II SA/Bk 625/21

WyrokWSA w Białymstoku2021-09-28

Skład orzekający: Marek Leszczyński, Elżbieta Lemańska, Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zawiesiło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, opierając się na toczącym się postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej, mimo braku bezpośredniego związku między tymi postępowaniami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nieprawidłowo zawiesiło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o podziale nieruchomości. Brak było bezpośredniego związku między tym postępowaniem a toczącym się postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej, co wykluczało zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Kolegium nie wykazało, że decyzja wywłaszczeniowa zastępowała decyzję o podziale nieruchomości w sposób uniemożliwiający ocenę ważności późniejszej decyzji podziałowej.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości z 1986 r. Następnie postanowieniem z maja 2021 r. zawiesiło to postępowanie do czasu zakończenia postępowania przed Wojewodą w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1985 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. poprzez błędne zawieszenie postępowania i brak należytego wyjaśnienia sprawy. Kolegium utrzymało w mocy postanowienie o zawieszeniu, uznając zależność między postępowaniami.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2021 r. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej M. K. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 września 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2021 r. numer [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej M. K. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarga została wywiedziona na tle następujących zdarzeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wszczęło w marcu 2021r. z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Geodety Miejskiego w B. z [...] lipca 1986r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości położonej przy ulicy [...] w B., oznaczonej jak działka nr [...] na działki: nr [...]– powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha. Postanowieniem zaś z [...] maja 2021r. (znak [...]) SKO zawiesiło postępowanie do czasu ostatecznego zakończenia postępowania prowadzonego przez Wojewodę P. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami w B. z dnia [...] września 1985r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze [...] położonej w obrębie [...] w B. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium podało, że w 1985r. opracowany został plan podziału nieruchomości położonych na osiedlu [...] – P., w tym miedzy innymi działki o numerze [...] o powierzchni 0,6303 ha, na działki: nr [...] o powierzchni 0,1148 ha , nr [...]o powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha. Zgodnie z wykazem zmian gruntowych do wykupu na rzecz Skarbu Państwa przeznaczone zostały działki o numerach [...] i [...]. Decyzją Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami z [...] września 1985r. nr [...] wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położoną w B. przy ulicy [...] oznaczoną jako działka nr [...] o powierzchni 0,1148 ha. Kolejną decyzją Geodety Miejskiego z [...] lipca 1986r. nr [...] zatwierdzono projekt podziału działki nr [...] na działki: nr [...]– powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha, które to działki aktem notarialnym Repertorium A numer [...] z [...] września 1986r. zostały nabyte przez Skarb Państwa. Kolegium ustaliło, że w ewidencji gruntów i budynków pierwotna działka nr [...]znajduje się w obecnie w granicach działek nr [...] i [...], natomiast działkę nr [...] tworzą obecnie działki oznaczone numerami [...] i [...]położone w obrębie nr [...]. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 56 ust. 2 ustawy z 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, w brzmieniu przepisu obowiązującym w okresie od 1 sierpnia 1985r. do 4 grudnia 1990r., decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości zastępowała decyzję o podziale nieruchomości. Zatem decyzja z dnia [...] września 1985r. o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka [...] zastąpiła decyzję o podziale całej nieruchomości nr [...] na działki o numerach [...], [...]i [...]. Jako dowód na powyższe Kolegium uznało wyrys z mapy ewidencyjnej z [...] maja 1985r. znajdujący się w aktach wywłaszczeniowych. Kolegium wyprowadziło wniosek o braku przesłanek, aby – po wywłaszczeniu części pierwotnej nieruchomości [...] w postaci działki nr [...] – wydawać dodatkową decyzję o podziale działki nr [...] na działki nr [...]i [...], która miałaby niejako zatwierdzić już wcześniej zatwierdzony podział nieruchomości, dokonany w ramach postępowania wywłaszczeniowego. Kolegium wskazało, że aktualnie przed Wojewodą P. prowadzone jest postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami w B. z dnia [...] września 1985r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze [...], położonej w obrębie [...]. W tym postępowaniu Kolegium dostrzegło przyczynę zawieszenia prowadzonego przez siebie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Geodety Miejskiego w B. z [...] lipca 1986r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości położonej przy ulicy [...] w B., oznaczonej jak działka nr [...] na działki: nr [...]– powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha. Kolegium podało, że okoliczność, czy decyzja wywłaszczeniowa , która jednocześnie dokonała podziału nieruchomości, pozostanie w obrocie prawnym, stanowi przeszkodę dla kontynuowania przez SKO postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej tej samej nieruchomości, późniejszej niż decyzja wywłaszczeniowa. Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji wywłaszczeniowej od momentu jej wydania usunie skutki podziału nieruchomości dokonanego decyzją wywłaszczeniową, co będzie miało wpływ na ocenę ważności decyzji o podziale nieruchomości z 1986r. poprzez pryzmat treści art. 56 ust. 2 (później 56 ust. 3) ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Podstawę prawną zawieszenia postępowania stanowił art. 97 par. 1 pkt 4 K.p.a. We wniosku o ponowne rozpatrzenie kwestii zawieszenia postępowania, E. K. i M. K. zarzuciły Kolegium wydanie postanowienia z naruszeniem art. 7, 75 par. 1 i 77 par. 1 K.p.a. Podniosły, że Kolegium nie tylko nie powiadomiło stron o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym (co miałoby utrudniać napisanie zażalenia) ale pominęło w uzasadnieniu istotne dowody znajdujące się w aktach wywłaszczeniowych, co może świadczyć o tym, że Prezydent Miasta nie przedstawił Kolegium akt wywłaszczeniowych działki nr [...]. Odwołujące się stwierdziły, że aby dokonać oceny podziału działki o numerze [...], Kolegium powinno było dołączyć dokumenty, z których wynikałoby, że nieruchomość o numerze [...] powstała w wyniku podziału działki o numerze [...]. Zdaniem odwołujących się operat techniczny z podziału działki nr [...] został sporządzony [...] czerwca 1984r. a do zasobów geodezyjnych został przyjęty [...] września 1984r. pod numerem [...] Zwróciły też uwagę, ze akt notarialny sprzedaży nieruchomości o numerach "[...]" na rzecz Skarbu Państwa został sporządzony [...] czerwca 1984r., co miałoby świadczyć, ze w dniu jego spisania nieruchomości w tym akcie wymienione nie istniały z prawnego punktu widzenia i doszło do pozornego podziału nieruchomości o numerze [...] co wykluczało możliwość podziału działki [...] na działki [...]. Odwołujące się stwierdziły, że Kolegium pominęło treść art. 96 ust. 1 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, który nakazywał prowadzenie postępowania z wykorzystaniem materiału zebranego przed wejściem w życie ustawy tj. przed [...] sierpnia 1985r. Z treści tego materiału będzie wynikało, czy decyzja z [...] września 1985. dotyczy wyłącznie wywłaszczenia nieruchomości o numerze [...] czy też jednocześnie zatwierdzenia podziału nieruchomości o numerze [...]. Skoro Kolegium nie powołuje się na dokumentację znajdującą się w teczce dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości o numerze [...] (z której zawartością zapoznawał się M. M.), to świadczy to o tym, że Kolegium swoje rozstrzygniecie oparł wyłącznie na treści decyzji z [...] września 1985r. i zmanipulował podstawę prawną jej wydania. Odwołujące się podniosły, że z wniosku Wojewódzkiego Zarządu Inwestycji z [...] lipca 1985r. wynika, że wywłaszczenie dotyczy nieruchomości o numerze [...] a właścicielom wywłaszczonej nieruchomości pozostają nieruchomości o numerach [...]i [...], co oznaczałoby, że nieruchomości o numerze [...] uległa podziałowi przed 1 lipca 1985r. a zatem w aktach wywłaszczeniowych powinna znajdować się decyzja podziałowa nieruchomości o numerze [...] zatwierdzająca projekt podziału nieruchomości opracowany przez Spółdzielnię Projektową i Usług Inwestycyjnych "Inwestprojekt", przyjęty do zasobów [...] czerwca 1985r. pod numerem [...]. Zdaniem odwołujących się w przypadku nieposiadania przez Prezydenta decyzji podziałowej nieruchomości o numerze [...] położonej w obrębie [...] oraz [...], wszelkie podziały nieruchomości należy uznać za przeprowadzone fikcyjnie, co miałoby uzasadniać twierdzenie, że zarówno akt notarialny, jak i decyzja wywłaszczeniowa z [...] września 1985r. są obarczone wadą nieważności. Odwołujące się stwierdziły, że stanowisko Kolegium, iż decyzja z [...] września 1985r. jest decyzją wywłaszczeniową i jednocześnie zastępującą podział nieruchomości o numerze [...], jest stanowiskiem nietrafnym. Świadczy o tym to, że decyzja wywłaszczeniowa dotyczy wywłaszczenia nieruchomości położonej w B. przy ulicy Rzemieślniczej (bez numeru porządkowego) o numerze ewidencyjnym działki [...] a w podstawie prawnej decyzji nie jest wymieniony ani art. 12 ust. 1 ani art. 56 ust. 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Odwołujące się dodały, że w dniu wydania decyzji wywłaszczeniowej nieruchomość wywłaszczona nie była objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i z tych względów jest obarczona wadą nieważności w świetle par. 58 pkt 3 i par. 64 ust. 2 Zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z 20 lutego 1969r. w sprawie ewidencji gruntów. Stąd nieważny jest zarówno akt notarialny dotyczący nabycia przez Skarb Państwa nieruchomości oznaczonej jako działki [...] i decyzja wywłaszczeniowa z [...] września 1985r. Natomiast nie można stwierdzić nieważności decyzji o podziale nieruchomości z dnia [...] lipca 1986r. z uwagi na to, że wywołała nieodwracalne skutki prawne. Zdaniem odwołujących się, Kolegium zawieszając postępowanie wykonuje ruchy pozorowane i nie respektuje wyroku WSA w Białymstoku zobowiązującego do zakończenia postępowania w ciągu miesiąca od zwrotu akt. Prowadzone przez Wojewodę postępowanie nie dotyczy decyzji o podziale działki o numerze [...] a ponadto Wojewoda swoje postępowanie zawiesił (postanowieniem z [...] maja 2021r.) do czasu ustanowienia następców prawnych H. K.. Odwołujące się zaprezentowały pogląd, że Wojewoda P. i SKO w B. zawieszając swoje postępowania działają w zmowie, mającej na celu niedopuszczenie do wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną z mocy prawa nieruchomość o numerze [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po ponownym rozpoznaniu sprawy (orzekając w innym składzie osobowym) postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021r. orzekło o utrzymaniu w mocy postanowienia z dnia [...] maja 2021r. o zawieszeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej z [...] lipca 1986r. do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Wojewodę P. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] września 1985r. W uzasadnieniu swego postanowienia Kolegium podkreśliło, że w dacie podejmowania przez Geodetę Miejskiego w B. decyzji z [...] lipca 1986r. o podziale nieruchomości obowiązywał stan prawny określony przepisem art. 56 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, stosownie do którego w razie wywłaszczenia części nieruchomości decyzja o wywłaszczeniu zastępuje decyzję o podziale nieruchomości. Ten przepis należało i należy traktować jako przepis szczególny w stosunku do przepisu art. 12 ust. 3 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości przewidującego decyzyjne zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości. Zdaniem obecnie orzekającego składu Kolegium, mając na uwadze zasadę wykładni zakazującą rozszerzającej interpretacji przepisów o charakterze wyjątkowym, decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości zastępowała decyzję o podziale nieruchomości wyłącznie w takim zakresie przestrzennym, w jakim rozstrzygała o pozbawieniu własności nieruchomości podmiotu wywłaszczanego i o nabyciu jej przez Skarb Państwa. Zatem pogląd reprezentowany przez inicjującego postepowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej z [...] lipca 1986r. oraz ustalenia wcześniejszego składu Kolegium co do zbędności decyzji o podziale nieruchomości stanowiącej działkę [...] na działki o numerach ewidencyjnych [...]i [...] jest oceną nieuzasadnioną. Przedmiotem bowiem wywłaszczenia dokonanego w 1985r. była jedynie część działki [...] mającej wówczas powierzchnię 0,6303 ha, natomiast przedmiotem decyzji podziałowej z 1986r. była nieruchomość o numerze [...], której powierzchnia po zsumowaniu wydzielonych z niej działek wynosiła 0,5155 ha. Oznacza to, że decyzja podziałowa dotyczyła podziału innej nieruchomości niż nieruchomość, której część wydzielono decyzją wywłaszczeniowa z 1985r. Mimo tej konkluzji zdaniem Kolegium zależność między postępowaniem prowadzonym przez Wojewodę w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1985r. a postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej z 1986r. istnieje. Rozstrzygnięcie bowiem o nieważności decyzji wywłaszczeniowej działki o numerze 1365/5 oznaczać będzie konieczność przyjęcia, że nieruchomość oznaczona jako działka o numerze [...] w dniu wydawania decyzji podziałowej z prawnego punktu widzenia nie istniała. Przyczyną tego będzie wówczas jednak nie to, na co powołują się skarżące, ale fakt, że nieruchomość, której podział dotyczył, miała inną powierzchnię niż przyjęta do podziału (0,5155 ha) a efektem wydania tej decyzji było to, że fragment tej nieruchomości (występujący w ewidencji gruntów jako działka [...]) nie został objęty podziałem. Jest to zatem jednostka ewidencyjna funkcjonująca w ewidencji gruntów bez podstawy prawnej. Z tego właśnie powodu, do czasu zakończenia postępowania Wojewody P. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu działki [...], Kolegium nie może rozpoznać i rozstrzygnąć sprawy nieważności decyzji podziałowej z 1986r. Odnosząc się do argumentacji zawartej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Kolegium podkreśliło, że treść tej argumentacji odnosi się do kwestii ważności decyzji o podziale oraz ważności decyzji o wywłaszczeniu a nawet ważności aktu notarialnego tj. nie dotyka istoty sprawy czyli kwestii zależności rozstrzygnięcia o ważności decyzji podziałowej od ważności decyzji wywłaszczeniowej. Kolegium podkreśliło, że musi działać wyłącznie w granicach swoich kompetencji. Zarzut pozostawania w zmowie z Wojewodą Kolegium uznało za bezpodstawny i niedorzeczny. Na powyższe ostateczne postanowienie Kolegium skargę do sądu administracyjnego wniosła M. K. podnosząc w niej następujące zarzuty: - naruszenia art. 97 par. 1 pkt 4 K.p.a. poprzez zawieszenie postępowania mimo stwierdzenia, że postępowanie prowadzone przez Wojewodę dotyczy innej nieruchomości; - naruszenia art. 7, 8, 9 , 77 i 80 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, wybiórcze potraktowanie materiału dowodowego i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania i nieuwzględniający słusznego interesu obywateli; - naruszenia art. 15 K.p.a. poprzez oparcie się na materiale dowodowym, którego organ I instancji nie raczył zebrać i oparł swoje rozstrzygnięcie jedynie na treści decyzji wywłaszczeniowej wydanej w 1985r. ale z pominięciem materiału dowodowego poprzedzającego wydanie decyzji wywłaszczeniowej a także poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie postanowienia Kolegium oraz zasądzenie kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Skarga podlegała uwzględnieniu albowiem uznanie zależności pomiędzy postępowaniem dotyczącym ważności decyzji z dnia 9 lipca 1986r. zatwierdzającej podział nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...] a postępowaniem w sprawie ważności decyzji z dnia [...] września 1985r. o wywłaszczeniu nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...], nastąpiło bez należytego wyjaśnienia kwestii, czy decyzja wywłaszczeniowa z [...] września 1985r. zatwierdziła podział nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...] a tym samym czyniła niedopuszczalnym podział tej nieruchomości zatwierdzony kolejną decyzją z dnia [...] lipca 1986r. oraz bez należytej oceny, czy bez ewentualnie stwierdzonej nieważności decyzji wywłaszczeniowej z [...] września 1985r. nie jest możliwa ocena ważności decyzji o zatwierdzeniu podziału działki nr [...] z [...] lipca 1986r. Generalnie zawieszenie postępowania administracyjnego w oparciu o art. 97 par. 1 pkt 4 K.p.a. ma miejsce w sytuacji, gdy rozpatrzenie danej sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego rozumie się zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. O istnieniu kwestii prejudycjalnej decyduje jej związek z aktualnie rozpatrywaną sprawą administracyjną i charakter stosowanych w niej norm prawa materialnego (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 29 stycznia 2009 r. sygn. akt III SA/Lu 420/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, CBOS). W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się również, że organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej, musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Powyższa zależność musi być bezpośrednia. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego (tak m.in. NSA w wyroku z dnia 28 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 1698/07, CBOSA). Zatem, organ administracji publicznej przed zawieszeniem postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., obowiązany jest ustalić, czy występuje opisany wyżej bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, a stwierdzonym zagadnieniem. W razie gdy związek ten nie występuje, obowiązany jest przyjąć, iż nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania. Zawieszając postępowanie na podstawie zacytowanego przepisu organ nie może przy tym kierować się przewidywaniami co do wyniku danego postępowania, lecz tym, czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa jest możliwe rozpoznanie sprawy. Samo zatem stwierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć, a nawet niewątpliwie będzie miał wpływ na losy rozpoznawanej sprawy, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania (tak NSA w wyroku z dnia 11 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 803/16, CBOSA). W sprawie niniejszej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. bez wglądu do akt postępowania wywłaszczeniowego zakończonego decyzją z dnia [...] września 1985r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze [...] położonej w obrębie [...] w B. (Kolegium uznało, że na etapie rozstrzygania o zawieszeniu postępowania zbędne jest szersze zbieranie materiału dowodowego tj. wystarczające jest dysponowanie kopią decyzji wywłaszczeniowej i informacją, że w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej pozostaje w toku postępowanie przed innym organem), uczyniło założenie, że decyzja ta zastąpiła decyzję o podziale nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...] (z której wydzielono miedzy innym wywłaszczoną działkę o numerze [...]) stosownie do treści art. 56 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (w brzmieniu tej ustawy obowiązującym w okresie od 1 sierpnia 1985r. do 31 grudnia 1987r.). Zgodnie z tym przepisem w razie wywłaszczenia części nieruchomości decyzja o wywłaszczeniu zastępuje decyzję o podziale nieruchomości. Tymczasem ani z powołanej podstawy prawnej decyzji wywłaszczeniowej ani z brzmienia jej sentencji nie wynikało, że przedmiotem wywłaszczenia objęta była część nieruchomości o numerze [...], bowiem orzeczono o wywłaszczeniu całości nieruchomości stanowiącej działkę o numerze [...]. Sentencja decyzji wywłaszczeniowej wskazywała więc, że przedmiot wywłaszczenia musiał być przestrzennie (geodezyjnie i ewidencyjnie) wyodrębniony wcześniej tj. przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej. W powyższym utwierdza dopuszczony przez sąd dowód z dołączonych do sprawy niniejszej akt sprawy II SAB/Bk 122/19 ze skargi H. K. i M. K. na bezczynność Prezydenta Miasta B. przy rozpatrywaniu wniosku skarżących o odszkodowanie za nieruchomość składającą się z działek o numerach [...]i [...], wydzielonych z działki [...] decyzją podziałową Geodety Miejskiego w B. z [...] lipca 1986r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości położonej przy ulicy [...] w B., oznaczonej jak działka nr [...] na działki: nr [...]– powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha. W odpowiedzi na skargę na bezczynność Prezydent Miasta B. opisując chronologicznie etapy wydzielania działek o numerach [...]i [...], podał, że projekt podziału działki nr [...] o powierzchni 0,6303 ha w obrębie 2 [...] na działki nr [...] o powierzchni 0,1148 ha, nr [...]o powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha został zatwierdzony decyzją Zastępcy Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w B. nr [...] z [...] sierpnia 1985r. Kolegium przed zawieszeniem postępowania ani nie żądało od właściwego organu ewidencji gruntów szczegółowej informacji o chronologii wyłonienia działki nr [...] ani etapach jej podziału, ani poprzez wgląd do dostępnych materiałów źródłowych nie zweryfikowało szczątkowych danych przedstawionych przez podmiot wnioskujący o wszczęcie z urzędu postępowania nieważnościowego, przez co nie jest możliwe stwierdzenie, czy nawiązanie przez Prezydenta Miasta B. w odpowiedzi na skargę w sprawie II SAB/Bk 129/19 do decyzji zatwierdzającej podział działki [...] z 9 sierpnia 1985r. wynika wyłącznie z omyłkowego przestawienia daty decyzji wywłaszczeniowej ([...].08.1985r. zamiast [...].09.1985r.). Zauważyć należy, że na kopii decyzji wywłaszczeniowej włączonej do akt administracyjnych przedstawionych ze skargą w niniejszej sprawie sądowej, data wydania decyzji nosi wyraźne ślady poprawiania. Uczynione przez SKO założenie, że samo brzmienie art. 56 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, zgodnie z którym w razie wywłaszczenia części nieruchomości decyzja o wywłaszczeniu zastępuje decyzję o podziale nieruchomości, jest wystarczające do przyjęcia, że decyzja z dnia [...] września 1985r. nr [...] orzekła o zatwierdzeniu podziału działki nr [...], a tym samym jest też wystarczające do upatrywania w wyniku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej jego znaczenia (wpływu) na wynik postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Geodety Miejskiego w B. z [...] lipca 1986r. nr [...] o zatwierdzeniu po raz kolejny projektu podziału działki nr [...], jest założeniem bezprawnym. Wprawdzie związek między postępowaniami może być ustalony wyłącznie w oparciu o porównanie przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji kończących każde z postepowań ale dla zawieszenia postępowania z uwagi na inne prowadzone przed innym organem, konieczne jest stwierdzenie zależności o charakterze bezpośrednim. To nie w prostym porównaniu brzmienia przepisów tkwi zależność między poszczególnymi postępowaniami ale w dokładnym porównaniu przedmiotu każdego z tych postępowań i treści wydanych decyzji kończących porównywane postępowania. Kwerenda akt wywłaszczeniowych zakończonych decyzją z dnia [...] września 1985r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze [...] położonej w obrębie [...] w B., zapewne włączonych do akt postępowania o stwierdzenie nieważności tejże decyzji wywłaszczeniowej, pozwoliłaby Kolegium sprawdzenie, jaki konkretnie akt prawny został opatrzony adnotacją uprawnionej osoby o zatwierdzeniu podziału nieruchomości oznaczonej nr [...] na trzy działki o numerach: [...] o powierzchni 0,1148 ha, nr [...]o powierzchni 0,4038 ha i nr [...] o powierzchni 0,1117 ha. Niezależnie przy tym od tego, jaki akt prawny stanowił podstawę pierwotnego zatwierdzenia podziału działki nr [...] na trzy działki, dla oceny ważności kolejnego podziału działki nr [...] (na dwie działki), ta kwestia wydaje się nie mieć bezpośredniego znaczenia. Sam bowiem fakt, że działka ewidencyjna nr [...] była przedmiotem podziału przed zatwierdzeniem podziału dokonanym decyzją Geodety Miejskiego w B. z [...] lipca 1986r. nr [...] stanowi okoliczność pozwalającą na ocenę ważności podziału kolejnego, w tym dokonanie tej oceny poprzez pryzmat skutków prawnych, jakie decyzja wywołała w obrocie prawnym. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sprawę sąd rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło