IV SA/Po 799/19

WyrokWSA w Poznaniu2020-02-05

Skład orzekający: Józef Maleszewski, Monika Świerczak, Katarzyna Witkowicz - Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni może zostać wydana bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, pomimo zastrzeżeń dotyczących m.in. emisji odorów, zagospodarowania nawozów naturalnych i wpływu na sąsiednie tereny?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że jest związany wcześniejszym prawomocnym wyrokiem w tej sprawie, który nakazał jedynie prawidłowe ustalenie maksymalnej obsady inwentarza. Organy administracji należycie wywiązały się z tego obowiązku, a pozostałe zarzuty skargi okazały się niezasadne, w tym dotyczące braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, która została uzasadniona opiniami organów współdziałających.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza stwierdzającą brak potrzeby oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące m.in. naruszenia przepisów KPA, braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, naruszenia zasady dwuinstancyjności oraz braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wcześniejszy wyrok WSA uchylił poprzednie decyzje organów z powodu nieprawidłowych obliczeń dotyczących obsady inwentarza.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Sędzia WSA Monika Świerczak Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lutego 2020 r. sprawy ze skargi T. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oddala skargę w całości Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], Burmistrz Miasta i Gminy [...] (zwany dalej "Burmistrzem" lub "organem I instancji") na podstawie art. 71 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 i art. 84 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1405 ze zmianami, zwanej dalej "ustawą") w związku z § 3 ust. 1 pkt 102 i § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 71, zwanego dalej "rozporządzeniem") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zmianami, zwanej dalej "k.p.a.") stwierdził brak potrzeby oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni o obsadzie 88,69 DJP, zlokalizowanej w miejscowości [...], Gmina [...], działka nr [...], arkusz mapy [...], obręb [...], a także określił istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie eksploatacji przedsięwzięcia. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że planowane przedsięwzięcie polega na budowie budynku inwentarskiego (chlewni) o powierzchni zabudowy ok. 746 m2. Na działce inwestora zlokalizowany jest ponadto budynek inwentarski nr [...] służący do chowu 100 tuczników (14 DJP), budynek inwentarski nr [...] służący do chodu 32 macior i 120 prosiąt (13,6 DJP) oraz budynek nr [...] wykorzystywany do chowu 18 macior (6,3 DJP), co łącznie stanowi 33,9 DJP. Następnie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2017 r. inwestor zmienił swój wniosek w ten sposób, że budynek nr [...] zamierza obsadzić 20 maciorami (7 DJP), budynek nr [...] – 12 maciorami i 120 prosiętami (8,7 DJP), budynek nr [...] – 12 maciorami (4,2 DJP), co spowoduje zmniejszenie łącznej obsady do 19,9 DJP. Maksymalna liczba zwierząt w gospodarstwie wyniesie zatem nie 122,59 DJP, lecz 108,59 DJP. Burmistrz zauważył następnie, że w świetle § 3 ust. 1 pkt 103 rozporządzenia przedmiotowa inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W opinii z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wyraził opinię o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Podobnie w postanowieniu z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] stwierdził, że inwestycja nie wymaga przeprowadzenia wspomnianej oceny. Organ ten wskazał zarazem na konieczność uwzględnienia szczegółowo określonych uwarunkowań w decyzji środowiskowej. Oba orzeczenia dotyczyły inwestycji w pierwotnym zakresie. Po wpłynięciu pisma z dnia [...] sierpnia 2017 r. organ I instancji wystąpił zatem ponownie o uzgodnienia i opinie. W piśmie z dnia [...] września 2017 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...], podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w opinii z dnia [...] czerwca 2017 r. Pismo z dnia [...] września 2017 r. wpłynęło po ustawowym terminie. Niemniej jest ono zbieżne ze stanowiskiem organu I instancji. Postanowieniem z dnia [...] września 2017 r., nr [...], Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] uznał, że przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Organ ten ponownie wskazał na konieczność uwzględnienia szczegółowych uwarunkowań w decyzji środowiskowej. Wobec tego postanowieniem z dnia [...] października 2017 r., nr [...], Burmistrz odstąpił od konieczności przeprowadzenia rozważanej oceny. W toku postępowania właściciele działek sąsiadujących z terenem inwestycji wyrażali sprzeciw wobec realizacji przedsięwzięcia, wnosząc zastrzeżenia wobec karty informacyjnej oraz rzeczywistego znaczenia redukcji obsady trzody chlewnej, proponowanej przez inwestora. Wskazali oni także na niekorzystne oddziaływanie zapachowe inwestycji. Organ I instancji nie przychylił się do tych zarzutów. Odczuwanie przykrego zapachu jest okolicznością subiektywną, a ustawodawca nie ustanowił w tej mierze żadnych norm prawnych ograniczających emisję odorów. Inwestycja nie spowoduje natomiast przekroczenia emisji amoniaku i siarkowodoru. Nie będzie ona również generowała ponadnormatywnego hałasu. Przedsięwzięcie to nie stwarza również ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof. Nie przewiduje się również negatywnego oddziaływania na Jednolitą Część Wód Powierzchniowych o kodzie GW600061, jak i na obszary objęte ochroną. Nie zagraża ona również chronionym gatunkom fauny i flory. Planowana inwestycja ma znaleźć się w centrum miejscowości [...], sąsiadując od północy z dwoma budynkami mieszkalnymi, od południa – z zabudową handlowo-usługową, od wschodu i południowego wschodu – z dwoma budynkami mieszkalnymi, a od zachodu – z polami uprawnymi. Chlewnia zostanie zlokalizowana na terenie układu ruralistycznego wsi [...], ujętego w wykazie zabytków [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...]. Karta informacyjna została sporządzona prawidłowo, a jej treści nie zakwestionowały organy współdziałające. Organ I instancji wskazał zarazem rozwiązania przyjęte przez inwestora w zakresie mycia i dezynfekcji obiektu budowlanego i gospodarowania nawozami naturalnymi jako warunki realizacji przedsięwzięcia. Wariant wykonania inwestycji przedstawiony przez inwestora został przy tym uznany za optymalny z perspektywy ochrony środowiska. Od powyższej decyzji odwołał się J. R., wskazując, że jest niezadowolony z wydanego rozstrzygnięcia. Przedmiotowa inwestycja pozostaje bowiem w sprzeczności z wymogiem dobrego sąsiedztwa, polityką przestrzenną gminy, a także przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1073 ze zmianami, zwanej dalej "u.p.z.p."). Rozważane przedsięwzięcie niewątpliwie wpłynie na środowisko, wobec czego w niniejszej sprawie konieczne było przeprowadzenie oceny tego oddziaływania. Tym bardziej, że inwestor zamierza prowadzić farmerską, wielkotowarową hodowlę trzody chlewnej. Ponadto od decyzji organu I instancji odwołała się również [...] S.A. w [...], podnosząc, że kwestionowane rozstrzygnięcie jest niezgodne z prawem, a planowana chlewnia zostanie zlokalizowana z naruszeniem przepisów ustanawiających minimalne odległości między obiektami budowlanymi. Odwołująca się spółka dodała, że Burmistrz pominął sprzeciw mieszkańców. Nie wzięto również pod uwagę negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na prowadzony przez [...] S.A. obiekt handlowy, w którym prowadzona jest sprzedaż produktów spożywczych. Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium" lub "organem II instancji") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że warunki realizacji przedsięwzięcia wskazane w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] zostały przeniesione do decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. Inwestycja nie powinna zatem oddziaływać ponadnormatywnie na życie i zdrowie ludzi. Nie stanowi ona również zagrożenia dla środowiska, w tym dla obszarów Natura 2000. Planowane przedsięwzięcie nie narusza przepisów dotyczących zanieczyszczenia atmosfery, gospodarki ściekami, emisji poziomu hałasu oraz gospodarki odpadami. Zasadne było zatem pozytywne rozpatrzenie wniosku inwestora. Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ II instancji wskazał, że argumenty dotyczące zachowania wymogu dobrego sąsiedztwa, obniżenia wartości nieruchomości sąsiednich, ochrony zabytków i zachowania minimalnych odległości między obiektami budowlanymi będą badane na dalszych etapach procesu inwestycyjnego. W ocenie Kolegium decyzja z dnia [...] listopada 2017 r. w dostateczny sposób zabezpiecza tereny sąsiednie przed uciążliwościami związanymi z gromadzeniem i gospodarowaniem gnojowicą. Skargę na powyższą decyzję złożył J. R., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 254/18 uchylił decyzję Kolegium oraz Burmistrza. Sąd po rozpoznaniu sprawy stwierdził, że materiał dowodowy zebrany w aktach sprawy potwierdza jedynie, że organy administracji publicznej bezkrytycznie przyjęły wywody inwestora, nie weryfikując samodzielnie przedłożonych przez niego dokumentów. Z treści opinii organów współdziałających, postanowienia z dnia [...] października 2017 r. oraz decyzji organu I instancji wynika jednoznacznie, że rzeczywista maksymalna obsada przedsięwzięcia nie była należycie badana w toku postępowania. Wobec tego należy uznać, że postanowienie z dnia [...] października 2017 r. i decyzja z dnia [...] listopada 2017 r. okazały się wadliwe. Nie odniosły się one bowiem do zamierzenia objętego wnioskiem inwestora. Wada ta nie została również dostrzeżona przez organ II instancji. W konsekwencji kontrolowane rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozstrzygnięcie organu I instancji należało uchylić. Sąd polecił organom, by rozpatrując ponownie sprawę prawidłowo określiły zakres omawianej inwestycji i uzyskały stanowiska organów współdziałających dotyczącej tego właśnie przedsięwzięcia. Decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] Burmistrz stwierdził brak potrzeby oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie chlewni o obsadzie 88,69 DJP, zlokalizowanej w miejscowości [...], Gmina [...], działka nr [...], arkusz mapy [...], obręb [...], a także określił istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie eksploatacji przedsięwzięcia na terenie gospodarstwa w 4 budynkach inwentarskich. Po rozbudowie gospodarstwa inwestor będzie zobowiązany utrzymywać nie więcej niż 122,59 DJP trzody chlewnej. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wyraźnie wyartykułował, iż analiza materiału dowodowego nastąpiła z uwzględnieniem wniesionej przez inwestora korekty wniosku, polegającej na wycofaniu deklaracji o zmniejszeniu trzody chlewnej. Analiza obejmowała pierwotnie przedstawioną w karcie informacyjnej inwestycji liczbę 122,59 DJP. Organ I instancji bardzo obszernie odniósł się do każdego aspektu wymagającego analizy w toku postępowania administracyjnego. W terminowo wniesionym odwołaniu J. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Burmistrza w całości. W uzasadnieniu odwołania J. R. wyraził swoje niezadowolenie i dezaprobatę dla realizacji przedmiotowej inwestycji. Zawestionował to, że inwestor posiada wystarczającej ilości gruntów ornych do zagospodarowania całej ilości powstających w gospodarstwie nawozów naturalnych z zachowaniem dawki nieprzekraczającej 170 kg azotu w czystym składniku na 1 ha. Jego zdaniem, obsada zwierząt w gospodarstwie nie powinna przekraczać 1,5 DJP/ha, a inwestor posiada 30 ha, więc w jego opinii brakuje 51,7 ha. J. R. zakwestionował sposób prowadzenia postępowania administracyjnego przez liczne trudności w dostępie do akt administracyjnych. Podniósł zarzut, że planowana inwestycja ma być zlokalizowana w centralnej części [...], w sąsiedztwie zabytkowego rynku. Odwołanie złożył także T. R. (zwany dalej "Skarżącym"), który wniósł o uchylenie decyzji Burmistrza w całości. Skarżący podniósł zarzut, zgodnie z którym inwestycja będzie generować odory pochodzące z budynków inwentarskich. W ocenie Skarżącego nie odniesiono się także do kwestii studni znajdującej się w pobliżu inwestycji, a z której mieszkańcy [...] czerpią wodę. Zdaniem Skarżącego nie odniesiono się wyczerpująco do kwestii zagospodarowania, a także monitoringu wycieku gnojowicy. Skarżący w konkluzji odwołania powołał się na występowanie immisji, które mogą utrudniać egzystencję mieszkańców. Ponadto, wskazał, że inwestor może zrealizować planowaną inwestycję na innych terenach, które są oddalone od miejscowości i terenów mieszkalnych. Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium ponownie dokonało wyliczeń w zakresie obsady inwentarza budynków gospodarskich. Organ II instancji doszedł do przekonania, że planowana inwestycja spełnia wymogi określone w przepisach prawa tzn. zostały zapewnione warunki hodowli zwierząt, a sposób zagospodarowania gnojowicy został bezpośrednio określony w decyzji Burmistrza, zgodnie z zaleceniami Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]. W stosunku do immisji, które mogą stanowić naturalną konsekwencję realizacji przedsięwzięcia, Kolegium stwierdziło, że ocena wpływu zapachów, hałasu oraz innych czynników na zdrowie ludzi, pozostaje przedmiotem postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Przedmiotowe postępowanie nie obejmuje swoim zakresem oddziaływania na mieszkańców. Organ II instancji nie uwzględnił także zarzutu odnośnie rodzaju zwierząt hodowanych na gospodarstwie. W ocenie Kolegium, inwestor jest związany decyzją organu administracji publicznej i tym samym ma obowiązek hodowli zwierząt określonych w treści tej decyzji. W świetle ustaleń Kolegium, utrzymano w mocy decyzję Burmistrza. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jak i poprzedzającej ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a.") oraz o zasądzenie kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych na podstawie art. 200 p.p.s.a. Skarżący podniósł zarzut naruszenia: 1) art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. przez zaniechanie przeprowadzenia wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a tym samym zgromadzenie materiału dowodowego w sposób niekompletny i wybiórczy, a także poprzez brak należytego wykazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w uzasadnieniu decyzji Burmistrza przesłanek, którymi kierowały się organy administracji publicznej rozstrzygając sprawę oraz dowodów, na których to rozstrzygnięcie zostało oparte; 2) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej bez poszanowania zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania; 3) art. 15 k.p.a. przez naruszenie zasady dwuinstancyjności oraz nieodniesienie się do zarzutów skazanych w odwołaniu i ograniczenie się przez organ II instancji wyłącznie do potwierdzenia słuszności rozstrzygnięcia podjętego przez organ I instancji, bez dogłębnej analizy sprawy; 4) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji zamiast jej uchylenia; 5) niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego, co skutkowało naruszeniem zasady wyważania interesów i doprowadziło do wydania decyzji stronniczej, uwzględniającej wyłącznie interes wnioskodawcy; 6) art. 59, art. 63, art. 71 ustawy przez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji wskazującej na brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. W odpowiedzi na skargę, Kolegium podtrzymało swoje stanowisko oraz wniosło o oddalenie skargi w całości. W toku postępowania sądowego, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęło pismo inwestora, w którym wniósł o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ustawodawca wskazuje enumeratywny katalog form działalności, a także bezczynności i przewlekłości działania organów administracji publicznej wyrażony w art. 3 § 2 pkt 1-9 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. decyzje administracyjne, wpisują się w kognicję sądów administracyjnych, zatem kontrola sądowa podejmowana przez Sąd jest sprawowana zgodnie z zakreśloną właściwością rzeczową. Ponadto, w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w skardze nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną według powyższych okoliczności faktycznych, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza odpowiadają prawu. Sąd oddalił skargę w całości według następującej argumentacji. Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy dokonano kwalifikacji przedsięwzięcia, zgodnie z którym niezbędne było uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powołany przepis stanowi: Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Natomiast zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się następujące rodzaje przedsięwzięć: chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP – przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę inwentarza); współczynniki przeliczeniowe sztuk zwierząt na DJP są określone w załączniku do rozporządzenia. Z kolei § 3 ust. 1 pkt 102 rozporządzenia stanowi, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się następujące rodzaje przedsięwzięć: chów lub hodowla zwierząt, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP). Z treści powołanych przepisów rozporządzenia wynika, że planowana inwestycja należy do kategorii przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 71 ust. 1 i 2 ustawy było konieczne. Kwestia oceny kwalifikacji prawnej przedsięwzięcia, jego parametrów technicznych, sposobów realizacji wymagań związanych z ochroną środowiska zostały już rozpoznane przez tut. Sąd w prawomocnym wyroku. W tym miejscu niezbędne jest zwrócenie uwagi na treść art. 153 p.p.s.a.: "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie." Biorąc pod uwagę fakt, iż tut. Sąd orzekł już w niniejszej sprawie (sygn. akt IV SA/Po 254/18), Sąd w składzie orzekającym jest związany oceną prawną dokonaną w prawomocnie zapadłym wyroku. "Związanie oceną prawną oznacza zakaz formułowania przez organy i sąd nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonymi wcześniej w orzeczeniu sądowym, i zobowiązanie do podporządkowania się im w pełnym zakresie. Ocena prawna może dotyczyć m.in. stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie administracyjnej. Ocena prawna dotyczy tym samym całokształtu dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie. Z kolei wskazania są konsekwencją wyrażonej oceny prawnej odnośnie dotychczasowego postępowania i zawierają wytyczne co do sposobu postępowania w przyszłości" (wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 403/19, https://cbois.nsa.gov.pl, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA"). Stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza, że Sąd rozpoznając niniejszą sprawę może dokonać jedynie weryfikacji tego, czy organy administracji publicznej należycie wywiązały się z obowiązku nałożonego w związku z uchyleniem decyzji. "Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że organy administracji muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana. Oznacza to zatem zakaz formułowania nowych ocen prawnych sprzecznych z dotychczasowym stanowiskiem sądu" (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 października 2019 r., sygn. akt IV SA/Po 237/19, CBOSA). Dopełnieniem stanowiska tut. Sądu jest pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego: "Z uwagi na moc wiążącą wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wynikającą z art. 170 p.p.s.a., organy administracyjne i sądy muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Art. 170 p.p.s.a. obejmuje prawomocność materialną orzeczenia, która oznacza związanie tym orzeczeniem określonych podmiotów. Podmiotami tymi są przede wszystkim strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe. Ratio legis art. 170 p.p.s.a. polega na tym, że gwarantuje on zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy" (wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 211/18, CBOSA). W sprawie o sygn. akt IV SA/Po 254/18 Sąd zwrócił uwagę na konieczność dokonania właściwych obliczeń związanych z obsadą inwentarza. Nieprawidłowe ustalenia w tym zakresie stanowiły jedyną przesłankę, według której Sąd uchylił decyzje Burmistrza oraz Kolegium. Biorąc pod uwagę to, że Sąd nie dopatrzył się wówczas innych uchybień ze strony organów administracji publicznej, należy przyjąć, że pozostałe okoliczności sprawy zostały przez Sąd uznane za prawidłowo ustalone, a przez wzgląd na treść art. 153 oraz art. 170 p.p.s.a. ustalenia ocenione przez Sąd w prawomocnym wyroku, nie podlegają ponownej weryfikacji. Zalecenia Sądu w zakresie dalszego postępowania administracyjnego przeprowadzonego w wyniku uchylenia decyzji organów I oraz II instancji dotyczyły przeprowadzenia obliczeń w zakresie jednoznacznie wskazanej maksymalnej obsady trzody chlewnej w ramach planowanej inwestycji. W ocenie Sądu w składzie orzekającym, Burmistrz ponownie przeprowadzając postępowanie wykonał zobowiązanie w sposób pobieżny przez samą implementację wytycznych Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]. W decyzji z dnia [...] lutego 2019 r. brakuje szczegółowych wyliczeń, mimo przyjęcia, iż analiza sprawy odnosi się do pierwotnego założenia o utrzymywaniu obsady trzody chlewnej na poziomie 122,59 DJP. Takiego zarzutu nie można natomiast podnieść w stosunku do decyzji Kolegium. Organ II instancji wyczerpująco przeprowadził wyliczenia, które dowodzą, że w postępowaniu odwoławczym przeanalizowano zarzuty i dokonano rozstrzygnięcia zgodnie z art. 7 w związku z art. 77 § 1 k.p.a. Biorąc pod uwagę to, że Sąd dokonuje kontroli sądowej według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, należy uznać, że obliczenia przeprowadzone przez Kolegium czynią zadość obowiązkowi wynikającemu z prawomocnego wyroku (zob. Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne z kazusami, (red.) R. Hauser, A. Skoczylas, Warszawa 2017, s. 455). W związku ze związaniem oceną prawną prawomocnego wyroku, Sąd w składzie orzekającym poprzestaje na uznaniu, że organy administracji publicznej wywiązały się ze swojego zobowiązania. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w toku sprawy, Sąd stwierdza ich niezasadność. Przede wszystkim nie można przyznać racji Skarżącemu, iż doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Organy administracji publicznej dokonały wyliczeń, a więc wypełniły zobowiązanie nałożone przez Sąd. W związku z toczącym się postepowaniem, Burmistrz ponownie zwrócił się do organów współdziałających celem uzyskania opinii w przedmiotowej sprawie. Skoro Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] jako fachowy organ posiadający wiedzę z zakresu ochrony środowiska nie zakwestionował ustaleń w kontekście ochrony przez hałasem, a w zakresie korzystania ze studni wystosował zalecenia, należy uznać, że nie istniały żadne okoliczności, które budziły by wątpliwości. Przepis art. 80 k.p.a. stanowi o zasadzie swobodnej oceny dowodów przysługującej organom administracji publicznej. Burmistrz na podstawie opinii organów współdziałających stwierdził, że przeprowadzenie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko jest zbędne. Zastosowanie art. 80 k.p.a. w tej sprawie, mimo braku oceny organu współdziałającego, było zdaniem Sądu prawidłowe. Warto także zwrócić uwagę na treść karty informacyjnej przedsięwzięcia. Karty 33-80 akt administracyjnych zawierają wyczerpujące informacje odnośnie emisji hałasu. Z tych danych należy wyciągnąć wniosek, że przeprowadzono ustalenia w zakresie dopuszczalnego poziomu hałasu, a także urządzeń wentylacyjnych stosowanych w budynkach inwentarskich (karta 75 akt administracyjnych). Organ współdziałający w opinii z dnia [...] grudnia 2018 r. uznał, że, biorąc pod uwagę ustalenia dotyczące oddziaływania inwestycji na środowisko opisane w karcie informacyjnej oraz niewielki zasięg oddziaływania inwestycji, w przypadku emisji zanieczyszczeń do powietrza zamkniętej w ramach terenu, do którego inwestor ma tytuł prawny, pozwala wykluczyć możliwość wystąpienia kumulacji oddziaływań inwestycji z innymi przedsięwzięciami w jej sąsiedztwie. Dotyczy to również emisji hałasu. Istniejące budynki w ramach gospodarstwa rolnego nie posiadają wentylatorów, stąd wzięto pod uwagę hałas wynikający z ruchu samochodów. Rozbudowa gospodarstwa obejmuje emisję hałasu powiększoną o instalację wentylatorów, która ogranicza się do terenu inwestycji (kart. 603-604 akt administracyjnych) [w sprawie kumulacji oddziaływania inwestycji na środowisko zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 512/14, CBOSA]. Rozważenie kwestii kumulacji oddziaływań dowodzi temu, że przeprowadzono wyczerpującą analizę oddziaływania inwestycji na środowisko, co stanowiło obowiązek w związku z wydaniem postanowienia (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Po 45/19, CBOSA). Podnoszono w toku postępowania zarzut, że nie uwzględniono w analizie oddziaływania budynków, które wówczas nie były ukończone. Istotnie, Sąd zgadza się z tym, że nie uwzględniono tych budynków, jednakże wzięto pod uwagę budynki, które istniały, a znajdowały się bliżej niż te, które powstawały. Z map oddziaływania (karty 34, 85-90, 106-111 akt administracyjnych) wynika wprost, że realizowany budynek znajduje się w większej odległości niż istniejące zabudowania, ujęte w analizie. Z tego względu, Sąd stwierdza, że nieuwzględnienie budynku realizowanego w momencie wydania decyzji przez Burmistrza, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż wzięto pod uwagę budynki znajdujące się bliżej planowanej inwestycji, a wobec których nie stwierdzono ponadnormatywnegooddziaływania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się przesłanek uzasadniających argumentację Skarżącego. Zgodnie z powołanym przepisem: Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (§ 1). Organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym (§ 2). Burmistrz wydając decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. dopełnił obowiązku podania do publicznej wiadomości o tym fakcie (karta 717 akt administracyjnych). Wszystkie strony postępowania były zawiadamiane o tym, że sprawa nie zostanie zakończona we wskazanym terminie, każda ze stron miała prawo wypowiedzieć się w przedmiocie zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Zarówno inwestor jak i pozostałe strony miały zapewniony dostęp do akt administracyjnych przed wydaniem decyzji w sprawie. Przepis art. 8 § 2 k.p.a. również nie został naruszony. Skoro bowiem inwestor spełnił wszystkie wymogi, aby uzyskać decyzję środowiskową, a przepisy prawa nie regulują kwestii np. związanych z emisją zapachów z gospodarstwa, inwestor nie może otrzymać odmowy wydania decyzji środowiskowej z tego względu. Zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. również nie może zostać uwzględniony przez Sąd. O ile można zgodzić się, że Burmistrz bardzo pobieżnie dokonał wyliczenia, do których był zobowiązany, o tyle Kolegium dopełniło tego obowiązku. Wynikający z zasady dwuinstancyjności obowiązek ponownego, wyczerpującego zbadania sprawy administracyjnej przez organ odwoławczy doprowadził do naprawienia uchybienia Burmistrza. Wobec tego, nie można zarzucić, że Kolegium nie wywiązało się ze swojego obowiązku. Sąd nie zgadza się z argumentem o naruszeniu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 59, art. 63 oraz art. 71 ustawy. Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko może być poprzedzone obowiązkiem przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek przeprowadzania przedmiotowej oceny lub jego brak stwierdza, stosownie do art. 63 ust. 1 i 2 ustawy (w dniu obowiązywania ust. 2), w drodze postanowienia organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie wszystkie uwzględnione w tym przepisie uwarunkowania, po zasięgnięciu opinii organów, o których mowa w art. 64 ust. 1 ustawy. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] stwierdzili w swoich opiniach brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia. Analiza treści postanowienia Burmistrza z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] pozwala na wyciągnięcie wniosku, że organ I instancji dokonał szerokiej analizy, w wyniku której stwierdził, że "uwzględniając położenie rozbudowywanego gospodarstwa rolnego w krajobrazie typowo rolniczym, w otoczeniu obszarów wiejskich, planowane przedsięwzięcie nie wpłynie na krajobraz, nie spowoduje utraty i fragmentacji siedlisk oraz nie będzie wpływać na korytarze ekologiczne i funkcje ekosystemu. Uwzględniając charakter, skale oraz lokalizację planowanego obiektu inwentarskiego ustalono, że realizacji inwestycji nie pociągnie za sobą zagrożeń dla środowiska i nie będzie transgranicznie oddziaływać na środowisko. W związku z powyższym nie stwierdzono konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko." Ponadto, warto wskazać, że organ I instancji implementował zalecenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] w zakresie wymagań technicznych realizacji inwestycji. Odnosząc się do kwestii otoczenia planowanej inwestycji (sala katechetyczna, ośrodek zdrowia, szkoła, obiekt wpisany do rejestru zabytków), Sąd stwierdza, że materia ta będzie przedmiotem rozważań o na dalszych etapach procesu inwestycyjnego. Uzyskanie przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie oznacza jeszcze zgody na jej realizację. W tym miejscu warto powołać art. 1 ust. 2 pkt 1-13 u.p.z.p. Przepis ten stanowi o wartościach, jakie muszą być brane pod uwagę prowadząc politykę przestrzenną. Do tego otwartego katalogu należy między innymi wymagania ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, a także potrzeby osób ze szczególnymi potrzebami (art. 1 ust. 2 pkt 5 u.p.z.p.) W toku procedury o ustalenie warunków zabudowy dochodzi do ważenia interesów: publicznego oraz prywatnego. W toku zaś postępowania o uzyskanie pozwolenia na budowę analizowane SA zaś kwestie techniczno-budowlane planowanej inwestycji. Mając na względzie powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, a sformułowane zarzuty okazały się nieuzasadnione. W związku z tym, Sąd oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a. o czym orzeczono w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło