I SA/Ol 114/20
WyrokWSA w Olsztynie2020-10-21
Skład orzekający: Jolanta Strumiłło, Ryszard Maliszewski, Katarzyna Górska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej jest zasadne, jeśli organ pierwszej instancji nie dokonał skutecznego doręczenia tej decyzji w pierwszym terminie, a jedynie w późniejszym, prawidłowym terminie?Ratio decidendi
Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania zostało uchylone, ponieważ organ odwoławczy błędnie uznał, że termin do wniesienia odwołania należy liczyć od daty pierwszej próby doręczenia decyzji, która nie była skuteczna. Skuteczne doręczenie decyzji nastąpiło w późniejszym terminie, a odwołanie zostało wniesione w ustawowym terminie od tej daty.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne w podatku od nieruchomości, leśnym i rolnym. Skarżąca F.S. twierdziła, że pierwsza próba doręczenia decyzji w dniu 7 lutego 2018 r. była nieskuteczna, a decyzję otrzymała prawidłowo dopiero 19 marca 2018 r., wnosząc odwołanie w terminie. SKO uznało jednak, że termin należy liczyć od 7 lutego 2018 r., opierając się na wyjaśnieniach pracownika gminy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Jolanta Strumiłło Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) asesor WSA Katarzyna Górska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie.
I SA/OI 114/20
Uzasadnienie
Z akt sprawy przesłanych do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, że decyzją z dnia "[...]" 2018 r., znak: "[...]", Wójt Gminy "[...]" ustalił F.S. i A.P. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku od nieruchomości, podatku leśnym oraz podatku rolnym za 2018 r., w kwocie 734 zł.
Organ pierwszej instancji dokonał doręczenia decyzji z dnia "[...]" 2018 r., znak: "[...]", F. S. w dniu 19 marca 2018 r., gdyż uznał, że nie została ona skutecznie doręczona 7 lutego 2018r..
F. S. dnia 21 marca 2018 r. wniosła odwołanie do SKO, za pośrednictwem Organu I instancji.
Organ I instancji przedstawił odwołanie SKO.
Postanowieniem nr "[...]" z dnia "[...]" r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez F. S. odwołania od ww. decyzji organu podatkowego pierwszej instancji. Kolegium uznało, że termin do wniesienia odwołania należało obliczać od dnia 7 lutego 2018 r., a nie od dnia doręczenia decyzji w dniu 19 marca 2018 r ..
Postanowienie to zostało zaskarżone przez F. S., która zarzuciła, że w dniu 7 lutego 2018 r. otrzymała z Urzędu Gminy "[...]" tylko jedną decyzję o numerze "[.0.]".
Podała, że decyzję w sprawie podatku od nieruchomości otrzymała po raz pierwszy w dniu 19 marca 2018 r., co oznacza, że odwołanie wniosła w terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 21 marca 2019 r. sygn. akt I SA/Ol 441/18 uchylił postanowienie Kolegium. Zdaniem Sądu nie została przez organ odwoławczy wyjaśniona kwestia daty doręczenia decyzji nr "[...]".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało wyjaśnienia, złożone w piśmie z dnia 21 sierpnia 2019 r. przez A.B., pełniącą obecnie funkcję Sekretarza Gminy, że obie decyzje włożyła do jednej koperty zaadresowanej na F. S. i nadała przesyłkę w dniu 31 stycznia 2018 r..
W konsekwencji uznało, że decyzja podatkowa została doręczona 7 lutego 2018r..
SKO uznało, że ponowne doręczenie decyzji nie stanowiło jednak doręczenia w rozumieniu art. 223 § 2 Ordynacji podatkowej określającego początek biegu terminu do wniesienia odwołania. SKO uznało wyjaśnienia A.B. za wiarygodne.
W skardze, na powyższe postanowienie, skarżąca wskazała, że w dniu 07-02-2018 otrzymała z UG "[...]" tylko jedną decyzję o numerze "[.0.]", a nie jak twierdzi SKO decyzję nr "[...]". Decyzja nr "[.0.]" odebrana w dniu 07-02-2018 nie zawierała informacji w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości a tylko informacje o wysokości podatku leśnego i rolnego a więc nie mogła jej wcześniej zaskarżyć. Skarżąca wskazała, iż decyzję "[...]" (podatek od nieruchomości) otrzymała po raz pierwszy w dniu 19-03-2018 roku i w terminie zawitym ją zaskarżyła.
Ustanowiony w sprawie, w ramach prawa pomocy, adwokat wniósł o uwzględnienie skargi. Wskazał, że decyzja została doręczona 19 marca 2018r. Zwrócił uwagę na treść art. 212 o.p., że poza wyjątkiem, dotyczącym decyzji, o których mowa w art. 67d o.p., decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie i dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 119 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., skarga wniesiona w niniejszej sprawie została rozpoznana w trybie uproszczonym.
W orzecznictwie nie jest sporna dopuszczalność przesyłania w jednej przesyłce listowej kilku pism, pod warunkiem, że w momencie odbioru są one traktowane indywidualnie. Dla prawidłowości dokonania w ten sposób doręczenia wymaga się, aby okoliczność ta wynikała z dołączonego do przesyłki potwierdzenia odbioru - powinno to nastąpić poprzez wymienienie na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki", pism stanowiących zawartość przesyłki.
W formularzu potwierdzenia odbioru winna zostać wskazana data przesyłki, sygnatura akt sprawy oraz rodzaj przesyłki. Przesyłka taka może zawierać w sobie kilka pism, z tym tylko zastrzeżeniem, że fakt ten powinien zostać odnotowany na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki" (zob. post. Sądu Najwyższego z 26 lipca 2000 r., I CZ 87/00, publ.: lex nr 548760, post. Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2000 r., sygn. II CKN 483/2000 nie publ., post. Sądu Najwyższego z 20 kwietnia 2000 r., sygn. akt I CZ 38/00, Biul. SN 2000, Nr 5, poz. 15). Zatem dla prawidłowości dokonania w ten sposób doręczenia wymaga się, aby okoliczność przesłania w jednej przesyłce kilku pism wynikała z dołączonego do przesyłki potwierdzenia odbioru (postanowienia NSA: z 20 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 707/11, z 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2871/12 http://orzeczenia.nsa.gov.pl, z 18 stycznia 2012 r. I FSK 2088/11 LEX nr 1110110).
Należy również zaznaczyć, iż wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 k.p.c., potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych pism. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą (post. Sądu Najwyższego z 30 kwietnia 1998 r. III CZ 51/98). Adresat przesyłki, który stwierdzi, że nie doręczono mu wszystkich pism wymienionych na formularzu i których przyjęcie pokwitował, powinien ten fakt udowodnić (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2020 r., sygn. akt I FSK 1929/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy również wskazać, że to w interesie odbierającego przesyłkę było sprawdzenie jej zawartości w chwili odbioru oraz zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń doręczycielowi. Natomiast w sytuacji, kiedy tego nie uczynił, nie ma uzasadnionych podstaw, aby kwestionować prawidłowość doręczenia przesyłki( (por. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lipca 2020 r. I SA/Gl 330/20 ).
Wbrew twierdzeniem SKO w rozpoznawanej sprawie nie było dwukrotnego doręczenia tej samej decyzji. Prawidłowo organ I instancji doręczył decyzję w dniu 19 marca 2018r., gdyż pierwsza próba jej doręczenia nie była skuteczna i nie wywołała skutków prawnych. W formularzu potwierdzenia odbioru, z dnia 7 lutego 2018r., nie zostały wskazane sygnatury akt spraw oraz rodzaje przesyłek. Nie spełniło tych wymogów naklejenie na kopercie sygnatur akt spraw. A zatem brak było dowodu, że skarżącej skutecznie doręczono przesyłkę w dniu 7 lutego 2018r. W konsekwencji prawidłowo postąpił organ I instancji, który skutecznie doręczył decyzję podatkową 19 marca 2018r.. W rezultacie należy uznać, że skarżąca odwołanie złożyła w ustawowym terminie.
Zgodnie z art. 212 o.p., poza wyjątkiem, dotyczącym decyzji, o których mowa w art. 67d o.p., decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie i dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne. Do momentu doręczenia decyzja może być zmieniona bez konieczności wdrożenia procedur prawnych dotyczących zmiany lub uchylenia decyzji ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2019 r. , sygn. akt I GSK 660/17 ).
W stosunku do strony decyzja wywiera skutki prawne (materialnoprawne i procesowe) dopiero z chwilą doręczenia. Wskazać należy, że stosownie do art. 212 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia. Powołany przepis określa zatem moment, w którym decyzja podatkowa wchodzi do obrotu prawnego. Jest nim chwila doręczenia tej decyzji stronie postępowania. Od tego momentu decyzja wiąże organ podatkowy, który ją wydał, oraz stwarza określone w niej uprawnienia i obowiązki o charakterze procesowym i materialnym. Doręczenie decyzji powoduje także utrwalenie formy i treści załatwienia sprawy podatkowej. Od daty doręczenia decyzji jakakolwiek jej zmiana w zakresie formy lub treści może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonym przepisami postępowania podatkowego. Związanie organu podatkowego decyzją doręczoną stronie trwa przez cały okres pozostawania jej w obrocie prawnym, a więc do chwili jej zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności czy też wygaśnięcia.( por. wyrok Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 5 maja 2020 r. , sygn. akt I SA/Go 102/20 ).
W konsekwencji należy uznać, że z naruszeniem treści art. 228 § 1 pkt 2 O.p. organ odwoławczy ustalił, iż odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem terminu. Brak był zatem podstaw do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W sytuacji zatem, gdy istniały podstawy do przyjęcia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem powołanych wyżej przepisów postępowania podatkowego, które miały wpływ na wynik sprawy, zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.. W konsekwencji wydania tego orzeczenia SKO jest zobowiązane do rozpatrzenia odwołania skarżącej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło