I FSK 2281/21
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2025-04-15
Skład orzekający: Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek, Sędzia NSA Ryszard Pęk, Sędzia NSA Danuta Oleś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługi polegające na zapewnieniu dostępu do danych transakcyjnych, informacji o sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstw, danych dla potrzeb zarządzania portfelem aktywów, raportów zawierających dane ekonomiczne oraz danych pozwalających ocenić poziom ryzyka inwestycji, nabywane przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych od podmiotów zagranicznych, stanowią usługi zarządzania funduszami inwestycyjnymi podlegające zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że usługi polegające na zapewnieniu dostępu do danych transakcyjnych, informacji ekonomicznych, raportów i analiz, niezbędnych do świadomego podejmowania decyzji inwestycyjnych, nabywane przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych od podmiotów zagranicznych, stanowią usługi zarządzania funduszami inwestycyjnymi w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT i tym samym podlegają zwolnieniu z VAT. Sąd oparł się na wykładni przepisów unijnych i orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wskazując, że takie usługi, jeśli stanowią odrębną całość i spełniają szczególne i istotne funkcje z zakresu zarządzania funduszami inwestycyjnymi, korzystają ze zwolnienia.Stan faktyczny
Spółka będąca towarzystwem funduszy inwestycyjnych wniosła o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie zwolnienia z VAT usług importowanych od kontrahentów zagranicznych, które polegały na zapewnieniu dostępu do danych transakcyjnych, informacji ekonomicznych i analiz. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał te usługi za niepodlegające zwolnieniu, co zostało podtrzymane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka-Medek, Sędzia NSA Ryszard Pęk, Sędzia NSA Danuta Oleś (spr.), Protokolant Krzysztof Zaleski, po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I. S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2021 r. sygn. akt III SA/Wa 2539/20 w sprawie ze skargi I. S.A. w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 6 października 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 6 października 2020 r., nr [...], 3) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz I. S.A. w W. kwotę 1.237 (słownie: jeden tysiąc dwieście trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.
1. Wyrokiem z 29 czerwca 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 2539/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Strona", "Skarżąca", "Spółka") na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: "DKIS", "Organ interpretacyjny") z 6 października 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług.
2. Jak wynika ze stanu faktycznego przedstawionego w uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji Skarżąca jest towarzystwem funduszy inwestycyjnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 95 ze zm., dalej: "ustawa o funduszach inwestycyjnych") i prowadzi działalność na podstawie stosownego zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego.
W dniu 6 lipca 2020 r. Skarżąca wniosła do Organu interpretacyjnego wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, w tym przede wszystkim art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (obecnie: Dz. U. z 2020 r., poz. 106 ze zm., dalej: "ustawa o VAT"). We wniosku Spółka przedstawiła, że jej podstawowym przedmiotem działalności jest tworzenie oraz zarządzanie funduszami inwestycyjnymi, stosownie do przepisów ustawy o funduszach inwestycyjnych. W opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego Skarżąca bardzo szczegółowo przedstawiła na czym polega (z jakich czynności się składa i co jest wymagane) w praktyce zarządzanie funduszami inwestycyjnymi. We wniosku wskazane również zostało, że prawidłowe wykonywanie tej działalności wymaga m.in. nabywania szeregu usług, w tym usług świadczonych przez kontrahentów zagranicznych (dalej: "Dostawcy") - co jest standardem występującym w działalności inwestycyjnej.
Wśród nabywanych przez Skarżącą świadczeń w ramach importu usług znajdują się usługi polegające na zapewnieniu:
1) dostępu do danych transakcyjnych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi (dostęp w czasie rzeczywistym do bieżących notowań instrumentów finansowych, indeksów giełdowych itp.). Usługi powyższe obejmują udostępnianie informacji odnośnie bieżących notowań na wybranych rynkach finansowych w różnych państwach na świecie, np. danych odnośnie kursów papierów wartościowych, notowań instrumentów pochodnych czy różnych indeksów giełdowych itp. Informacje te są przekazywane w formie zagregowanych danych, przedstawionych w formie m.in. wykresów czy tabel, dostępnych dla Spółki "na bieżąco" poprzez specjalistyczne, udostępnione Spółce terminale (tj. przez specjalistyczny system komputerowy udostępniany przez Dostawcę). Powyższe usługi Spółka nabywa od B. (dalej: "B.")
2) dostępu do informacji o sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstw w Wielkiej Brytanii (F.) oraz danych dla potrzeb świadczenia usług dla [...] Banku Narodowego polegających na zarządzaniu portfelem aktywów należących do funduszu G. (G.) na polskim rynku kapitałowym. W celu świadczenia usług dla [...] Banku Narodowego Skarżąca nabywa dostęp do indeksu stworzonego dla Banku (index 4NORG191). Usługi te TFI nabywa od F. International Limited (dalej: "F."),
3) dostępu do aktualnych raportów zawierających dane ekonomiczne w zakresie obrotu towarów, kondycji rynków, strategii kredytowych i sytuacji politycznej związanych z podmiotami będącymi celami inwestycyjnymi funduszy zarządzanych przez Skarżącą. Usługi te świadczone są przez G. (dalej: "G.")
4) dostępu do danych pozwalających ocenić poziom ryzyka inwestycji podejmowanych przez fundusze zarządzane przez Skarżącą. Usługi te obejmują udostępnianie raportów zawierających kompleksowe informacje o podmiotach będących celami inwestycyjnymi Usługi wykonywane są przez F. (dalej: "F.").
Dzięki nabywanym usługom Spółka otrzymuje w czasie rzeczywistym komplet danych, analiz i rekomendacji niezbędnych do świadomego podejmowania decyzji inwestycyjnych w celu osiągnięcia jak najlepszych wyników finansowych w interesie swoich klientów, tj. uczestników funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez Spółkę. Nabywane usługi zapewniają ponadto wsparcie dla pracowników Spółki odpowiedzialnych za zarządzanie funduszami w zakresie tworzenia portfel inwestycyjnych zgodnych z polityką inwestycyjną danych funduszy oraz dopuszczalnym poziomem ryzyka.
W związku z powyższym opisem zapytano, czy import usług określonych w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego przez wnioskodawcę, będącego towarzystwem funduszy inwestycyjnych zarządzającym funduszami inwestycyjnymi, podlega zwolnieniu od podatku VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT.
Zdaniem Strony, odpowiedź na powyższe pytanie jest twierdząca.
W interpretacji indywidualnej z 6 października 2020 r. DKIS uznał stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe. Zdaniem DKIS, nabywane przez wnioskodawcę od dostawców usługi nie stanowią czynności zwolnionych na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT. Organ interpretacyjny wskazał, że nabywane przez wnioskodawcę usługi mają charakter informacyjny, polegają bowiem na dostarczeniu informacji odnośnie do bieżących notowań na wybranych rynkach finansowych w różnych państwach na świecie, informacji o sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstw w Wielkiej Brytanii oraz danych o wskaźnikach indexu 4NORG191 dla potrzeb świadczenia usług dla [...] Banku Narodowego, aktualnych raportów zawierających dane ekonomiczne w zakresie obrotu towarów, kondycji rynków, strategii kredytowych i sytuacji politycznej związanych z podmiotami będącymi celami inwestycyjnymi funduszy zarządzanych przez Spółkę a także danych w postaci raportów zawierających kompleksowe informacje o podmiotach będących celami inwestycyjnymi funduszy zarządzanych przez Spółkę. Organ interpretacyjny ocenił, że usługi te ograniczają się do przekazania zbiorczych informacji w zakresie, w jakim oczekuje tego Spółka, usługi stanowią jedynie jedno z narzędzi umożliwiających i wykorzystywanych do efektywnego świadczenia przez wnioskodawcę usług na rzecz funduszy inwestycyjnych, tym samym nie uznano, że stanowią czynności zarządzania funduszem inwestycyjnym. DKIS wskazał, że przekazane dane, informacje, raporty dotyczące wiedzy z zakresu rynków finansowych i ich wykorzystanie w praktyce jest możliwe przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych. Zatem nabywane od dostawców usługi mogą stanowić dopiero u wnioskodawcy element świadczenia, które można rozpatrywać jako usługi zarządzania.
Organ interpretacyjny wskazał, że Spółka nabywa przedmiotowe usługi w celu prowadzenia działalności inwestycyjnej, a zatem w celu umożliwienia skutecznego i prawidłowego zarządzania funduszami inwestycyjnymi. Okoliczność ta doprowadziła Organ interpretacyjny do wniosku, że nabywanych usług nie można uznać za korzystające ze zwolnienia, gdyż dopiero w połączeniu z zasobami wnioskodawcy mogą one stworzyć usługę zarządzania funduszami inwestycyjnymi. DKIS stwierdził też, że miejscem opodatkowania nabywanych przez Stronę usług jest terytorium kraju, a nabywane usługi nie mieszczą się w zakresie czynności zarządzania funduszami inwestycyjnymi wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT i w związku z tym podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według właściwej stawki.
Na ww. interpretację indywidualną DKIS złożyła skargę Strona.
Organ interpretacyjny w odpowiedzi na skargę Strony wniósł o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie swoja dotychczasową argumentację w sprawie.
3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił skargi Strony. Sąd pierwszej instancji w całości podzielił stanowisko DKIS, uznając je za odpowiadające prawu. Sąd ocenił, że nabywane świadczenia nie będą podlegały zwolnieniu od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT. W tym zakresie sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie należało także uwzględnić wynik wykładni prounijnej art. 135 ust. 1 lit. g) Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r, w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L. Nr 347, s. 1, ze zm., dalej: "dyrektywa VAT"), wyprowadzonej w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "Trybunał", "TSUE") z 2 lipca 2020 r., [...], C-231/19. Za prawidłowe Sąd uznał stanowisko DKIS, że jak wynika ze stanu faktycznego, nabywane przez Spółkę świadczenia nie będą podlegały zwolnieniu od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT. Świadczone na rzecz Skarżącej usługi mają bowiem w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego charakter informacyjny, mimo że są sprofilowane, mogą być nabywane na zasadzie rynkowej przez dowolne podmioty dla realizacji różnych celów, a nie stricte dla celów zarządzania funduszami inwestycyjnymi. Sąd pierwszej instancji zgodził się z DKIS, że sporne usługi polegające na zapewnieniu dostępu do publicznych danych transakcyjnych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi (dostęp w czasie rzeczywistym do bieżących notowań instrumentów finansowych, indeksów giełdowych itp.) są czynnościami rodzajowo oddalonymi od usługi zasadniczej, w związku z czym nie można im nadać cech usługi właściwej - usłudze zarządzania funduszami inwestycyjnymi, świadczonej przez stronę. Nie obejmują bowiem cech charakterystycznych dla tej usługi.
4. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Strona zaskarżając go w całości, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Ponadto Strona wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
4.1. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT, poprzez dokonanie błędnej wykładni tego przepisu polegającej na uznaniu, że nabywane przez Spółkę usługi polegające na zapewnieniu dostępu do informacji/danych/analiz, niezbędnych do świadomego podejmowania decyzji inwestycyjnych (objęte treścią wniosku o wydanie Zaskarżonej interpretacji) - nie stanowią usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi podlegających zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT, co w konsekwencji doprowadziło do odstąpienia od zastosowania ww. przepisu przez WSA w Warszawie w sprawie Spółki (tj. do zakwestionowania prawa Skarżącej do skorzystania z ww. zwolnienia z VAT w zakresie nabywanych przez nią usług);
4.2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.; dalej "O.p.") poprzez nieuchylenie przez WSA w Warszawie zaskarżonej interpretacji, mimo nieprawidłowego nieuwzględnienia przez DKIS zasady rozstrzygania wątpliwości co do treści przepisu art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT na korzyść podatnika;
2) art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. oraz art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT, poprzez brak uchylenia Zaskarżonej interpretacji pomimo, że została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego.
5. W odpowiedzi na skargę kasacyjną DKIS podtrzymał swoją dotychczasową argumentację w sprawie i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Ponadto DKIS wniósł o zasądzenie kosztów postepowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uwzględniając z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały enumeratywnie wymienione w § 2 tego artykułu. Zaskarżony wyrok nie został wydany w warunkach nieważności, stąd do rozpoznania pozostały zarzuty skargi kasacyjnej, które oparte zostały na podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.
6.2. Istota sporu w sprawie sprowadza się do kwestii tego, czy nabywane przez Spółkę (w ramach importu usług) świadczenia opisane we wniosku o wydanie pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług stanowią usługi specyficzne i istotne dla zarządzania funduszami inwestycyjnymi, a przez to korzystają ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT.
6.3. Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT zwalnia się od podatku usługi zarządzania funduszami inwestycyjnymi, alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zbiorczymi portfelami papierów wartościowych - w rozumieniu przepisów o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi.
Wskazany powyżej przepis ustawy o VAT stanowi implementację art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT, zgodnie z którym państwa członkowskie zwalniają transakcje zarządzania specjalnymi funduszami inwestycyjnymi (dalej "SFI"), określonymi przez państwa członkowskie.
Zwolnienia przewidziane w art. 135 ust. 1 dyrektywy VAT są autonomicznymi pojęciami prawa Unii Europejskiej, których celem jest uniknięcie rozbieżności w stosowaniu systemu VAT w poszczególnych państwach członkowskich, i które należy rozważać w ogólnym kontekście wspólnego systemu VAT (por. wyrok z 9 grudnia 2015 r., [...], C-595/13, EU:C:2015:801, pkt 30 i przytoczone tam orzecznictwo).
Pojęcia użyte do określenia zwolnień, o których mowa w art. 135 ust. 1 dyrektywy VAT, należy interpretować w sposób ścisły, ponieważ zwolnienia te stanowią odstępstwa od ogólnej zasady, zgodnie z którą VAT jest pobierany od każdej usługi świadczonej odpłatnie przez podatnika (por. wyroki: z 28 października 2010 r., [...]C-175/09, pkt 25; z 17 stycznia 2013 r., [...] C-543/11, pkt 25; z 12 czerwca 2014 r., [...] C-461/12, pkt 25 i przytoczone tam orzecznictwo; z 16 listopada 2017 r. [...] C-308/16, pkt 39, 45; z 25 lipca 2018 r., [...] C- 5/17, pkt 29 a także z 19 grudnia 2018 r., [...] C-17/18,pkt 37).
Z brzmienia art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT wynika, po pierwsze, że nie ma on zastosowania do wszystkich funduszy, lecz wyłącznie do tych, które zostały zakwalifikowane jako SFI. Po drugie, zakresem stosowania tego zwolnienia objęte są rodzaje działalności, które można uważać za "zarządzanie".
6.4. W świetle powyższych okoliczności kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy ma to, czy sporna usługa może być uznana za stanowiącą odrębną całość oraz spełniającą szczególne i istotne funkcje z zakresu zarządzania SFI.
Sąd pierwszej instancji rozstrzygając niniejszą sprawę w głównej mierze kierował się wyrokiem TSUE z dnia 2 lipca 2020 r. w sprawie C-231/19 [...], w którym Trybunał orzekł, że art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT należy interpretować w ten sposób, że jedno świadczenie usług zarządzania realizowane poprzez platformę informatyczną należącą do usługodawcy będącego osobą trzecią na rzecz spółki zarządzającej funduszami, obejmujące zarówno specjalne fundusze inwestycyjne, jak i inne fundusze, nie jest objęte przewidzianym w tym przepisie zwolnieniem.
W sprawie tej spornym było, czy usługi świadczone przez osobę trzecią za pośrednictwem tzw. platformy informatycznej [...], na którą składają się sprzęt, oprogramowanie i zasoby ludzkie, dostarczającej zarządzającym portfelami wyniki analiz rynkowych i monitorowania wyników i ryzyka, zapewniając wsparcie przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych, nadzór zgodność z przepisami i pozwalającej wdrażać decyzje dotyczące transakcji, to jedno i to samo świadczenie, niezależnie od zarządzanych środków, korzystające ze zwolnienia od VAT.
Odnośnie tak zarysowanego zagadnienia spornego TSUE przede wszystkim stwierdził, że "analiza rynku, monitorowanie wyników, ocena ryzyka, kontrola zgodności z przepisami i usługi w zakresie realizacji transakcji są kolejnymi etapami świadczenia, które są na równi niezbędne do pomyślnego przeprowadzenia transakcji inwestycyjnych" i "w związku z tym takie świadczenie ma postać jednego świadczenia składającego się z różnych elementów o równoważnym znaczeniu" (pkt 33) oraz "powinno podlegać jednolitemu traktowaniu podatkowemu" (por. 40).
Mając to na uwadze Trybunał stwierdził, że skoro rozpatrywana usługa była przeznaczona do zarządzania różnego rodzaju inwestycjami, a w szczególności, że może być wykorzystywana bez rozróżnienia do zarządzania SFI oraz innymi funduszami, usługi tej nie można uznać za szczególną usługę zarządzania SFI, korzystającą ze zwolnienia przewidzianego w art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT (por. pkt 48 i 49).
Jak bowiem stwierdził w tej sprawie w swojej opinii Rzecznik Generalny [...] celem zwolnienia przewidzianego w art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT nie jest przyznanie tego zwolnienia usługom zarządzania świadczonym za pośrednictwem platformy informatycznej, z której korzystają zarówno SFI, jak i fundusze inne niż SFI, co potwierdził TSUE w ww. wyroku.
Jednocześnie w punkcie 71 wskazanej Opinii Rzecznik stwierdził, że "Pragnę jednak podkreślić, że w okolicznościach innych niż te, które zostały przedstawione Trybunałowi w niniejszej sprawie, rzeczone zwolnienie mogłoby ewentualnie zostać przyznane na rzecz usług świadczonych zarządzającemu funduszami przez osobę trzecią, pod warunkiem że usługodawca dostarczy szczegółowych danych umożliwiających organom podatkowym określenie w sposób precyzyjny i obiektywny usług świadczonych konkretnie na rzecz SFI. W takiej sytuacji bowiem usługi świadczone wyłącznie na rzecz SFI mogłyby być zwolnione na podstawie art. 135 ust. 1 dyrektywy 2006/112, pod warunkiem że podmiot świadczący usługi zarządzania funduszami (lub korzystający z tych usług w przypadku odwrotnego obciążenia) zdoła dostarczyć organom podatkowym takie dane, co z podatkowego punktu widzenia skutkowałoby tym, że podobne sytuacje są traktowane w sposób obiektywny".
Co więcej, w punkcie 41 tej opinii (w końcowej części) stwierdzono, że "usługi świadczone przez spółkę BFMI za pośrednictwem jej platformy A. (zwane dalej "usługami A."), poza ich przeznaczeniem do zarządzania funduszami innymi niż SFI, pełnią szczególną i istotną funkcję dla zarządzania SFI oraz stanowią odrębną całość."
Wynika z tego, że orzeczenie Trybunału w tej sprawie motywowane było jedynie tym, że sporne usługi zarządzania świadczone za pośrednictwem platformy informatycznej mogły być wykorzystywane przez usługobiorcę do zarządzania nie tylko SFI, lecz także innymi funduszami niebędącymi SFI, a nie z tego powodu, że nie spełniają one warunku uznania ich za usługi "zarządzania" w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kierując się tym wyrokiem nie zwrócił uwagi na ten aspekt mający decydujący wpływ na rozstrzygnięcie tej sprawy przez Trybunał.
6.5. Uwzględniając zatem, że zakres usługi platformy informatycznej A., będącej przedmiotem analizy TSUE w sprawie C-231/19 [...], która świadczy szeroką gamę usług zarządzania inwestycjami, takich jak analiza rynków, kontrola wydajności, ocena ryzyka, kontrola przestrzegania przepisów prawa i przeprowadzanie operacji, pokrywa się w dużej mierze z zakresem przedmiotowym usług świadczonych przez podmioty wskazane przez Stronę tj. B., F., G. oraz F. odnośnie których Sąd pierwszej instancji stwierdził, że polegają one "na zapewnieniu dostępu do publicznych danych transakcyjnych w zakresie obrotu instrumentami finansowymi (dostęp w czasie rzeczywistym do bieżących notowań instrumentów finansowych, indeksów giełdowych itp., wymienione w pkt a) –d) opisu wniosku)" uznać należy, że sporna w tej sprawie usługa ma charakter usługi "zarządzania" w rozumieniu art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT, w sytuacji gdy nie jest kwestionowane, że usługa ta nie jest wykorzystywana dla funduszy innych niż te ze SFI.
Należy w tym miejscu zauważyć, że Trybunał już w wyroku z 7 marca 2013 r. w sprawie C-275/11 [...] stwierdził, że usługi doradcze i informacyjne mogą być zaliczone do kategorii specyficznych usług objętych zakresem czynności "zarządzania" SFI w rozumieniu art. 13 część B lit. d) pkt 6 szóstej dyrektywy (obecnie art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT).
Jeśli zatem w ramach spornej usługi Spółka otrzymuje w czasie rzeczywistym komplet danych, analiz i rekomendacji niezbędnych do świadomego podejmowania decyzji inwestycyjnych i jeżeli analizy te spełniają określone kryteria ustanowione przez Spółkę w zakresie doboru instrumentów finansowych, regionów geograficznych, określonych giełd i platform obrotu, wybranych indeksów, to nie można zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że taka usługa wspiera jedynie zarządzanie, dostarczając danych pomocnych dla prawidłowego funkcjonowania funduszu, przez co nie stanowi sensu stricte usług zarządzania funduszami inwestycyjnymi, w rozumieniu przepisów ustawy o funduszach inwestycyjnych.
W świetle bowiem wskazanej powyżej argumentacji usługa świadczona przez podmiot zarządzający będący osobą trzecią stanowi odrębną całość oraz spełnia szczególne i istotne funkcje z zakresu zarządzania SFI, co wynika z ww. opinii Rzecznika Generalnego oraz wyroku TSUE w sprawie C-231/19 [...]. Jeżeli usługa ta obejmuje komplet danych, analiz i rekomendacji niezbędnych do świadomego podejmowania decyzji inwestycyjnych to ma ona charakter doradczy dla spółki, a zatem nie tylko istotny, lecz również szczególny dla zarządzania funduszami w zakresie podejmowania decyzji inwestycyjnych.
Tym samym, usługi świadczone przez podmioty wskazane przez Stronę tj. B., F., G. oraz F. na jej rzecz spełniają kryteria wypracowane przez Trybunał w celu ustalenia, czy usługi świadczone przez podmiot trzeci na rzecz podmiotu zarządzającego funduszami mogą być zwolnione na podstawie art. 135 ust. 1 lit. g) dyrektywy VAT (art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT), a mianowicie że usługi te stanowią w globalnej ocenie odrębną całość oraz spełniają szczególne i istotne funkcje z zakresu "zarządzania" SFI.
Zauważyć bowiem należy, że usługi świadczone na rzecz Spółki przez B., F., G. oraz F. podobnie jak funkcje platformy A. w sprawie C-231/19 [...], obejmują swoim zakresem cały cykl inwestycyjny, wspierając zarządzających portfelami przy podejmowaniu decyzji inwestycyjnych oraz we wdrażaniu decyzji dotyczących transakcji, umożliwiając przy tym komunikowanie się z innymi uczestnikami rynków finansowych.
W konsekwencji za zasadny należało uznać sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT. Mając na uwadze to zasadnicze i kluczowe zarazem dla niniejszej sprawy naruszenie przez Sąd pierwszej instancji i organ podatkowy przepisów prawa materialnego, odnoszenie się do pozostałych zarzutów uznać należy za bezprzedmiotowe.
7. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylono zaskarżony wyrok i rozpoznając skargę, z uwagi na to, że interpretacja indywidualna DKIS z 6 października 2020 r. narusza wskazane powyżej przepisy prawa materialnego, uchylono też interpretację indywidualną na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.
Wydając ponowną interpretację indywidualną Organ interpretacyjny jest obowiązany uwzględnić wykładnię art. 43 ust. 1 pkt 12 lit. a) ustawy o VAT przedstawioną w niniejszym wyroku.
8. O kosztach postępowania sądowego za obie instancje orzeczono na podstawie przepisów art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a.
Sędzia NSA Sędzia NSA Sędzia NSA
Danuta Oleś (spr.) Małgorzata Niezgódka-Medek Ryszard Pęk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło