VII SA/Wa 2876/19

WyrokWSA w Warszawie2020-03-12

Skład orzekający: Monika Kramek, Izabela Ostrowska, Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy służebność przesyłu, ustanowiona na rzecz inwestora, stanowi tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, pozwalający na rozbiórkę istniejącej stacji gazowej i budowę nowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że służebność przesyłu, choć stanowi ograniczone prawo rzeczowe i może być podstawą do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nie daje inwestorowi prawa do budowy nowych obiektów budowlanych, jeśli jej treść ogranicza się do modernizacji, remontów i eksploatacji istniejącej infrastruktury. W analizowanej sprawie projekt budowlany przewidywał rozbiórkę istniejącego obiektu i budowę trzech nowych, co wykraczało poza zakres uprawnień wynikających ze służebności. W związku z tym, organy administracji nie dokonały prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, naruszając przepisy Prawa budowlanego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB), która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę stacji redukcyjno-pomiarowej. Inwestor powołał się na służebność przesyłu nabytą w drodze zasiedzenia jako tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżący zarzucił organom błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego i rozporządzenia Ministra Gospodarki, twierdząc, że służebność przesyłu nie daje prawa do budowy nowych obiektów, a jedynie do eksploatacji i remontów istniejących urządzeń.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Kramek, Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), sędzia WSA Andrzej Siwek, Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Banaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2020 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2019 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego L. J. kwotę 997 (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 2876/19 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2019 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "GINB", "organ II instancji") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania [...] od decyzji Wojewody [...] (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] grudnia 2018 r., Nr [...], znak: [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę i budowę, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że pismem z 1 października 2018 r. [...] S.A. (dalej: "inwestor") wniósł o wydanie pozwolenia na budowę obejmującego budowę stacji redukcyjno -pomiarowej I stopnia Q=1200 mᵌn/h oraz rozbiórkę istniejącej stacji redukcyjno -pomiarowej I stopnia, realizowanych w ramach zadania pod nazwą: "[...]" na działce nr ew. [...], obręb [...], gmina [...]. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Wojewoda [...] decyzją z [...] grudnia 2018 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę i rozbiórkę dla inwestora. Odwołanie od powyższej decyzji, pismem z 28 grudnia 2018 r., wniósł [...], zarzucając organowi naruszenie prawa procesowego i materialnego. Wniósł on równocześnie o uchylenie rozstrzygnięcia Wojewody [...] oraz o umorzenie przedmiotowego postępowania. Po przeanalizowaniu powyższego odwołania GINB decyzją z [...] października 2019 r. utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186, ze zm.), każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Na gruncie zaś art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaś stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z kolei art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego stanowi, że przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. GINB wskazał, że w przedmiotowej sprawie inwestor do wniosku o pozwolenie na budowę, uzupełnionego pismem z 16 października 2018 r., dołączył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z 1 października 2018 r, uzupełnionego pismem z 16 października 2018 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest środkiem dowodowym, który może podlegać badaniu przez organ administracji publicznej, co do zgodności z rzeczywistym stanem prawnym. Prawo organu do oceny, czy przedłożone w postępowaniu administracyjnym dokumenty i twierdzenia inwestora faktycznie uprawniają go do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, następuje wyłącznie w przypadku powzięcia wątpliwości co do tego prawa. W niniejszej sprawie inwestor wywodzi prawo do dysponowania działką nr ew. [...], obręb [...], na cele budowlane z ograniczonego prawa rzeczowego - służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu. Postanowieniem z [...] maja 2015 r., sygn. akt I Ns [...], Sąd Rejonowy w [...], stwierdził, że inwestor nabył w drodze zasiedzenia z dniem [...] grudnia 2007 r., służebność gruntową odpowiadającą służebności przesyłu, obciążającą przedmiotową nieruchomość, dla której Sąd Rejonowy w [...], V Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr [...], na całym obszarze przedmiotowej działki. Służebność ta polega na prawie korzystania przez inwestora z działki nr ew. [...], w zakresie założonych i przeprowadzonych na niej przewodów i urządzeń służących do przesyłu gazu ziemnego wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno-pomiarowej [...] w granicach ogrodzenia posadowionego na przedmiotowej działce, a więc na: - prawie korzystania w granicach istniejącego ogrodzenia z działki nr ew. [...], polegającym na prawie posiadania podziemnych urządzeń gazociągu DN 65 PN 6,3 MPa relacji [...] wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno - pomiarowej [...], a także nieograniczonego przeprowadzenia przesyłu gazu opisanym gazociągiem wysokiego ciśnienia oraz urządzeniami gazowymi, dostępie do sieci gazowej i urządzeń w celu zapewnienia bezpiecznej ich eksploatacji, dokonywania przeglądów, konserwacji, kontroli, jak również prawie prowadzenia prac związanych z ich eksploatacją, remontami, rozbudową, modernizacją oraz połączeniem z innymi sieciami wszelkiego rodzaju z jednoczesnym wyłączeniem możliwości budowy jakichkolwiek budynków, budowli, stałych składów, magazynów lub zasadzenia drzew oraz podejmowania innej działalności mogącej zagrozić trwałości gazociągu i urządzeń gazowych w granicach istniejącego ogrodzenia gazociągu oraz urządzeń gazowych, - nieograniczonym prawie modernizacji, naprawy, remontów gazociągu wysokiego ciśnienia oraz stacji redukcyjno - pomiarowej [...], w tym prawie do przeprowadzenia lub instalacji w sąsiedztwie lub na tym gazociągu oraz stacji obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z gazociągu z zachowaniem wszelkich warunków technicznych określonych w przepisach prawa oraz szczegółowych normach technicznych, - swobodnym wstępie, dojściu lub dojeździe z każdej strony do wskazanej sieci gazowej i urządzeń oraz stacji służb technicznych wraz ze sprzętem w granicach istniejącego ogrodzenia na przedmiotowej działce, również w stanie wolnym od jakichkolwiek magazynów, drzew lub krzewów w celu eksploatacji, modernizacji, naprawy, konserwacji i kontroli gazociągu oraz urządzeń określonych powyżej. GINB podkreślił, że zawarte w treści służebności ograniczenia dotyczą możliwości zabudowy przedmiotowej działki oraz podejmowania innej działalności mogącej zagrozić trwałości gazociągu i urządzeń gazowych w granicach istniejącego ogrodzenia gazociągu oraz urządzeń gazowych. Tymczasem sporna inwestycja polega na rozbiórce istniejącej stacji redukcyjno - pomiarowej i budowie w jej miejscu nowej stacji. Ponadto z postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2015 r., wynika, że omawiana służebność polega na prawie korzystania w skład którego wchodzi między innymi możliwość modernizacji, rozbudowy, remontu istniejącej infrastruktury gazowej. Z kolei zgodnie z § 2 pkt 27 rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie z 26 kwietnia 2013 r. (Dz. U. z 2013 r, poz. 640), przez sieć gazową należy rozumieć, obiekty sieci gazowej połączone i współpracujące ze sobą, służące do transportu gazu ziemnego. Stosownie zaś do § 2 pkt 29 tego rozporządzenia przez stację gazową należy rozumieć zespół urządzeń lub obiekt budowlany wchodzący w skład sieci gazowej, spełniający co najmniej jedną z funkcji: redukcji, uzdatnienia, pomiarów lub rozdziału gazu ziemnego, z wyłączeniem zespołu gazowego na przyłączu. W związku z powyższymi ustaleniami GINB stwierdził, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością inwestycyjną na cele budowlane. Ponadto stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji publicznej sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska. Organ II instancji podkreślił, że sporna inwestycja znajduje się na terenie, na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą Rady Gminy [...] z [...] lutego 2004 r., Nr [...], zmieniony uchwałą Rady Gminy [...] z [...] września 2011 r., Nr [...]