I SA/Bd 256/21

WyrokWSA w Bydgoszczy2021-06-21

Skład orzekający: Wójcik, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo odmówił zwolnienia z obowiązku opłacenia składek za listopad 2020 r. z uwagi na zmianę kodu PKD po terminie wyznaczającym kryterium oceny, mimo twierdzeń strony o faktycznym prowadzeniu działalności zgodnej z kodem uprawniającym do zwolnienia od początku jej prowadzenia?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja narusza prawo, ponieważ organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutu strony dotyczącego faktycznego prowadzenia działalności taksówkarskiej od początku jej istnienia, mimo błędnego wpisu kodu PKD w rejestrze. Pominięcie tego zarzutu stanowi naruszenie zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.) i wymogów uzasadnienia decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.), co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie z opłacenia składek za listopad 2020 r., wskazując jako przeważającą działalność kod PKD 49.32.Z (działalność taksówek osobowych). Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił zwolnienia, ponieważ na dzień 30 września 2020 r. przeważającym kodem PKD skarżącego był 49.41.Z (transport drogowy towarów), a zmiana na kod 49.32.Z nastąpiła dopiero w styczniu 2021 r. Skarżący zarzucił, że kod 49.41.Z został mu nadany błędnie przez urzędnika przy zakładaniu działalności, a faktycznie od początku prowadził taksówkę osobową.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi A.P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za listopad 2020 r. uchyla zaskarżoną decyzję Wnioskiem z [...] stycznia 2021 r. skarżący wniósł o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za listopad 2020 r. na postawie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0VID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej: "ustawa o COVID"). Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od dnia [...] listopada 2020 r. do dnia [...] listopada 2020 r. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy na skutek wniosku skarżącego, decyzją z [...] marca 2021 r. ZUS utrzymał w mocy decyzję z [...] stycznia 2021r. odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od [...] listopada 2020 r. do [...] listopada 2020 r. W uzasadnieniu organ przywołał treść art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID, wskazując, że dokonana przez skarżącego zmiana kodu PKD w zakresie przeważającej działalności nie stanowi podstawy do ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za listopad 2020 r. Organ wyjaśnił, że z analizy zapisów w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, iż w dniu [...] stycznia 2021 r. skarżący dokonał zmiany kodu PKD w zakresie przeważającej działalności poprzez usunięcie dotychczasowego kodu PKD 49.41.Z i dodanie aktualnego kodu PKD 49.32.Z. Organ wskazał, że kod PKD 49.41.Z nie stanowi podstawy do ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za listopad 2020 r. W skardze do tut. Sądu skarżący stwierdził, że nie zgadza się z zaskarżaną decyzją, ponieważ w jego ocenie, kiedy rozpoczynał działalność gospodarczą w dniu [...] września 2018r. chciał rozpocząć działalność jako taxi. Skarżący zwrócił uwagę na daty, kiedy były załatwiane dokumenty na rozpoczęcie działalności jako taxi. Zdaniem strony, z dokumentacji wynika, że jest to ewidentny błąd urzędnika, który wydał pozwolenie na prowadzenie działalności nieodpowiednim nadaniem wniosku CEIDG 1. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując dotychczasową argumentację prezentowaną w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm., dalej: "ustawa o COVID"). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W będącej przedmiotem kontroli sądowej sprawie Przewodniczący Wydziału zarządzeniem skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Przed wydaniem wyroku umożliwiono skarżącemu wypowiedzenie się w sprawie, lecz w tej możliwości nie skorzystał. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta narusza prawo. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] stycznia 2021 r. skarżący wystąpił do ZUS o zwolnienie za listopad 2020 r. z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach. Jako przeważający kod działalności według PKD podał 49.32.Z. – "Działalność taksówek osobowych". ZUS odmówił skarżącemu prawa do zwolnienia z opłacania należnych składek na ubezpieczenie zdrowotne za listopad 2020 r., gdyż na dzień [...] września 2020 r. przeważającym kodem PKD działalności skarżącego był kod 49.41.Z. – "Transport drogowy towarów". Organ stwierdził, że z CEIDG wynika, iż skarżący dokonał zmiany kodu PKD na kod 49.32.Z., uprawniający do zwolnienia z obowiązku uiszczania składek, w dniu [...] stycznia 2021 r. Trzeba zauważyć, że zgodnie z art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID na wniosek płatnika składek prowadzącego, na dzień [...] września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32.Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, zwalnia się z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r. wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za ten miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r. W myśl art. 31zo ust. 11 ustawy o COVID oceny spełnienia warunku w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 30 września 2020 r. Organ uznał, że skoro na dzień 30 września 2020 r. skarżący miał zarejestrowaną przeważającą działalność z kodem PKD 49.41.Z., a powyższy kod nie został wymieniony w art. 31zo ust. 10 ustawy o COVID, to skarżącemu nie przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania składek. Podkreślenia wymaga, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wskazał, że kod PKD 49.41.Z. został mu mylnie nadany przez pracownika Urzędu M. i Gminy N. , bowiem od chwili rozpoczęcia działalności gospodarczej, tj. od [...] września 2018 r., prowadzi faktycznie taxi osobowe, co oznacza, ze przeważającym rodzajem jego działalności od samego początku powinien być kod PKD 49.32.Z. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji do tego zarzutu w ogóle się nie odniósł. Podkreślić należy, że jedną z kluczowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada przekonywania zawarta w art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem twierdzenia strony uważane przez nią za istotne dla sposobu załatwienia. Wszelkie okoliczności i zarzuty strony, a zwłaszcza te, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, muszą być rzetelnie omówione i wnikliwie przeanalizowane przez organ rozpatrujący sprawę (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 9 grudnia 2010 r., I SA/Op 556/10). Nadto, uzasadnienie zaskarżonej decyzji, o którym mowa w art. 107 § 3 k.p.a., nie może ograniczać się tylko do przedstawienia przez organ własnego stanowiska, w sytuacji gdy przesłanki podjętego rozstrzygnięcia budzą zastrzeżenia strony. W uzasadnieniu decyzji organ winien odnieść się do tych zastrzeżeń, a nie je pomijać. Organ powinien zatem odnieść się do zarzutu skarżącego, że faktycznie od chwili rozpoczęcia działalności prowadzi taxi osobowe i od samego początku kodem PKD właściwym dla jego działalności jest kod 49.32.Z. W tym kontekście należy zauważyć, iż w orzecznictwie sądowym wyrażany jest pogląd, że istotne jest jaką przeważającą działalność gospodarczą (według PKD) przedsiębiorca faktycznie prowadził w dniu [...] września 2020 r., a nie jaki rodzaj przeważającej działalności figurował w rejestrze REGON. W sytuacji rozbieżności pomiędzy wpisem w rejestrze REGON, a faktycznie wykonywaną działalnością, pierwszeństwo należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności (por. wyroki: WSA w Rzeszowie z dnia 25 marca 2021 r., sygn. akt I SA/Rz 189/21; WSA w Szczecinie z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Sz 955/20; WSA w Białymstoku z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Bk 140/21). Organ przy tym w ogóle nie wyjaśnił, czy skarżący faktycznie wykonywał na dzień 30 września 2020 r. przeważającą działalność gospodarczą w zakresie działalność taksówek osobowych oznaczoną kodem PKD 49.32.Z. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podniesionego przez stronę zarzutu stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym, np. w wyroku WSA z dnia 14 kwietnia 2005 r., III SA/Wa 180/05, wyroku WSA z dnia 24 marca 2009 r., I SA/Kr 1380/08, wyroku WSA z dnia 12 maja 2009 r., II SA/Kr 340/09. Zdaniem Sądu, pomijając zarzut strony zawarty we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ naruszył art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O zwrocie kosztów postepowania nie orzeczono, ponieważ skarżący jest zwolniony z obowiązku ich ponoszenia. s.T.Wójcik s.L.Kleczkowski s.U.Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło