III SA/Po 783/19
WyrokWSA w Poznaniu2020-01-03
Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Małgorzata Górecka, Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było uzasadnione w sytuacji, gdy organ powołał się na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie, nie wykazując faktycznego zawarcia umów o dofinansowanie?Ratio decidendi
Pozostawienie protestu bez rozpatrzenia z powodu wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie jest nieuzasadnione, jeśli organ nie udowodnił faktycznego wydatkowania środków, co następuje dopiero z chwilą zawarcia umów o dofinansowanie lub wydania decyzji o dofinansowaniu. Samo umieszczenie projektu na liście rankingowej nie jest równoznaczne z wyczerpaniem alokacji.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła protest przeciwko informacji o niezakwalifikowaniu jej projektu do dofinansowania z powodu wyczerpania puli środków. Organ pozostawił protest bez rozpatrzenia, powołując się na art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej. Skarżąca zarzuciła naruszenie tego przepisu, wskazując, że sama lista rankingowa nie dowodzi wyczerpania alokacji. Sąd uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zasądził od Zarządu Województwa na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 03 stycznia 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi A. Z. na informację Zarządu Województwa z dnia [...] października 2019r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia protestu bez rozpoznania I. stwierdza, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia; II. zasądza od Zarządu Województwa na rzecz skarżącej kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] października 2019r. Dyrektor Departamentu Wdrażania Europejskiego Funduszu Społecznego Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] poinformował skarżącego, że jego wniosek złożony w konkursie w wyniku zakończenia prac Komisji Oceny Projektów uzyskał łącznie 124 punkty, jednak nie został zakwalifikowany do dofinansowania ze względu na wyczerpanie puli środków przewidzianych w ramach przedmiotowego konkursu.
Skarżący wniósł protest pismem z dnia [...] października 2019r.
Pismem z dnia [...] października 2019r. Dyrektor Departamentu Polityki Regionalnej Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] poinformował skarżącego, że jego protest pozostawia bez rozpatrzenia.
Organ powołał się przy tym na przepis art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności realizowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018r., poz. 1431 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem w przypadku, gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej zostanie wyczerpana kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach działania, a w przypadku gdy w działaniu występują poddziałania – w ramach poddziałania właściwa instytucja, do której wpłynął protest, pozostawia go bez rozpatrzenia, informując o tym na piśmie wnioskodawcę, pouczając jednocześnie o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 61.
Zarząd Województwa pozostawia bez rozpatrzenia protesty złożone w ramach konkursu nr [...] na podstawie uchwały Zarządu Województwa z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w sprawie pozostawienia bez rozpatrzenia protestów w ramach konkursu nr [...] w związku z wyczerpaniem alokacji w Działaniu 8.2 [...] Osi Priorytetowej 8 Edukacja [...] Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020.
W skardze do WSA w Poznaniu strona – reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła naruszenie art. 66 ustawy wdrożeniowej poprzez bezpodstawne przyjęcie, że w chwili wydawania zaskarżonej decyzji spełniona została przesłanka pozostawienia protestu bez rozpatrzenia wynikająca z wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie w ramach działania .
Skarżący przywołując linię orzeczniczą sądów administracyjnych wskazał, że słusznie uznaje ona, że sama lista rankingowa wniosków nie stanowi sposobu udokumentowania wyczerpania alokacji na Działanie lub poddziałanie. Umieszczenie projektu na liście projektów wybranych do dofinansowania nie stanowi wiążącego przyrzeczenia (zobowiązania) zawarcia umowy o dofinansowanie zawarcia umowy o dofinansowanie. A tylko wówczas można przyjąć, że umieszczenie na liście jest równoznaczne z rozdysponowaniem kwoty przeznaczonej na dofinansowanie. Strona stwierdziła, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było niezasadne oraz wniosła o przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Zgodnie z art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy z 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (ustawa wdrożeniowa) w przypadku gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej zostanie wyczerpana kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach działania, a w przypadku gdy w działaniu występują poddziałania - w ramach poddziałania.
Interpretacja pojęcia "wyczerpania kwoty" była przedmiotem licznych orzeczeń sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego. Obecnie przeważa pogląd, że wyczerpanie alokacji, o którym mowa w art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, to faktyczne wyczerpanie środków, będące konsekwencją zawarcia umowy o dofinansowanie lub wydania decyzji o dofinansowaniu, które zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowią podstawę dofinansowania projektu. Takie rozumienie pojęcia wyczerpania alokacji umożliwia precyzyjne ustalenie, czy w sprawie doszło do faktycznego wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów, a zatem, czy organ, pozostawiając protest bez rozpatrzenia, prawidłowo zastosował art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy. Samo umieszczenie projektu na liście, o której mowa w art. 46 ust. 4, nie oznacza, że projekt ten będzie realizowany i że środki przeznaczone na jego realizację zostały już wyczerpane. Użyte w art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej sformułowanie "wyczerpanie" w odniesieniu do środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów oznacza ich faktyczne zużycie, nie zaś jedynie potencjalną możliwość ich wydatkowania (por. orzeczenia: z 13 marca 2018r., sygn. akt II GSK 267/18; wyrok z 27 lutego 2018r., sygn. akt II GSK 152/18; sygn. akt I GSK 159/18, wyrok z 5 kwietnia 2018r., sygn. akt I GSK 156/18 ). Samo tylko sporządzenie listy rankingowej nie oznacza jeszcze wiążącego rozdysponowania środków przeznaczonych na dofinansowanie. Umieszczenie projektów na liście stanowi jedynie potencjalną możliwość ich wydatkowania i tak zdaniem Sądu należy ocenić rozdysponowanie tej kwoty na poszczególne wnioski w chwili podjęcia uchwały przez Zarząd Województwa zatwierdzającej listę projektów do dofinansowania na podstawie wskazanego przepisu, co nie oznacza, że projekty umieszczone na tej liście w istocie będą realizowane i że środki przeznaczone na ich realizację zostały już wyczerpane. W toku są bowiem procedury związane z przydzielaniem środków. Ponadto podmioty, które znalazły się na liście rankingowej mogą jeszcze zrezygnować z ubiegania się o przyznanie środków.
Dopiero podpisanie umów o dofinansowanie rodzi stan zobowiązania ze strony organu i korzystającego z dofinansowania, a zatem z tym momentem następuje wiążące rozdysponowanie środkami dotacji. Zgodnie bowiem z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie albo decyzja o dofinansowanie projektu. Umowa o dofinansowanie może zostać zawarta, a decyzja o dofinansowanie projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania. Samo umieszczenie projektu na liście projektów do dofinansowania nie stanowi zatem wiążącego przyrzeczenia (zobowiązania) zawarcia umowy o dofinansowanie.
O ile przeznaczenie kwoty na dofinansowanie projektu dokonuje się w formie listy projektów przeznaczonych do dofinansowania, to jej wyczerpanie następuje dopiero w chwili jej rzeczywistego wydatkowania – rozumianego jako zawarcie umów, zobowiązujących do płatności kwot przeznaczonych na dofinansowanie projektów.
Sąd uznał, że Urząd Marszałkowski Województwa [...] nie wykazał, że sytuacja alokacji środków zaistniała w konkursie, w którym został złożony omawiany projekt. Ani w zaskarżonym rozstrzygnięciu ani w odpowiedzi na skargę nie wykazano , że zostały zawarte umowy z beneficjentami, których wnioski zostały skierowane do dofinansowania. Zatem brak było podstaw do uznania, że zaszła sytuacja określona w art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, wobec czego protest Skarżącej winien zostać rozpoznany. W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie z art. 65 ustawy – procedura odwoławcza, o której mowa w art. 53-64 nie wstrzymuje umów z wnioskodawcami, których projekty zostały wybrane do dofinansowania, co oznacza, że organy mogą kontynuować czynności zmierzające do zawarcia umów pomimo trwania postępowania odwoławczego. Organ uwzględni powyższe rozważania w ponownie prowadzonym postepowaniu
Z uwagi na powyższe na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej Sąd w pkt 1 sentencji wyroku orzekł, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, w związku z czym przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Zarząd Województwa.
Na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz. U. 2019, poz.2325) w pkt 2 sentencji wyroku orzeczono o kosztach postępowania, na które składa się kwota [...]zł uiszczona tytułem wpisu od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło