VIII SA/Wa 237/21

WyrokWSA w Warszawie2021-08-05

Skład orzekający: Leszek Kobylski, Iwona Szymanowicz-Nowak, Renata Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy diagnosta samochodowy, przeprowadzając badanie techniczne pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym podlegającym dozorowi technicznemu, może wydać pozytywny wynik badania bez przedstawienia dokumentu potwierdzającego sprawność tego urządzenia wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, a jeśli nie, to czy cofnięcie uprawnień diagnosty w takiej sytuacji jest proporcjonalne do popełnionego uchybienia?
Ratio decidendi
Diagnosta samochodowy ma obowiązek przedstawienia dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, potwierdzającego sprawność urządzenia technicznego, przed przeprowadzeniem badania technicznego pojazdu z takim urządzeniem. Niewykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie art. 81 ust. 12 Prawa o ruchu drogowym, co uzasadnia cofnięcie uprawnień diagnosty na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 Prawa o ruchu drogowym. Sankcja ta ma charakter bezwzględny i nie zależy od winy diagnosty ani stopnia jego zawinienia, a jej celem jest eliminowanie nierzetelnych diagnostów i zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia uprawnień diagnosty K.K. do wykonywania badań technicznych pojazdów. Przyczyną było przeprowadzenie badania technicznego naczepy z zamontowaną cysterną ciśnieniową bez wymaganego dokumentu Transportowego Dozoru Technicznego potwierdzającego sprawność urządzenia. Organ pierwszej instancji (Starosta) cofnął uprawnienia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Diagnosta zaskarżył decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym kwestionując zasadność cofnięcia uprawnień oraz proporcjonalność sankcji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 5 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] grudnia 2020 r. znak: [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty oddala skargę. Decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Kolegium") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania K.K. od decyzji Starosty Z. (dalej: "organ I instancji" lub "Starosta") z dnia [...] października 2020 r. znak: [...] w przedmiocie cofnięcia K. K. uprawnień diagnosty [...] do wykonywania badań technicznych pojazdów – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu i instancji. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: W dniu [...] października 2019 r. do organu I instancji wniosek Transportowego Dozoru Technicznego Oddział Terenowy we W. z dnia [...] października 2019r. w sprawie wszczęcia postępowania w trybie art. 84 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.; dalej: "P.r.d."), w związku z przeprowadzeniem przez diagnostę K.K. badania technicznego, niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania i wydaniem zaświadczenia/dokonaniem wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym i przepisami. Do wniosku załączono zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z dnia [...] października 2019 r. skierowane do Prokuratury Rejonowej w Z. wraz z materiałem dowodowym potwierdzającym, że K.K. przeprowadził w dniu [...] marca 2019r. na stacji kontroli pojazdów należącej do R.U. Z.U.H. "[...]" w Z., badanie techniczne zakończone wynikiem pozytywnym pojazdu nr rej. [...] z zamontowanym urządzeniem technicznym tj. cysterną ciśnieniową - zbiornikiem wraz z wyposażeniem obsługowym, konstrukcyjnym i osprzętem zabezpieczającym, trwale połączonego z podwoziem, opróżnianym lub napełnianym ciśnieniem wyższym niż 0,5 bara, bez wymaganych dokumentów tj. decyzji organu właściwej jednostki dozoru technicznego, zezwalającej na eksploatację przedmiotowego urządzenia technicznego zamontowanego na pojeździe, co zostało potwierdzone przez wpis diagnosty w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2019 r. Starosta poinformował stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie o cofnięcie diagnoście K.K. uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów. W toku postępowania organ I instancji przeprowadził szereg czynności wyjaśniających, w tym m.in. odebrał wyjaśnienia od strony postępowania, przesłuchał świadków tj. właściciela pojazdu R.R. oraz kierowca, który przyjechał pojazdem na badanie techniczne. Decyzją z dnia [...] października 2020 r. Starosta Z., działając na podstawie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d. oraz art. 104 k.p.a., orzekł o cofnięciu diagności K.K. uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów o nr [...] wydane w dniu [...] grudnia 2004r. przez Starostę Z.. W odwołaniu od wskazanej wyżej decyzji organu I instancji skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa tj.: – błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 oraz art. 81 ust. 12 P.r.d. i uznanie, że diagnosta swoim postępowaniem wypełnił znamiona wyżej wymienionych przepisów prawa; – art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. poprzez fragmentaryczne i niewystarczające rozważenie materiału dowodowego, w tym w kontekście złożonych w postępowaniu odwoławczym zarzutów, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego sprawy, sporządzenie błędnego i niepełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, a także wobec wydania decyzji z pominięciem oceny zachowania diagnosty w kontekście zakresu i pełnego zbadania sposobu przeprowadzenia badania technicznego, a tym samym braku rozważenia przepisów prawa materialnego wskazanych w pkt 1 i 2 zarzutów niniejszego odwołania i analizy tego, czy ciężar popełnionego przez diagnostę uchybienia jest na tyle istotny, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięciu uprawnień na okres 5 lat. Rozpoznając sprawę ponownie, organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty z [...] października 2020r. Uzasadniając Kolegium wyjaśniło, iż w dniu [...] marca 2019r. w Stacji Kontroli Pojazdów należącej do R.U. Z.U.H. "[...]" w Z. uprawniony diagnosta K.K. przeprowadził techniczne badanie naczepy nr rej [...] z zamontowanym urządzeniem technicznym tj. cysterną ciśnieniową - wraz z wyposażeniem obsługowym, konstrukcyjnym i osprzętem zabezpieczającym, trwale połączoną z podwoziem, opróżnianą lub napełnianą ciśnieniem wyższym niż 0,5 bar. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, że przedmiotowy pojazd w dniu badania technicznego nie posiadał ważnej decyzji Transportowego Dozoru Technicznego (dalej: "TDT") dopuszczającej ją do eksploatacji, pomimo objęcia jej dozorem technicznym. Zgodnie z oświadczeniem właściciela naczepy, podczas eksploatacji nie aktualizował dozoru urządzenia technicznego. Zrobił to dopiero po wydaniu przez TDT decyzji wstrzymującej eksploatację zbiornika cysterny drogowej z dnia [...] października 2019r., znak: [...]. W grudniu 2019r. uzyskał pozytywną decyzję zezwalającą na eksploatację urządzenia do grudnia 2021r. W związku z przeprowadzonym badaniem w dniu [...] marca 2019r. organ I instancji uznał, że diagnosta wydając pozytywny wynik badania wymienionego wyżej pojazdu naruszył art. 81 ust. 12 P.r.d. i w konsekwencji zastosował art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d. Skarżący dokonał bowiem badania technicznego wymienionego wyżej pojazdu bez wymaganego prawem dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego. W konsekwencji wydał zaświadczenie o stanie technicznym badanego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym oraz obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Dalej Kolegium przytoczyło brzmienie art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 oraz art. 81 ust. 12 P.r.d. Wyjaśniło, że zasady prowadzenia badań technicznych pojazdów określone zostały w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosownych przy badaniach (j. t. Dz. U. z 2015 r. poz. 776; dalej: "rozporządzenie"), wskazując, że § 2 rozporządzenia określa zakres okresowego badania technicznego pojazdu, zaś § 6 ust. 7 rozporządzenia stanowi, że w przypadku badania technicznego pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym, o którym mowa w art. 81 ust. 12 P.r.d., uprawniony diagnosta w rejestrze zamieszcza informacje o dopuszczeniu urządzenia technicznego do eksploatacji, podając numer i datę wystawienia protokołu oraz decyzji dopuszczającej urządzenie do eksploatacji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego. SKO wskazało, iż z ww. przepisów, a w szczególności z art. 81 ust. 12 P.r.d. w związku z § 6 ust. 7 rozporządzenia wynika, w sposób niewątpliwy i jasny, zakres obowiązków diagnosty. Badanie techniczne pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym podlegającym dozorowi technicznemu diagnosta może przeprowadzić dopiero po przedstawieniu dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego. Przeprowadzając wówczas takie badanie diagnosta ma obowiązek zamieścić w rejestrze informacje o dopuszczeniu urządzenia technicznego do eksploatacji, podając numer i datę wystawienia protokołu oraz decyzji dopuszczającej urządzenie do eksploatacji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego. Za niezasadne organ odwoławczy uznał zarzuty odwołania dotyczące naruszenia wyżej wymienionych przepisów przez wadliwe ustalenie, iż cysterna o ile nie jest wykorzystywana zgodnie z przeznaczeniem do przewozu materiałów niezaliczonych jako niebezpieczne, które są pod ciśnieniem napełniane opróżniane lub przewożone, a nadciśnienie jest wyższe niż 0,5 barów, to nie podlega dozorowi technicznemu. Kolegium podniosło, iż bez przedstawienia decyzji TDT stwierdzającej sprawność urządzenia technicznego objętego dozorem skarżący nie powinien był przeprowadzać badania technicznego, wydawać pozytywnego zaświadczenia o jego przeprowadzeniu oraz dokonywać wpisu w dowodzie rejestracyjnym. Kolegium zauważyło, że obowiązek nałożony na diagnostów w art. 81 ust. 12 P.r.d. służy eliminowaniu możliwości eksploatacji tych urządzeń bez stosownych zezwoleń właśnie między innymi przez odmowę badania i wydania zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu z umieszczonym na nim urządzeniem podlegającym dozorowi technicznemu. Obowiązek ten ma zatem istotne znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego. Uznało, że nie ma przy tym znaczenia podnoszona okoliczność, iż przedmiotowa naczepa nie była napełniana transportowana i rozładowywana pod ciśnieniem. Nie mają także istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy twierdzenia skarżącego o tym, że został wprowadzony w błąd przez kierowcę, co do obowiązku podlegania przez cysternę obowiązkowi badania przez organ dozoru technicznego. Właściciel pojazdu oraz kierowca mieli bowiem twierdzić, że cysterna napełniana jest grawitacyjnie co miałoby powodować, że nie jest wymagana decyzja zezwalająca na jej użytkowanie. Podniosło, że odpowiedzialność diagnosty za stwierdzone naruszenia ma charakter zobiektywizowany, co oznacza, że poniesienie przez niego odpowiedzialności oparte jest tylko i wyłącznie na przypisaniu sprawcy naruszenia przepisów prawa administracyjnego. Natomiast strona podmiotowa czynu, czyli stopień zawinienia sprawcy, czy jego motywacje, pozostają bez znaczenia, gdyż żaden przepis ustawy, przy określeniu konsekwencji tego naruszenia - nie uwzględnia okoliczności leżących po stronie sprawcy naruszenia. SKO powołało się na orzecznictwo sądów administracyjnych tj. wyrok NSA z 8 listopada 2017r. II GSK 1575/17 oraz wyrok WSA we Wrocławiu z 22 lutego 2018r. III SA/Wr 802/17. Organ odwoławczy wskazał, iż diagnosta pełni funkcję publiczną, w związku z czym wymagana jest od niego szczególna staranność w wykonywaniu swoich czynności oraz przestrzeganie obowiązujących w tym zakresie przepisów. Diagnosta winien był dochować szczególnej staranności mając do czynienia z urządzeniem technicznym na badanym pojeździe. SKO podkreśliło, że w odniesieniu do przedmiotowej cysterny Dyrektor Transportowego Dozoru Technicznego już w grudniu 2019r. wydał decyzję nr [...] zezwalającą na eksploatację urządzenia do grudnia 2021r. Za nieuzasadniony Kolegium uznało zarzut błędnego przyjęcia, że naczepa podlegała dozorowi technicznemu co wiązało się z koniecznością sprawdzenia przed wykonaniem badania, czy posiada ona stosowną decyzję organu dozoru dopuszczającą ją do eksploatacji. SKO podniosło, że z art. 81 ust. 12 P.r.d. w związku z § 6 ust. 7 rozporządzenia jasno wynikają obowiązki diagnosty, a po drugie żaden przepis prawny nie daje uprawnionemu diagnoście kompetencji do kwestionowania decyzji Transportowego Dozoru Technicznego, czy też dokonywania ich wykładni, oceny ich aktualności, czy prawidłowości ze względu na cechy badanego pojazdu objętego dozorem technicznym. Organ odwoławczy przytoczył brzmienie art. 14 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (j. t. Dz. U. z 2019 r. poz. 667 ze zm.), zgodnie z którym eksploatację urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu, z wyjątkiem urządzeń, o których mowa w art. 15 ust. 1, można prowadzić tylko na podstawie decyzji dopuszczającej urządzenie do eksploatacji wydanej przez właściwy organ dozoru technicznego. W ocenie SKO z tego też względu za bez znaczenia dla oceny zaskarżonej decyzji pozostaje przyjęcie przez skarżącego, innej interpretacji wyłączającej obowiązek objęcia dozorem określonych urządzeń technicznych, w tym naczep opróżnianych grawitacyjnie. Stwierdził, że to organ dozoru technicznego, a nie diagnosta decyduje, czy urządzenie - ze względu na swe parametry techniczne - podlega dozorowi Transportowego Dozoru Technicznego. Konkludując Kolegium stwierdziło, iż pojazd będący przedmiotem badania technicznego podlegał dozorowi technicznemu i w konsekwencji w stosunku do niego konieczna była decyzja organu dozoru o dopuszczeniu pojazdu do użytkowania, co wynika z § 1 pkt 1 lit. g rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu. A zatem należy uznać, że nie domagając się w takiej sytuacji przedstawienia dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia, diagnosta przeprowadza badanie techniczne z naruszeniem art. 81 ust. 12 P.r.d. Dlatego też, w ocenie Kolegium, postępowanie skarżącego naruszyło obowiązek wynikający z art. 81 ust. 12 P.r.d., co w konsekwencji spowodowało zastosowanie sankcji z art. 84 ust. 3 P.r.d. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z dnia [...] lutego 2021 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d. poprzez: a) nieprawidłowe uznanie, że diagnosta swoim postępowaniem wypełnił znamiona przeprowadzenia badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania jak również wydania zaświadczenia albo dokonania wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami oraz naruszył szereg przepisów rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2015 r., poz. 776 ze zm.); b) nieuzasadnione i wadliwe wskazanie, że w przypadku przeprowadzenia przez diagnostę badania technicznego niezgodnego z określonym zakresem i sposobem wykonania nie istnieje możliwość zastosowania miarkowania konsekwencji wynikających z naruszeń prawa przez diagnostę (albowiem istnieje "określony zakres i sposób wykonania" badania technicznego pojazdu, który to sposób i zakres może być różny w zależności od sytuacji i realiów konkretnej sprawy), a tym samym nie doszło do rozważenia czy ciężar popełnionego przez diagnostę uchybienia jest na tyle istotny, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięcie uprawnień na okres 5 lat (albowiem zgodnie z art. 84 ust.4 P.r.d. "w przypadku cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, ponowne uprawnienie nie może być wydane wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu stała się ostateczna"), co skutkowało utrzymaniem w mocy poprzednio zapadłej decyzji Starosty; 2) błędną wykładnię przepisu § 1 ust. 1 lit g) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu - Dz.U z 2012 r. poz.1468), wobec uznania, że naczepa, która służyła do przewozu materiałów sypkich podlegała dozorowi technicznemu, a co za tym idzie w przedmiotowej sprawie badanie techniczne winno zostać przeprowadzone jedynie po przedstawieniu dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego (art. 81 ust. 12 P.r.d.); 3) prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 w zw. z ust. 4 P.r.d. w przypadku niezgodności tego uregulowania z wyrażoną w art. 2 i 31 ust. 3 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 r., nr 78, poz. 483 z późn. zm.) zasadą proporcjonalności, albowiem przepis ten jako unormowanie o charakterze sankcyjnym, nie określa gradacji kar ze względu na stopień winy co prowadzi do karania diagnosty cofnięciem uprawnień, w każdym przypadku naruszenia przez niego procedury badania albo wydania zaświadczenia z niego, bez względu na charakter, stopień zawinienia i skutki jego czynu co w konsekwencji prowadzi do powstania sytuacji uniemożliwiającej ubieganie się o ponowne uprawnienia diagnosty wcześniej niż po upływie pięciu lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu uprawnienia stała się ostateczna (art. 84 ust. 4 P.r.d.); 4) procedury administracyjnej tj. art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. poprzez fragmentaryczne i niewystarczające rozważenie materiału dowodowego, w tym w kontekście także złożonych w postępowaniu odwoławczym zarzutów, niedokładne wyjaśnienie i określenie stanu faktycznego sprawy, sporządzenie błędnego i niepełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, a także wobec wydania decyzji z pominięciem oceny zachowania diagnosty w kontekście zakresu i pełnego zbadania sposobu przeprowadzenia badania technicznego, a tym samym braku rozważenia przepisów prawa materialnego wskazanych w pkt 1 i 2 zarzutów niniejszej skargi i analizy tego czy ciężar popełnionego przez diagnostę uchybienia jest na tyle istotny, że daje podstawę do wydania orzeczenia o cofnięcie uprawnień na okres 5 lat. Skarżący wniósł o uchylenie wydanych w sprawie decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem sporu jest zasadność cofnięcia skarżącemu uprawnień diagnosty o nr [...] z dnia [...] grudnia 2004r. do wykonywania badań technicznych pojazdów. Sąd zauważa, iż w kontrolowanej sprawie w przypadku pojazdu poddanego badaniu technicznemu - tj. naczepy nr rej [...] z zamontowanym urządzeniem technicznym tj. cysterna ciśnieniową wraz z wyposażeniem obsługowym, konstrukcyjnym i osprzętem zabezpieczającym, trwale połączoną z podwoziem, opróżnianą lub napełnianą ciśnieniem wyższym niż 0,5 bar - skarżący nie dochował określonych przepisami procedur tj. nie domagał się bowiem przedstawienia wymaganego przepisami prawa dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego. W konsekwencji wydał zaświadczenie o stanie technicznym badanego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym oraz obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm.) tj. art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2. Zgodnie z tym przepisem, starosta cofa diagnoście uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 83b ust. 2 pkt 1, stwierdzono: 1) przeprowadzenie przez diagnostę badania technicznego niezgodnie z określonym zakresem i sposobem wykonania, 2) wydanie przez diagnostę zaświadczenia albo dokonanie wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. W przypadku cofnięcia diagnoście uprawnienia do wykonywania badań technicznych, ponowne uprawnienie nie może być wydane wcześniej niż po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o cofnięciu stała się ostateczna (art. 84 ust. 4 P.r.d.). Z orzecznictwa sądowego wynika, iż art. 84 ust. 3 P.r.d. jest przepisem o charakterze typowo sankcyjnym, co oznacza konieczność ścisłej jego interpretacji. Wprowadzona w nim sankcja ma przy tym charakter bezwzględny, wobec czego stwierdzenie określonych uchybień skutkuje jej zastosowaniem i nie jest zależne od uznania organu w tym zakresie. Przepis ten co do zasady nie daje zatem możliwości "miarkowania" odpowiedzialności diagnosty w zależności od ciężaru stwierdzonych naruszeń oraz ich znaczenia dla zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Stwierdzenie określonych uchybień skutkuje zatem zastosowaniem przewidzianej w art. 84 ust. 3 P.r.d. sankcji. W przepisie tym nie ma mowy o winie, wystarczy stwierdzenie obiektywnie dokonanych uchybień. Aby zaistniała odpowiedzialność administracyjna diagnosty musi on wydać zaświadczenie albo dokonać wpisu do dowodu rejestracyjnego pojazdu niezgodnie ze stanem faktycznym lub przepisami. Ustawa nie dopuszcza żadnego wyjątku, który wyłączałby wydanie takiej decyzji, w szczególności decyzja ta nie jest uzależniona od motywów, którymi kierował się diagnosta, naruszając art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d. (por. wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2013 r., II GSK 1460/12). Stawiane diagnoście wymogi co do zakresu i sposobu wykonania badania technicznego pojazdu, a także co do wydawania zaświadczeń i wpisów w dowodzie rejestracyjnym, określone zostały w wydanym, na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 81 ust. 15 P.r.d., rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy badaniach (Dz. U. 2015r., poz. 776). Należy wskazać, że stosownie do brzmienia z art. 81 ust. 12 P.r.d., badanie techniczne pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym podlegającym dozorowi technicznemu może być przeprowadzone po przedstawieniu dokumentu wydanego przez właściwy organ dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego. Na podstawie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 667 ze zm.; dalej "u.d.t.") specjalistyczne jednostki dozoru technicznego wykonują dozór techniczny nad urządzeniami technicznymi o szczególnej konstrukcji, przeznaczeniu lub sposobie eksploatacji, w zakresie określonym w art. 5 ust. 1, oraz nad innymi urządzeniami technicznymi w toku ich eksploatacji, napraw i modernizacji, jeżeli urządzenia te podlegają właściwości tych organów. Jak zarazem stanowi art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.d.t., jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej w toku eksploatacji urządzeń technicznych objętych dozorem technicznym pełnym organ właściwej jednostki dozoru technicznego wykonuje okresowe i doraźne badania techniczne. Urządzenia techniczne objęte dozorem technicznym, z wyjątkiem urządzeń, o których mowa w art. 15 ust. 1, mogą być eksploatowane tylko na podstawie decyzji zezwalającej na ich eksploatację, wydanej przez organ właściwej jednostki dozoru technicznego (art. 14 ust. 1 u.t.d.). Stosownie do art. 14 ust. 2 u.t.d. organ właściwej jednostki dozoru technicznego przed wydaniem decyzji, o której mowa w ust. 1, przeprowadza badania i wykonuje czynności sprawdzające, o których mowa w art. 13 ust. 1, oraz: 1) sprawdza kompletność i prawidłowość przedłożonej dokumentacji; 2) dokonuje badania urządzenia poprzez sprawdzenie zgodności wykonania tego urządzenia z dokumentacją i warunkami technicznymi dozoru technicznego, a także stanu urządzenia, jego wyposażenia i oznakowań; 3) przeprowadza próby techniczne przed uruchomieniem urządzenia oraz w warunkach pracy w zakresie ustalonym w warunkach technicznych dozoru technicznego dla poszczególnych rodzajów urządzeń; 4) przeprowadza badanie specjalne ustalone w dokumentacji projektowej urządzenia lub, w technicznie uzasadnionych przypadkach, na żądanie organu właściwej jednostki dozoru technicznego. Na podstawie pozytywnych wyników badań i wykonanych czynności, o których mowa w ust. 2, organ właściwej jednostki dozoru technicznego wydaje decyzję zezwalającą na eksploatację urządzenia, w której ustala formę dozoru technicznego, jaką będzie objęte to urządzenie (art. 14 ust. 4 u.t.d.). Zgodnie zaś z § 1 pkt 1 lit. g) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. 2012, poz. 1468), dozorowi technicznemu podlegają następujące rodzaje urządzeń technicznych - urządzenia ciśnieniowe, w których znajdują się ciecze lub gazy pod ciśnieniem różnym od atmosferycznego tj. zbiorniki, w tym cysterny, do przewozu materiałów niezaliczonych jako niebezpieczne, które są pod ciśnieniem napełniane, opróżniane lub przewożone, dla których iloczyn nadciśnienia i pojemności jest większy niż 50 barów x dm3, a nadciśnienie jest wyższe niż 0,5 bara. Z powyższych rozważań wynika zatem, że wskazane na wstępie urządzenie techniczne w które wyposażonym był badany pojazd wymagało wydania stosownej decyzji organu właściwej jednostki dozoru technicznego. A zatem w przypadku badania technicznego pojazdu z zamontowanym urządzeniem technicznym, tj. cysterną ciśnieniową - zbiornikiem wraz z wyposażeniem obsługowym, konstrukcyjnym i osprzętem zabezpieczającym, trwale połączonego z podwoziem, opróżnianym lub napełnianym ciśnieniem wyższym niż 0,5 bara (co miało miejsce w kontrolowanej sprawie), uprawniony diagnosta przeprowadzając ww. badanie mógł jej przeprowadzić tylko po przedstawieniu dokumentu wydanego przez organ właściwej jednostki dozoru technicznego, stwierdzającego sprawność urządzenia technicznego. Tymczasem skarżący przeprowadzając sporne badanie techniczne pojazdu dokonał wpisu w dowodzie rejestracyjnym nie opierając się na wymaganej dokumentacji, a zatem niezgodnie ze stanem faktycznym i obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Nie można uznać, że skarżący dochował należytej staranności przy wykonywaniu spornego badania technicznego. Niewątpliwie bowiem zaniechał sprawdzenia wymaganej dokumentacji. W konsekwencji doszło do wpisów w dowodzie rejestracyjnym, które nie odpowiadały stanowi rzeczywistemu. W ocenie Sądu, w rozpatrywanym przypadku, brak zatem podstaw by przyjąć, że w indywidualnych okolicznościach tej sprawy - mimo stwierdzenia naruszenia przez diagnostę obowiązku z art. 81 pkt 12 P.r.d. - zastosowanie sankcji z art. 84 ust. 3 pkt 2 P.r.d. byłoby nieadekwatne i niewspółmierne do stwierdzonych uchybień. W świetle powyższych rozważań za niezasadne Sąd uznał w całości zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d. polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tegoż przepisu. Skład orzekający podziela bowiem pogląd, że sankcja cofnięcia uprawnień ma na celu odsunięcie od wykonywania badań technicznych nierzetelnych diagnostów. Istotny jest przy tym cel regulacji art. 81 pkt 12 P.r.d. Wprowadzenie wymogu sprawdzenia przez diagnostę, czy odnośnie do urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu istnieje dokument stwierdzający sprawność urządzenia, niewątpliwie służy dodatkowej kontroli (poza kontrolą sprawowaną przez organy dozoru technicznego), czy sprawność tego urządzenia jest badana przez właściwy organ dozoru i czy urządzenie nie zagraża bezpieczeństwu. Obowiązek nałożony na diagnostów art. 81 pkt 12 P.r.d. służy eliminowaniu możliwości eksploatacji tych urządzeń bez stosownych zezwoleń właśnie m. in. przez odmowę badania i wydania zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu z umieszczonym na nim urządzeniem podlegającym dozorowi technicznemu. W ocenie Sądu, brak dokumentu wydanego przez Transportowy Dozór Techniczny, potwierdzającego sprawność urządzenia uniemożliwiał diagnoście określenie wyniku badania technicznego jako pozytywny. W rozpoznawanej sprawie wystąpiły zatem przesłanki określone w art. 84 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 P.r.d., zobowiązujące organ pierwszej instancji do cofnięcia diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 2013 r. (II GSK 2427/11, LEX nr2427/11) "...ze zwrotu »starosta cofa« wynika, iż organ ten ma obowiązek cofnięcia uprawnień diagnoście, gdy w toku przeprowadzonej kontroli stwierdzi niezgodność pomiędzy wydanym zaświadczeniem albo dokonanym wpisem do dowodu rejestracyjnego pojazdu a stanem faktycznym lub obowiązującymi przepisami prawa. Ustawa nie dopuszcza żadnego wyjątku, który wyłączałby wydanie takiej decyzji, w szczególności decyzja ta nie jest uzależniona od motywów, którymi kierował się diagnosta, naruszając art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy". Decyzja w przedmiocie cofnięcia diagnoście uprawnień do wykonywania badań technicznych ma charakter decyzji związanej co oznacza, że właściwy organ (starosta) ma obowiązek cofnąć opisanego rodzaju uprawnienia w każdym przypadku stwierdzenia okoliczności wymienionych w art. 84 ust. 3 pkt 1 i pkt 2 ustawy. To oznacza również, że podjęcie opisanego rodzaju orzeczenia przez starostę nie jest uzależnione od winy diagnosty (jej stopnia) w zaistnieniu okoliczności stanowiących normatywną podstawę cofnięcia uprawnień jak również motywów, którym kierował się diagnosta. Jak już bowiem wskazywano, odpowiedzialność za prawidłowe przeprowadzenie badania technicznego pojazdu, w świetle normatywnie określonych warunków jego wykonywania, spoczywa na diagnoście. Ustawa nie różnicuje również wagi naruszeń wskazanych w art. 84 ust. 3 ustawy, jakich dopuścił się diagnosta przeprowadzający badanie techniczne pojazdu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2013 r." II GSK 60/12, LEX nr 1337191). W związku z powyższym należy uznać zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. [...] grudnia 2020 r. za zgodną z prawem materialnym. Nie doszło zatem do naruszenia przepisu art. 84 ust. 3 pkt 1 i 2 P.r.d., jak i błędnej wykładni przepisu § 1 pkt 1 lit. g) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. W ocenie Sądu organy administracji w niniejszej sprawie wyczerpująco i wszechstronnie ustaliły stan faktyczny oraz nie naruszyły przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, 7a, 8, 77, 80 i 107 k.p.a., bowiem dysponowały wystarczającym materiałem dowodowym, a zaskarżona decyzja czyni zadość wymogom art. 107 k.p.a. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło