent stażysta Aneta Suchecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2019 r. sprawy ze skargi [...] w [...] na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. użytkowania wieczystego oddala skargę.
Decyzją z [...] marca 2019 r., nr [...], Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r., nr [...], o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego z mocy prawa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję złożyły P. S.A. w [...].
Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym;
Decyzją z [...] lutego 2018 r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 200 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm.), odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem [...] grudnia 1990 r., przez P. S.A. w [...], prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w [...], obręb [...], k.m. [...], oznaczonego jako działki nr [...] o pow. [...] ha oraz nr [...] o pow. 0,0182 ha.
Odwołanie od ww. decyzji złożyły P. w [...] zarzucając jej naruszenie art. 200 i art. 206 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu, poprzez nieuwzględnienie, że przedmiotowe działki stanowiły w dniu [...] grudnia 1990 r. własność Skarbu Państwa i pozostawały w zarządzie P. S.A.
Decyzją z [...] marca 2019 r. Minister Inwestycji i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że aby można było na podstawie art. 200 ust. 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wydać decyzję uwłaszczeniową, nieruchomość w dniu [...] grudnia 1990 r. musiała stanowić własność Skarbu Państwa oraz musiało istnieć prawo zarządu do tej nieruchomości.
Organ podniósł, że celem wykazania przesłanki prawa własności Skarbu Państwa P. przedłożyła do akt sprawy wypis z rejestru gruntów prowadzonego dla przedmiotowych działek, sporządzony według stanu na dzień [...] października 2005 r., zgodnie z którym jako właściciel tych działek wpisany jest Skarb Państwa. Jednakże, jak wynika z zaświadczeń Sądu Rejonowego w [...] z [...] sierpnia 2008 r., nr [...] oraz z [...] sierpnia 2014 r., nr [...], nieruchomość oznaczona pierwotnie jako działka nr [...] o pow. 0,2076 ha (obecnie m.in. działka nr [...] i nr [...]) objęta była wykazem liczba [...], stanowiącym księgę wieczystą zamkniętą z mocy prawa w myśl § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 lipca 1986 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych założonych przed dniem 1947 r. oraz utraty mocy prawnej niektórych takich ksiąg (Dz. U. Nr 28, poz. 141). Zgodnie z ww. zaświadczeniem prawo własności ww. nieruchomości wpisane jest na rzecz W. L.
Minister podniósł również, że wpis Skarbu Państwa jako właściciela działki nr [...] i nr [...] w rejestrze gruntów nie stanowi dowodu prawa własności nieruchomości. Na poparcie ww. stanowiska organ przywołał treść regulacji zawartych w ustawie z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2101).
Z podanych przyczyn, w ocenie organu odwoławczego, prawidłowo organ I instancji uznał, że w dniu [...] grudnia 1990 r. prawo własności gruntów objętych niniejszym postępowaniem nie przysługiwało Skarbowi Państwa tylko osobie fizycznej.
Następnie organ odwoławczy wskazał, że spór w sprawie dotyczy również tego czy w dniu [...] grudnia 1990 r. poprzednikowi prawnemu P. S.A. przysługiwało prawo zarządu w stosunku do przedmiotowych nieruchomości.
Minister przywołał treść art. 38 ust. 2 i art. 87 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1985 r. Nr 22, poz. 99), a także § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120, ze zm.). Następnie podniósł, że celem wykazania przesłanki pozostawania przedmiotowego gruntu w zarządzie P. S.A. w dniu [...] grudnia 1990 r. wnioskodawca przedłożył do akt decyzję Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w [...] z [...] grudnia 1986 r. w przedmiocie ustalenia opłaty rocznej za zarząd nieruchomości.
W ocenie organu, powyższa decyzja z [...] grudnia 1986 r. nie potwierdza istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu nieruchomości. Minister przywołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 22 listopada 1999 r., sygn. akt U 6/99, zgodnie z którym dokument zawierający decyzję o naliczeniu lub aktualizacji opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania, tylko gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Z decyzji o opłatach powinien wynikać jednoznacznie tytuł prawny ich wnoszenia. Powyższe stanowisko zostało odzwierciedlone w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, gdzie podkreśla się, że w przypadku wywodzenia prawa zarządu z postanowień decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania czy zarządu nieruchomości, należy ustalić, czy decyzje te wskazują jednoznacznie tytuł ich wnoszenia, tj. czy przywołują ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo zarządu lub użytkowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 1406/13). W orzeczeniach tych podnosi się również, że inne rozumienie przepisów rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. w powyższym zakresie oznaczałaby jego niezgodność z delegacją ustawową zawartą w art. 200 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, a tym samym z art. 92 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skoro zatem zawiadomienie o wymierzeniu opłaty za użytkowanie nieruchomością nie nawiązuje do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu, to nie może decyzja o naliczeniu (wymierzeniu) opłaty stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 15 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 97/13).
Końcowo organ podniósł, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, istnienia zarządu nie można w żadnym przypadku domniemywać.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosły P. w [...] zarzucając tej decyzji:
1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1) i 2) kpa, poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z [...] lutego 2018 r. pomimo tego, że zaskarżona decyzja winna zostać uchylona;
2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7, 8, 80 oraz 107 § 3 kpa, poprzez zastosowanie normy prawa materialnego do nienależycie ustalonego stanu faktycznego oraz brak wyjaśnienia z jakiego powodu organ odmówił mocy dowodowej dokumentom znajdującym się w aktach sprawy;
3) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 200 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 206 tej ustawy w zw. z § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu, poprzez uznanie, że prawo zarządu nieruchomością można wykazać wyłącznie decyzją o ustanowieniu takiego prawa, zaś inne dokumenty zgromadzone w sprawie nie mogą stanowić dowodu powstania takiego prawa, nawet jeśli z ich treści wynika, że władającym nieruchomością była P. SA;
4) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 80 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, poprzez nieuwzględnienie, iż grunty, które w dniu wejścia w życie ww. ustawy znajdowały się w posiadaniu przedsiębiorstwa państwowego P. przeszły z mocy prawa w zarząd tego przedsiębiorstwa;
5) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 16 ustawy z 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "P." w zw. z art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych, poprzez nieuwzględnienie, że przepisy prawa przewidywały wyposażanie przedsiębiorstwa państwowego przez organ założycielski w środki niezbędne do prowadzenia działalności określonej w akcie prawnym o jego utworzeniu, a przedsiębiorstwo, gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem, zapewniało jego ochronę oraz że z przepisów prawa wynika, iż przedsiębiorstwo państwowe P. gospodarowało wydzielonym mu mieniem Skarbu Państwa, jak również, że mienie P. stanowi wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, w skład którego wchodzą środki będące w dyspozycji P. w dniu wejścia w życie ustawy z 27 kwietnia 1989 r. oraz środki nabyte przez przedsiębiorstwo państwowe P. w toku jego dalszej działalności;
6) naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 34 oraz 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji P., poprzez nieuwzględnienie, że grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu [...] grudnia 1990 r. w posiadaniu P., co do których P. nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie tej ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego P. oraz że grunty takie są wyłączone spod komunalizacji.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację na poparcie podniesionych w niej zarzutów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z 2 września 2019 r. uczestnik postępowania Prezydent Miasta [...] wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej wniósł o oddalenie skargi wskazując, że w całości podziela stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 200 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2016 r., poz. 2147 ze zm., dalej jako "ustawa"). Przepis ten stanowi, że w sprawach stwierdzenia nabycia, z mocy prawa, na podstawie ustawy z 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, z dniem [...] grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali przez państwowe i komunalne osoby prawne oraz Bank [...], które posiadały w tym dniu grunty w zarządzie, niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, nabycie prawa użytkowania wieczystego oraz własności stwierdza w drodze decyzji wojewoda - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa lub wójt, burmistrz albo prezydent miasta - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy.
Zatem, organ może wydać decyzję w tym trybie tylko wtedy gdy objęta wnioskiem o uwłaszczenie nieruchomość w dniu [...] grudnia 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa oraz wnioskodawca legitymował się w tym dniu prawem zarządu do tej nieruchomości.
Po analizie akt sprawy Sąd podzielił ocenę organów, że opisane wyżej przesłanki warunkujące wydanie decyzji uwłaszczeniowej nie zostały w niniejszej sprawie spełnione.
Zaskarżoną decyzją objęto działki nr [...] i nr [...]. Działki te stanowiły wcześniej część nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni 0,2076 ha, objętej księgą wieczystą – wykaz liczba [...] (vide: pismo Prezydenta Miasta [...] z [...] maja 2017 r.). Ze znajdujących się w aktach sprawy zaświadczeń Sądu Rejonowego w [...] z [...] sierpnia 2008 r. i [...] sierpnia 2014 r. wynika, że wykaz liczba [...] stanowi księgę wieczystą zamkniętą z mocy prawa w myśl § 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z [...] lipca 1986 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych założonych przed dniem 1947 r. oraz utraty mocy prawnej niektórych takich ksiąg (Dz. U. Nr 28, poz. 141). Z zaświadczeń tych wynika również, że prawo własności przedmiotowej nieruchomości przysługiwało osobie fizycznej (W. L.).
Nie można zatem potwierdzić, że objęta wnioskiem o uwłaszczenie nieruchomość stanowiła w dniu [...] grudnia 1990 r. własność Skarbu Państwa. Podstawy takiego ustalenia, na co trafnie wskazały organy, nie może również stanowić wypis z rejestru gruntów, sporządzony według stanu na dzień [...] października 2005 r., zgodnie z którym jako właściciel przedmiotowej nieruchomości wskazany został Skarb Państwa. Zapisy w ewidencji gruntów mają bowiem wyłącznie charakter informacyjno-techniczny i są pochodnymi informacji o gruntach i właścicielach wynikających z wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych lub umów sporządzonych w formie aktu notarialnego.
W oparciu o zebraną dokumentację nie można również potwierdzić aby w sprawie spełniona została druga przesłanka zawarta w art. 200 ust. 1 ustawy, tj. aby wnioskodawcy w dniu [...] grudnia 1990 r. przysługiwało prawo zarządu do przedmiotowej nieruchomości.
Rację ma organ odwoławczy, że w rozumieniu ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1985 r., Nr 22, poz. 99) prawo zarządu mogło zostać ustanowione tylko w ściśle określony sposób, przede wszystkim zaś w drodze decyzji organu administracji lub ściśle określonych umów o przekazaniu nieruchomości pomiędzy państwowymi jednostkami organizacyjnymi. Samo faktyczne władanie gruntem nie determinuje w sposób konieczny istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu.
Wykazanie zarządu przez państwowe i komunalne osoby prawne następuje w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120, ze zm., dalej jako "rozporządzenie"). W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia, wojewoda lub organ wykonawczy gminy stwierdza fakt przysługiwania państwowym osobom prawnym zarządu w dniu 5 grudnia 1990 r. na podstawie co najmniej jednego z wymienionych w pkt 1-10 dokumentów. Jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których mowa w ust. 1, można stwierdzić dotychczasowe prawo zarządu do nieruchomości na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). Jednakże, w trybie tego ostatniego przepisu można dowodzić istnienia prawa zarządu jedynie wtedy, gdy uprzednio prawo zarządu nieruchomości było ustanowione, lecz nie zachowały się dokumenty stwierdzające tę okoliczność.
W niniejszej sprawie skarżący nie przedstawił ani decyzji, ani umowy, ani żadnego z dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia z 10 lutego 1998 r., które potwierdzałyby, że przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w jego zarządzie czy użytkowaniu. Ma to w niniejszej sprawie decydujące znaczenie, gdyż o zarządzie lub użytkowaniu nie świadczy samo przeznaczenie gruntu lub wykorzystywanie gruntu pod infrastrukturę kolejową. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wielu orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz w uchwale NSA z 27 lutego 2017 r., sygn. akt I OPS 2/16. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów przyjął, że: "Pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa P. bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.)".
W uzasadnieniu tej uchwały NSA wskazał, że od czasu uchylenia ustawą z 1960 r. o [...] rozporządzenia Prezydenta RP z 1926 r. (ze zmianami) o utworzeniu przedsiębiorstwa "P.", nie został uchwalony żaden akt prawny przyznający P. nabycie prawa zarządu ex lege.
Natomiast wyroki NSA, na które powołano się w skardze, przedstawiają odosobniony pogląd w orzecznictwie sądów administracyjnych, którego to poglądu sąd w składzie orzekającym nie podziela. Podgląd wyrażony w tych wyrokach jest też sprzeczny z ww. uchwałą z 27 lutego 2017 r., sygn. akt I OPS 2/16.
Sąd w pełni podziela natomiast stanowisko przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych, że o tytule prawnym do konkretnie oznaczonej nieruchomości nie mogą stanowić akty ogólne regulujące status przedsiębiorstwa w sytuacji, gdy nie zostało ustalone, aby zostały wydane decyzje uprawnionych organów państwowych o przekazaniu nieruchomości w zarząd lub użytkowanie przedsiębiorstwa. Akty regulujące status prawny przedsiębiorstwa P. oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych i nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości, lecz mogły tylko stanowić podstawę do podejmowania aktów indywidualnych dotyczących poszczególnych składników mienia ogólnonarodowego.
W niniejszej sprawie P. nie wykazało, aby dysponowało takim indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji administracyjnej, czy w formie umowy. W świetle art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami dla nabycia prawa użytkowania wieczystego z mocy prawa decydujące znaczenie ma stan prawny i faktyczny dotyczący tego mienia istniejący w dniu [...] grudnia 1990 r.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi uznać trzeba, że zasadnie organy przyjęły, że nawet legitymowanie się przez skarżącego decyzją w przedmiocie ustalenia opłaty rocznej za zarząd nieruchomości nie jest wystarczającym dowodem potwierdzającym istnienie tego uprawnienia, jeżeli w takiej decyzji nie ma żadnej informacji o ustanowieniu tego prawa na rzecz danego podmiotu.
Sąd przychyla się do argumentacji organów, jednocześnie wskazując, że jest to pogląd ugruntowany zarówno w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych. W powołanym w zaskarżonej decyzji wyroku z 22 listopada 1999 r., sygn. akt U 6/99, oraz w wyroku z dnia 9 kwietnia 2002 r., sygn. akt U 10/00, (OTK 2001 r., nr 3, poz. 55) Trybunał Konstytucyjny zasadnie stwierdził, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa zarządu jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Inne rozumienie przepisów rozporządzenia w powyższym zakresie oznaczałaby niezgodność rozporządzenia z delegacją ustawową zawartą w art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a tym samym z art. 92 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK 570/07 (LEX nr 505282) zajął stanowisko, że pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 22 listopada 1999 r., sygn. akt U 6/99, który dotyczył stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości na rzecz spółdzielni, należy odnieść jako prawidłowy również do warunków stwierdzenia prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych. Powyższe stanowisko sąd w składzie orzekającym w całości podziela. Skoro zatem decyzja z [...] grudnia 1986 r. ustalająca opłatę roczną za zarząd nieruchomością w żaden sposób nie powołuje się, ani nie nawiązuje, do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu, to nie może stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu. Zaprezentowane w niniejszej sprawie stanowisko Sądu zostało wyrażone także w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 651/11, z 10 września 2014 r., sygn. akt I OSK 204/13 oraz WSA w Warszawie z 7 września 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1288/10, WSA w Warszawie z 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2098/05 (dostępne w bazie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec powyższego, za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 200 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. w związku z § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r., art. 80 ustawy z 29 kwietnia 1985 r., art. 16 ustawy z 27 kwietnia 1989 r., art. 34 oraz 34a ustawy z 8 września 2000 r., a także art. 138 § 1 pkt 1 i 2 kpa.
Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 7, art. 8, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy administracji z urzędu podjęły wszelkie niezbędne czynności dla wyjaśnienia, czy zachowała się jakakolwiek decyzja ustanawiająca prawo zarządu dla skarżącego. Dokonały ustaleń również co do wyjaśnienia kwestii czy Skarbowi Państwa przysługiwało w dniu [...] grudnia 1990 r. prawo własności w stosunku do spornej nieruchomości. Przeprowadzona przez organy ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego nie ma cech dowolności i nie narusza zasady pogłębiania zaufania do organów władzy publicznej. Przyjęte przez organy stanowisko zostało należycie uzasadnione, poprzez wskazanie dowodów, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcia oraz przyczyn, dla których organy nie podzieliły podnoszonej przez skarżącego argumentacji, wyjaśniając przy tym również podstawę prawną wydanych decyzji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło