IV SO/Po 4/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Donata Starosta po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. S. o wymierzenia grzywny Burmistrzowi Miasta w związku z niezastosowaniem się do obowiązku przekazania skargi oraz akt sprawy i odpowiedzi na skargę postanawia odrzucić wniosek Datowanym na dzień [...] lutego 2021 r. 2019 r. pismem nazwanym "Wniosek art. 55 § 2 ppsa", R. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o wymierzenie Burmistrzowi Miasta grzywny w związku z nieprzekazaniem do Sądu skargi z dnia [...] lipca 2020 r. na przewlekłość, uciążliwość i pozorne działanie Urzędu Miejskiego w Ś. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w sprawie przekazania ponaglenia z dnia [...] listopada 2019 r. Do pisma załączono skargę z dnia [...] lipca 2020 r. nazwaną "Skarga na naruszenie strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.), w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., także na posiedzeniu niejawnym. Artykuł 54 § 2 P.p.s.a. przewiduje, że organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Należy w tym miejscu wskazać na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, w której przesądzono o charakterze instytucji wymierzenia grzywny. Wskazano bowiem, że grzywna z art. 55 § 1 P.p.s.a. ma mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości. Powołane przepisy pozwalają sądowi na wymierzenie grzywny po spełnieniu łącznie dwóch warunków, tj. złożenia przez stronę wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz stwierdzenia uchybienia przez organ terminu do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Przesłanką do wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na powody niedopełnienia obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. W tym miejscu wskazać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę może być rozpoznany jedynie wówczas, gdy skarga dotyczy sprawy należącej do właściwości sądu administracyjnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 grudnia 2010 r., I OZ 953/10; lex nr 742207). Oznacza to, że w przypadku, gdy skarga do sądu administracyjnego ze względu na jej przedmiot jest niedopuszczalna, to również niedopuszczalny jest wniosek o wymierzenie organowi grzywny w związku z nieprzekazaniem jej w terminie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 października 2012 r., I OZ 739/12; CBOSA). W rozpoznawanej sprawie wniosek o wymierzenie grzywny jest wiązany ze skargą z dnia 27 lipca 2020 r. nazwaną "Skarga na naruszenie strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki", a uprawnienie do jej wniesienia skarżący wywodzi na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki ustawa reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze. Stosownie zaś do art. 2 ust. 1 w/w ustawy, strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Wniesienia skargi o jakiej mowa w powyższym przepisie jest możliwe w przypadku, gdy toczy się postępowanie przed sądem powszechnym lub przed sadem administracyjnym. Skarga powyższa jest natomiast niedopuszczalna w sytuacji kwestionowanie działań administracji publicznej – zwalczeniu stanu bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania służy instytucji skargi, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Zdaniem Sądu ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. normuje szczególny tryb, przeznaczony jedynie do orzekania w zakresie oznaczonym tą ustawą (art. 1 ust. 1 i 2), a zakresu ustawy nie można rozszerzać. Oznacza to, że w oparciu o przepisy powyższej ustawy nie można zaskarżyć przewlekłości postępowania toczącego się przed organem administracji publicznej. Konsekwentnie skarga z dnia [...] lipca 2020 r. podlegałaby odrzuceniu, a co za tym idzie, odrzuceniu podlega również wniosek o wymierzenie organowi grzywny. Mając zatem na uwadze wskazane okoliczności wniosek o wymierzenie organowi grzywny należało odrzucić, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a.