II SA/Rz 1115/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi R. W. na postanowienie Wojewody z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego R. W. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody [...] (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] sierpnia 2019 r. [...], stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wydanie postanowienia poprzedziło postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: Decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], Starosta Powiatu [...] (dalej: "Starosta" lub "organ I instancji") ograniczył sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działki nr 201/1, 263 i 345, stanowiących własność RW (dalej: "skarżącego"), poprzez udzielenie P S.A. z/s w [...] zezwolenia na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie linii elektroenergetycznej kablowej ziemnej średniego napięcia. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w nadesłanych aktach administracyjnych, decyzja została wysłana na adres zamieszkania skarżącego i doręczona dorosłemu domownikowi w dniu 3 czerwca 2019 r. W dniu 27 czerwca 2019 r. skarżący złożył w siedzibie organu I instancji odwołanie od opisanej wyżej decyzji Starosty Powiatu [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...], Wojewoda [...] odmówił przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania. Z kolei postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.", Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...]. Organ podał, że decyzję organu I instancji doręczono skarżącemu w dniu 3 czerwca 2019 r., to czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 17 czerwca 2019 r. Skarżący wniósł odwołanie dopiero w dniu 26 czerwca 2019 r., a zatem z uchybieniem ww. terminu. W świetle wydanego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, okoliczność ta obligowała organ odwoławczy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, RW wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 134 w zw. z art. 58 k.p.a. poprzez przedwczesne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy w sytuacji osobistej i rodzinnej należało upatrywać przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu, a organ poprzestał na stwierdzeniu, że przesłanki do przywrócenia terminu nie zostały spełnione; 2. art. 134 w zw. z art. 58 k.p.a. poprzez stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji, w której skarżący wykazał, że nie było w jego działaniu zawinienia skutkującego uchybieniem terminu, a to z uwagi na: – brak osobistego podjęcia decyzji, – podjęcie decyzji przez będącą w połogu żonę skarżącego, której stan i zaabsorbowanie opieką na córką doprowadziło do sytuacji, w której zapomniała powiadomić męża o podjęciu decyzji, – zaawansowanie prac rolnych prowadzonych przez skarżącego w czasie doręczania decyzji, co powodowało stałą nieobecność skarżącego w domu, a w konsekwencji utrudniało powzięcie wiedzy o treści decyzji i samym jej doręczeniu 3. art. 58 § 1 k.p.a. przez niezasadną odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania poprzedzoną przyjęciem, że uchybienie skarżącego w dokonaniu czynności w terminie nastąpiło z jego winy, podczas gdy organ dysponował wiedzą, że to nie skarżący odebrał decyzję, a to wyklucza przyjęcie jego winy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2167 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 2325 zwana dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Poddawszy zaskarżone postanowienie ocenie legalności w granicach wyżej opisanych, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie nie tylko z przyczyn w niej podanych, ale też tych, które Sąd uwzględnił z urzędu. Na wstępie należy podać, że wyrokiem z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. akt II SA/Rz 1114/19 uchylił postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że wydanie zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu na podstawie art. 134 K.p.a. było co najmniej przedwczesne, o ile konieczne wobec prowadzenia postępowania w przedmiocie przewrócenia terminu do wniesienia odwołania. W orzecznictwie przyjmuje się, że wadliwym jest postanowienie organu o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, kiedy strona wnosi o przywrócenie tego terminu. Zauważyć należy, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania organ zobligowany jest rozpoznać, a wydane w tej sprawie postanowienie jest postanowieniem ostatecznym, to wyłączona jest możliwość wydania odrębnego postanowienia na podstawie art. 134 K.p.a., stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, które również jest postanowieniem ostatecznym (por. wyrok NSA z 24.09.2008 r. sygn. akt I OSK 1490/07, wyrok WSA w Krakowie z 19.06.2019 r. sygn. akt II SA/Kr 436/19 i powołane tam wyroki - wszystkie dostępne na str. cbosa). Sądowi znane są też i odmienne poglądy, nie mniej aktualnie wcześniej przytoczone orzecznictwo jest dominujące i przekonujące. Skład orzekający również opowiada sie za poglądem, że prowadzenie postępowania na skutek wniosku o przywrócenie terminu i wydanie postanowienia na podstawie art. 59 § 2 K.p.a. ostatecznie kończy postępowanie odwoławcze. Z tej przyczyny zbędnym jest określenia wskazań dla dalszego prowadzenia postępowania na podstawie art. 134 K.p.a. Mając na względzie fakt, że wyrokiem z dnia 4 czerwca sygn. akt II SA/Rz 1114/19 Sąd uchylił postanowienie o odmowie przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, to już tylko ten powód jest wystarczający, aby uchylić zaskarżone postanowienie wobec naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Orzeczenie o kosztach znajduje uzasadnienie w art. 200 P.p.s.a. Sąd orzekał w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie 3 P.p.s.a.