. Została ona zaprojektowana na terenie oznaczonym częściowo symbolem R1 oraz symbolem KZ. Zgodnie z § 39 ust. 1 pkt 1 lit. f, przeznaczeniem dopuszczalnym terenu R1 są obiekty i urządzenia infrastruktury technicznej, zaś strefy KZ - trasy komunikacyjne i obiekty usług komunikacyjnych. Mając na uwadze powyższe postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pismem z 5 kwietnia 2019 r., GINB wezwał inwestora do wykazania, że brak jest możliwości realizacji przedmiotowej inwestycji poza terenem oznaczonym w obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem KZ. W odpowiedzi inwestor, pismem z 29 kwietnia 2019 r., wskazał, że brak jest możliwości realizacji przedmiotowej inwestycji w taki sposób, gdyż w strefie tej zlokalizowano ogrodzenie stacji gazowej oraz wewnętrzną linię zasilającą (WLZ). Projektowane ogrodzenie zostało w części wschodniej zlokalizowane w całości w liniach istniejącego ogrodzenia stacji gazowej. W związku zaś z występowaniem od istniejących zespołów zaporowo-upustowych stref zagrożenia wybuchem, które nie mogą być lokalizowane poza granicami ogrodzenia, nie ma możliwości zlokalizowania nowego ogrodzenia poza terenem oznaczonym w planie miejscowym symbolem KZ. Do przedmiotowego pisma inwestor dołączył pismo Zarządu Powiatu w [...] z 24 kwietnia 2019 r., zgodnie z którym zarządca drogi wyraził zgodę na lokalizację przedmiotowej inwestycji w liniach rozgraniczających drogi powiatowej nr [...], poza pasem drogowym, z zastrzeżeniem zlokalizowania ogrodzenia minimum 4,2 m od zewnętrznej krawędzi jezdni. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, w ocenie GINB projekt budowlany przedmiotowej inwestycji, nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ odwoławczy wskazał, że projekt zagospodarowania terenu przedmiotowej inwestycji nie narusza przepisów prawa, w tym regulacji rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Inwestor bowiem spełnił wszystkie wymagania określone w Prawie budowlanym. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł [...], domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych, jednocześnie zarzucając organowi naruszenie: - art. 4 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podczas gdy prawem tym nie jest ustanowione ograniczone prawo rzeczowe, - § 2 pkt 27 oraz § 2 pkt 29 Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie poprzez błędną wykładnię i uznanie, że z rozporządzenia tego wynika prawo inwestora do dysponowania nieruchomością inwestycyjną na cele budowlane, podczas gdy powołane rozporządzenie materii tej w żaden sposób nie reguluje, - art. 32 ust. 4 pkt. 2 w zw. z art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że inwestor posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wskazane we wniosku. W uzasadnieniu skargi wskazano na błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że postanowieniem Sądu Rejonowego w [...], sygn. akt I Ns [...] przyznano inwestorowi prawo do prowadzenia wszelkich robót na działce skarżącego, podczas gdy treść tego wyroku wskazuje wprost na uprawnienie do prowadzenia remontu obiektu jaki mieści się na tej nieruchomości, a nie rozbiórki istniejącego i budowy nowego obiektu. Prawo korzystania przez inwestora obejmuje zaś prawo posiadania już istniejących podziemnych urządzeń gazociągu wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno - pomiarowej, a także prawo prowadzenia prac związanych z ich eksploatacją, remontami, rozbudową, modernizacją oraz połączeniem z innymi sieciami wszelkiego rodzaju z jednoczesnym wyłączeniem możliwości budowy jakichkolwiek budynków, budowli, stałych składów, magazynów lub zasadzenia drzew. Skarżący podniósł, że organ II instancji błędnie zakwalifikował prawo do dysponowania nieruchomością. W postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę inwestor musi bowiem wykazać się prawem do dysponowania na cele budowlane nieruchomością (art. 4 Prawa budowlanego), a nie ustanowionymi na niej ograniczonymi prawami rzeczowymi. Nawet więc prawomocny wyrok Sądu w zakresie w jakim uznano zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu, służebność jako ograniczone prawo rzeczowe nie stanowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Błąd w rozumowaniu organu leży więc u podstaw wydania zaskarżonych decyzji i polega na błędnym uznaniu, że ustanowiona służebność daje stronie prawo do dysponowania nieruchomością na zasadzie art. 4 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją z dnia z dnia [...] października 2019r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2018r. w przedmiocie udzielenia [...] S.A. pozwolenia na budowę obejmującego budowę stacji redukcyjno -pomiarowej I stopnia Q=1200 mᵌn/h oraz rozbiórkę istniejącej stacji redukcyjno -pomiarowej I stopnia, realizowanych w ramach zadania pod nazwą: "[...]" na działce nr ew. [...], obręb [...], gmina [...]. Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści przepisu art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz temu kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Powyższe dokumenty inwestor winien dołączyć do wniosku o pozwolenie na budowę (art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego). Szczególnie istotnym pojęciem dla procesu budowlanego jest "prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane", które zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 11. Obejmuje ono szeroki zakres uprawnień, od prawa własności i użytkowania wieczystego, przez zarząd, ograniczone prawa rzeczowe (zwłaszcza użytkowanie i służebności gruntowe), do uprawnień wynikających z różnego rodzaju umów. Należy zwrócić uwagę, że umowy te powinny jednoznacznie określać nieruchomość oraz charakter robót i obiektów budowlanych, jakie mają być na niej wykonane. Zgodnie bowiem z przywołanym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - należy przez to rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Należy tutaj zauważyć, że w komentowanym przepisie nie wskazano, o które z ograniczonych praw rzeczowych chodzi. Ograniczonymi prawami rzeczowymi są zaś obecnie użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka. Do dysponowania nieruchomością na cele budowlane znaczenie będą miały: użytkowanie, służebność i prawa spółdzielcze. Z treści przedstawionej definicji wyraźnie wynika, że prawo do dysponowania terenem na cele budowlane, to nie tylko tytuł prawny inwestora do władania nieruchomością wywodzący się z prawa rzeczowego, ale również prawo do władania nieruchomością wynikające ze stosunku zobowiązaniowego. W takim razie umowy o charakterze obligacyjnym (np. umowa użyczenia) daje inwestorowi prawo do dysponowania cudzą nieruchomością na cele budowlane, jeżeli właściciel nieruchomości wyraził zgodę na dysponowanie jego gruntem na określony cel budowlany. Podobnie jest z innymi ograniczonymi prawami rzeczowymi (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 19 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 153/08, publ. LEX nr 509824). Już z tego względu ogólne stanowisko skarżącego, że służebność jako ograniczone prawo rzeczowe nie stanowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy uznać za chybione. Bez wątpienia natomiast istotne znaczenie ma treść tego prawa , a zwłaszcza wynikające z niego uprawnienie do wykonania określonych robót budowlanych. Inwestor składając wniosek o pozwolenie na budowę i rozbiórkę, złożył oświadczenie o prawie do dysponowania działką nr ew. [...] na cele budowlane, powołując się na ograniczone prawo rzeczowe ustanowione na jego rzecz i wpisane w dziale III Księgi Wieczystej Nr [...] prowadzonej dla powyższej nieruchomości. Skarżący [...] – właściciel działki nr ew. [...] zakwestionował prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmujące zamierzenie inwestycyjne, co skutkowało koniecznością zbadania przez organ zakresu tego prawa. Postanowieniem z [...] maja 2015 r., sygn. akt I Ns [...], Sąd Rejonowy w [...], stwierdził, że inwestor nabył w drodze zasiedzenia z dniem [...] grudnia 2007 r., służebność gruntową odpowiadającą służebności przesyłu, obciążającą przedmiotową nieruchomość, dla której Sąd Rejonowy w [...], V Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr [...], na całym obszarze przedmiotowej działki. Służebność ta polega na prawie korzystania przez inwestora z działki nr ew. [...], w zakresie założonych i przeprowadzonych na niej przewodów i urządzeń służących do przesyłu gazu ziemnego wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno-pomiarowej [...] w granicach ogrodzenia posadowionego na przedmiotowej działce, a więc na: - prawie korzystania w granicach istniejącego ogrodzenia z działki nr ew. [...], polegającym na prawie posiadania podziemnych urządzeń gazociągu DN 65 PN 6,3 MPa relacji [...] wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno - pomiarowej [...], a także nieograniczonego przeprowadzenia przesyłu gazu opisanym gazociągiem wysokiego ciśnienia oraz urządzeniami gazowymi, dostępie do sieci gazowej i urządzeń w celu zapewnienia bezpiecznej ich eksploatacji, dokonywania przeglądów, konserwacji, kontroli, jak również prawie prowadzenia prac związanych z ich eksploatacją, remontami, rozbudową, modernizacją oraz połączeniem z innymi sieciami wszelkiego rodzaju z jednoczesnym wyłączeniem możliwości budowy jakichkolwiek budynków, budowli, stałych składów, magazynów lub zasadzenia drzew oraz podejmowania innej działalności mogącej zagrozić trwałości gazociągu i urządzeń gazowych w granicach istniejącego ogrodzenia gazociągu oraz urządzeń gazowych, - nieograniczonym prawie modernizacji, naprawy, remontów gazociągu wysokiego ciśnienia oraz stacji redukcyjno - pomiarowej [...], w tym prawie do przeprowadzenia lub instalacji w sąsiedztwie lub na tym gazociągu oraz stacji obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z gazociągu z zachowaniem wszelkich warunków technicznych określonych w przepisach prawa oraz szczegółowych normach technicznych, - swobodnym wstępie, dojściu lub dojeździe z każdej strony do wskazanej sieci gazowej i urządzeń oraz stacji służb technicznych wraz ze sprzętem w granicach istniejącego ogrodzenia na przedmiotowej działce, również w stanie wolnym od jakichkolwiek magazynów, drzew lub krzewów w celu eksploatacji, modernizacji, naprawy, konserwacji i kontroli gazociągu oraz urządzeń określonych powyżej. Z części pisemnej zatwierdzonego projektu budowlanego wynika, że przedmiotem demontażu ma być: stacja gazowa redukcyjno-pomiarowa gazu ziemnego w budynku, stacja gazowa redukcyjno-pomiarowa gazu ziemnego w kontenerze , układ filtrów gazu, zespół zaporowo- upustowy wlotowy, odwadniacz, orurowanie i gazociągi międzyobiektowe. Jednocześnie projekt zagospodarowania terenu przewiduje budowę: kontenera kotłowni, kontenera AKP, kontenera reduktorowni i pomiarowni ( określonych w projekcie jako budynki stacji) o pow. 35,8m2, budowę drogi o pow. 212,2 m2, budowę chodników o pow. 96,3 m2. Należy także podkreślić, że zgodnie z projektem ( rys.nr SRP – 1200-00-11) kontenery mają posiadać fundamenty systemowe, prefabrykowane żelbetowe, co wskazuje na ich trwałe związanie z gruntem. Wyjaśnić w związku z tym trzeba, że art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego określa, że budynek to obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Niewątpliwie obiekt będący przedmiotem postępowania jest wydzielony z przestrzeni przez przegrody budowlane (ściany) oraz posiada dach. Przy czym o trwałości związania z gruntem przesądza posadowienie obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie, czy przemieszczenie na inne miejsce. Jest to pogląd ugruntowany w orzecznictwie administracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05 oraz z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2558/10 stwierdził, że o tym, czy określona budowla jest trwale związana z gruntem, czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, ani technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia obiektu w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Rozważania te mają o tyle znaczenie, że udzielając pozwolenia na budowę organy nie dokonały kwalifikacji projektowanych robót budowlanych , bezrefleksyjnie uznając, że ustanowiona służebność daje inwestorowi prawo do dysponowania działką nr ew. [...] na cele budowlane. Tymczasem jak zostało to wyżej wskazane służebność będąca przedmiotem zasiedzenia na rzecz inwestora obejmuje prawo prowadzenia prac związanych z eksploatacją, remontami, rozbudową, modernizacją w odniesieniu do podziemnych urządzeń gazociągu DN 65 PN 6,3 MPa relacji [...] wraz z elementami naziemnymi gazociągu oraz infrastrukturą stacji redukcyjno - pomiarowej [...], a także nieograniczonego przeprowadzenia przesyłu gazu opisanym gazociągiem wysokiego ciśnienia oraz urządzeniami gazowymi. Wyraźnie natomiast opisane ograniczone prawo rzeczowe nie daje inwestorowi prawa budowy jakichkolwiek budynków, budowli, stałych składów, magazynów. W odniesieniu do stacji redukcyjno - pomiarowej [...], służebność obejmuje jedynie nieograniczone prawo modernizacji, naprawy, remontów . Tymczasem jak wyjaśniono wyżej projekt budowlany przewiduje rozbiórkę istniejącego obiektu i budowę trzech nowych na terenie przedmiotowej działki. W tej sytuacji prawnej, rzeczą zasadniczą będzie dokonanie przez organ oceny i kwalifikacji, w świetle przepisów Prawa budowlanego, zaprojektowanych robót budowlanych, biorąc także pod uwagę bogate w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych, a następnie analiza czy zawierają się one w uprawnieniach wynikających ze służebności ( która jest co do zasady służebnością przesyłu) w kontekście art. 32 ust 4 pkt 2 w związku z art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. W konsekwencji, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja zapadła przedwcześnie, bez prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i analizy projektu budowlanego, a w konsekwencji z naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a. w związku z art. 32 ust 4 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygniecie o kosztach Sąd oparł na art. 200 cytowanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło