IV SA/Po 605/19

WyrokWSA w Poznaniu2019-12-05

Skład orzekający: Monika Świerczak, Maciej Busz, Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o przyznaniu zasiłku celowego w określonej kwocie, narusza przepisy postępowania administracyjnego i materialnego, w szczególności poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, niepełne uzasadnienie oraz przekroczenie granic uznania administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i przyznały zasiłek celowy, uwzględniając możliwości finansowe organu oraz ograniczony charakter tego świadczenia jako dofinansowania. Organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a ewentualne uchybienia proceduralne nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący M. S. zwrócił się o przyznanie zasiłku celowego na zakup materiałów budowlanych, opłacenie rachunków i zakup obuwia. Organ I instancji przyznał część wnioskowanej kwoty, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę, zarzucając niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, niepełne uzasadnienie i zbyt niską kwotę przyznanego świadczenia. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Walocha po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę w całości M. S. wnioskiem z dnia [...] lutego 2019r. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o pomoc finansową w formie zasiłku celowego na zakup 3 rolek papy dachowej, 10 litrów kleju na zimno do klejenia papy, 1 paczki gwoździ, listew bocznych do obróbki dachu, opłacenie bieżącego rachunku za energię elektryczną, wodę i ścieki, dopełnienie butli gazowej oraz na zakupu obuwia. Decyzją z dnia [...] marca 2019r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...], na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2018r. poz. 1508) oraz § 1 pkt 1 lit. a Rozporządzenia Rady Ministrów z 11 lipca 2018r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodów oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przyznał [...] M. S. zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na dofinansowanie do zakupu 3 rolek papy dachowej, 10 litrów kleju na zimno do klejenia papy, 1 paczki gwoździ, listew bocznych do obróbki dachu, doładowania energii elektrycznej, uzupełnienia butli gazowej, bieżącej opłaty rachunku za wodę i ścieki oraz zakupu obuwia wiosennego. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji podał, że wnioskodawca spełnia kryterium dochodowe wynoszące dla osoby samotnie gospodarującej [...] zł miesięcznie. Pomoc przyznano z uwagi na niepełnosprawność. Od powyższej decyzji [...] M. S. złożył odwołanie zwracając się z prośbą o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując, że łączna kwota wydatków na zakup materiałów budowlanych jest wyższa niż przyznane świadczenie na ten cel. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] maja 2019r. zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w oparciu o rodzinny wywiad środowiskowy organ ustalił jego sytuację rodzinną, mieszkaniową, finansową, zdrowotną uzasadniającą przyznanie zasiłku celowego. [...] M. S. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, nie posiada nikogo na swoim utrzymaniu i nie ma żadnego źródła dochodu, prócz przyznanego zasiłku stałego w wysokości [...] zł miesięcznie. Zgodnie z Orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] kwietnia 2018r. nr [...] [...] M. S. został zaliczony do osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym do dnia [...] kwietnia 2023 roku i z tego tytułu posiada uprawnienia do otrzymywania zasiłku stałego w pełnej wysokości. Jego dochód w miesiącu styczniu 2019r., tj. w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o pomoc stanowi zatem zasiłek stały w wysokości [...] zł miesięcznie. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że Strona nie przekracza kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, a zatem są podstawy do przyznania zasiłku celowego na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W aktach sprawy znajduje się faktura o numerze [...] za zakup energii elektrycznej z dnia [...] lutego 2019r. w wysokości [...] zł. oraz faktura numer [...] w kwocie [...]zł za zużycie wody i odprowadzenie ścieków. Ponadto w aktach sprawy znajdują się oferty materiałów potrzebnych do remontu ze sklepu [...]. W związku z powyższym organ pierwszej instancji przyznał następującą pomoc finansową: kwota [...]zł stanowi dofinansowanie do zakupu 3 rolek papy dachowej, kwota [...]zł stanowi dofinansowanie do zakupu kleju na zimno do klejenia papy, kwota [...]zł stanowi dofinansowanie do zakupu gwoździ, kwota [...]zł na dofinansowanie do zakupu listew bocznych do obróbki dachu, kwota [...]zł do doładowania energii elektrycznej, kwota [...]zł na uzupełnienie butli gazowej, kwota [...]zł na dofinansowanie rachunku za wodę i ścieki oraz kwota [...]zł na dofinansowanie zakupu obuwia wiosennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreślało, że świadczenie z pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego ma charakter uznaniowy. W takim przypadku organ ma obowiązek przeprowadzić wszechstronne postępowanie wyjaśniające i rozważyć wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, tak aby rozstrzygnięciu nie można zarzucić dowolności. Organ nie ma jednak obowiązku spełnienia każdego żądania osoby ubiegającej się o pomoc, gdyż uwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych oznacza z jednej strony uwzględnienie sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej świadczeniobiorcy, z drugiej zaś uwzględnienie możliwości finansowych organu pomocy. Skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję organu II instancji. Kwestionował wysokość przyznanego zasiłki celowego wskazując, że doładował licznik energii elektrycznej na kwotę [...]zł na dowód czego załączył dowód zapłaty. Podnosił, że decyzję wydano bez udziału strony, bez możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz SKO nie odniosło się do wniesionego odwołania. W ocenie skarżącego przyznana pomoc jest iluzoryczna. Skarżący podniósł, że otrzymał zbyt niską kwotę zasiłku celowego, która nie wystarczyła żeby pokryć wszystkie wnioskowane cele. Skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja narusza zasadę prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa, ponadto narusza art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 88 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu pismem z dnia [...] listopada 2019 r. podtrzymując w całości stanowisko skargi wskazał, że nie zgadza się z ustaleniami organu I i II instancji. Podkreślał, że w zaskarżonych decyzjach nie odniesiono się do przedłożonego przez stronę rachunku za energię elektryczną na kwotę [...]zł. Organ błędnie zakwalifikował jako fakturę za zakup energii wezwanie do zapłaty za zaległe odsetki w kwocie [...]zł. Nieprawidłowo wyliczono koszty zakupu materiałów na remont dachu. Przyznane środki nie wystarczą na ich zakup. Niezbędny jest także koszt dowozu materiałów w wysokości [...] zł. Nadto skarżący uzyskał decyzją z [...] listopada 2019r. kwotę [...]zł na zakup papy dachowej asfaltowej, o jaka wnioskował w przedmiotowej sprawie jako odpowiednią, z czego wynika, że ustalenia organu zawarte w zaskarżonej decyzji są nieprawidłowe. Nadto organ w zaskarżonej decyzji nie ustosunkował się do twierdzeń skarżącego, co uchybia art. 8 k.p.a. i art. 11 k.p.a. i stanowi zaniechanie uzasadnienia decyzji uznaniowej w sposób przekonujący. Zdaniem skarżącego organ powinien także wykazać niemożność uwzględnienia wniosku skarżącego z uwagi na możliwości pomocy społecznej. Nie wskazano ilu wnioskodawców wystąpiło do organu o pomoc społeczną. Najistotniejszym błędem jest nierzetelne, niepełne zbadanie okoliczności spawy i nieuwzględnienie wszystkich dowodów. Skarżący znajduje się w trudnej sytuacji życiowej z uwagi na niepełnosprawność i niezdolność do pracy, utrzymuje się zasiłku stałego, zatem każda złotówka jest dla niego niezwykle ważna, a kwoty których się domaga związane są z pilną i niezbędną potrzebą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2315), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym wskazać należy, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami i powołaną podstawą prawną. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena prawidłowości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2019 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] marca 2019 r. przyznającej skarżącemu zasiłek celowy w wysokości [...] zł. W świetle zgromadzonych akt sprawy organy I i II instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy wystarczający do wydania zaskarżonych decyzji, który to stan faktyczny Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznaje za własny i czyni podstawą do dalszych rozważań. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Artykuł 8 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Natomiast zgodnie z art. 9 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa Z przepisu art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2018r., poz. 1508, dalej u.p.s.) wynika, iż zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zaznaczyć trzeba, że decyzja o przyznaniu lub odmowie przyznania zasiłku celowego ma charakter decyzji uznaniowej. Taki charakter decyzji oznacza, że organ administracji ma swobodę decyzyjną, co do ustalenia treści decyzji uznaniowej, związaną z realizowaniem określonej w zakresie przedmiotu decydowania, polityki państwa. Kontrola sądu administracyjnego, prowadzona z punktu widzenia legalności decyzji administracyjnych, jest w stosunku do takich decyzji ograniczona. Sprowadza się bowiem do zbadania, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności, a zatem, czy prowadząc postępowanie w sprawie organ ją rozpoznający nie uchybił przepisom art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. oraz czy organ w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i czy po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu owego materiału dokonał prawidłowej oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania określonego uprawnienia i zakresu owego uprawnienia. Istotne znaczenie przy tym ma uzasadnienie wydanej przez organ decyzji rozstrzygającej sprawę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 1794/10 dostępny na http://cbois.nsa.gov.pl). W przypadku rozstrzygnięć podejmowanych w trybie uznania administracyjnego kontroli sądowej podlega jedynie to, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo prowadzonym postępowaniem z zachowaniem procedury administracyjnej, zwłaszcza szczegółowym ustaleniem stanu faktycznego. Natomiast ocena pod kątem kryteriów słuszności i celowości prowadzona jest wyłącznie w zakresie - czy organy administracji nie przekroczyły granicy uznania administracyjnego. Oczywistym jest, że podejmowanie decyzji opartych na uznaniu administracyjnym nie może oznaczać dowolności i arbitralności. Zakres uznania wyznaczony jest zawsze normami kompetencyjnymi, przepisami o postępowaniu administracyjnym i przepisami prawa materialnego. Wydając decyzje o charakterze uznaniowym, organ jest związany nie tylko przepisem, ale i celem określonej regulacji. Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale jednocześnie nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2009 r., I OSK 1535/08). Z powyższego wynika, że w przypadku decyzji uznaniowych jeszcze większą wagę, niż w przypadku decyzji nie mających charakteru uznaniowego, ma prawidłowe przeprowadzenie postępowania administracyjnego, a w szczególności pełne i precyzyjne ustalenie stanu faktycznego, a następnie wszechstronne uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Istotnym składnikiem prawidłowo wydanej decyzji jest bowiem jej uzasadnienie. Powinno ono w sposób wyczerpujący informować stronę o motywach, którymi kierował się organ rozstrzygając sprawę. Strona może, bowiem skutecznie bronić swych interesów tylko w sytuacji, gdy znane są jej przesłanki powziętej decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji składa się z uzasadnienia faktycznego, zawierającego w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, a także przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił mocy dowodowej oraz uzasadnienia prawnego zawierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów, które zadecydowały o treści decyzji. Organ musi, zatem zająć stanowisko wobec całego materiału dowodowego oraz uzasadnić jasno i należycie swoje zdanie, w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji ustalenia okoliczności faktycznych, mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia wiąże się także z wyrażoną w art. 11 k.p.a. zasadą przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do dołożenia szczególnej staranności w uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć, zwłaszcza tych, które nakładają na strony określone nakazy lub zakazy. Chodzi, więc o to, aby adresaci tych decyzji wykonali nałożone na nich obowiązki bez zbędnej zwłoki nie w obliczu groźby użycia środków przymusu, ale w przekonaniu, że nałożony na nich obowiązek jest zgodny z prawem. Innymi słowy, strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji, bowiem w przeciwnym wypadku nie mają one możliwości obrony swoich słusznych interesów przed organem odwoławczym, jak i przed sądem administracyjnym (J. Zimmermann, glosa do wyroku NSA z dnia 19 czerwca 1997 r., V SA 1512/96, OSP 1998, z. 2, poz. 29). Bezspornym w rozpoznawanej sprawie pozostaje, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania żądanego świadczenia z pomocy społecznej. Dochodem strony w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku, tj. styczniu 2019r. był zasiłek stały w pełnej przysługującej przepisami wysokości tj. [...] zł. Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 lipca 2018 roku w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej paragraf 1 pkt 1 lit "a" ustala się kryterium dla osoby samotnie gospodarującej w wysokości [...] zł. Żaden z organów administracji w niniejszej sprawie nie kwestionował zasadności wnioskowanego przez skarżącego zasiłku celowego. Wyrazem tego była decyzja Prezydenta przyznająca mu zasiłek celowy w kwocie [...]zł. Kwestią sporną pozostaje natomiast w świetle treści odwołania i skargi wysokość przyznanego skarżącemu zasiłku celowego. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 2 sierpnia 2012r., sygn. I OSK 407/12, iż wydając decyzję z zakresu pomocy społecznej organ winien kierować się przesłankami ustawowymi, w tym między innymi wskazaniami zawartymi w art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s. stanowiącymi, iż rodzaj i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy winny zostać uwzględnione, jeśli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Wobec bowiem ograniczonych środków finansowych organ nie jest w stanie zaspokoić wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc w zgłaszanej przez nie wysokości. Musi zatem przyjąć obiektywne kryteria, według których dokonuje rozdziału środków finansowych. Wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia, uzależnione są więc od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Sąd wskazuje, że skarżący otrzymuje już zasiłek stały. Sądowi z urzędu także wiadomo, że skarżący niejednokrotnie wnioskował i otrzymywał zasiłki celowe. Gospodarując ograniczonymi środkami finansowymi, organ pomocy społecznej nie może dopuścić, do sytuacji, w której jeden podopieczny otrzymuje kilka świadczeń i to w wysokości przez niego oczekiwanej, a inny, z powodu ww. ograniczeń, takiej pomocy nie otrzyma. Nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut, że w decyzji organów nie wskazano dowodów, z których wynika niemożność organu w przyznaniu wnioskowanego świadczenia w całości poprzez brak dokładnego wyliczenia liczby potrzebujących, wysokości środków jakie organ może przeznaczyć na pomoc społeczną w danym okresie. W ocenie skarżącego okoliczności te są niezbędne dla prawidłowego uzasadniania uznaniowej decyzji przyznającej świadczenie. Okolicznością znaną Sądowi z urzędu jest, że środki finansowe jakimi dysponują organy nie zabezpieczają większości niezbędnych potrzeb osób uprawnionych. Potwierdza to także uzasadnienie decyzji z [...] listopada 2019r. o przyznaniu skarżącemu kolejnego zasiłku celowego, dołączonej do uzupełnienia skargi przez pełnomocnika skarżącego, w której wskazano, że w roku 2019r. budżet przeznaczony na zasiłki i pomoc w naturze wynosi [...] zł , co miesięcznie wynosi [...] zł. Organ posiadając ograniczoną wysokość środków dokonuje ich podziału w ten sposób, że zapewnia najbardziej pilne i niezbędne potrzeby jak największej liczby potrzebujących. Niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powyższych okoliczności w takim stopniu uszczegółowienia jak tego oczekiwałby skarżący nie oznacza wadliwości decyzji uznaniowej skutkującej jej uchyleniem. Przy czym podkreślić należy, że jest to kolejna pozytywna decyzja w przedmiocie zasiłku celowego przyznająca skarżącemu środki na dofinansowanie niezbędnych potrzeby życiowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że organy pomocy społecznej są wobec tego upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. W ramach pomocy społecznej nie jest zatem możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet uzasadnionych, potrzeb osób uprawnionych do świadczeń (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt l OSK 1464/06 – Lex nr 299415; z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt l OSK 624/07 – Lex nr 500091 oraz dnia 21 grudnia 2005 r. sygn. akt I OSK 658/05 – Lex nr 502005). Podkreślić przy tym należy, że w przedmiotowej sprawie organ rozpoznał wniosek skarżącego w całości i przyznał środki na dofinansowanie poszczególnych zawnioskowanych celów adekwatnie do wysokości rachunków za energię elektryczną w wysokości [...] zł, za wodę i ścieki [...] zł, za gaz [...] zł oraz pozostałą kwotę na materiały budowlane - zakup 3 rolek papy ([...] zł.), kleju ([...] zł), gwoździ ([...] zł), listew ([...] zł.), obuwia ([...] zł) uwzględniając przy tym możliwości finansowe organu. Podkreślić bowiem należy, że z treści art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, że celem pomocy społecznej nie jest pełne finansowanie wszystkich potrzeb uprawnionych, ale jedynie ich dofinansowanie, wspieranie osób w wysiłkach zmierzających do zaspokajania niezbędnych potrzeb, nawet osób niepełnosprawnych mających problemy z podjęciem pracy. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, zatem możliwości zarobkowania są ograniczone, ale nie wykluczone. Nadto przedmiotowa decyzja nie jest pierwszą i ostatnia, która uwzględniła wniosek skarżącego o pokrycie kosztów papy i kleju. Także w decyzji z [...] listopada 2019r. organ przyznał kolejne [...] zł na ten konkretny cel. W ocenie Sądu organy prawidłowo ustaliły wysokość przyznanego zasiłku celowego na podstawie całego zebranego materiału dowodowego. W aktach znajduje się rachunek za prąd dołączony przy sporządzaniu wywiadu środowiskowego opiewającego na kwotę [...]zł, w tym [...] zł z tytułu odsetek za nieterminową zapłatę. Zasadnie organy uwzględniły wysokość tego rachunku przy wyliczaniu kwoty zasiłku celowego obejmującego wszystkie zawnioskowane pozycje. Zarzut, że skarżący przedstawił rachunek na kwotę [...]zł został zgłoszony dopiero w skardze do Sądu, zatem nie może świadczyć o nienależytym zebraniu pełnego materiału dowodowego w tej konkretnej sprawie i nie ustosunkowaniu się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu. Zebrane akta sprawy nie potwierdziły zarzutu, że przyznana kwota [...]zł na dofinansowanie rachunku na prąd stanowi rozliczenie odsetek za zwłokę, skoro skarżący przy wywiadzie środowiskowym przedstawił rachunek za prąd właśnie w wysokości [...] zł., w tym [...] zł z tytułu odsetek. Nadto przedstawił rachunek za wodę i ścieki na kwotę [...]zł. Rachunek za prąd w wysokości [...] zł został ujęty w decyzji z [...] listopada 2019r., zatem wnioskować można, że przedmiotowe postępowania nie obejmowało wniosku o pomoc w tym zakresie w kwocie [...]zł, tylko stanowiło element materiału dowodowego w kolejnym postępowaniu o przyznanie zasiłku celowego zainicjowanego przez skarżącego. Nadto w aktach sprawy znajdują się informacje o zawnioskowanych materiałach budowlanych do remontu dachu, ich cenach i wydajności. W ocenie Sądu przyznane środki na powyższy cel wynikają z przewidywanych i uzasadnionych kosztów zakupu i jak wskazano powyżej służą dofinansowaniu tych potrzeb, a nie ich zaspokojeniu w całości. Ustalenie ceny jednej rolki papy na podstawie ceny ze strony internetowej sklepu [...] wskazuje na to, że w tej cenie realne było zakupienie rolki papy. Bez względu na średnią cenę rolki papy określonego rodzaju, organ nie ma obowiązku przyznania zasiłku celowego w pełnej kwocie. Przy czym jak wskazano powyżej środki przyznane na zakup materiałów na remont dachu w zaskarżonej decyzji nie są jedynymi jakie skarżący uzyskał na ten cel z pomocy społecznej, w tym także w kolejnej decyzji z [...] listopada 2019r. przywołanej przez pełnomocnika skarżącego. Niezasadny w świetle akt sprawy jest także zarzut nienależytego zapewnienia skarżącemu udziału w postępowaniu, zwłaszcza pierwszoinstancyjnym. Skarżący w trybie art. 10 § 1 k.p.a. został poinformowany o zebranych aktach sprawy, umożliwiono mu zapoznanie się z nimi, co potwierdził własnoręcznym podpisem (karta w aktach adm. I inst.). W istocie można mówić o naruszeniu art. 10 § 1 k.p.a. przed organem II instancji, gdzie po przekazaniu odwołania organ bez pouczenia o treści art. 10 § 1 k.p.a. wydał zaskarżoną decyzję. Jednak uchybienie to by mogło skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji musiałoby mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu zarzucona wada postępowania odwoławczego takiego wpływu na wynik sprawy skutkujący koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji nie miała. Zdaniem Sądu przyznany zasiłek celowy uwzględnia wszystkie zgłoszone i udokumentowane potrzeby skarżącego, tj. zakup energii, wody i odprowadzanie ścieków, gazu do butli gazowej, butów i materiały na remont dachu. Podsumowując, Sąd podkreśla, że zasiłek celowy jest jedynie dofinansowaniem i nie musi pokrywać całości wydatków. W niniejszej sprawie organy administracji nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, gdyż podjęły wszelkie wymagane przez ustawę o pomocy społecznej niezbędne działania do ustalenia stanu faktycznego niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji. Zaskarżona decyzja mimo, że została sformułowana w dość lakoniczny sposób zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 § 3 k.p.a. jej uchylenie jedynie w celu bardziej szczegółowego uzasadnienia nie doprowadziłoby do zmiany zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić, jak Sąd orzekł w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło