III SA/Kr 251/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 8 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. K. na akt Prezydenta Miasta z dnia 11 lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy Miejskiej oddala skargę P. K. pismami z dnia 8 stycznia 2020 r. i 15 stycznia 2020 r. zwrócił się do Prezydenta Miasta o udzielenie pomocy mieszkaniowej. Wskazał, że obecnie przebywa w zakładzie karnym w K. Koniec odbywania kary przypada na dzień 23 lutego 2020 r. i wtedy nie będzie miał gdzie mieszkać. Prezydent Miasta pismem z dnia 11 lutego 2020 r. poinformował P. K., że jego prośba została rozpatrzona negatywnie. Organ wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami osoby wnioskujące o pomoc mieszkaniową są uprawnione do ubiegania się o najem lokalu w przypadku braku tytułu prawnego do lokalu oraz udokumentowania niskich dochodów. Z treści art. 13 ustawy o pomocy społecznej wynika, że osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Fakt odbywania kary pozbawienia wolności i fakt tymczasowego aresztowania wyklucza wiec możliwość przyznania pomocy społecznej. Osoby odbywające wymienioną karę tracą prawo do wszystkich świadczeń w czasie przebywania w zakładzie karnym. Jednocześnie organ wskazał, że z wnioskiem o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy należy się zwrócić po opuszczeniu zakładu penitencjarnego. P. K. na powyższy akt złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wskazując, że zwrócił się o pomoc w uzyskaniu lokalu socjalnego, gdyż ma bardzo trudną sytuację materialną. Po opuszczenie jednostki penitencjarnej nie będzie miał gdzie mieszkać, co utrudni mu w znacznym stopniu rozpoczęcie życia na nowo. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie podtrzymując twierdzenie, że kara pobawienia wolności i fakt tymczasowego aresztowania wyklucza możliwość przyznania pomocy społecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Przedmiotowa kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tym samym sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia obowiązujących przepisów, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu, organ administracji nie naruszył prawa. Przedmiotem skargi w tej sprawie jest pismo organu odmawiające pozytywnego rozpoznania wniosku skarżącego w sprawie przyznania pomocy mieszkaniowej z zasobów Gminy. Pismo to stanowi akt z zakresu wykonywania zadania publicznego. Zgodnie z uchwałą składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2008 r. sygn. akt I OPS 4/08 działalność gminy w odniesieniu do mienia komunalnego nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ma także wymiar publicznoprawny, a w konsekwencji akt odmawiający zakwalifikowania i umieszczenia na liście osób oczekujących na najem lokalu z zasobu gminnego jest aktem z zakresu administracji publicznej i kończy etap postępowania obowiązującego przy udzieleniu pomocy mieszkaniowej przez gminę. Takie działanie nie stanowi oferty zawarcia umowy ani też negocjacji i nie ma charakteru cywilnoprawnego, ale administracyjnoprawny. Dopiero po skierowaniu do zawarcia umowy następuje drugi etap, który ze względu na kończącą go umowę najmu ma charakter cywilnoprawny. W uzasadnieniu do uchwały wydanej w składzie siedmiu sędziów z dnia 26 czerwca 2014 r., I OPS 14/13 Naczelny Sąd Administracyjny porównywał zakresy obowiązywania art. 3 § 2 ust. 4 i art. 3 § 2 ust. 6 P.p.s.a., uznając że akty te, prócz formy podjęcia, odróżnia to, czy dany akt wykazuje cechy aktu indywidualnego, czy generalnego, a także czy dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa, wreszcie czy ma charakter wykonawczy, czy też kreuje nową sytuację prawną adresatów. Jeżeli, tak jak w niniejszej sprawie, stanowisko organu administracji publicznej, dotyczy realizacji zadania publicznego i rozstrzyga o uprawnieniu wynikającym z przepisów powszechnie obowiązujących, odnosząc się do konkretnej sytuacji określonego podmiotu, należy je zaliczyć do kategorii aktów opisanych w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 7 września 2016 r., sygn. akt I OSK 1710/16, czy wyrok NSA z 23 listopada 2016 r. I OSK 1873/15). W konsekwencji akt odmawiający przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy jest aktem z zakresu administracji publicznej. Wskazać należy, że w obecnej sytuacji skarżący nie może udokumentować swej sytuacji mieszkaniowej lub faktu bezdomności wobec odbywania kary pozbawienia wolności. Tym samym aktualnie nie spełnia przesłanki do uznania za taką osobę. Również obecnie nie można przesądzić jaka będzie sytuacja skarżącego po zakończeniu tej kary. W skutek tego o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy będzie mógł skutecznie wystąpić dopiero po opuszczeniu zakładu karnego, poprzez złożenie wniosku o przydział mieszkania, udokumentowując równocześnie aktualną sytuację osobistą, finansową i mieszkaniową lub fakt bezdomności. Status osoby bezrobotnej potwierdza Powiatowy Urząd Pracy, a fakt bezdomności Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, który potwierdzenie faktu bezdomności może wydać dopiero po opuszczeniu placówki penitencjarnej z uwagi na konieczność ustalenia sytuacji osobistej danej osoby ze szczególnym uwzględnieniem miejsca pobytu/ zamieszkania. Z powołanych wyżej przyczyn argumenty podniesione w skardze należy uznać za bezzasadne. Fakt wcześniejszego braku mieszkania i środków do życia nie może być utożsamiany z posiadaniem przez stronę statusu bezdomnego. A każdy wniosek o przyznanie lokalu z zasobów gminnych musi rozpatrywany z uwzględnianiem aktualnej sytuacji wnioskodawcy, a nie nieokreślonego stanu na przyszłość. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę na akt organu, uznając ją za bezzasadną.