VI SA/Wa 458/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. P. na uchwałę Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia umarza postępowanie sądowoadministracyjne Sygn. akt: VI SA/Wa 458/20 Uzasadnienie Pismem z dnia 15 lipca 2017 r. M. P. (dalej: skarżący) wniósł skargę na uchwałę nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. wydaną przez Krajową Radę Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, utrzymującą w mocy uchwałę Rady [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, odmawiającą wydania zaświadczenia potwierdzającego niewniesienie sprzeciwu w przedmiocie uznania kwalifikacji zawodowych skarżącego do wykonywania samodzielnych funkcji w budownictwie. Skarżący podniósł, iż zaskarżona uchwała została wydana z rażącym naruszeniem art. 64 § 2 k.p.a. poprzez niewezwanie skarżącego do uzupełnienia braku poprzez podpisanie zażalenia. Wniósł o orzeczenie, że zaskarżona uchwała została wydana z rażącym naruszeniem prawa i o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Organ w odpowiedzi na skargę (pismo z dnia 28 czerwca 2018 r.) wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, iż Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa Uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2018 r. stwierdziła nieważność uchwały Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. W uzasadnieniu ww. uchwały stwierdzono, że zażalenie nie zostało przez skarżącego skutecznie wniesione (brak własnoręcznego podpisu) i nie został on, mimo ciążącego na organie obowiązku, wezwany do usunięcia braków zażalenia, a zatem uchwała drugoinstancyjna została wydana z rażącym naruszeniem art. 64 § 2 k.p.a. Zdaniem organu, wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niezasadna z uwagi na usunięcie z obrotu aktu prawnego w niej zaskarżonego. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2018 r. sygn. akt: VI SA/Wa 1220/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. P. na uchwałę Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2020 r. w sprawie sygn. akt: II GZ 336/19 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższe postanowienie WSA w Warszawie. Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2020 r. WSA w Warszawie zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 poz. 2325, dalej jako "P.p.s.a.", z uwagi na toczące się postępowanie prejudycjalne (sprawa sygn. akt: VI SA/Wa 1220/18). Postępowanie następnie podjął na podstawie art. 129 § 1 P.p.s.a. na mocy postanowienia z dnia 23 października 2020 r. Skarżący w dwóch pismach z dnia 6 listopada 2020 r. wniósł o objęcie kontrolą obydwu wydanych w sprawie uchwał, precyzując merytoryczne stanowisko w tym przedmiocie oraz o wyłączenie od rozpoznawania sprawy sędziego Tomasza Sałka na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się bezprzedmiotowa z uwagi na fakt usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonego nią aktu. Mianowicie, Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa prawomocną i pozostającą w obrocie prawnym na dzień orzekania uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2018 r. stwierdziła nieważność własnej uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. będącej przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. Należy jednak zaznaczyć, iż zgodnie z powszechnie przyjętym stanowiskiem doktryny prawa oraz judykatury, potwierdzonym uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2017 r. w sprawie sygn. akt: II GPS 1/17 (publ.: ONSAiWSA 2017/5/73), wprawdzie dopuszczalne jest wszczęcie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego w sprawie, w której wniesiona została skarga do sądu administracyjnego, ale w takiej sytuacji organ powinien zawiesić postępowanie (P. Daniel: Prawa i obowiązki organu administracji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Wrocław 2014, s. 164-165; por. też W. Sawczyn: glosa do wyroku NSA z 9 października 2013 r., II FSK 2497/13, OSP 2015, nr 3, poz. 27 oraz B. Gruszczyński /w:/ S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2013, s. 950). Tak więc, w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawie objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności tego samego aktu prawnego, bądź w razie wszczęcia postępowania w sprawie, w której wniesiono skargę do sądu administracyjnego - organ winien na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesić postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed sądami administracyjnymi. Załatwienie sprawy i wydanie rozstrzygnięcia przez organ będzie bowiem możliwe dopiero po wydaniu przez sąd prawomocnego orzeczenia. Rozpatrzenie sprawy przez sąd powinno być traktowane tak jak rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w rozumieniu powołanych przepisów (zob. P. Daniel, op. cit., s. 166-167). Niemniej jednak, w rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe, ponieważ zaskarżona uchwała została przez organ wyeliminowana z obrotu prawnego, chociaż stało się to w nieprawidłowym trybie - po wniesieniu skargi do WSA w Warszawie, a przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy przez ten Sąd. Zdaniem Sądu, skoro po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego doszło do skutecznego wyeliminowania zaskarżonej uchwały z obrotu prawnego, to brak jest możliwości dalszego prowadzenia postępowania sądowego. Brak przedmiotu zaskarżenia w dacie orzekania uniemożliwia bowiem rozpoznanie sprawy. Nie można za zasadne uznać stanowisko organu, który domagał się odrzucenia skargi, gdyż wyżej opisana sytuacja zaistniała już po fakcie jej wniesienia. Z kolei domaganie się przez skarżącego wyłączenia od rozpoznawania sprawy sędziego na podstawie art. 18 § 1 pkt 6a P.p.s.a., także nie mogło odnieść spodziewanego skutku. Przepis powyższy przewiduje jedną z ustawowych przesłanek wyłączenia sędziego. Zgodnie z ww. przepisem, wyłączenie sędziego z mocy ustawy nastąpiłoby w sprawie dotyczącej skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, taka zaś sytuacja w niniejszej sprawie nie zaistniała. Obecne postępowanie dotyczy uchwały wydanej w trybie "zwyczajnym", a tymczasem, wyłączenie, o którym mowa, dotyczy postępowania rozstrzygającego sprawę w jednym z trybów nadzwyczajnych.. Nie zachodziła zatem podstawa wyłączająca ex lege udział sędziego w sprawie niniejszej. Wobec powyższego zasadne było umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Brak było przy tym podstawy prawnej do zasądzenia kosztów postępowania na rzecz skarżącego. Nie zachodzi bowiem żadna z dwóch przewidzianych w P.p.s.a. sytuacji, umożliwiających zasądzenie kosztów postępowania zakończonego postanowieniem o umorzeniu postępowania. Należą do nich: zastosowanie przez organ tzw. autokontroli, przewidzianej w art. 54 § 3 k.p.a. (art. 201 § 1 P.p.s.a.) oraz umorzenie wskutek przeprowadzonej mediacji - na podstawie art. 118 2 P.p.s.a. (art. 201 § 2 P.p.s.a.).