V SA/Wa 3055/16
WyrokWSA w Warszawie2017-11-28
Skład orzekający: Tomasz Zawiślak, Marek Krawczak, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która wstępnie uzyskała uznanie za grupę producentów owoców i warzyw, może zostać uznana za organizację producentów, jeśli nie zrealizowała w całości planu dochodzenia do uznania (PDU) w wyznaczonym terminie, w tym kluczowych inwestycji infrastrukturalnych i zakupu środków transportu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wstępnie uznana grupa producentów jest związana zatwierdzonym planem dochodzenia do uznania (PDU) i ma obowiązek zrealizować wszystkie zawarte w nim działania i inwestycje do wyznaczonego terminu. Niezrealizowanie kluczowych inwestycji, takich jak budowa sortowni, przechowalni, wyposażenie w agregaty chłodnicze, zakup odpowiedniego samochodu ciężarowego, a także brak ukończenia budowy biura grupy, stanowi podstawę do odmowy uznania za organizację producentów, nawet jeśli część inwestycji została rozpoczęta lub zmodyfikowana. Sąd podkreślił, że PDU ma charakter wiążący, a jego realizacja jest niezbędna do spełnienia kryteriów uznania za organizację producentów.Stan faktyczny
Spółka O. Sp. z o.o. ubiegała się o uznanie za organizację producentów owoców i warzyw. W 2011 r. została wstępnie uznana za grupę producentów i zatwierdzono jej 5-letni plan dochodzenia do uznania (PDU) na lata 2011-2015. Po kontroli organ pierwszej instancji odmówił uznania spółki, wskazując na niezrealizowanie PDU w zakresie kluczowych inwestycji (budowa przechowalni, sortowni, zakup środków transportu, wyposażenie). Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA oddalił skargę, uznając ustalenia organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant sekretarz - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2017 r. sprawy ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w S. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego (obecnie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa) z dnia (...) września 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy uznania za organizację producentów owoców i warzyw; oddala skargę.
Decyzją z ... maja 2011 r. nr ... Marszałek Województwa ... (dalej: "marszałek" lub "organ I instancji") wstępnie uznał grupę producentów owoców i warzyw O. sp. z o.o. w S. (dalej: "skarżąca", "strona" lub "spółka") za grupę producentów owoców i warzyw i wstępnie zatwierdził jej plan dochodzenia do uznania. W tej samej decyzji organ I instancji zatwierdził plan dochodzenia do uznania, który został przyjęty na okres 5-ciu lat, a jego realizację określono na lata 2011 -2015, do dnia 31 grudnia 2015 r.
W dniu 30 grudnia 2015 r. do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego (dalej: Dyrektor Oddziału, organ pierwszej instancji) wpłynął wniosek skarżącej z 15 grudnia 2014 r. o uznanie za organizację producentów owoców i warzyw.
W dniach od 11 lutego 2016 roku do 23 marca 2016 r. we wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw "O." przeprowadzono kontrolę. Kontroli poddano także każdego z członków Grupy. Z czynności kontrolnych sporządzono raporty: Raport z kontroli uznania/spełnienia warunków uznania ..., Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw ..., Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw ..., Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw ..., Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw ..., Raport z kontroli członka organizacji producentów owoców i warzyw ...
Po zakończonych czynnościach kontrolnych w dniu 5 kwietnia 2016 r. strona wniosła uwagi i wyjaśnienia do raportu z kontroli uznania/spełnienia warunków uznania.
Decyzją z ... kwietnia 2016 r. Dyrektor Oddziału odmówił uznania skarżącej spółki za organizację producentów owoców i warzyw. Jak wynika z uzasadnienia ww. decyzji zrealizowanie wszystkich ujętych w zatwierdzonym planie działań i inwestycji jest jednym z podstawowych kryteriów warunkujących uznanie za organizację producentów owoców i warzyw. Zdaniem organu pierwszej instancji, analiza realizacji działań i inwestycji zatwierdzonych w Planie Dochodzenia do Uznania (dalej: PDU) jednoznacznie wskazuje, że PDU do dnia 31 grudnia 2015 r. nie został zrealizowany w całości. Nie osiągnięto zamierzonych w nim celów. Infrastruktura Grupy odbiega od tej zaplanowanej w PDU - punkt 5 strona 76.
Po przeprowadzeniu postępowania zainicjowanego odwołaniem spółki, decyzją z dnia ... września 2016 r. nr ... Prezes Agencji Rynku Rolnego (dalej: Prezes ARR, organ odwoławczy) utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Prezes ARR stwierdził, że przepis § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 września 2013 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw i ich zrzeszeń oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013 r. poz. 1178 ze zm., dalej: "rozporządzenie z 19 września 2013r.") należy interpretować w ten sposób, że wstępnie uznana grupa producentów jest związana PDU i ma obowiązek zrealizować wszystkie działania i inwestycje w nim zatwierdzone, gdyż są one niezbędne do zrealizowania celu polegającego na osiągnięciu stanu spełniania kryteriów uznania za organizację producentów.
Zdaniem Prezesa ARR, wobec braku realizacji do dnia 31 grudnia 2015 r. celów tj:
- stworzenia centrum logistycznego grupy z odpowiednim personelem do prowadzenia działalności i zarządzania grupą jako firmą, w tym nowoczesnego biura Grupy;
- budowy przechowalni warzyw z 13 komorami chłodniczymi oraz sortowni warzyw i owoców;
- wyposażenia nowo wybudowanej przechowalni warzyw w niezbędne urządzenia techniczne (agregaty chłodnicze, agregat prądotwórczy),
- zakupu samochodu ciężarowego o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, z wyłączeniem samochodów do przewozu osób (inwestycja nr 7), doszło do niezrealizowania PDU w zakresie niezbędnym do uznania wstępnie uznanej grupy za organizację producentów owoców i warzyw.
Organ odwoławczy wyczerpująco odniósł się do zarzutów odwołania. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego budowy biura grupy wskazał, że w treści PDU na stronie 27 (Tabela 9. Zestawienie ilości i wartości sprzedaży poszczególnych gatunków owoców i warzyw wyprodukowanych przez członków grupy producentów, dla każdego roku realizacji planu dochodzenia do uznania oraz Tabela 10 dotycząca Planowanych kierunków dystrybucji (...) dla każdego roku realizacji planu dochodzenia do uznania) brak jest zapisu mówiącego o tym, że biuro Grupy będzie docelowo znajdowało się w pomieszczeniach dzierżawionych. Powyższy zapis znajduje się na str. 31 PDU w akapicie, który opisuje sposób realizacji działania. Zgodnie z jego brzmieniem "Bezpośrednio po zakupie działki budowlanej i rozpoczęciu realizacji zaplanowanej inwestycji grupa planuje rozpoczęcie realizacji opisywanego działania. Jako biuro początkowo będzie zaadaptowany specjalny kontener biurowy. Oraz zakupione podstawowe wyposażenie i sprzęt komputerowy z oprogramowaniem. Koszty zostaną pokryte z bieżącej działalności Grupy i nie zostały ujęte w planie jako koszty kwalifikowane. Docelowo planowane jest wydzierżawienie pomieszczeń biurowych dostosowanych do potrzeb grupy."
W ocenie organu odwoławczego zapis umożliwiający wydzierżawienie pomieszczeń biurowych dotyczy etapu przejściowego, w którym realizowany będzie cel działania czyli stworzenie Centrum Logistycznego Grupy z odpowiednim personelem do prowadzenia działalności i zarzadzania Grupą jako Firmą. Jednakże, realizacja powyższego celu miała zakończyć się powstaniem nowoczesnego biura Grupy umożliwiającego prawidłową działalność oraz szkolenia bieżące swoich członków.
Zdaniem Prezesa ARR w pkt 5 PDU: Infrastruktura, w którą wyposażona będzie wstępnie uznana grupa po zrealizowaniu planu dochodzenia do uznania (str. 31 i str. 76-77 PDU) Grupa wskazała, że po zakupie dwóch działek (w 2011 r.) powstanie na nich centrum logistyczne wraz z sortownią i przechowalnią owoców i warzyw. Na wykupionym gruncie planowano stworzenie od podstaw biura, a tym samym i siedziby grupy. Zgodnie z zapisami PDU miała to być inwestycja warunkująca bezpośrednio realizację pozostałych zakresów PDU, co również zostało wskazane w decyzji Dyrektora Oddziału. Prezes ARR wskazał, że wydzierżawienie pomieszczeń biurowych zostało przewidziane przez Grupę w PDU, ale na etapie realizacji działania, tak aby umożliwić osiągnięcie celu działania nr I. 2. czyli powstanie profesjonalnego centrum grupy w miejscu realizacji całej inwestycji na zakupionej działce wraz z pełną infrastrukturą i wyposażeniem.
W ocenie organu odwoławczego, wskazanie przez Grupę możliwości dzierżawienia pomieszczeń biurowych na etapie realizacji inwestycji, a następnie utworzenie nowoczesnego biura na gruntach będących własnością Grupy stanowi wiążące zobowiązanie się Grupy do osiągnięcia określonego celu i nie może być rozumiane jako deklaracja intencji Grupy.
Zdaniem Prezesa ARR, wstępnie uznana grupa producentów jest związana PDU i ma obowiązek zrealizować wszystkie działania i inwestycje w nim zatwierdzone, gdyż są one niezbędne do zrealizowania celu polegającego na osiągnięciu stanu spełniania kryteriów uznania za organizację producentów. Dlatego też prawidłowo organ I instancji uznał, że wobec braku realizacji celu postawionego w działaniu - "Działalnie w kierunku zapewnienia personelu oraz infrastruktury i wyposażenia niezbędnego do spełnienia wymogów uznania za organizację producentów, w szczególności niewybudowaniu nowoczesnego biura grupy na gruntach będących własnością grupy, doszło do niezrealizowania planu dochodzenia do uznania w zakresie niezbędnym do uznania wstępnie uznanej grupy za organizację producentów owoców i warzyw.
W odniesieniu do zarzutu dotyczącego ustaleń w kwestii zakupu samochodu chłodni organ odwoławczy wyjaśnił, że w ramach inwestycji nr 7 Grupa zobowiązała się do zakupu samochodu chłodni (solówki) MAN TGL EURO 5 o ładowności do 12 t, długości ładowania 7.100 mm, szerokości ładowania 2.450 mm, wysokości ładowania 2.300 mm, winda, mocy silnika 200-250hp. Tymczasem dokonano zakupu samochodu chłodni (solówki) VOLVO FL612 o dopuszczalnej ładowności 4890 kg, długości ładowania 5,69 m, szerokości ładowania 2,22 m, wysokości ładowania 2,21 m, winda, mocy silnika 206 hp. Z powyższego wynika więc, że zakupiony samochód ma ładowność o 7 ton mniejszą, a długość ładowania jest o 1,4 m krótsza od tego, którego zakup planowano.
W tym obszarze także, aktualne pozostaje stanowisko organu odwoławczego, zgodnie, z którym zatwierdzenie planu dochodzenia do uznania oznacza, że przewidziany w nim zakres działań i skala inwestycji odpowiadają potrzebom podmiotu związanym ze spełnieniem warunków uznania za organizację.
W ocenie organu odwoławczego, bez znaczenia dla oceny realizacji zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania pozostaje okoliczność sfinansowania zakupu pojazdu ze środków własnych.
Wyłączenie z dofinansowania inwestycji określonych w załączniku VA do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz.U.UE.L z 15 czerwca 2011r., nr 157, s. 1 ze zm., dalej: "rozporządzenie 543/2011"), oznacza tylko tyle, że Grupa, która zobowiązując się w PDU do realizacji tego rodzaju inwestycji ma świadomość jej niekwalifikowalności. Nie oznacza to natomiast, że nie ma obowiązku jej realizacji zgodnie z treścią PDU, tak aby osiągnąć stan spełnienia kryteriów uznania za organizację producentów.
Ponadto, zgodnie z zapisami w PDU (str.52-53) realizacja ww. inwestycji, tj: "zakup samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, z wyłączeniem samochodów przeznaczonych do przewozu osób" miała zapewnić członkom grupy odpowiednie wsparcie techniczne i wpłynąć bezpośrednio na realizację kryteriów uznania za organizację producentów, dotychczas nie spełnianych przez grupę. Poprzez transport w odpowiednich warunkach i czasie miały ulec poprawie warunki dalszego przechowywania produktów.
Organ odwoławczy powołał się na PDU (str. 52) i wyjaśnił, że Grupa przed podjęciem realizacji inwestycji nie posiadała żadnych własnych środków transportu a środki będące w posiadaniu członków grupy nie zapewniały prawidłowego ani terminowego odbioru towarów z gospodarstw członków. Grupa nie posiadała też możliwości transportu produktów do odbiorcy bezpośredniego. Wskazała w PDU (str.55), że rozpoczynając realizację planu, nie posiadała możliwości do spełnienia wymogów uznania za organizację dotyczące zapewnienia swoim członkom środków technicznych umożliwiających zbieranie, przechowywanie, pakowanie i wprowadzanie do obrotu ich produktów. Dlatego realizację ww. inwestycji Grupa wskazała jako konieczną, a jej realizacja miała umożliwić spółce uzyskanie statusu uznania za organizację.
Odnośnie do zarzutów dotyczących budowy sortowni i przechowalni z komorami chłodniczymi Prezes ARR powołał się na treść art. 125e rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych ("rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku") (Dz.U.UE.L z 16 listopada 2007r., nr 299, s. 1 ze zm., dalej: rozporządzenie 1234/2007). W szczególności organ odwoławczy zwrócił uwagę na art. 37 akapit 1 lit. b rozporządzenia 543/2011 wskazującego, że treść planów uznawania powinna zawierać okres jego trwania, który nie powinien przekraczać 5 lat. Organ odwoławczy powołał się także na § 2 ust. 1 rozporządzenia z 19 września 2013 r. oraz wyjaśnił, że wskazane powyżej przepisy wyznaczają początek okresu realizacji planu dochodzenia do uznania, który rozpoczyna się 1 stycznia po jego zatwierdzeniu bądź też niezwłocznie po dniu jego zatwierdzenia, tj. od dnia następnego po dniu wydania przez właściwy organ państwa członkowskiego (marszałka województwa) decyzji o zatwierdzeniu planu dochodzenia do uznania oraz jego koniec, którym jest dzień 31 grudnia ostatniego roku realizacji planu. Zakończenie realizacji planu dochodzenia do uznania w dniu 31 grudnia ostatniego roku jego realizacji oznacza wygaśnięcie planu, zatem na wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw spoczywał bezwzględny obowiązek zrealizowania wszystkich działań i inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania do dnia 31 grudnia 2015 r.
Prezes ARR przeanalizował daty odpowiednio: wpływu zawiadomienia o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego (budowa budynku gospodarczego z komorami chłodniczymi, sortownią owoców i warzyw), przyjęcia budynku do użytkowania, przyjęcia do użytkowania hali magazynowej z czterema komorami chłodniczymi oraz zawiadomienia o tym fakcie. Organ odwoławczy uznał za bezpodstawne stanowisko odwołującego się, zgodnie z którym zmiana terminu realizacji inwestycji bądź jej nieznaczna modyfikacja (wykraczająca poza 5 letni okres realizacji planu dochodzenia do uznania) nie ma znaczenia dla oceny spełnienia kryteriów uznania za organizację producentów owoców i warzyw.
Następnie Prezes ARR wypowiedział się w kwestii wyposażenia sortowni i przechowalni. Uznał, że zgodnie z PDU budynek ten miał być wyposażony w niezbędne urządzenia techniczne - agregaty chłodnicze (13 sztuk) i agregat prądotwórczy. Jak wynika natomiast z kontroli przeprowadzonej na miejscu w dniu 25 marca 2016 r. przez organ pierwszej instancji, w ramach realizacji inwestycji u Grupy stwierdzono 4 częściowo zamontowane agregaty chłodnicze oraz 4 zakupione, lecz niezamontowane.
W odniesieniu do zakupu agregatu prądotwórczego na podstawie dołączonej do protokołu z kontroli umowy sprzedaży organ odwoławczy stwierdził, że umowa była zawarta w dniu 31 grudnia 2015 r. a płatność nastąpiła dnia 14 stycznia 2016 r. Zauważył też, że na umowie sprzedaży agregatu umieszczono klauzulę, że towar zostanie własnością kupującego po wpłacie należności. Jak dostrzegł organ, data zakupu została zmieniona – początkowo było to 13 stycznia 2016 r., a następnie zmieniono datę na 31 grudnia 2015 r. Przy zmianie widnieje nieczytelna parafka osoby dokonującej zmiany.
Jak wskazał organ, na dzień uznania Grupa nie posiadała żadnych środków technicznych umożliwiających jej członkom zbieranie, pakowanie, przechowywanie i wprowadzanie produktów do obrotu, podczas gdy zrealizowana inwestycja miała umożliwić Spółce spełnienie kryterium określonego w art. 4 ust. 1 lit. e) rozporządzenia 1234/2007. Dodatkowo, pismem z 6 lipca 2016 r. wezwano stronę m.in. do wyjaśnienia zmiany inwestycji dotyczącej zakupu agregatów zapewniających pełne chłodzenie wskazanej w PDU kubatury przechowalniczej, w tym o przedstawienie stosownych wyjaśnień i dokumentów (opinii, ekspertyz) potwierdzających, że zakupiona przez Grupę ilość agregatów chłodniczych (inna niż wskazana w PDU) oraz zamontowany jeden zespół sprężarkowy na 7 sprężarkach współpracujących z kilkoma chłodnicami, rzeczywiście daje tożsame parametry chłodzenia, z planowanym zakupem 13 komór przechowalniczych. Zgodnie bowiem z PDU przy możliwościach załadunku (dla brokułu) 40 t w jednej komorze, wybudowana baza przechowalnicza miała pozwolić na jednorazowe przetrzymanie w przechowalni do 520 ton produktu.
Jak zrelacjonował organ odwoławczy, w odpowiedzi na wezwanie strona złożyła wyjaśnienie przygotowane przez P. podpisane przez R. M. - specjalistę ds. klimatyzacji i techniki chłodniczej, wskazujące, że zastosowana zmiana nie miała wpływu na wydajność urządzeń chłodniczych oraz, że optymalizuje ona technologię transportu i rozkładu zebranych warzyw. W tym kontekście organ odwoławczy dostrzegł, że P., której pracownik jest autorem ww. złożonego wyjaśnienia, jest podmiotem, od którego Grupa zakupiła zespół sprężarkowy na 7 sprężarkach.
Organ odwoławczy podał, że strona dołączyła także opinię prof. dr hab. inż. D. B. z Zakładu Techniki Cieplnej i Chłodnictwa Politechniki Białostockiej potwierdzająca prawidłową metodykę sporządzania bilansu komory składowej a tym samym poprawność rozwiązania przyjętego przez stronę. Organ powołał się w tym miejscu na stanowisko NSA zawarte w uzasadnieniu wyroku z 20 kwietnia 2010r., sygn. akt I GSK 847/08, LEX nr 594683, zgodnie z którym opiniom sporządzonym na zlecenie strony, nawet jeśli sporządzone zostały przez osoby posiadające wiedzę fachową, nie można przypisać waloru dowodu z opinii biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a. Opinie sporządzone na zlecenie strony traktować należy jedynie jako wyjaśnienia stanowiące poparcie stanowiska strony, choć z uwzględnieniem wiadomości specjalnych.
Jednakże, pomimo powyższych zastrzeżeń organ dał wiarę opiniom złożonym przez stronę co do oceny przyjętego przez skarżącą rozwiązania oraz uznania go za korzystniejsze eksploatacyjnie oraz gwarantujące większe bezpieczeństwo w zakresie zapewnienia właściwych parametrów. Organ wskazał natomiast, że Grupa dokonując powyższych zmian miała obowiązek ich prawnego usankcjonowania poprzez złożenie wniosku o zmianę do zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców warzyw oraz rynku chmielu (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 58, dalej: "ustawa o organizacji rynków") ale tego nie robiła.
Wobec zaniechania powyższego, w ocenie organu odwoławczego, aktualne pozostało uprawnienie organów rozpoznających sprawę do weryfikacji realizacji przez stronę działań i inwestycji w zakresie zatwierdzonym w planie dochodzenia do uznania. Konsekwentnie organ uznał że organ I instancji prawidłowo ustalił, że na dzień zakończenia realizacji PDU Grupa nie osiągnęła zamierzonego celu, tj: funkcjonowania w nadającej się do użytku przechowalni z 13 komorami chłodniczymi oraz funkcjonującej sortowni warzyw i owoców. Potwierdzeniem powyższego ustalenia jest przeprowadzony przez organ I instancji dowód z dokumentacji fotograficznej wskazujący, że zaplanowana w PDU (str.37) Inwestycja nr 2 (działanie 2.1.) - budowa przechowalni warzyw (komory chłodnicze szt. 13) nie została zrealizowana do dnia 31 grudnia 2015 r. Dodatkowo, również zgodnie z PDU (str. 79) a także w oparciu o decyzję z 5 maja 2014 r. o zatwierdzenie zmian do zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania wydanej przez Marszałka Województwa ... realizacja inwestycji nr 2 czyli budowa sortowni i przechowalni została ostatecznie zmieniona z 2012 roku na II półrocze 2014 r. Grupa zgłosiła zmianę polegającą na przesunięciu budowy 2 komór przechowalniczo - chłodniczych na II półrocze 2014 r. Natomiast z wyciągu z dziennika budowy Nr 367/15 wydanego dnia 10 grudnia 2015 r., wynika, że pozwolenie na budowę budynku gospodarczego z komorami, sortownię owoców i warzyw wraz z niezbędną infrastrukturą ... zostało wydane dopiero 4 grudnia 2015 r. Również z oświadczenia kierownika budowy wynika, że przejął on obowiązki kierownika budowy z komorami chłodniczymi, sortownią owoców i warzyw w 2015 r.
Dodatkowo zdaniem organu odwoławczego z wyciągu z dziennika budowy wynika także, że podstawowe prace przy rozpoczęciu robót budowlanych (wyznaczenie linii regulacyjnej i stałych punktów odniesienia, wyznaczenie miejsca pod obiekt budowlany na gruncie) również miały miejsce 11 grudnia 2015 r. Z kolei w przypadku Inwestycji nr 5 działania: 5.2. – myjka + sortownica + pakowaczka, 5.13. - maszyna do obierania cebuli, 5.15. - czyszczalnia nie zostały zrealizowane, ponieważ z dokumentacji fotograficznej wynika, że nie były gotowe do użycia zgodnie z przeznaczeniem w dniu kontroli, a tym bardziej w dniu 31 grudnia 2015 r. Na myjce + sortownicy + pakowaczce znajdowały się jeszcze fabryczne opaski zaciskowe i folie, maszyna do obierania cebuli ani czyszczalnia nie zostały całkowicie odpakowane. Również w tym zakresie strona została wezwana do wyjaśnienia powodów przygotowania maszyn. W dniu 22 lipca 2016 r. spółka złożyła wyjaśnienie, zgodnie z którym urządzenia nie były podłączone ze względu na bezpieczeństwo przeciwpożarowe, a ofoliowane urządzenia i maszyny były zabezpieczone przed zniszczeniem. Organ odwoławczy odmówił wiarygodności i mocy dowodowej temu oświadczeniu, konfrontując je z dokumentacją fotograficzną, przedstawiającą maszyny opakowane w fabryczne folie i taśmy. Tym samym w ocenie organu odwoławczego w tym zakresie również nie doszło do zrealizowania planu dochodzenia do uznania w zakresie niezbędnym do uznania wstępnie uznanej grupy za organizację producentów owoców i warzyw.
Prezes ARR powołał się na dołączone do protokołu z kontroli umowy sprzedaży i wyjaśnił, że wiele inwestycji i działań określonych w PDU realizowanych było w ostatnim dniu okresu realizacji planu tj. 31 grudnia 2015 r., np.: zakup agregatu prądotwórczego planowany był do 31 grudnia 2012 r. a zgodnie z przedstawioną umową sprzedaży został zrealizowany 31 grudnia 2015 r., zakup wózka do naczep planowany był do 31 grudnia 2012 r. a zgodnie z przedstawioną umową sprzedaży został zrealizowany 31 grudnia 2015 r., zakup kombajnu do zbioru cebuli i buraka ćwikłowego planowany do 31 grudnia 2012 r. zgodnie z przedstawioną umową sprzedaży został zrealizowany 31 grudnia 2015 r., zakup kopaczki do cebuli planowany do 31 grudnia 2012 r. został zrealizowany 31 grudnia 2015 r.
Jak wyjaśnił organ odwoławczy, art. 125e rozporządzenia 1234/2007 został dodany art. 1 pkt 28 rozporządzenia Rady (WE) Nr 361/2008 z dnia 14 kwietnia 2008 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1234/2007 ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku) (Dz. U. UE L z dnia 7 maja 2008 r., nr 121, s. 1) i wyznacza początek okresu wstępnego uznania grupy producentów owoców i warzyw. Jest nim zatwierdzenie przez właściwy organ państwa członkowskiego planu dochodzenia do uznania w formie decyzji administracyjnej, która jednocześnie uznaje dany podmiot zrzeszający producentów za wstępnie uznaną grupę producentów owoców i warzyw. Jednocześnie ten sam przepis wyznacza czas wstępnego uznania, w którym grupa producentów realizuje plan dochodzenia do uznania. Maksymalny okres statusu wstępnego uznania nie może przekraczać pięciu lat. Zdaniem organu, następnym etapem dochodzenia do uznania jest realizacja PDU. przepisy wyznaczają początek okresu realizacji planu dochodzenia, który rozpoczyna się 1 stycznia po jego zatwierdzeniu bądź też niezwłocznie po dniu jego zatwierdzenia, tj. od dnia następnego po dniu wydania przez właściwy organ państwa członkowskiego (marszałka województwa) decyzji o zatwierdzeniu planu dochodzenia do uznania oraz jego koniec, którym jest dzień 31 grudnia ostatniego roku realizacji planu. Zakończenie realizacji planu dochodzenia do uznania w dniu 31 grudnia ostatniego roku jego realizacji oznacza wygaśnięcie planu. Ostatnim etapem jest czas pomiędzy zakończeniem realizacji planu dochodzenia do uznania a przed uznaniem za organizację producentów i zatwierdzeniem programu operacyjnego, rozpoczynający się po zrealizowaniu planu uznawania a kończący się w dniu wydania decyzji o uznaniu za organizację.
Dodatkowo, jak wskazał Prezes ARR, spółka złożyła do organu protokół z czynności kontrolnych nr ... przeprowadzonych w dniach 21 czerwca -7 lipca 2016 r. przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W ocenie organu odwoławczego natomiast przedłożone dokumenty dotyczyły innego postępowania (wnioskowanie o płatność) prowadzonego przez inny organ, jak również biorąc pod uwagę, że zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy podczas rozpatrywania sprawy odnosili się do stanu faktycznego stwierdzonego na dzień zakończenia realizacji PDU czyli, na dzień 31 grudnia 2015 r., dokumenty nie zostały uwzględnione przez organ odwoławczy.
Spółka zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 75 w zw. z art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej :"k.p.a.") poprzez pominięcie dowodu z protokołu czynności kontrolnych nr 9010/6700/108/16 przeprowadzonych w dniach 21 czerwca – 7 lipca 2016 r. przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz dowodu z zeznań świadka J. S., wbrew obowiązkowi dopuszczenia każdego środka dowodowego, który może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, co doprowadziło do uchybienia obowiązkowi wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i powodowało naruszenie zasady ustalenia prawdy obiektywnej, zastępując ją prawdą formalną, fikcyjnym stanem faktycznym, stworzonym w toku postępowania administracyjnego;
2. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego oraz niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy wyrażające się w tym, iż organ pominął w całości wyjaśnienia i opinie złożone w toku postępowania i w odpowiedzi na wyniki kontroli, przez skarżącą. Nadto organ odwoławczy nie odniósł się do tych dowodów nie wskazał, dlaczego odmawia im wiarygodności lub dlaczego są one nieistotne dla rozpoznana sprawy administracyjnej i wydania decyzji;
3. art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wyrażającego się w tym, że utworzenie grup producentów owoców i warzyw wpłynie korzystnie na rozwój branży wytwórczej, a pomimo zrealizowania celu operacyjnego organ odmówił spółce uznania za organizację producentów owoców i warzyw, co również spowodowało naruszenie przez organ zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, czyli sytuację w której skarżąca pomimo zrealizowanej inwestycji nie uzyska zysków, wynikających z poczynionych nakładów;
4. art. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów i brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w zakresie pominięcia wyjaśnień i oświadczeń złożonych przez wykonawcę przedsiębiorstwo zajmujące się chłodnictwem i agregatami W. G., protokołu zdawczo- odbiorczego z 22 grudnia 2015 r. oraz prywatnej opinii prof. dr hab. D.B. w zakresie w jakim dowody te potwierdzają realizację celu inwestycji, tzn. budowę chłodni o zakładanej kubaturze przechowalniczej;
5. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niewłaściwą kontrolę instancyjną decyzji organu pierwszej instancji i utrzymanie w mocy decyzji naruszającej obowiązujące przepisy, pomimo że decyzja organu pierwszej instancji uchybiła przepisom prawa materialnego, jak również zasadom prowadzenia postępowania dowodowego.
Skarżąca zarzuciła także naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 19 ust. 1 lit. h rozporządzenia 543/2011 poprzez błędną wykładnię i uznanie, że działanie jest pojęciem równoznacznym z obowiązkiem osiągnięcia określonego skutku, pomimo, że ustawodawca europejski wyraźnie wskazuje na "działanie lub instrument", następnie zaś jedynie zmierzający do osiągnięcia określonego celu operacyjnego;
2. art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011 poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że plan uznawania za organizację producentów owoców i warzyw wyznacza szczegółowe wartości, jakie należy osiągnąć, a nie działania, inwestycje, jakie należy podjąć;
3. art. 37 akapit 2 w zw. z załącznikiem VA ust. 1 rozporządzenia 543/2011 poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że inwestycje w środki transportu wchodzą w zakres planu dochodzenia do uznania, pomimo istnienia wyraźnego wyłączenia ustawowego w zakresie środków transportu;
4. § 3 ust. 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r. poprzez wadliwą wykładnię i uznanie, że ustawodawca nakazuje grupom producentów literalne wypełnienie planów dochodzenia do uznania organizacji producentów owoców i warzyw, podczas gdy rozporządzenie z 19 września 2013r. w zakresie kryteriów uznawania za organizację producentów odsyła do kryteriów ustalonych w art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011;
5. art. 231 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 grudnia 2013r. nr 1308/2013 ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającego rozporządzenia rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) 1037/21, (WE) 1234/2007 (dalej: "rozporządzenie 1308/2013) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i orzekanie na podstawie przepisów, które nie znajdują zastosowania do programów wieloletnich rozpoczętych przed dniem 1 stycznia 2014 r.
Następnie, w piśmie złożonym przez pełnomocnika skarżącej – R. J. - zatytułowanym "skarga" i potraktowanym jako uzupełnienie skargi zarzucono naruszenie:
1. § 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r. poprzez niezgodne z tą normą ustalenie, że strona nie spełnia wymogów uznania,
2. art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011 poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie,
3. art. 19 ust. 1 lit. h rozporządzenia 543/2011 poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie,
4. art. 75 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu z dokumentu urzędowego, tj. protokołu kontroli Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, co skutkowało także naruszeniem zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a.,
5. art. 8 k.p.a. poprzez zobowiązanie strony do przedstawienia określonych wyjaśnień i opinii oraz po realizacji przez stronę zobowiązania uznanie złożonych Wyjaśnień i opinii za bezcelowe dla rozstrzygnięcia,
6. art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 6 k.p.a.,
7. art. 231 ust. 2 rozporządzenia 1308/2013 poprzez jego niezastosowanie.
W odpowiedzi na skargę Prezes ARR wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Ustalenia faktyczne organu nie budzą wątpliwości jako oparte o wszechstronną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, dlatego ustalenia te sąd przyjmuje za podstawę własnego rozstrzygnięcia. Omówienie skargi rozpocząć trzeba od wskazania, że przepisy unijne zawarte w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007r. ustanawiającego wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku) przewidywały poza uznawaniem organizacji producentów owoców i warzyw również wstępne uznanie takich grup w państwach członkowskich, które przystąpiły do UE w dniu 1 maja 2004r., tj. m.in. w Polsce. Przepis art. 125e ww. rozporządzenia 1234/2007 stanowił: "Artykuł 125e Grupy producentów w sektorze owoców i warzyw 1. W państwach członkowskich, które przystąpiły do Unii Europejskiej w dniu 1 maja 2004 r. lub później, lub które są położone w najbardziej oddalonych regionach Wspólnoty, o których mowa w art. 299 ust. 2 Traktatu, lub na mniejszych wyspach Morza Egejskiego, o których mowa w art. 1 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1405/2006, grupy producentów mogą być tworzone jako podmiot prawny lub jasno określone części podmiotów prawnych z inicjatywy rolników uprawiających co najmniej jeden produkt sektora owoców i warzyw lub produkty tego sektora przeznaczone wyłącznie do przetworzenia, w celu uzyskania decyzji o uznaniu ich za organizacje producentów. Takie grupy producentów mogą skorzystać z okresu przejściowego w celu spełnienia wymogów niezbędnych do uznania ich za organizacje producentów zgodnie z art. 122. W celu zakwalifikowania grupy przedstawiają one właściwemu państwu członkowskiemu podzielony na etapy plan dochodzenia do uznania, którego zatwierdzenie sygnalizuje początek okresu, o którym mowa w akapicie drugim, i stanowi wstępne uznanie. Okres przejściowy nie może przekraczać pięciu lat. 2. Przed zatwierdzeniem planu uznawania państwa członkowskie powiadamiają Komisję o swoich zamiarach i ich przewidywanych następstwach finansowych."
W tym samym rozporządzeniu w przepisie art. 103a przewidziano m.in. "Artykuł 103a Pomoc dla grup producentów
1. W trakcie okresu przejściowego dopuszczonego zgodnie z art. 125e państwa członkowskie mogą przyznać grupom producentów sektora owoców i warzyw utworzonych w celu ubiegania się o uznanie ich za organizacje producentów:
a) pomoc mającą na celu wsparcie tworzenia się tych organizacji i ułatwienie im działalności administracyjnej;
b) pomoc bezpośrednią lub za pośrednictwem instytucji kredytujących na pokrycie części inwestycji wymaganych do uzyskania decyzji o uznaniu i określonych w planie dochodzenia do uznania, o którym mowa w art. 125e ust. 1 akapit trzeci."
W dniu 7 czerwca 2011 r. Komisja UE wydała rozporządzenie wykonawcze nr 543/2011 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw. W art. 36 wymienionego rozporządzenia wskazano, że "podmiot prawny lub jasno określona część podmiotu prawnego przedkłada plan uznawania, o którym mowa w art. 125e ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1234/2007, właściwemu organowi państwa członkowskiego, w którym podmiot ma główną siedzibę", a w art. 37 ustalono, co projekt planu uznawania przynajmniej obejmuje, m.in. w pkt. c "działania i inwestycje, jakie należy zrealizować w celu uzyskania uznania". Według art. 38 rozporządzenia 543/2011 właściwy organ państwa członkowskiego podejmuje decyzje w przedmiocie zatwierdzenia planów uznawania, w tym według ust. 3 pkt c decyzję o odrzuceniu planu "w przypadku gdy odnośne podmioty prawne lub jasno określone części podmiotów prawnych ubiegające się o wstępne uznanie za grupy producentów spełniają już kryteria uznania za organizację producentów". Właściwy organ państwa członkowskiego powiadamia też Komisję do dnia 1 lipca danego roku o decyzjach w sprawie wstępnie zaakceptowanych planów uznawania i skutkach finansowych tych planów (art. 38 ust. 4), a po określeniu współczynników przydziału, o których mowa w art. 47 ust. 4 rozporządzenia 543/2011 ("Łączne wydatki na wkład unijny w pomoc określoną w art. 103a rozporządzenia 1234/2007 nie przekracza 10.000.000 na rok kalendarzowy. Na podstawie powiadomień, o których mowa w art. 38 ust. 4, Komisja ustala współczynniki przydziału oraz określa łączny możliwy wkład Unii na państwo członkowskie w ciągu roku na podstawie tych współczynników. Jeśli w dowolnym roku łączna kwota wynikająca z powiadomień, o których mowa w art. 38 ust. 4, nie przekracza maksymalnej kwoty wkładu Unii, współczynnik przydziału ustala się na poziomie 100%. Wkład Unii jest przyznawany zgodnie ze współczynnikiem przydziału, o którym mowa w akapicie drugim. W odniesieniu do planów uznawania, o których nie powiadomiono zgodnie z art. 38 ust. 4, nie przyznaje się wkładu Unii. Kurs walutowy stosowany w odniesieniu do wkładu Unii na państwo członkowskie jest ostatnim kursem opublikowanym przez Europejski Bank Centralny przed datą przewidzianą w art. 38 ust. 4"), właściwy organ państwa członkowskiego zapewnia zainteresowanym grupom producentów możliwość zmiany lub wycofania ich planów uznawania. W przypadku gdy grupa producentów nie wycofa swojego planu, właściwy organ ostatecznie akceptuje taki plan z zastrzeżeniem zmian, które właściwy organ może uznać za niezbędne (art. 38 ust. 5 rozporządzenia 543/2011).
W art. 19 ust. 2 rozporządzenia 543/2011 wskazano dodatkowo, że "Państwa członkowskie określają podmioty prawne właściwe dla swojego terytorium, które muszą spełniać warunki art. 125b rozporządzenia 1234/2007 w świetle krajowych struktur prawnych i administracyjnych. Państwa członkowskie mogą przyjmować przepisy uzupełniające dotyczące uznawania organizacji producentów i w odpowiednich przypadkach ustanawiają przepisy dotyczące jasno określonych części podmiotów prawnych w celu stosowania art. 125b rozporządzenia 1234/2007." Z kolei według treści art. 125b rozporządzenia 1234/2007 "Uznawanie 1. Państwa członkowskie uznają za organizacje producentów w sektorze owoców i warzyw wszelkie podmioty prawne lub jasno określone części podmiotów prawnych, które wystąpiły o takie uznanie, pod warunkiem że:
a) mają za cel stosowanie przyjaznych dla środowiska zasad uprawy, technologii produkcji i zasad gospodarki ściekami, w szczególności w celu ochrony jakości zasobów wody, gleby i krajobrazu oraz zachowania lub stymulacji różnorodności biologicznej, oraz przestrzegają wymogów określonych w art. 122 i 125a i są w stanie odpowiednio to udowodnić;
b) posiadają minimalną liczbę członków i wytwarzają minimalną wielkość lub wartość - którą mają określić państwa członkowskie - zbywalnej produkcji oraz są w stanie odpowiednio to udowodnić;
c) istnieją wystarczające dowody na to, że są one w stanie właściwie prowadzić swoją działalność, zarówno pod względem ram czasowych, jak i skuteczności i koncentracji dostaw; w tym celu państwa członkowskie mogą określić, które z produktów lub grup produktów wymienionych w art. 122 lit. a) ppkt (iii) powinny wchodzić w zakres działania organizacji producentów;
d) skutecznie umożliwiają one swoim członkom uzyskanie wsparcia technicznego w zakresie stosowania przyjaznych dla środowiska metod uprawy;
e) w razie potrzeby skutecznie zapewniają one swoim członkom środki techniczne umożliwiające zbiór, magazynowanie, pakowanie i wprowadzanie do obrotu ich produktów;
f) zapewniają one właściwe zarządzanie swoją działalnością handlową i księgowością; oraz
g) nie zajmują one dominującej pozycji na danym rynku, chyba że jest to niezbędne do wykonania celów art. 33 Traktatu.
2. Państwa członkowskie:
a) w okresie trzech miesięcy od złożenia przez organizację producentów wniosku i wszystkich stosownych dokumentów potwierdzających, podejmują decyzję dotyczącą uznania organizacji producentów;
b) w regularnych odstępach czasu przeprowadzają kontrole, aby upewnić się, czy organizacje producentów spełniają wymogi określone w niniejszym rozdziale, a w przypadku niespełnienia tych wymogów lub nadużyć dotyczących przepisów zawartych w niniejszym rozporządzeniu nakładają kary na te organizacje i, jeśli to konieczne, wycofują ich uznanie;
c) raz na rok powiadamiają Komisję o każdej decyzji dotyczącej uznania, odmowy lub wycofania uznania."
Wymienione przepisy unijne miały zastosowanie do skarżącej. Jednakże rozporządzenie nr 1234/2007 zostało w dniu 1 stycznia 2014r. zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającym wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) nr 1037/2001 i (WE) nr 1234/2007. Prawidłowo zatem, co zostanie obszerniej wskazane w dalszych rozważaniach, organy przeanalizowały etapy procesu dochodzenia do uznania i w zależności od nich zastosowały odpowiednie rozporządzenia.
Zgodnie z art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011 projekt planu dochodzenia do uznania obejmuje przynajmniej działania i inwestycje, jakie należy zrealizować w celu uzyskania uznania. Dlatego też przedkładając wniosek o wstępne uznanie podmioty zobowiązane były określić przynajmniej zakres działań i inwestycji, których realizacja, w opinii samych wnioskodawców, jest niezbędna do spełnienia warunków uznania za organizację producentów. Innymi słowy, wnioskodawca przedkładając do zatwierdzenia projekt planu dochodzenia do uznania deklarował w nim, których kryteriów uznania za organizację na bieżącym etapie nie jest w stanie spełnić oraz jakie działania lub inwestycje zrealizowane w ramach planu dochodzenia do uznania pozwolą mu na spełnienie tych kryteriów. Oznacza to, że niezrealizowanie tych inwestycji, (które sam wnioskodawca uznał za niezbędne, a marszałek potwierdził zatwierdzając plan dochodzenia do uznania), jest równoznaczne z niemożliwością spełnienia kryteriów uznania za organizację.
W przedmiotowej sprawie organ zatwierdził przedłożony przez skarżącą plan dochodzenia do uznania, a zatwierdzając do realizacji zawarte w nim działania i inwestycje uznał, że są one niezbędne, aby spółka mogła funkcjonować jako organizacja zgodnie z powyższymi przepisami UE.
Organ odwoławczy podał, że zgodnie z zatwierdzonym planem dochodzenia do uznania skarżąca miała wykonać m.in. następujące inwestycje w celu spełnienia kryteriów uznania za organizację:
- budowa przechowalni warzyw z 13 komorami chłodniczymi oraz sortowni warzyw i owoców (inwestycja nr 2);
- wyposażenie nowo wybudowanej przechowalni warzyw w niezbędne urządzenia techniczne (agregaty chłodnicze, agregat prądotwórczy) – inwestycja nr 3,
- zakup samochodu ciężarowego o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, z wyłączeniem samochodów do przewozu osób (inwestycja nr 7).
Niewątpliwie skarżąca została wstępnie uznana za grupę producentów decyzją marszałka z ... maja 2011 r. Tą samą decyzją zatwierdzono jej PDU.
Sąd wskazuje, że zgodnie z treścią zatwierdzonego PDU głównym celem grupy jest m.in. prawidłowe przygotowanie produktów do sprzedaży poprzez prawidłowe sortowanie, pakowanie oraz rozłożenie sprzedaży w okresie poprzez stworzenie warunków do prawidłowego przechowywania produktów wytwarzanych przez członków grupy (strona 3 PDU, nr 5).
W ramach informacji dodatkowej o działalności Grupy PDU wskazuje, że "Spółka realizować będzie założone cele poprzez tworzenie własnej infrastruktury przechowalniczej i przygotowanie produktów do sprzedaży" – strona 5 PDU. Natomiast w kryteriach uznania za organizację producentów niespełnionych przez skarżącą na etapie zatwierdzania PDU wskazano, że "Grupa producentów w razie potrzeby skutecznie zapewnia swoim członkom środki techniczne umożliwiające zbieranie, magazynowanie, przechowywanie oraz przygotowywanie owoców i warzyw do sprzedaży (np. sortowanie, czyszczenie, mycie pakowanie owoców i warzyw") – strona 23 PDU. W uzasadnieniu niespełnienia tego kryterium wskazano, że grupa obecnie "nie posiada żadnych środków technicznych umożliwiających prawidłowe zbieranie, magazynowanie, przechowywanie i przygotowanie do sprzedaży wytworzonych produktów. Inwestycja jest na etapie planowania i jest przedmiotem niniejszego planu".
Przypomnieć należy, że przepisy rozporządzenia 1234/2007 oraz rozporządzenia 543/2011 określają główne zasady mechanizmu pomocy dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw. Stosownie do powyższych zasad, wstępnie uznanym grupom producentów przyznawana jest pomoc na inwestycje, których realizacja ma im umożliwić spełnienie kryteriów uznania za organizację producentów. Powyższe oznacza, że inwestycje ujęte w PDU są realizowane w określonym celu - w celu spełnienia przez wstępnie uznane grupy kryteriów uznania za organizacje producentów, a nie same dla siebie. Niewątpliwie plan dochodzenia do uznania ma charakter wiążący, zarówno grupę, jak i właściwe organy. Wstępnie uznana grupa producentów zobowiązana jest zrealizować plan - zgodnie z dyspozycją § 3 ust. 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r., w wersji obowiązującej na datę orzekania organów - w zakresie wyznaczanym przez art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011, czyli zobowiązana jest wykonać "działania i inwestycje, jakie należy zrealizować w celu uzyskania uznania". Oznacza to, że przepis rozporządzenia krajowego odpowiada wersji prawnej przepisu unijnego obowiązującego również w dacie zatwierdzenia skarżącej PDU, tym samym ustawodawca krajowy nie regulował tej kwestii odmiennie od przepisów unijnych i stanął na tym samym stanowisku, że wiążący charakter PDU dotyczy zrealizowania działań i inwestycji w zakresie osiągnięcia celu inwestycji, czyli w zakresie pozwalającym na spełnienie warunku uznania grupy za organizację. Tym samym warunkiem koniecznym jest zrealizowanie działań i inwestycji ujętych w PDU, których realizacja ma służyć osiągnięciu określonego celu.
Sąd wyjaśnia ponadto, że z uzasadnienia rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2014 r. poz. 130) (dostępnego pod adresem https://legislacja.rcl.gov.pl/docs//509/193802/193831/dokument99723.pdf) wynika, że zmiana brzmienia przepisu nie zmienia normy prawnej, którą przepis § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wprowadza. Jak wskazano w powyższym dokumencie, "wyrażenie "zrealizuje plan w zakresie określonym w art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011" oznacza, że grupa "zrealizuje plan w zakresie działań i inwestycji, jakie należy zrealizować w celu uzyskania uznania".
Uzasadnienie zmiany powyższego przepisu wprost wskazuje zatem, że strona miała obowiązek zrealizować cały PDU, tj. wszystkie inwestycje i działania w nim wskazane. Dodatkowo sąd podkreśla, że wykreślenie z pierwotnego brzmienia § 3 ust. 3 terminu "w całości" oznaczało jedynie, że organ rozpoznający sprawę nie mógł uwzględniać literalnego brzmienia PDU (np. zgodności z harmonogramem), a jedynie skontrolować, czy skarżąca zrealizowała wszystkie działania i inwestycje. Innymi słowy, w przypadku np. zakupu towaru o innej nazwie handlowej niż wskazana w PDU organ nie mógł tego zakupu kwestionować w oparciu o § 3 ust. 3 omawianego rozporządzenia (vide: uzasadnienie do zmiany rozporządzenia).
Stosownie do art. 37 lit. c rozporządzenia 543/2011, plan dochodzenia do uznania obejmuje m.in. działania (inwestycje), jakie należy podjąć w celu uzyskania uznania. Podobnie art. 44 ww. rozporządzenia 543/2011 stanowi, że pomoc finansowa wstępnie uznanym grupom producentów na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania jest przyznawana wyłącznie do inwestycji niezbędnych w celu uzyskania uznania za organizację producentów.
W § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz.U. z 2009r., nr 5, poz. 27), obowiązującym w dacie zatwierdzania skarżącej PDU (17 maja 2011 r.) wskazano, że plan dochodzenia do uznania zawiera w szczególności przedsięwzięcia inwestycyjne (inwestycje) realizowane w poszczególnych latach, w celu spełnienia warunków uznania grupy producentów za organizację producentów. Raz jeszcze wskazać należy, że warunki uznania za organizację producentów owoców i warzyw zostały określone w art. 122, art. 125a i art. 125b rozporządzenia 1234/2007, Tytule III Rozdział I Sekcja 2 rozporządzenia 543/2011 oraz § 3 ww. rozporządzenia z 19 września 2013r.
Natomiast zgodnie z art. 125b ust. 1 lit. e rozporządzenia 1234/2007, państwa członkowskie uznają za organizacje producentów w sektorze owoców i warzyw wszelkie podmioty prawne lub jasno określone części podmiotów prawnych, które wystąpiły o takie uznanie, m.in. pod warunkiem, że w razie potrzeby skutecznie zapewniają one swoim członkom środki techniczne umożliwiające zbiór, magazynowanie, pakowanie i wprowadzanie do obrotu ich produktów.
Ponadto, stosownie do art. 25 rozporządzenia 543/2011, do celów art. 125b ust. 1 lit. e rozporządzenia 1234/2007, organizacja producentów, która jest uznana w odniesieniu do produktu wymagającego zapewnienia środków technicznych, uznawana jest za wywiązującą się ze swoich zobowiązań, jeżeli zapewnia odpowiednie środki techniczne, sama lub za pośrednictwem swoich członków, bądź poprzez spółki zależne lub outsourcing.
Uwzględniając powyższe przepisy, należy wskazać, że pomocą finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, mogą być objęte wyłącznie inwestycje niezbędne w celu uzyskania uznania za organizację producentów. Natomiast odnosząc się do kryterium uznania dotyczącego skutecznego zapewnienia swoim członkom środków technicznych umożliwiających zbiór, magazynowanie, pakowanie i przygotowywanie do sprzedaży ich produktów, w tym chłodni oraz urządzeń sortująco-pakujących, należy zauważyć, że organizacja producentów ma zapewnić taką infrastrukturę swoim członkom, ale tylko w sytuacji, gdy zachodzi taka potrzeba, tj. członkowie organizacji producentów produkują produkty (owoce lub warzywa), wymagające udzielenia takiej pomocy technicznej, a więc zabezpieczenia przechowywania w kontrolowanej atmosferze, oraz przesortowania i zapakowania, celem sprzedaży na rynek produktów świeżych. Tym samym, aby uznać, że organizacja producentów musi zapewnić swoim członkom środki techniczne umożliwiające przechowywanie owoców i warzyw w kontrolowanej atmosferze, oraz ich sortownie i pakowanie, należy stwierdzić, że dana organizacja produkuje i dostarcza owoce i warzywa do bezpośredniej konsumpcji, tj. na rynek owoców i warzyw świeżych, np. do sieci handlowych, hipermarketów, na rynki hurtowe, itp. Tak też jest w przedmiotowej sprawie.
Słusznie organy uznały, że niezrealizowanie tych inwestycji, które sam wnioskodawca uznał za niezbędne, zaś marszałek potwierdził zatwierdzając plan dochodzenia do uznania, jest równoznaczne z niemożliwością spełnienia kryteriów uznania za organizację.
Tym samym sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie znajduje zasadności zarzut naruszenia art. 75 w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., ponieważ zdaniem sądu prawidłowo organ oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z protokołu z czynności kontrolnych o nr ... przeprowadzonych w dniach 21 czerwca – 7 lipca 2016 r. przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Wniosek, jak słusznie zauważył organ, dotyczył innego postępowania (wnioskowanie o płatność) prowadzonego przez inny organ i pozostawał bez związku z przedmiotem postępowania toczącego się przed Prezesem ARR. Ponadto organy orzekające w sprawie odniosły się do stanu faktycznego stwierdzonego na dzień zakończenia realizacji PDU tj. na dzień 31 grudnia 2015 r. Co więcej, czego zdaje się nie zauważać skarżąca, podstawą dla rozstrzygnięć organów orzekających w sprawie nie stanowił wyłącznie protokół z czynności kontrolnych, lecz dokumenty źródłowe, w tym: 52 szt. faktur zakupu, dokumenty potwierdzające płatność (wydruki potwierdzeń dyspozycji płatności, dowody wypłaty), dziennik budowy Nr 257/14 z 2 października 2014 r., zawiadomienia o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania sortowni oraz hali magazynowej i inne (np. zdjęcia wykonane przez pracowników organu w toku kontroli). Konsekwentnie, zdaniem sądu nie tylko protokół z kontroli stanowił podstawę wydania decyzji, a przede wszystkim dokumenty zgromadzone w toku kontroli. Natomiast przedłożony przez stronę protokół nie zawiera (i nie może zawierać) żadnych załączników stanowiących podstawę jego wydania. Na marginesie należy również zauważyć, że także organy ARiMR, które przeprowadziły kontrolę w spółce, także w swojej decyzji nie uwzględniły treści pozytywnego dla skarżącej protokołu z kontroli i oparły swoje ustalenia na innych materiałach dowodowych (patrz decyzja Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ... z ... grudnia 2016r. – karty 133-140 akt sądowych). Tym samym wniosek o uznanie protokołu nie został uwzględniony, a sam protokół nie przyczyniał się do wyjaśnienia sprawy.
Z kolei wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań w charakterze świadka, uprawnionego elektryka przeprowadzającego kontrolę instalacji elektrycznej w budynku, zdaniem sądu został prawidłowo oddalony z uwagi na fakt, że okoliczność, która miała nim być wykazana, została już udowodniona protokołem badania stanu izolacji przewodów elektrycznych wykonanym w dniu 28 grudnia 2015 r.
Sąd nie uznał również zasadności zarzutu naruszenia art. art. 7, 8, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy uwzględnił bowiem złożone opinie oraz wyjaśnienia (vide s. 35 zaskarżonej decyzji) i odniósł się do nich wyczerpująco a fakt, że wydał rozstrzygnięcie niezgodne z żądaniem strony nie oznacza, że doszło do naruszenia procedury. Ponadto, pismem z 6 lipca 2016 r. organ II instancji wezwał spółkę do przedstawienia dowodów mających znaczenie dla sprawy i pozwalających ustalić jej okoliczności w tym potwierdzić i wyjaśnić przyjęte rozwiązania technologiczne.
Sąd nie uznał także za zasadny zarzutu nieuwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Skoro strona nie zrealizowała celu operacyjnego, to uznanie jej za organizację producentów nie uwzględniałoby interesu społecznego. Dodatkowo trzeba wskazać, że decyzja organów orzekających nie jest decyzją uznaniową i skoro z akt sprawy wynika ewidentny stan faktyczny, który uniemożliwia uznanie strony za organizację producentów owoców i warzyw, to organy nie mogły wydać decyzji innej niż decyzja odmowna.
Zdaniem sądu organ odwoławczy prawidłowo dokonał kontroli instancyjnej, zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył zgromadzony materiał dowodowy oraz dokonał jego prawidłowej oceny (art. 80 k.p.a.), co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, które zawiera m. in. uzasadnienie faktyczne wskazujące na fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, przyczyny, z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, (art. 107 § 3 k.p.a.). Rozstrzygnięcie decyzji organu odwoławczego zawiera opis wziętego pod uwagę materiału dowodowego, podaje podstawę prawną decyzji oraz wyczerpująco je uzasadnia.
Sąd nie podzielił także zawartej w skardze argumentacji odnoszącej się do naruszenia prawa materialnego.
W ocenie sądu organ nie dopuścił się naruszenia art. 19 ust. 1 lit. h rozporządzenia 543/2011. Inwestycje i działania, które grupa określiła, jako niezbędne do uznania i które zostały zaakceptowane decyzją administracyjną marszałka województwa, muszą być przez grupę zrealizowane w celu uzyskania przez grupę uznania. Powyższe stanowisko - potwierdza uzasadnienie do projektu rozporządzenia z dnia 21 stycznia 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2014 r. poz. 130). Ponadto sąd rozpoznający sprawę podziela pogląd WSA w Warszawie wyrażone w wyroku z 26 października 2015 r. (sygn. akt VIII SA/Wa 367/15), w którym sąd stwierdził jednoznacznie, że (...) plan dochodzenia do uznania ma charakter wiążący ale nie bezwzględnie, tj. wiąże on jedynie w zakresie, w jakim dotyczy realizacji inwestycji z punktu widzenia spełnienia kryteriów uznania. Z tego punktu widzenia plan wiąże skarżącą co do działań i inwestycji w nim ujętych i nie ulega żadnej wątpliwości, że inwestycje opisane w planie powinny zostać zrealizowane". Rację miał organ stwierdzając, że spółka dokonując zmian w planie dochodzenia do uznania miała obowiązek ich prawnego usankcjonowania, poprzez złożenie wniosku o zmianę do zatwierdzonego PDU, zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o organizacji rynków, jednakże tego nie uczyniła. Powyższe zaniechanie, w ocenie sądu, oznacza, że ocenie podlegały działania i inwestycje z PDU zatwierdzonego ostatnią decyzją marszałka.
Organ nie naruszył także art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011. Wbrew zarzutowi skargi, organ ocenił realizację PDU skarżącej według celów, działań i inwestycji, które strona winna była zrealizować. Organ wypunktował niezrealizowane inwestycje, dokonał szczegółowego opisu i przedstawił obszerny wywód, porównując stan, który spółka winna była osiągnąć ze stanem zastanym (protokół kontrolny, dokumentacja w aktach administracyjnych).
Zdaniem sądu nie doszło również do naruszenia art. 37 akapit 2 w zw. z załącznikiem VA ust. 1 rozporządzenia 543/2011. Sąd wskazuje, że w ramach inwestycji nr 7 Grupa zobowiązała się do zakupu samochodu chłodni (solówki) MAN TGL EURO 5 o ładowności do 12 t, długości ładowania 7.100 mm, szerokości ładowania 2.450 mm, wysokości ładowania 2.300 mm, winda, mocy silnika 200-250 hp. W rzeczywistości natomiast dokonała zakupu samochodu chłodni (solówki) VOLVO FL612 o dopuszczalnej ładowności 4890 kg, długości ładowania 5,69 m, szerokości ładowania 2,22 m, wysokości ładowania 2,21 m, winda, mocy silnika 206 hp. Z powyższego wynika więc, że zakupiony samochód ma ładowność o 7 ton mniejszą, a długość ładowania jest o 1,4 m krótsza od tego, którego zakup planowano. Wskazany przez skarżącą załącznik VA do rozporządzenia 543/2011 oznacza tyle, że strona, która zobowiązując się w PDU do realizacji tego rodzaju inwestycji ma świadomość jej niekwalifikowalności. Nie oznacza to jednak, że nie ma obowiązku jej realizacji zgodnie z treścią PDU, tak, aby osiągnąć stan spełnienia kryteriów uznania za organizację producentów. Dodatkowo, na str. 55 PDU Grupa wskazała, że rozpoczynając realizację planu, nie posiadała możliwości do spełnienia wymogów uznania za organizację dotyczące zapewnienia swoim członkom środków technicznych umożliwiających zbieranie, przechowywanie, pakowanie i wprowadzanie do obrotu ich produktów.
W odniesieniu do zarzutów dotyczących budowy sortowni i przechowalni z komorami chłodniczymi sąd wskazuje na treść art. 125e rozporządzenia 1234/2007 zgodnie, z którym (in fine): W celu zakwalifikowania grupy przedstawiają one właściwemu państwu członkowskiemu podzielony na etapy plan dochodzenia do uznania, którego zatwierdzenie sygnalizuje początek okresu, o którym mowa w akapicie drugim, i stanowi wstępne uznanie. Okres przejściowy nie może przekraczać pięciu lat".
Natomiast zgodnie z art. 37 akapit 1 lit. b rozporządzenia 543/2011 treść planów uznawania powinna zawierać okres jego trwania, który nie powinien przekraczać 5 lat.
Treść powyższych przepisów oznacza, że na wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw spoczywał bezwzględny obowiązek zrealizowania wszystkich działań i inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania do dnia 31 grudnia 2015 r. Z ustaleń faktycznych (Zawiadomienie o zakończeniu budowy i przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego - budowa budynku gospodarczego z komorami chłodniczymi, sortownią owoców i warzyw) wynika, że budynek został przyjęty do użytkowania w dniu 6 kwietnia 2016 r. a ww. zawiadomienie wpłynęło do Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w dniu 22 marca 2016 r. (karta 952 akt adm.). Dodatkowo, z Zawiadomienia, wynika, że I etap realizacji inwestycji, tj.: budowy hali magazynowej z 4-rema komorami chłodniczymi do przechowywania owoców i warzyw został zakończony i budynek przyjęto do użytkowania w dniu 30 marca 2016 r. (zawiadomienie wpłynęło do Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w dniu 15 marca 2016 r. – karta 852 akt adm.). Z wyciągu z Dziennika Budowy Nr 367/15 z 10 grudnia 2015 r., (karta 701-709 akt adm.) budynku gospodarczego z komorami, sortownią owoców i warzyw wraz z niezbędną infrastrukturą na działce nr ... położonej w obrębie O.(załącznik nr 22 do protokołu kontroli uznania/spełnienia warunków uznania) wynika, że prace przy obiekcie rozpoczęto dnia 11 grudnia 2015 r. i zakończono dnia 18 lutego 2016 r. Nadto w wyciągu z Dziennika Budowy Nr 257/14 z 2 października 2014 r. (karta 711-719 akt adm.) dotyczącego budowy hali do przechowywania owoców i warzyw (Załącznik Nr 23 do protokołu z kontroli uznania/spełniania warunków uznania) wskazano, iż prace przy obiekcie rozpoczęto w dniu 10 października 2014 r., ale nie znajduje się tam data zakończenia przedmiotowych prac.
Mając na uwadze treść art. 56 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U z 2016 r. poz. 290), który zobowiązuje inwestora (na którego nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego) do zawiadomienia właściwych organów o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania oraz daty zawiadomienia Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sokółce o zakończeniu budowy (tj.: 15 marca 2016 r. i 22 marca 2016 r.), sąd uznaje za słuszne stanowisko organu odwoławczego o niezrealizowaniu inwestycji zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania w terminie (nieprzekraczalny termin - 31 grudnia 2015 r.). W świetle wskazanych przepisów prawa i czynności faktycznych, zdaniem organu odwoławczego stanowisko skarżącej, zgodnie z którym istotne jest tylko to, czy na dzień wydania decyzji o odmowie uznania za organizację Grupa spełniała wymogi niezbędne do uznania, nie zasługuje na uwzględnienie. Zmiana terminu realizacji inwestycji bądź jej modyfikacja, wykraczająca poza 5 letni okres realizacji planu dochodzenia do uznania, ma znaczenie dla oceny spełnienia kryteriów uznania za organizację.
Prawidłowe jest także stanowisko organu co do niewyposażenia sortowni i przechowalni służącej do magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, w niezbędne urządzenia techniczne - agregaty chłodnicze (13 sztuk) i agregat prądotwórczy. Zawarcie w dniu 31 grudnia 2015 r. umowy zakupu agregatu prądotwórczego, przy jednoczesnym jej postanowieniu, że "towar zostanie własnością kupującego po wpłacie należności" (która nastąpiła dnia 14 stycznia 2016 r. – karty 653, 655 akt adm.) oznacza, iż na dzień zakończenia realizacji PDU agregat nie był własnością spółki. Zakupienie w ostatnim dniu realizacji PDU (31 grudnia 2015 r.) zestawu 7 szt. (zamiast 13 szt.) agregatów chłodniczych (załącznik nr 16 do Raportu z kontroli uznania /spełniania warunków uznania) oraz zmiana sposobu realizacji inwestycji dotyczącej zakupu agregatów zapewniających pełne chłodzenie wskazanej w PDU kubatury przechowalniczej (jeden zestaw sprężarkowy na 7 sprężarkach współpracującymi z kilkoma chłodnicami) przy pominięciu ustawowego trybu dokonania zmian w PDU (złożenie wniosku w terminie celem uzyskania decyzji zatwierdzającej zmiany), słusznie potraktowano jako nieosiągnięcie przez grupę zamierzonego celu, tj: funkcjonowania w nadającej się do użytku przechowalni z 13 komorami chłodniczymi oraz funkcjonującej sortowni warzyw i owoców.
W tym zakresie sąd także zauważa, że ze zdjęć znajdujących się w aktach sprawy wynika, że także do 31 grudnia 2015r. strona nie zakupiła wózka widłowego z wagą, do którego zakupu zobowiązała się w zakresie inwestycji nr 5 "Zakup, narządzi i montaż maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, w szczególności przeznaczonych do ich mycia, czyszczenia, sortowania, pakowania, konfekcjonowania, krojenia, cięcia, szatkowania, obierania lub drylowania", działanie 5.4 "wózek paletowy z wagą". Pomijając fakt, że zobowiązała się do zakupu dwóch wózków o udźwigu 3,0-3,2 tony a zakupione posiadają odpowiednio udźwig 2,0 t (2000 kg) i 2,5 t (2500 kg) (patrz zdjęcia działanie 5.4), to zakup jednego z tych wózków nie odbył się do końca 2015r. Skarżąca przedstawiła wprawdzie fakturę nr ... z 31 grudnia 2016r. (patrz protokół –strona 578 akt adm.) , jednakże na podstawie materiału fotograficznego wykonanego podczas kontroli na miejscu ustalono, że wózek wyprodukowano w 2016 r. i fizycznie przekazany przez producenta w dniu 14 stycznia 2016 r. (data na karcie gwarancyjnej – patrz decyzja Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ... z ... grudnia 2016r.). Ustalenia te przeczą w ocenie sądu stwierdzeniu, że zakup ten został zrealizowany na datę 31 grudnia 2015 r.
Słuszne jest także stanowisko organu co do niezrealizowania w ramach Inwestycji nr 5 Działania 5.2. – myjka + sortownica + pakowaczka, Działania 5.13. - maszyna do obierania cebuli i Działania 5.15. – czyszczalnia. Urządzenia nie były gotowe do użycia zgodnie z przeznaczeniem zarówno w dniu 31 grudnia 2015 r., jak i w dniu kontroli. W trakcie kontroli stwierdzono, że na myjce - sortownicy - pakowaczce (patrz zdjęcia dotyczące Działania 5.2) znajdują się jeszcze fabryczne opaski zaciskowe i folie, potwierdzające, że maszyna nie została jeszcze użyta przez stronę do przygotowywania warzyw i owoców do sprzedaży. Maszyna do obierania cebuli nie została odpakowana z folii fabrycznej (patrz zdjęcia dotyczące Działania 5.13) i tym samym nie została wykorzystana przez spółkę do osiągnięcia celu jakim było przygotowanie i umożliwienie wprowadzenia produktów do obrotu. Czyszczalnia (jej poszczególne elementy) nie została złożona w maszynę nadającą się do użytkowania a na poszczególnych częściach urządzenia znajdowały się fabryczne folie i taśmy, co potwierdzało, że urządzenie to nie zostało złożone i wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem, pomimo jego zakupu w II połowie 2014 r. (patrz zdjęcia dotyczące Działania 5.15). Powyższe ustalenia oznaczają, że na dzień zakończenia realizacji PDU czyli na dzień 31 grudnia 2015 r. działania te nie zostały zrealizowane poprzez odpowiedni montaż, podłączenie i przygotowanie maszyn do działania zgodnie z przeznaczeniem.
Sąd nie uznał zasadności zarzutu naruszenia art. 231 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 922/72, (EWG) nr 234/79, (WE) 1037/2001 i (WE) 1234/2007 (Dz. U. L nr 347 z 20.12.2013, str. 671). Zdaniem sądu, w przedmiocie uznania spółki Owoce i Warzywa Podlasia sp. z o. o. za organizację producentów owoców i warzyw nastąpiła prawidłowa subsumpcja przepisów prawa w sprawie, przy jednoczesnym określeniu poszczególnych etapów procesu uznawania za organizację z uwzględnieniem ich początkowego i końcowego terminu, w powiązaniu z mającymi zastosowanie przepisami prawa unijnego i prawa krajowego, z uwzględnieniem dnia ich obowiązywania. Z treści przepisów: art. 125e rozporządzenia 1234/2007, art. 37 lit. b) i art. 39 ust. 1, art. 49 ust. 4 rozporządzenia 543/2011, art. 154 ust. 4 lit. a rozporządzenia 1308/2013, art. 2a ust. 2 ustawy o organizacji rynków, § 2 ust. 1 rozporządzenia z 19 września 2013 r., wynika początek okresu wstępnego uznania grupy producentów owoców i warzyw, etap dochodzenia do uznania oznaczający realizację planu dochodzenia do uznania oraz etap pomiędzy zakończeniem realizacji planu dochodzenia do uznania a przed uznaniem za organizację producentów. W toku realizacji planu dochodzenia do uznania ustawodawca europejski rozporządzeniem 1308/2013 uchylił rozporządzenie 1234/2007 wprowadzając przepisy przejściowe w postaci art. 231 ust. 2. W ocenie sądu, przy uwzględnieniu etapów składających się na proces dochodzenia do uznania oraz obowiązujących ówcześnie przepisów prawnych, organ I i II instancji prawidłowo zastosował normy prawne.
Organy prowadzące postępowanie rozróżniły etapy procesu dochodzenia do uznania wskazując na etap realizacji planu dochodzenia do uznania, kończący się w dniu 31 grudnia 2015 r. i prawidłowo zastosowały w tym zakresie przepisy rozporządzenia 1234/2007. Natomiast do kolejnego etapu, tj. etapu uznania za organizację również zasadnie zastosowały przepisy rozporządzenia 1308/2013.
W treści art. 231 ust. 2 rozporządzenia 1308/2013 wskazano, że wszystkie programy wieloletnie przyjęte przed dniem 1 stycznia 2014 r., po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia nadal podlegają stosownym przepisom rozporządzenia (WE) nr 1234/2007, aż do wygaśnięcia tych programów. Dlatego też należy uznać, że prawidłowej jest stanowisko organów orzekających wskazujące, iż program wygasł z dniem 31 grudnia 2015r., na co wskazuje motyw 205 preambuły rozporządzenia 1308/2013, który wskazuje, że cyt. "zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1234/2007 w odpowiednim czasie po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia wygaśnie kilka środków sektorowych. Po uchyleniu rozporządzenia (WE) nr 1234/2007 odnośne przepisy należy stosować do zakończenia odnośnych programów". Tym samym motyw ten wskazuje na datę do której należy stosować przepisy rozporządzenia 1234/2007, tj. moment zakończenia programów. Powyższe prowadzi do wniosku, że plany dochodzenia do uznania, jako programy wieloletnie, których okres realizacji nie może przekroczyć pięciu lat wygasają po ich realizacji, tj. z dniem 31 grudnia ostatniego roku realizacji. Tym samym do momentu zakończenia ich realizacji będą znajdować zastosowanie dotychczasowe przepisy, tj.: rozporządzenie 1234/2007 oraz rozporządzenie 543/2011 r. Natomiast po zakończeniu ich realizacji na etapie oceny spełnienia kryteriów uznania za organizację zastosowanie znajdą przepisy rozporządzenia 1308/2013.
Powyższe rozróżnienie stosowania odnośnych przepisów prawa w związku z etapami realizacji procesu dochodzenia do uznania potwierdza wprost także § 3 ust. 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r. nakazujący przy uznawaniu za organizację producentów stosowanie § 3 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia, który odsyła w zakresie spełnienia warunków uznania do rozporządzenia 1308/2013. Ponadto, w załączniku XIV do rozporządzenia 1308/2013 w Tabeli Korelacji artykułowi 125b rozporządzenia 1234/2007 odpowiada art. 154 rozporządzenia 1308/2013.
Sąd nie podzielił także argumentacji dotyczącej zarzutu naruszenia § 3 ust. 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r. Zgodnie z powyższym przepisem, "wstępnie uznana grupa producentów owoców i warzyw może być uznana za organizację producentów owoców i warzyw, jeżeli spełnia warunki określone w ust. 1 i 2 ww. aktu prawnego oraz zrealizuje plan dochodzenia do uznania w zakresie określonym w art. 37 akapit 1 lit c) rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z 15.06.2011, str. 1 z późn. zm.)". Powyższe zdaniem sądu oznacza, że wstępnie uznana grupa producentów jest związana planem dochodzenia do uznania i ma obowiązek zrealizować wszystkie działania i inwestycje w nim zatwierdzone, gdyż są one niezbędne do zrealizowania celu polegającego na osiągnięciu stanu spełniania kryteriów uznania za organizację producentów. Sąd zauważa, że w uzasadnieniu nowelizującego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2014 r. poz. 130) wskazano, że cyt. "(...) marszałek województwa na etapie rozpatrywania wniosku o wstępne zatwierdzenie planu dochodzenia do uznania, sprawdza czy zakres działań i inwestycji określony w nim przez podmiot ubiegający się o wstępne uznanie jest istotnie niezbędny dla uznania tego podmiotu za organizację producentów. W konsekwencji wstępne zatwierdzenie planu dochodzenia do uznania oznacza, że marszałek ustalił, że przewidziany w nim zakres działań i skala inwestycji odpowiadają dokładnie potrzebom podmiotu związanym ze spełnieniem warunków uznania za organizację producentów. Oznacza to, że inwestycje i działania, które grupa określiła, jako niezbędne do uznania i zostają zaakceptowane decyzją administracyjną przez marszałka województwa, a przez to, w celu uznania, muszą być przez nią zrealizowane". Dodatkowo wyjaśniono, że cyt. "dosłowna interpretacja nowelizowanego przepisu może doprowadzić do sytuacji, w której grupa producentów nie uzyskuje uznania za organizację producentów w związku z np. dokonaniem zakupu urządzenia innej marki niż określona w planie dochodzenia do uznania. W związku z tym, aby wyeliminować ewentualne wątpliwości interpretacyjne co do dokładności weryfikacji realizacji planu podjęto decyzję o doprecyzowaniu w jakim zakresie istotne jest, aby grupa producentów zrealizowała plan dochodzenia do uznania". Tym samym sąd za zasadne uznał twierdzenia organu wskazujące, że plan dochodzenia do uznania ma charakter wiążący, ale nie bezwzględnie tj. wiąże on jedynie w zakresie, w jakim dotyczy realizacji inwestycji z punktu widzenia spełnienia kryteriów uznania. Z tego punktu widzenia plan wiąże skarżącą co do działań i inwestycji w nim ujętych i nie ulega żadnej wątpliwości, że inwestycje opisane w planie powinny zostać zrealizowane. Wiążący charakter planu odnosi się zarówno do grupy, jak i do właściwych organów. Dlatego też wstępnie uznana grupa producentów zobowiązana jest zrealizować plan - zgodnie z dyspozycją § 3 ust. 3 rozporządzenia z 19 września 2013 r. w zakresie wyznaczonym przez art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011, czyli zobowiązana jest wykonać "działania i inwestycje", jakie należy zrealizować w celu uzyskania uznania. Oznacza to, że ustawodawca stanął na stanowisku, iż wiążący charakter planu dochodzenia do uznania dotyczy zrealizowania działań i inwestycji w zakresie osiągnięcia celu inwestycji, czyli w zakresie pozwalającym na spełnienie warunku uznania grupy za organizację. W odniesieniu do budowy biura grupy sąd wskazuje na stwierdzony przez organ odwoławczy brak realizacji celu postawionego w działaniu, którym było wybudowanie nowoczesnego biura grupy na gruntach będących własnością grupy. Konsekwentnie, doszło do niezrealizowania planu dochodzenia do uznania w zakresie niezbędnym do uznania wstępnie uznanej grupy za organizację producentów owoców i warzyw. Treść planu dochodzenia do uznania, str. 27, Tabela 9. Zestawienie ilości i wartości sprzedaży poszczególnych gatunków owoców / warzyw wyprodukowanych przez członków grupy producentów, dla każdego roku realizacji planu dochodzenia do uznania i Tabela 10 Planowane kierunki dystrybucji (...) dla każdego roku realizacji planu dochodzenia do uznania) nie zawiera zapisu wskazującego, że biuro Grupy będzie docelowo znajdowało się w pomieszczeniach dzierżawionych. Na str. 31 PDU w akapicie, opisującym sposób realizacji działania stwierdzono, że "Bezpośrednio po zakupie działki budowlanej i rozpoczęciu realizacji zaplanowanej inwestycji grupa planuje rozpoczęcie realizacji opisywanego działania. Jako biuro początkowo będzie zaadaptowany specjalny kontener biurowy. Oraz zakupione podstawowe wyposażenie i sprzęt komputerowy z oprogramowaniem. Koszty zostaną pokryte z bieżącej działalności Grupy i nie zostały ujęte w planie, jako koszty kwalifikowane. Docelowo planowane jest wydzierżawienie pomieszczeń biurowych dostosowanych do potrzeb grupy". Natomiast na stronie 76-77 PDU wskazano, że po zakupie dwóch działek (w 2011 r.) powstanie na nich centrum logistyczne wraz z sortownią i przechowalnią owoców i warzyw a na wykupionym gruncie planowane jest stworzenie od podstaw biura, a tym samym i siedziby grupy (inwestycja ta warunkuje bezpośrednio realizację pozostałych zakresów PDU). Zestawienie powyższych zapisów wskazuje, że wydzierżawienie pomieszczeń biurowych dotyczy etapu przejściowego, w którym realizowany będzie cel działania, czyli stworzenie Centrum Logistycznego Grupy z odpowiednim personelem do prowadzenia działalności i zarządzania Grupą jako Firmą. Jednakże docelowo, na gruntach zakupionych przez grupę, ma powstać nowoczesne biuro Grupy, umożliwiające jej prawidłową działalność i szkolenia bieżące swoich członków. Nie jest zatem zasadne stanowisko ze skargi, w którym stwierdzono, że deklaracja intencji strony odnośnie zapewnienia funkcji biurowych w obiekcie własnym lub też dzierżawionym nie jest działaniem, o którym mowa w art. 37 akapit 1 lit. c rozporządzenia 543/2011 oraz w ślad za nim - w rozporządzeniu z 19 września 2013 r., zatem nie może być powodem odmowy uznania. W ocenie sądu, wskazanie przez skarżącą możliwości dzierżawienia pomieszczeń biurowych na etapie realizacji inwestycji, a następnie utworzenie nowoczesnego biura na gruntach będących własnością spółki stanowi wiążące zobowiązanie się strony do osiągnięcia określonego celu i nie może być rozumiane, jako deklaracja intencji skarżącej. Strona bowiem przedstawiła plan dochodzenia do uznania, w którym jednoznacznie wskazała na określone inwestycje i działania, które zamierza poczynić do 31 grudnia 2015r., wśród nich znalazła się także budowa biura spółki. Tym samym skoro biuro nie powstało, to należy uznać, że strona nie zrealizowała wyznaczonego i zaakceptowanego decyzją marszałka województwa celu postawionego w działaniu, którym było wybudowanie nowoczesnego biura grupy na gruntach będących własnością grupy. A więc nie zrealizowała inwestycji określonej przez siebie jako niezbędną do uznania.
Również zarzuty zawarte w piśmie stanowiącym uzupełnienie skargi sąd uznał za niezasadne, gdyż w zasadniczej części sąd już je powyżej omówił. W istocie bowiem rzeczy zarzuty te powielają zarzuty zgłoszone w skardze z 14 października 2016 r. a różnią się jedynie sposobem ich redakcji.
Sąd mając na uwadze zarzuty skargi i pisma procesowego skarżącej oraz działając z urzędu na mocy art. 134 p.p.s.a. nie znalazł żadnych podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż organy obydwu instancji w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy materialne oraz procesowe.
W tym stanie rzeczy WSA w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło