I GSK 433/20

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-07-27

Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Andrzej Kuba, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej naruszył zasadę przejrzystości reguł oceny projektów, stosując niejednoznaczne kryterium dopuszczalności projektu, które dopuszczało trzy opcje odpowiedzi (TAK/NIE/NIE DOTYCZY) w sytuacji, gdy ocena powinna być jednoznaczna?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo stwierdził naruszenie przez organ zasady przejrzystości reguł oceny projektów (art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Niejednoznaczne kryterium dopuszczalności projektu, dopuszczające trzy opcje odpowiedzi (TAK/NIE/NIE DOTYCZY), stanowiło wadliwe określenie wzorca oceny, które nie zapewniało jasności i precyzji wymaganej od regulaminu konkursu. Sąd podkreślił, że organ powinien był umożliwić wnioskodawcy doprecyzowanie wniosku, zamiast dokonywać negatywnej oceny projektu.
Stan faktyczny
Gmina złożyła projekt do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Projekt skierowany był do osób zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym. Organ ocenił projekt negatywnie z powodu niespełnienia kryterium dopuszczalności dotyczącego udziału osób nieletnich lub osób do 18 roku życia, wskazując na niejednoznaczność oświadczenia Gminy w tej kwestii. Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę Gminy, stwierdzając naruszenie prawa przez organ. Wojewódzki Urząd Pracy wniósł skargę kasacyjną, która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Sz 955/19 w sprawie ze skargi [...] na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Wojewódzkiego Urzędu Pracy w [...] na rzecz [...][...] (słownie: [...]) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z 30 stycznia 2020 r. sygn. akt I SA/Sz 955/19 w sprawie ze skargi [...] na rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Szczecinie z [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu, stwierdził że ocena projektu została wydana w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Urzędowi Pracy w Szczecinie do ponownego rozpatrzenia, orzekając także o kosztach postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia. [...] (dalej: Gmina, skarżąca) złożyła projekt [...] do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Szczecinie ("instytucja pośrednicząca", "organ") w ramach konkursu nr [...] Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego (RPOWZ) na lata 2014-2020. Gmina wskazała, że 3-letni program ([...]) skierowany będzie do grupy 30 osób (16 kobiet i 14 mężczyzn) zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym, w szczególności osób długotrwale bezrobotnych oraz osób wskazanych w ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu socjalnym oraz otoczenia tych osób, w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne dla udzielenia wsparcia. Celem wsparcia ma być zwiększenie szans zatrudnienia dzięki uczestnictwu w zajęciach CIS, przez wsparcie zarówno w sferze społecznej, jak i zawodowej. W ocenie Gminy, dużą grupę osób bezrobotnych stanowią osoby w wieku 25-55 lat i zadania w ramach warsztatu [...] będą miały za zadanie aktywizację tej grupy. Zgodnie z zasadą równości szans i niedyskryminacji wnioskodawca dopuszcza uczestnictwo osób z poza tej grupy, wpisujących się w definicję grupy docelowej. Projekt będzie realizowany zgodnie z zasadami polityki równości szans kobiet i mężczyzn, zrównoważonego rozwoju oraz równości szans i niedyskryminacji poprzez udzielanie wsparcia osobom bez względu na płeć, wiek, stopień niepełnosprawności, rasę, pochodzenie etniczne, religię oraz miejsce zamieszkania. Organ poinformował Gminę pismem z [...] października 2019 r., że jego wniosek został oceniony negatywnie z uwagi na niespełnienie następującego kryterium dopuszczalności: nr [...] zgodność wsparcia [...] Organ wskazał, że zgodnie z zapisami Regulaminu konkursu w ramach [...] Wsparcie dla tworzenia podmiotów integracji społecznej oraz podmiotów działających na rzecz a społeczno-zawodowej Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego" 2014- 2020 nr [...], dalej "Regulamin konkursu", w ramach I fazy oceny dokonywana jest weryfikacja spełnienia przez projekt kryteriów w ramach następujących płaszczyzn: dopuszczalność, wykonalność, jakość, administracyjność oraz treść wniosku jest analizowana pod kątem ewentualnych oczywistych omyłek zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 1431 ze zm. – dalej: ustawa wdrożeniowa). Do każdej z ww. płaszczyzn oceny przyporządkowano odpowiednie kryteria, które zostały zatwierdzone przez Komitet Monitorujący RPO WZ. Rzetelnej i bezstronnej oceny spełniania kryteriów wyboru przez projekt dokonuje Komisja Oceny Projektów (KOP), której szczegółowy tryb pracy określa Regulamin prac KOP. Ocena negatywna przynajmniej jednego kryterium skutkuje uzyskaniem negatywnej oceny przez projekt w rozumieniu art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej (projekt jest odrzucany z dalszego postępowania konkursowego). Organ wskazał, że zgodnie z zapisami dokumentacji konkursowej, jeśli wnioskodawca planuje objąć wsparciem osoby wskazane w definicji, to ich liczba nie może przekroczyć 20% grupy docelowej. W celu zweryfikowania należy wskazać liczbę tych osób, która nie będzie przekraczała 20% grupy docelowej i/lub w treści wniosku zawrzeć informację, że osoby te nie będą stanowiły więcej niż 20% uczestników projektu. Ponadto wnioskodawca powinien zaznaczyć TAK w oświadczeniu w części I wniosku o dofinansowanie o treści: Oświadczam, iż w ramach projektu uczestnicy będący: nieletnimi wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodnie z ustawą z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. z 2018 r. poz. 969 – dalej: ustawą o postępowaniu w sprawach nieletnich) i/lub osobami do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego i nauki nie będą stanowili więcej niż 20% grupy docelowej. W ocenie organu, wnioskodawca w żadnym miejscu wniosku nie wskazał jednoznacznie wieku potencjalnych uczestników. Zakłada też, że rekrutacja będzie otwarta i powszechna. Poza tym przy Oświadczeniu w części [...] wniosku o dofinansowanie o treści: Oświadczam, iż w ramach projektu uczestnicy będący: nieletnimi wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodnie z ustawą z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich i/lub osobami do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego i nauki nie będą stanowili więcej niż 20% grupy docelowej, wnioskodawca nie zaznaczył TAK Biorąc pod uwagę, iż treść wniosku nie pozwała jednoznacznie określić czy osoby poniżej 18 roku życia nie zostaną objęte wsparciem należy uznać kryterium ze niespełnione". W wyniku negatywnej oceny projektu Gmina złożyła protest. Podniosła, że organ błędnie uznał, że nie spełnia ona wskazanego kryterium. Wskazała, że w treści wniosku przy oświadczeniu o treści "oświadczam, iż w ramach projektu uczestnicy będący nieletnimi, wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodne z ustawą z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich i/lub osobami do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego i nauki nie będą stanowili więcej niż 20% grupy docelowej" dokonała wyboru opcji "NIE DOTYCZY" (wyłączone). W sposób jednoznaczny oświadczyła, że osoby o których mowa w definicji kryterium dopuszczalności nie pozostają objęte wsparciem, tak więc przy realizacji projektu nie zachodzi konieczność zachowania współczynnika 20% (max) składu grupy docelowej, albowiem projekt nie jest kierowany do tych osób. Gmina podała, że prawidłowa analiza wniosku, nie powinna budzić wątpliwości, iż grupą docelową mającą zostać objętą wsparciem, są osoby w wieku od 25 do 55 lat. Nie miało znaczenia przy tym, iż rekrutacja do projektu jest otwarta, albowiem w części D wniosku wskazano, iż rekrutacja jest otwarta, przy czym w punkcie D.2.1.3 jednoznacznie opisano procedurę rekrutacyjną, której celem jest niedopuszczenie do uczestnictwa w projekcie osób niespełniających kryteriów naboru, a więc osób nieletnich, wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodne z ustawą o postępowaniu w sprawach nieletnich i/lub osób do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego. Gmina podała, że brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych, w szczególności regulaminowych, nakładających na wnioskodawcę obowiązek składania w części [...] wniosku, jakichkolwiek oświadczeń z których miałoby wynikać jakie osoby nie będą objęte wsparciem i wystarczające w tym zakresie było wskazanie odpowiedniego [...] w części zawierającej [...] przy oświadczeniu dotyczących przedmiotowych podmiotów ([...]). Regulamin konkursu nie nakłada na wnioskodawcę obowiązku objęcia projektem osób nieletnich, wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodne z ustawą o postępowaniu w sprawach nieletnich i/lub osób do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego i nauki. Organ rozstrzygnięciem z [...] listopada 2019 r., nr [...], nie uwzględnił protestu Gminy. W opinii organu, w świetle wymogów kryterium, przedstawiona we wniosku charakterystyka grupy docelowej nie odpowiada złożonej przez Gminę w Oświadczeniu nr [...] deklaracji [...]. Organ wskazał, że zapisy wniosku w części [...] (str. [...]) w których wskazano: (...)[...] oraz (...)[...] ([...]) zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym w szczególności osoby długotrwale bezrobotne, w tym osoby wskazane w ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu socjalnym oraz otoczenia tych osób(...) nie precyzują w sposób jednoznaczny, iż z grupy docelowej projektu będą wyłączone osoby o których jest mowa w omawianym kryterium. W opinii organu, zawarcie w opisie grupy docelowej zapisu w tym, w szczególności długotrwale bezrobotne wskazuje, że wśród osób zagrożonych ubóstwem i/lub wykluczeniem społecznym znajdować się będą osoby długotrwale bezrobotne. Natomiast z tych zapisów nie wynika, że osoby bezrobotne, o których mowa w ustawię z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (osoby powyżej 18 roku życia) będą stanowiły 100% grupy docelowej. W ocenie organu, założenie zaś w ramach projektu otwartej rekrutacji przy tak sformułowanych zapisach wniosku, zgodnie z wymogami kryterium, zobowiązywało Gminę do zaznaczenia opcji TAK przy złożonej do Oświadczenia nr [...] deklaracji. Organ podkreślił, że ocena ww. kryterium jest dokonywana pod kątem jego spełnienia bądź niespełnienia (tj.: przypisaniu wartości logicznych "tak/"nie") wobec czego tak ważne są precyzyjne zapisy wniosku o dofinansowanie, które nie powinny budzić wątpliwości oceniających projekt odnośnie spełnienia przedmiotowego kryterium, gdyż rolą oceniających nie jest domniemywanie intencji wnioskodawcy w kwestiach wyraźnie nieopisanych we wniosku. [...] złożyła skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który zaskarżonym wyrokiem uwzględnił skargę. Sąd wskazał na kryteria oceny wniosku o dofinansowanie projektu. Nadmienił, że w Regulaminie konkursu w formie tabeli opisano kryteria wyboru (str. [...]). Podkreślił też, że z zapisów strony internetowej konkursu wynikało, że organ przygotował dokument, który miał być pomocy wnioskodawcy przy wypełnianiu wniosku, tj. listę sprawdzającą dla projektodawcy pomocną w stwierdzeniu czy wniosek spełnia wszystkie wymagania i kryteria oceny w ramach przedmiotowego konkursu. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w opisie znaczenia kryterium dopuszczalności - nr [...] zgodność wsparcia pkt [...]., wskazano, że jeżeli wnioskodawca planuje objąć wsparciem osoby wskazane w definicji kryterium i/lub jeśli w projekcie przewidziano otwartą rekrutację, to ich liczba nie może przekroczyć 20% grupy docelowej. W związku z tym, w celu zweryfikowania spełnienia kryterium, należy wskazać liczbę tych osób, która nie będzie przekraczała 20% grupy docelowej i/lub w treści wniosku zawrzeć informację, że osoby te nie będą stanowiły więcej niż 20% uczestników projektu. Ponadto, wnioskodawca powinien zaznaczyć odpowiedź TAK przy Oświadczeniu w części [...] wniosku o dofinansowanie, zgodnie z wymaganą treścią. Odnosząc się do istoty sporu, a dokładniej do określenia grupy docelowej projektu przez Gminę i w związku z tym konieczności wyboru opcji "TAK" przy oświadczeniu nr [...] (poz. [...] oświadczeń - k. [...] wniosku), Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przez organ art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej - w zakresie przejrzystości reguł oceny projektów. Zdaniem Sądu, przy tego rodzaju kryterium należałoby zawęzić możliwość opcji odpowiedzi do "TAK/NIE". Możliwość wyboru odpowiedzi "NIE DOTYCZY" pozwala na stwierdzenie, że w niniejszej sprawie Gmina złożyła wyraźne oświadczenie, że nie zamierza kierować pomocy do osób poniżej 18 roku życia w świetle zapisów wniosku. Sąd zgodził się z organem, że zapisy wniosku powinny być jasne, jednoznaczne i umożliwiać ocenę wniosku bez dokonywania przez oceniających interpretacji zapisów. Jednakże stwierdził, że w sytuacji gdy oceniający mają wątpliwości co do treści wniosku, mogą za pośrednictwem organu zwrócić się do wnioskodawcy o dodatkowe informacje lub wyjaśnienia na każdym etapie jego oceny. Reguluje to pkt [...]. Regulaminu konkursu (k. [...] Regulaminu), gdzie zaznaczono też, że ewentualne zmiany treści wniosku, będące konsekwencją złożonych wyjaśnień, mogą mieć wyłącznie charakter porządkowy i doprecyzowujący - w żadnym wypadku nie mogą prowadzić do modyfikacji przedmiotu i przebiegu realizacji projektu. W przypadku wystąpienia takiej modyfikacji w wyniku złożonych wyjaśnień, wyjaśnienia te nie będą brane pod uwagę. Sąd wskazał, że gdyby oceniający skorzystali z tej regulacji, Gmina mogłaby doprecyzowałaby swój wniosek, zaś wyjaśnienia Gminy nie prowadziłyby do modyfikacji przedmiotu wniosku i nie odnosił się do kwestii pominiętych we wniosku, a wymaganych w Instrukcji wypełnienia wniosku o dofinansowanie lub Regulaminie konkursu. Organ wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i na podstawie art. 62 ust 1 pkt 2 w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej w związku z art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a.") i zaskarżając wyrok w całości wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy - art. 61 ust 8 pkt 1 lit. a w związku z art. 37 ust 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Urząd Pracy w Szczecinie w wyniku stwierdzenia, że nieuzasadnioną była negatywna ocena projektu, w ramach której projekt nie spełnił kryteriów wyboru projektów, na skutek czego nie mógł zostać skierowany do kolejnego etapu oceny poprzez naruszenie zasady przejrzystości reguł oceny projektów 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez: - błędną wykładnię Regulaminu konkursu objawiającą się przyjęciem przez Sąd I instancji, że przy zastosowaniu kryterium dopuszczalności - zgodność wsparcia, zgodnie z którym w projekcie maksymalnie 20% grupy docelowej mogą stanowić osoby nieletnie, wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości zgodnie z ustawą o postępowaniu w sprawach nieletnich oraz osoby do 18 roku życia lub do zakończenia przez nie realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki, oświadczenie nr [...] należałoby zawęzić do wyboru TAK/NIE, podczas gdy opcje wyboru złożenia tego oświadczenia prawidłowo wskazują na możliwość TAK/NIE/NIE DOTYCZY - błędną wykładnię Regulaminu konkursu objawiającą się przyjęciem przez Sąd I instancji, że oceniający powinni byli wezwać wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień lub dodatkowych informacji w celu doprecyzowania wniosku, podczas gdy zgodnie z Regulaminem ewentualne zmiany treści wniosku, będące konsekwencją złożonych wyjaśnień mogą mieć wyłącznie charakter doprecyzowujący i nie mogą prowadzić do modyfikacji przedmiotu i przebiegu realizacji projektu, a w przypadku wystąpienia takiej modyfikacji w wyniku złożonych wyjaśnień, wyjaśnienia te nie będą brane pod uwagę, a ponadto że aby kryterium było spełnione to oświadczenie i treść wniosku muszą tożsame. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Gmina [...] wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Mając na uwadze powyższą regulację, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, stwierdzając spełnienie przesłanek określonych w art. 182 § 2 p.p.s.a. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, z przyczyn określonych w § 2 powołanego artykułu. W rozpoznawanym przypadku - z uwagi na brak okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności postępowania, przewidzianych w art. 183 § 2 pkt 1-6 p.p.s.a. - kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku sprowadzała się do oceny, czy narusza on przepisy wskazane zarzutach postawionych Sądowi pierwszej instancji. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie oraz rodzaj zarzutów naruszenia - tak przepisów procesowych, jak i materialnych, uzasadniają ich łączne rozpatrzenie. Zgodnie z art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 1-13 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Regulamin konkursu, będąc aktem prawnym stanowiącym podstawę rozstrzygnięć konkursu, powinien w sposób spójny, kompletny i jasny regulować wszystkie istotne zasady postępowania w sprawie dofinansowania projektów. W szczególności, co jest istotne z punktu widzenia zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej organu, regulamin musi - zgodnie z wskazanymi wyżej wymogami - określać formę składania wniosków o dofinansowanie projektu, sposób uzupełniania w nich braków formalnych oraz poprawiania w nich oczywistych omyłek, kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia, a nadto zakres, w jakim jest możliwe uzupełnianie lub poprawianie projektu w części dotyczącej spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów w trakcie jego oceny. Mając na uwadze normatywny charakter regulaminu konkursu uznać należy, że stanowi on swoiste źródło prawa, zawierające zarówno normy proceduralne adresowane do organu i uczestnika konkursu, jak też będące wzorcem oceny legalności rozstrzygnięcia konkursowego, przy czym - co jest oczywiste - owa kontrola wymaga także dokonania oceny przestrzegania przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Do tych drugich zalicza się przede wszystkim przepisy ustawy wdrożeniowej, a zgodnie z jej art. 37 ust. 2, projekt podlega ocenie pod względem spełniania kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych uprzednio przez komitet monitorujący. Zgodnie zaś z art. 37 ust. 1 tej ustawy, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają oczywiście charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej, znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 641/17). Zasada przejrzystości reguł oceny projektów zawarta w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, formułując wobec właściwej instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia określa regulamin konkursu. Oznacza to, że kryteria wyboru projektów to inaczej warunki czy też wymogi stawiane uczestnikom konkursu, od spełnienia których zależy ocena i ewentualny wybór projektów do dofinansowania. Odnosząc powyższe rozważania do rozstrzyganej sprawy zauważyć należy, że stwierdzenie przez Sąd pierwszej instancji naruszenia przez organ art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej - w zakresie przejrzystości reguł oceny projektów, zasługuje na aprobatę. Oceny tej nie podważyły w żadnym stopniu zarzuty skargi kasacyjnej, które przypisują sądowi dokonanie błędnej wykładni Regulaminu konkursu poprzez przyjęcie przez sąd, że przy zastosowaniu kryterium dopuszczalności – zgodność wsparcia (...) należałoby zawęzić je do wyboru TAK/NIE, podczas gdy opcje wyboru złożenia tego oświadczenia prawidłowo wskazują na możliwość TAK/NIE/NIE DOTYCZY. Zarzut ten w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest całkowicie chybiony, gdyż Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia nie przeprowadzał w tym zakresie wykładni Regulaminu konkursu, ani nie zinterpretował jego treści w zarzuconym w skardze kasacyjnej kierunku. Zauważyć należy, że Sąd pierwszej instancji stwierdził jedynie, że w jego ocenie przy tego rodzaju kryterium należałoby zawęzić możliwość opcji odpowiedzi do "TAK/NIE", a nadto wskazał, że możliwość wyboru odpowiedzi "NIE DOTYCZY" pozwala - w ocenie Sądu - na stwierdzenie, że Gmina złożyła wyraźne oświadczenie, że nie zamierza kierować pomocy do osób poniżej 18 roku życia. Ustalenie to ma charakter faktyczny i wobec tego nie może być rezultatem wykładni Regulaminu konkursu. Autor skargi kasacyjnej nie podważył także oceny wyrażonej przez Sąd pierwszej instancji, że w sprawie doszło do naruszenia przez organ art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej - w zakresie przejrzystości reguł oceny projektów, co Sąd powiązał z wprowadzeniem niejednoznacznego wzorca odpowiedzi w zakresie kwestionowanego oświadczenia nr [...], dotyczącego pytania związanego z kryterium uczestnictwa nieletnich wobec których zastosowano środki zapobiegania i zwalczania demoralizacji i przestępczości i/lub osób do 18 roku życia lub zakończenia obowiązku szkolnego i nauki, który to wzorzec zawierał trzy opcje odpowiedzi: TAK - NIE - NIE DOTYCZY. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podzielić należy pogląd Sądu pierwszej instancji, że organ naruszył art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, co było skutkiem wadliwego określenia wskazanego wyżej wzorca, bowiem nie może budzić wątpliwości, że każda z tych trzech odpowiedzi wyklucza pozostałe i każda z nich musi więc odpowiadać innemu opisowi faktów. W konsekwencji zaznaczenie opcji "NIE DOTYCZY" można z pewnością interpretować jako oświadczenie, że osoby wyłączone z pomocy, o których mowa w definicji kryterium dopuszczalności, nie będą co do zasady objęte wsparciem, a więc przy zgłoszeniu projektu, a następnie jego realizacji nie zachodzi konieczność zachowania współczynnika 20% (max) składu grupy docelowej, albowiem projekt nie jest kierowany do tych osób. Bezzasadny jest także zarzut błędnej wykładni Regulaminu konkursu objawiającą się przyjęciem przez Sąd pierwszej instancji, że oceniający powinni byli wezwać wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień lub dodatkowych informacji w celu doprecyzowania wniosku. Zauważyć należy, że jakkolwiek Sąd pierwszej instancji uznał, że w sytuacji, gdy oceniający mieli wątpliwości co do treści wniosku, mogli za pośrednictwem organu zwrócić się do wnioskodawcy o dodatkowe informacje lub wyjaśnienia na każdym etapie jego oceny, co stanowi pkt [...]. Regulaminu konkursu (k. [...] Regulaminu), to wskazana reguła postępowania nie została przez Sąd wyinterpretowana w drodze wykładni Regulaminu, lecz wynika ona wprost z tego aktu. Sąd wskazał także, że gdyby oceniający skorzystali z tej regulacji, Gmina mogłaby doprecyzowałaby swój wniosek, zaś wyjaśnienia Gminy nie prowadziłyby do modyfikacji przedmiotu wniosku, co także nie stanowiło wykładni Regulaminu, a jedynie stwierdzenie niezachowania wskazanej wyżej reguły postępowania konkursowego, którą to ocenę Naczelny Sąd Administracyjny podziela w całości. Z podanych względów postawione Sądowi pierwszej instancji zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz błędnej wykładni i zastosowania wskazanych w podstawach kasacyjnych przepisów uznać trzeba za chybione. Wobec powyższego skarga kasacyjna - nie mając usprawiedliwionych podstaw - podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265 ze zm).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło