III SA/Po 848/20

WyrokWSA w Poznaniu2021-04-15

Skład orzekający: Marek Sachajko, Małgorzata Górecka, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy plakat wyborczy umieszczony w pasie drogowym jest reklamą w rozumieniu ustawy o drogach publicznych i czy jego umieszczenie wymaga zezwolenia zarządcy drogi, a w konsekwencji czy Komitet Wyborczy może być obciążony karą pieniężną za jego umieszczenie bez zezwolenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że plakat wyborczy, mimo że jest materiałem wyborczym, spełnia definicję reklamy zawartą w ustawie o drogach publicznych. Jego umieszczenie w pasie drogowym wymaga zezwolenia zarządcy drogi, a brak takiego zezwolenia skutkuje nałożeniem kary pieniężnej. Komitet Wyborczy, jako podmiot prowadzący kampanię wyborczą i właściciel plakatów, ponosi odpowiedzialność za ich umieszczenie bez zezwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na Komitet Wyborczy za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie plakatów wyborczych bez zezwolenia zarządcy drogi. Komitet Wyborczy twierdził, że plakaty wyborcze nie są reklamami w rozumieniu ustawy o drogach publicznych i że Kodeks wyborczy stanowi lex specialis. Organ administracji oraz sąd uznały, że plakaty wyborcze są reklamami, a ich umieszczenie wymaga zezwolenia, za co odpowiedzialność ponosi Komitet Wyborczy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 kwietnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 kwietnia 2021 roku sprawy ze skargi Komitetu Wyborczego [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi oddala skargę Syqn. akt III SA/Po848/20 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. Burmistrz G. W. wydaną podstawie art. 20 pkt 8, art. 40 ust. 12 pkt 1 , ust. 13 w zw. z ust. 4 i art. 40 d ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (t.j. Dz. U. 2020. 470),oraz uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w G. W. z dnia [...] czerwca 2018 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego na drogach gminnych (Dziennik Urzędowy Województwa Wielkopolskiego z 5 lipca 2018 r. poz. 5561), zmienionej uchwałą [...] z dnia [...] grudnia 2019 r. wymierzył Komitetowi Wyborczemu [...] karę pieniężną w wysokości [...] zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi na ulicy [...] w G. W. poprzez umieszczenie na [pasie drogowym reklam (plakatów wyborczych od dnia [...].10.2019r. do dnia [...].10.2019r. o powierzchni [...] m (2). W uzasadnieniu decyzji organ podał, że podczas kontroli przedmiotowego pasa drogowego w dniu [...].10.2019r. ustalono, że bez zgody zarządcy drogi na działce publicznej nr [...] w G. W. znajdują się plakaty wyborcze o wymiarach [...] /Im , co skutkowało zawiadomieniem strony o wszczęciu postępowania administracyjnego. Dalsze zajęcie pasa drogowego stwierdzono podczas kolejnych kontroli tego pasa drogowego w dniach: [...].10.2019r., [...] i [...].10.2019r. Wykonano fotografie i sporządzono notatki służbowe, które to materiały stały się podstawą do nałożenia kary pieniężnej w oparciu o ww decyzję. W odwołaniu strona zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie przez organ, który ją wydał przepisów prawa materialnego : art. 40 ust. 2 pkt 3 i ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, błędną wykładnię art. 4 pkt 23 ustawy w zw. z art. 111 § 1 Kodeksu wyborczego i przepisów prawa procesowego: art. 6,7,8,77 § 1 , 80,81 i107§3k.p.a. Strona twierdziła, że za zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia tam plakatów wyborczych nie jest potrzebne zezwolenie bowiem zgodnie z art. 109 § 1 Kodeksu wyborczego jest to materiał wyborczy zaś norma prawna zawarta w art. 110 § 1 Kodeksu wyborczego ma charakter szczególny stanowi lex specialis w zakresie rozmieszczania materiałów wyborczych, w tym plakatów wyborczych i tym samym wyłącza stosowanie norm zawartych w ustawie o drogach publicznych dotyczących wydawania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia reklam .. Dodatkowo strona wskazała, że adresatem decyzji winna być jedynie sprawca zajęcia pasa drogowego Rozpatrując odwołanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2020 r. utrzymało w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję Organ odwoławczy nie podzielił argumentacji strony. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania wniesionego przez stronę organ odwoławczy wskazał, że plakat wyborczy jest reklamą ale niezależnie od tego jeżeli nie jest urządzeniem czy materiałem związanym z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego na jego umieszczenie w pasie drogowym wymagane jest zezwolenie zarządcy drogi udzielane w formie decyzji administracyjnej, przy czym o zgodę winna wystąpić osoba do której plakaty wyborcze należały . Partia polityczna jest "inną organizacją społeczną", o której mowa w art. 5§ 2 k.p.a. Komitet wyborczy z kolei posiada zdolność administracyjno - prawną w rozumieniu art. 29 k.p.a. bo jest jednostką organizacyjną partii politycznej, do którego zadań należy prowadzenie kampanii wyborczej dlatego to komitety wyborcze winny ubiegać się o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego. W skardze kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Komitet Wyborczy [...] zaskarżył w całości decyzję SKO w P. żądając jej uchylenia jak i uchylenia poprzedzającej ją decyzji burmistrza G. W. z dnia [...] lipca 2020 r. Strona skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 40 ust. 2 pkt 3, ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, art. 4 pkt 23 w zw. z art. 111§ 1 Kodeksu wyborczego oraz naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 6,7,8,77 § 1 ,80, 81 i 107 § 3 k.p.a. Strona skarżąca powołując się na Kodeks Wyborczy twierdziła, że plakat wyborczy jest materiałem wyborczym a więc nie jest reklamą w rozumieniu ustawy i odmiennie uregulowano w Kodeksie Wyborczym kwestię związaną z umieszczaniem plakatów wyborczych w obrębie pasów drogowych aniżeli w ustawie o drogach publicznych . Zdaniem skarżącej w przypadku plakatów wyborczych, są one częścią kampanii wyborczej prowadzonej przez komitety wyborcze partii i ich umieszczenie w obrębie pasów drogowych nie wymaga wydania decyzji administracyjnej bo kwestie związane z ich sytuowaniem , bezpieczeństwem umieszczania i usuwaniem regulują odrębnie przepisy Kodeksu Wyborczego, które to przepisy są lex specialis w stosunku do regulacji ustawy o drogach publicznych. Nadto strona skarżąca twierdziła, że biorąc pod uwagę użyty w ustawie o drogach publicznych zwrot" zajęcie pasa drogowego" oznacza, ż karą pieniężną winien być obciążony ten, kto dokonał takiego zajęcia i brak jest ustaleń organu w tej kwestii. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację wyrażone w zaskarżonej skargą decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Otóż poza sporem w rozpoznawanej sprawie jest to, że przedmiotowe plakaty w okresie podanym przez organ w ustaleniach faktycznych zajmowały wspomniany pas drogowy bez zezwolenia zarządcy drogi. Także poza sporem jest i to, że plakaty wyborcze były umieszczone w pasie drogowym. Z ustaleń poczynionych w toku postępowania administracyjnego wynika, że skarżący od dnia [...].10. do dnia [...].10.2019 r. umieścił w pasie drogowym ul. [...] R. w G. W. reklamy (plakaty wyborcze) w ilości [...] sztuk o łącznej powierzchni [...] m Ustalenia te poczyniono w toku kontroli, które miały miejsce w dniach [...],[...],[...] i [...].10.2019 r. Organ uznał, że plakaty wyborcze należą do Komitetu Wyborczego [...] i na ich umieszczenie w pasie drogowym nie było zgody zarządcy drogi dlatego powołując się na art. 40 ust.12 u.d.p. stanowiący, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, zarządca drogi wymierza w drodze decyzji administracyjnej karę w wysokości [...] krotności opłaty. Burmistrz [...] W. decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nałożył na Komitet karę pieniężną w wysokości [...] zł za samowolne zajęcie pasa drogowego drogi na ulicy [...] R. w G. W. w okresie od [...].10. do [...].10.2019r. przez umieszczenie [...] sztuk plakatów wyborczych o łącznej powierzchni [...] m2 . Opłata za umieszczenie w pasie drogowym plakatów wyborczych ustalona została podstawie uchwały rady Miejskiej w G. W.. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2018r. , zmienionej uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 2019r. Sporem objęto więc kwestię czy plakat wyborczy jest reklamą w rozumieniu przepisów ustawy , czy należało mieć zgodę na jego umieszczenie w pasie drogowym oraz czy ukaranym w ten sposób za brak zgody za zajęcie pasa drogowego winien być Komitet Wyborczy [...]. Strona skarżąca powoływała się na ustawę z dnia [...] stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. 2020.1319) twierdząc, że plakat wyborczy jest materiałem wyborczym a więc nie jest reklamą w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. 2020.470), dalej "u.d.p." i odmiennie uregulowano w Kodeksie wyborczym kwestię związaną z umieszczaniem plakatów wyborczych w obrębie pasów drogowych aniżeli w u.d.p.. Zdaniem skarżącej w przypadku plakatów wyborczych, są one częścią kampanii wyborczej prowadzonej przez komitety wyborcze partii i ich umieszczenie w obrębie pasów drogowych nie wymaga wydania decyzji administracyjnej bo kwestie związane z ich sytuowaniem , bezpieczeństwem umieszczania i usuwaniem regulują odrębnie przepisy Kodeksu wyborczego, które to przepisy są regulacją szczególną w stosunku do regulacji u.d.p.. Nadto strona skarżąca twierdzi, że biorąc pod uwagę użyty w u.d.p. zwrot" zajęcie pasa drogowego" oznacza, ż karą pieniężną winien być obciążony ten, kto dokonał takiego zajęcia i brak jest ustaleń organu w tej kwestii. Swoje stanowisko strona oparła także o zacytowane w skardze orzecznictwo sądowoadministracyjne. Z kolei organ oparł swoje stanowisko w spornych kwestiach także na wymienionych w zaskarżonej decyzji wyrokach sądów administracyjnych i powołując się na zapisy u.d.p. wskazał, że plakat wyborczy jest reklamą ale niezależnie od tego jeżeli nie jest urządzeniem czy materiałem związanym z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego na jego umieszczenie w pasie drogowym wymagane jest zezwolenie zarządcy drogi udzielane w formie decyzji administracyjnej, przy czym o zgodę winna wystąpić osoba do której plakaty wyborcze należały . Partia polityczna jest "inną organizacją.społeczną", której mowa w art. 5§ 2 k.p.a. Komitet wyborczy z kolei posiada zdolność administracyjno - prawną w rozumieniu art. 29 k.p.a. bo jest jednostką organizacyjną partii politycznej, do którego zadań należy prowadzenie kampanii wyborczej dlatego to komitety wyborcze winny ubiegać się o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego. Otóż w ocenie Sądu organ, przy niekwestionowanych przez stronę przeciwną ustaleniach faktycznych (umieszczenie plakatów wyborczych we wskazanym przez organ okresie i miejscu), dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa. Stosownie do treści art. 40 ust. 1 u.d.p., zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wyrażonego w stosownej decyzji administracyjnej. Przy czym zezwolenie takie wymagane jest w szczególności w przypadku umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam (40 ust. 2 pkt 3 u.d.p.). Już w art. 39 ust. 1 pkt 1 u.d.p. ustanowiono generalny zakaz umieszczania w pasie drogowym m.in. urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Zatem zezwolenie na umieszczenie w pasie drogowym takiego obiektu (urządzenia), na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p., jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy przemawiają za tym szczególnie uzasadnione względy, a ponadto, gdy ich umieszczenie nie zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego. Zezwolenie takie ma charakter czasowy. Toteż, w sprawie o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego konieczne jest ustalenie, czy zlokalizowanie określonego obiektu budowlanego w konkretnym miejscu stanowi "szczególnie uzasadniony przypadek" w rozumieniu art. 39 ust. 3 u.d.p. Ustawodawca w art. 4 pkt 23 u.d.p. przyjął bardzo szerokie rozumienie pojęcia reklamy na potrzeby tejże ustawy. Reklamą w rozumieniu tego przepisu jest każdy nośnik informacji wizuainej - nie będący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę - jeżeli spełnia łącznie następujące przesłanki, a mianowicie: a) występuje w jakiejkolwiek materialnej formie, np. tablicy, billboardu, znaku etc., b) wraz z elementami konstrukcyjnymi oraz zamocowaniami i c) został umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi. Podzielić należy pogląd, że przytoczona legalna definicja reklamy jest jasna, zrozumiała i nie budzi poważniejszych wątpliwości, co do znaczenia poszczególnych jej elementów (por. wyrok NSA z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 252/11). Na tle tej regulacji trafnie przyjmuje się, że z normatywnego pojęcia reklamy wynika, że jej istota zawiera się w kierowanych na zewnątrz treściach, podanych w dowolnej wizualnej formie, a nie w rodzaju konstrukcji, na której te treści są prezentowane (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 71/08). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt II GSK 811/08, wskazał, że zgodnie z ww. przepisem, termin "reklama" ma niewątpliwie znaczenie techniczno-prawne i winien być postrzegany na gruncie całej u.d.p. wedle następującej definicji: "reklama - nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami. umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustanowionym przez gminę". (...) pojęcie reklamy musi być uwzględniane szeroko, bez pomijania jakiegokolwiek elementu zawartego w treści zacytowanego przepisu. (...) W definicji ustawowej określono nie tylko, iż chodzi o "nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie", ale to sformułowanie połączono słowem "wraz", wskazując dalej także na elementy konstrukcyjne i zamocowania, zatem istnieje potrzeba wykładania pojęcia "reklama" w pełnym zakresie wynikającym z definicji ustawowej, która zakłada uwzględnienie całokształtu urządzenia reklamy. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również, że to w jaki sposób poszczególne elementy tego rodzaju obiektu będą wykorzystane do prezentowania treści reklamy, zależy od inwencji projektanta oraz woli właściciela. Ważne jest natomiast, że zarówno elementy zawierające wprost nośniki informacji, jak i wszelkie łączące się z nimi elementy konstrukcyjne i zamocowania stanowią reklamę, której powierzchnię trzeba uwzględniać na tle wyliczeń dokonanych na gruncie art. 40 ust. 6 ustawy o drogach publicznych, służących z kolei automatycznemu zwielokrotnieniu (x 10) przy wymierzaniu kary pieniężnej (art. 40 ust. 12 omawianej ustawy). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę powyższy pogląd w pełni podziela. Reklamą są zatem wszystkie nośniki, które nie są znakami i sygnałami drogowymi lub znakami informującymi o obiektach użyteczności publicznej ustawionymi przez gminę, bez względu na ich treść, tzn. nie muszą zawierać informacji o przedmiocie prowadzonej prze podmiot działalności, czy sformułowań mających na celu wpływanie na kształtowanie się popytu, promocję towarów lub usług, zwiększenie zbytu, czy rozszerzenie klienteli na dany produkt lub usługę. Wystarczające jest, by nośniki zawierały nazwę własną i logo podmiotu ( por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 410/11). W ocenie Sądu , plakat wyborczy, spełniający cechy materiału wyborczego w rozumieniu art. 109 § 1 i 2 Kodeksu wyborczego jest reklamą w rozumieniu art. 40 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 4 pkt 23 u.d.p., a zatem jego umieszczenie podlega dyspozycji art. 40 ust. 1 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.d.p. Sąd nie podziela stanowiska skarżącego , że norma prawna zawarta w art. 110 § 1 Kodeksu wyborczego ma charakter szczególny , stanowi tzw. Iex specialis wobec uregulowań zawartych w u.d.p. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku wydanym w dniu 21 października 2016r. w sprawie o sygnaturze akt II GSK 2321/14 w uzasadnieniu do tego wyroku zwrócił uwagę na to, że przepisy art. 109 § 1 i 2 oraz art. 110 § 1 i 5 Kodeksu wyborczego są względem siebie równorzędne i wzajemnie się uzupełniają. Z art. 110 § 1 Kodeksu wyborczego jednoznacznie wynika obowiązek uzyskania zgody właściciela lub zarządcy na umieszczenie plakatów lub haseł wyborczych, przy czym przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu miejsc umieszczania takich materiałów, a zatem nie można było wyciągać wniosku, że nie obejmuje on również pasa drogowego, o którym mowa w przepisie art. 4 pkt 1 u.d.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. II GSK 28/09). Okoliczność, że w art. 110 § 1 Kodeksu wyborczego ustawodawca mówi o zgodzie właściciela lub zarządcy, a nie o decyzji nie oznacza wcale, że dla umieszczaniu plakatu wyborczego w pasie drogowym drogi publicznej taka decyzja nie jest konieczna. Skoro bowiem z u.d.p. wynika jednoznacznie, iż zarządca drogi udziela takiej zgody w formie decyzji administracyjnej, to oczywistym jest, że w celu umieszczenia w pasie drogowym plakatu wyborczego niezbędne jest uprzednie wystąpienie do właściwego zarządcy drogi publicznej z wnioskiem o wydanie decyzji (zezwolenia) na zajęcie pasa drogowego. Brak decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego, powoduje, że zarządca drogi zobligowany jest do wymierzenia, w drodze decyzji administracyjnej, kary pieniężną w wysokości [...]-krotności należnej opłaty - art. 40 ust. 12 pkt 1, pkt 2 i pkt 3 u.d.p. Sąd orzekającym w sprawie podziela i ten pogląd. Przechodząc do już ostatniej kwestii dotyczącej podmiotu , który odpowiada za umieszczenie plakatu wyborczego w pasie drogowym bez zgody zarządcy drogi. Sąd wskazuje, że Komitet Wyborczy PIS winien o tę zgodę wystąpić. Komitet wyborczy powołany przez partię polityczną stanowi bowiem jej część, co jednoznacznie wynika z art. 86 § 1 oraz art. 130 Kodeksu wyborczego. Posiada on wprawdzie organizacyjne wyodrębnienie w zakresie organizowania i finansowania kampanii wyborczej partii i w tym zakresie jest rozliczany przez Państwową Komisję Wyborczą. Rację ma więc organ twierdząc, że partia polityczna jest "inną organizacją społeczną", o której mowa w art. 5§ 2 k.p.a. Komitet wyborczy z kolei posiada zdolność administracyjno - prawną w rozumieniu art. 29 k.p.a. bo jest jednostką organizacyjną partii politycznej, do którego zadań należy prowadzenie kampanii wyborczej dlatego to komitety wyborcze winny ubiegać się o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego. W skardze strona wskazuje na naruszenie przez organ przepisów prawa procesowego bowiem organ nie ustalił sprawcy podczas, gdy nałożenie kary pieniężnej za umieszczenie plakatów wyborczych w pasie drogowym bez zgody zarządcy drogi wymaga ustalenia kto faktycznie dokonał tego zajęcia. Skarżący zarzuca więc organowi, że nie dokonał ustaleń kto faktycznie umieścił plakaty w pasie drogowym. Otóż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że stroną postępowania w przedmiocie umieszczenia reklamy w pasie drogowym, a zatem obowiązanym do uzyskania stosownej decyzji zarządcy drogi jest właściciel danej reklamy. On jest bowiem w tym zakresie podmiotem stosunku publicznoprawnego w relacjach z organem administracji publicznej. Zatem to właściciel reklamy umieszczonej w pasie drogowym bez zgody zarządcy drogi jest biernie legitymowany w postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, toczącym się w trybie przepisu art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. ( por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 560/08). Powyższe stanowisko nie wyklucza jednak, że w konkretnym stanie faktycznym może okazać się, że to nie właściciel reklamy powinien być podmiotem kary pieniężnej wymierzonej za samowolne zajęcie pasa drogowego. Chodzi w szczególności o sytuację, gdy zostanie wykazane, że osobą, która faktycznie dokonała zajęcia pasa drogowego przez umieszczenie określonego obiektu, jest osoba inna niż właściciel tej reklamy, a okoliczności sprawy nie pozwalają na obciążenie właściciela odpowiedzialnością za działalność takiej osoby. Wówczas organ administracji powinien - po dokładnym zebraniu materiału dowodowego - ustalić, kto rzeczywiście dokonał zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia (por. wyrok NSA z dnia 26 marca 2009 r., sygn. akt II GSK 832/08). W omawianej sprawie strona skarżąca nie twierdziła, że doszło do kradzieży plakatów wyborczych zawierających wizerunek umieszczonego na nich kandydata, co uzasadnia stwierdzenie, że plakatami wyborczymi dysponowały osoby należące do Komitetu Wyborczego [...]. Rodzi to odpowiedzialność tego Komitetu za działania innych osób działających na ich rzecz. Trzeba podkreślić, że plakat wyborczy podlega szczególnej ochronie prawnej, co jednocześnie wymaga zwiększonej aktywności Komitetu Wyborczego w ich odpowiednim zabezpieczeniu, aby mieć kontrolę nad ich dystrybucją i posiadać wiedzę w co do konkretnych zindywidualizowanych osób odpowiedzialnych za ich rozmieszczenie. Brak takiej kontroli prowadzi do odpowiedzialności Komitetu Wyborczego za umieszczenie w pasie drogowym bez zezwolenia plakatów wyborczych. Komitet Wyborczy jako właściciel plakatów wyborczych, ponosi odpowiedzialność za działania osób, którymi się posługuje w czasie prowadzenia kampanii wyborczej, w szczególności gdy dotyczy to rozmieszczenia materiałów wyborczych w postaci plakatów. Inne rozumienie zasady prowadzenia kampanii wyborczej wyłącznie przez Komitet Wyborczy prowadziłoby do uniknięcia odpowiedzialności za umieszczenie bez zezwolenia w pasie drogowym materiału wyborczego stanowiącego własność Komitetu Wyborczego w sytuacji złożenia tylko oświadczenia, że osoby (bez określenia ich tożsamości z imienia i nazwiska) wywiesiły plakaty wbrew woli pełnomocnika wyborczego (por. wyrok NSA z dnia 21 października 2016r., sygn. akt II GSK 2321/14. W ocenie Sądu fakt umieszczenia plakatów wyborczych strony w pasie drogowym we wskazanym w decyzji okresie i bez zgody zarządcy drogi nie był sporny i wynikał z zebranego w sprawie materiału dowodowego w postaci zdjęć oraz notatek służbowych sporządzonej przez Inspektorów Urzędu Miejskiego w G. W., z oględzin pasa drogowego, który mógł stanowić podstawę do ustalenia zarówno sprawcy zajęcia pasów drogowych bez wymaganego pozwolenia, którym jest strona skarżąca, wysokości kary pieniężnej, wyliczonej stosownie do powołanych w podstawie prawnej decyzji przepisów oraz adresata decyzji zobowiązanego do uiszczenia tejże kary, którym jest strona skarżąca. W tej sytuacji, uznając zarzuty skargi za niezasadne. Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2019.2325), skargę oddalił

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło