II SA/Łd 858/19

Dnia 11 września 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Protokolant St. sekretarz sądowy Anna Łyżwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2020 roku sprawy ze skargi B. P. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 maja 2015 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 127/15 ze skargi B. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego prawidłowości rozbudowy budynku postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. a.bł. Pismem z dnia [...] B. P. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt II SA/Łd 127/15 zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 12 maja 2015 roku. Jako przesłankę wznowienia, na podstawie art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), skarżąca wskazała późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, w postaci stwierdzenia istnienia w miejscu, w którym pozostał widoczny ślad po robotach budowlanych z sierpnia 2010 roku, elementu drewnianego obłożonego czerwoną blachą, wskazującego na pozostałość konstrukcji drewnianego dachu budynku przy ul.K. nr 10, co – w ocenie skarżącej - potwierdza, że: 1. w wyniku przebudowy w sierpniu 2010 roku ogniomur został wykonany niezgodnie z projektem budowlanym i warunkami technicznymi (w tym przepisami przeciwpożarowymi) na istniejącej drewnianej części dachu i nie stanowi jednolitej ściany zabezpieczenia przeciwpożarowego; 2. złożone przez kierownika budowy A. T. w dniu 3 września 2010 roku oświadczenie, będące podstawą przyjęcia bez sprzeciwu przez organ nadzoru budowlanego zawiadomienia o zakończeniu budowy, że rozbudowa budynku została zrealizowana na podstawie projektu budowlanego i pozwolenia na budowę (decyzji z dnia [...], Nr [...]) oraz zgodnie z obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami, a "zmiany nie naruszają warunków technicznych i warunków pozwolenie na budowę", nie odpowiada stanowi faktycznemu; 3. wpisy w dzienniku budowy nr [...] prowadzonym dla inwestycji nie odpowiadają stanowi faktycznemu. Skarżąca wskazała przy tym, że o powyższej podstawie wznowienia postępowania dowiedziała się w dniu 25 lipca 2019 roku, kiedy została dokonana odkrywka elewacji, co miało miejsce w obecności świadków: M. K. i M. K.. W trakcie odkrywki została wykonana dokumentacja fotograficzna. Wobec powyższego skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej zmiany oceny prawnej i wskazań zawartych w jego uzasadnieniu, w szczególności w zakresie prawidłowości wykonania ogniomurów na rozbudowanej części budynku, poprawności wpisów w dzienniku budowy oraz dokumentowania zmian odstępstw od projektu budowlanego w dokumentacji powykonawczej, prawdziwości oświadczenia kierownika budowy z dnia 3 września 2010 roku, prawidłowości opinii technicznej sporządzonej przez kierownika budowy A. T. w 2013 roku oraz oceny zapisów tej opinii w kontekście nowych okoliczności sprawy, ponownej oceny dokumentacji budowlanej przedstawionej przez inwestora na zakończenie robót budowlanych i zasadności przyjęcia bez sprzeciwu zawiadomienia o zakończeniu robót budowlanych. W motywach skargi skarżąca wyjaśniła, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wydał w dniu 12 maja 2015 roku wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 127/15. Sąd uchylił wówczas zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] (pkt 1 sentencji wyroku) i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania (pkt 2 sentencji wyroku). W uzasadnieniu wyroku Sąd zawarł ocenę prawną i wskazania wiążące organy nadzoru budowlanego w sprawie. Zdaniem skarżącej, w świetle nowych dowodów, mogących mieć wpływ na wynik postępowania, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, ocena ta i wskazania powinny ulec zmianie. Roboty budowlane polegające na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. K. nr 10 zostały wykonane na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, ale z uwagi na budowę w granicy nieruchomości, warunkiem uzyskania pozwolenia na budowę były zgody właścicieli sąsiednich nieruchomości przy ul. F. nr 126 i nr 128, w których zaznaczono konieczność wykonania ogniomurów. Jak wynika z wpisów w dzienniku budowy, w lipcu 1998 roku wykonano konstrukcję dachu z dźwigarów drewnianych, a w maju 1999 roku pokryto dach blachą trapezową oraz wykonano obróbki blacharskie. Jednak – jak wskazała skarżąca – faktycznie nie wykonano ogniomurów, a cześć drewnianego dachu (niezgodnie z projektem budowlanym) od strony obu sąsiednich nieruchomości została wysunięta poza lico ścian zewnętrznych. Stan taki trwał do drugiej połowy sierpnia 2010 roku, kiedy rozpoczęto przebudowę rozbudowanej części budynku, w tym stawiano brakujące ogniomury. Wtedy dobudowano brakujące dwa ogniomury i zgodnie z wpisem w dzienniku budowy w dniu 3 września 2010 r. zakończono roboty budowlane. Także w tej dacie kierownik budowy A. T. złożył oświadczenie, że "rozbudowa budynku (...) została zrealizowana na podstawie projektu budowlanego i pozwolenia na budowę (...) oraz obowiązującymi przepisami i Polskimi Normami" i dalej, że "Zmiany nie naruszają warunków technicznych i warunków pozwolenie na budowę", co stało się podstawą przyjęcia bez sprzeciwu w dniu 25 października 2010 roku przez organ nadzoru budowlanego zawiadomienia o zakończeniu rozbudowy. Tymczasem w dniu 25 lipca 2019 roku po odkryciu niewielkiego fragmentu części elewacji budynku przy ul. F. nr 126, w miejscu w którym pozostał widoczny ślad po robotach z sierpnia 2010 roku, stwierdzono istnienie elementu drewnianego obłożonego czerwoną blachą, wskazujący na pozostałość konstrukcji drewnianego dachu budynku. W ocenie skarżącej, pozwala to na domniemanie wykonania w sierpniu 2010 roku ogniomuru na istniejącej części drewnianego dachu, co jest niezgodne z projektem budowlanym, warunkami technicznymi (w tym przepisami ppoż.) oraz oświadczeniem kierownika budowy. Z uwagi na istniejącą pomiędzy budynkami dylatację i brak szczelności ogniomuru sąsiedniego budynku na styku z elewacją budynku przy ul. F. nr 126, istnieje również prawdopodobieństwo przenikania wody poprzez nasiąkliwy drewniany element pozostałości dachu do budynku sąsiedniego. Fakt istnienia we wskazanym miejscu pozostałości drewnianej konstrukcji dachu rozbudowanej części budynku został stwierdzony w dniu 25 lipca 2019 roku w obecności dwóch świadków, a więc nie był przedmiotem sprawdzenia przez organ nadzoru budowlanego w prowadzonym od sierpnia 2010 roku postępowaniu w sprawie prawidłowości rozbudowy budynku mieszkalnego. Nie był także znany w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. II SA/Łd 127/15. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że stawianie ogniomuru w sierpniu 2010 roku miało miejsce w trakcie zawisłej od dnia 30 czerwca 2010 roku sprawy cywilnej (sygn. akt II C 535/10) oraz po wydaniu w dniu 23 lipca 2010 roku postanowienia o zabezpieczeniu poprzez wpis roszczenia o przebudowę budynku zgodnie z projektem budowlanym w księdze wieczystej. Występując w charakterze świadka w sprawie cywilnej kierownik budowy A. T. kilkakrotnie w trakcie zeznań podkreślił, że we wskazanym miejscu nie może istnieć żaden element drewniany. Dokonana w dniu 25 lipca 2019 roku odkrywka potwierdziła jednak, że taki drewniany element istnieje, co przeczy wiarygodności oświadczeń składanych przez kierownika budowy, poprawności prowadzonej przez niego dokumentacji budowy oraz prawidłowości przyjęcia bez sprzeciwu przez organ nadzoru budowlanego zawiadomienia o zakończeniu rozbudowy. Mając na uwadze powyższe, skarżąca wskazała, że z uwagi na dyspozycję art.153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy wystąpieniu nowych okoliczności faktycznych i dowodów, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, konieczna jest zmiana oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku sygn. akt II SA/Łd 127/15, co uzasadnia wznowienie postępowania w tej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego należało odrzucić. Problematyka wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym orzeczeniem została unormowana w dziale VII w przepisach art. 270-285 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 270 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, w przypadkach przewidzianych w art. 271-273 p.p.s.a. Stosownie do art. 271 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W myśl zaś art. 273 p.p.s.a. można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (§ 1). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Ponadto można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3). Skarga o wznowienie postępowania sądowego, jak każde inne pismo strony, musi spełniać wymogi formalne określone w art. 46 p.p.s.a., a ponadto powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia (art. 279 p.p.s.a.). Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie jest wniesiona w powyższym terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (art. 280 § 1 i 2 p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że zgodnie z art. 277 p.p.s.a. termin do złożenia skargi opartej na wykryciu nowych okoliczności faktycznych i środków dowodowych biegnie od dnia, w którym strona w sposób wiarygodny dowiedziała się o ich istnieniu i mogła ocenić ich prawdopodobny wpływ na wynik prawomocnie osądzonej sprawy. Natomiast na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i jeżeli brak jest ustawowej podstawy wznowienia albo termin do wniesienia skargi nie został zachowany, odrzuca skargę o wznowienie. Sąd może jednak po rozważeniu stanu sprawy połączyć badanie dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy (art. 281 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 maja 2015 roku, o sygn. akt II SA/Łd 127/15, została oparta na przesłance wynikającej z przepisu art. 273 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, w postaci stwierdzenia istnienia w miejscu, w którym pozostał widoczny ślad po robotach budowlanych z sierpnia 2010 roku, elementu drewnianego obłożonego czerwoną blachą, wskazującego na pozostałość konstrukcji drewnianego dachu budynku przy ul. K. nr 10. Jednocześnie z treści powyższej skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego wynika, iż skarżąca informację o okoliczności stanowiącej tak wskazaną podstawę do wznowienia postępowania powzięła w dniu 25 lipca 2019 roku, co – jak wskazała – może potwierdzić dwóch świadków. Skarga o wznowienie postępowania została wniesiona w dniu 24 października 2019 roku (data nadania listu poleconego w placówce operatora wyznaczonego). Niemniej jednak analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje, że już w dniu 12 lutego 2018 roku skarżąca wiedziała o tym, że w ścianie budynku znajduje się drewniana belka, co jej zdaniem kwestionowało prawidłowość wykonania ogniomuru w budynku mieszkalnym przy ul. K. 10 w Ł.. Załączone do wspomnianego pisma zdjęcia potwierdzają powyższe. Skarżąca także w treści skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...], znak: [...], kwestionowała prawidłowość wykonania ogniomuru, podnosząc, że w ścianie budynku znajduje się drewniana belka stanowiąca element konstrukcyjny dachu budynku przy ul. K. 10 w Ł. sprzed rozbudowy tegoż budynku. Wspomniana skarga została wniesiona w dniu 4 grudnia 2018 roku i została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Łd 1161/18. Takie same zarzuty pełnomocnik skarżącej ponowił w treści skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 marca 2019 roku, sygn. II SA/Łd 1161/18. Wspomniana skarga kasacyjna została złożona w dniu 15 kwietnia 2019 roku. W tej sytuacji Sąd przyjął, że o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem z dnia 12 maja 2015 roku, o sygn. akt II SA/Łd 127/15, skarżąca miała wiedzę na pewno w dniu 12 lutego 2018 roku. Sąd nie dał przy tym wiary oświadczeniu skarżącej zawartym w skardze o wznowienie postępowania, iż o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia ww. postępowania sądowego dowiedziała się dopiero w dniu 25 lipca 2019 roku. Skoro zatem skarżąca o powyższej okoliczności wiedziała w dniu 12 lutego 2018 roku, to należało uznać, że wniesiona w dniu 24 października 2019 roku skarga o wznowienie postępowania została złożona z uchybieniem terminu określonego w art. 277 p.p.s.a. Wyjaśnić przy tym należy, że trzymiesięczny termin, o jakim stanowi art. 277 p.p.s.a., jest terminem procesowym zawitym, a zatem bieg tego terminu nie podlega przywróceniu (por. postanowienie NSA z dnia 5 stycznia 2011 roku, sygn. II FSK 2141/10; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Wniesienie skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego po upływie tego terminu jest niedopuszczalne i powoduje odrzucenie tej skargi. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 277 w zw. z art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. MR ----------------------- 1