III FZ 478/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. sp. z o.o. w C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 1633/20 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. w C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 23 września 2020 r., nr [...] w przedmiocie zastawu skarbowego postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z 6 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Gl 1633/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę R. sp. z o.o. w C., zwaną dalej "Skarżącą spółką", na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 23 września 2020 r. Przedstawiając stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 grudnia 2020 r. wezwano Skarżącą spółkę do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia, poprzez wskazanie jej numeru KRS oraz złożenie dokumentu lub wierzytelnego odpisu dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji Skarżącej spółki (odpis z KRS). Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie, adresowana do Skarżącej spółki, z powodu nieobecności adresata została awizowana dwukrotnie: po raz pierwszy w dniu 13 stycznia 2021 r., o czym umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej. Powtórne awizowanie przesyłki, jak ustalono z operatorem pocztowym, miało miejsce w dniu 21 stycznia 2021 r. Następnie przesyłka została wydana przez operatora pocztowego adresatowi w dniu 29 stycznia 2021 r. Pismem z dnia 4 lutego 2021 r. (nadanym w dniu 5 lutego 2021 r.) Skarżąca spółka, działająca przez prezesa jednoosobowego zarządu, wskazała numer KRS oraz przedłożyła informację odpowiadającą odpisowi aktualnemu z KRS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucając zażalenie wskazał, że uwzględniając zasadę wynikającą z art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", doręczenie uważa się za dokonane w dniu 27 stycznia 2021 r., tj. z upływem czternastu dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej, co miało miejsce 13 stycznia 2021 r. Tym samym siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków skargi upłynął, zdaniem Sądu, 3 lutego 2021 r. zaś nadsyłając korespondencję stanowiącą uzupełnienie braków formalnych skargi dopiero 5 lutego 2021 r. Skarżąca spółka uczyniła to po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności procesowej. W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca spółka sformułowała zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., poprzez przyjęcie, że uzupełnienie braków formalnych skargi nastąpiło po upływie terminu do ich uzupełnienia, co skutkowało przyjęciem przez WSA w Gliwicach, że istnieją podstawy do jej odrzucenia, podczas gdy prawidłowa ocena winna prowadzić do zgoła odmiennych wniosków. W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Ponadto, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Skarżąca spółka wniosła o zwrócenie się do Agencji Pocztowej w celu uzyskania informacji dlaczego przesyłka została wydana Skarżącej spółce w dniu 29 stycznia 2021 r., a więc po terminie doręczenia przedmiotowej przesyłki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak trafnie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Mając na względzie treść tego przepisu stwierdzić należy, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo odczytał treść znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru dotyczącego doręczenia Skarżącej spółce wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przesyłka zawierająca zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 18 grudnia 2020 r. została wydana po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. Pokreślić bowiem należy, że skoro pierwsza awizacja przesyłki zawierającej ww. zarządzenie miała miejsce 13 stycznia 2021 r., to czternastodniowy termin, w którym przesyłka ta mogła zostać odebrana przez adresata, upłynął 27 stycznia 2021 r. i z upływem tego dnia nastąpił z mocy prawa skutek w postaci uznania przesyłki za doręczoną. Odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się fikcja prawna doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałej fikcji. Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, w dalszym ciągu będzie miała zastosowanie wynikająca z art. 73 § 4 p.p.s.a. fikcja prawna wcześniejszego doręczenia. W tym zakresie jej skutki nie przestają wywoływać konsekwencji prawnych późniejszego doręczenia przesyłki (por. postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2016 r., II FSK 1762/15, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, późniejsze odebranie na żądanie strony pisma, a więc po upływie terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a., na skutek jego przetrzymywania przez operatora pocztowego, nie niweczy skutków doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. Dlatego też, fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez Skarżącą spółkę po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a. W świetle powyższego jako prawidłowe ocenić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, który uznał, że wprawdzie przedmiotowa przesyłka została odebrana w dniu 29 stycznia 2021 r., jednakże fakt ten nie uchyla skutków doręczenia wynikających z powołanych wyżej przepisów. Nie ulega bowiem wątpliwości, że skoro przesyłka zawierająca zarządzenie do uzupełnienia braków formalnych skargi została doręczona w dniu 27 stycznia 2021 r. to od następnego dnia, tj. od 28 stycznia 2021 r. rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do uzupełnienia tych braków. Termin ten upłynął 3 lutego 2021 r., zaś korespondencję stanowiącą uzupełnienie tych braków Skarżąca spółka nadesłała natomiast dopiero w dniu 5 lutego 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), a więc już po upływie terminu. W odniesieniu do wniosków dowodowych zawartych w zażaleniu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. W rozpoznawanej sprawie wnioski nie podlegają uwzględnieniu z uwagi na okoliczność, że nie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości na tym etapie sprawy, w szczególności że postępowanie zażaleniowe dotyczy odrzucenia skargi a nie przywrócenia terminu do wniesienia skargi i kwestii braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do jej wniesienia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.