I SA/Ol 123/18

WyrokWSA w Olsztynie2018-03-28

Skład orzekający: Ryszard Maliszewski, Przemysław Krzykowski, Jolanta Strumiłło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy posiadanie nieruchomości przez osobę fizyczną, która jest jednocześnie przedsiębiorcą, automatycznie kwalifikuje tę nieruchomość do kategorii związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej, uzasadniając tym samym zastosowanie wyższej stawki podatku od nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę nie jest wystarczającą przesłanką do zastosowania wyższej stawki podatku od nieruchomości. Kluczowe jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania nieruchomości oraz tego, czy wchodzi ona w skład przedsiębiorstwa prowadzonego przez współposiadacza. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego (sygn. akt SK 13/15) oraz orzecznictwo NSA wskazują, że konieczne jest indywidualne badanie związku nieruchomości z działalnością gospodarczą, a nie automatyczne przypisywanie jej do tej kategorii na podstawie samego faktu bycia przedsiębiorcą przez jednego ze współwłaścicieli.
Stan faktyczny
Skarżący K. G. zakwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji ustalającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2015 r. w podwyższonej stawce. Organy podatkowe uznały, że skoro skarżący oraz inni współwłaściciele nieruchomości prowadzą działalność gospodarczą, cała nieruchomość jest związana z tą działalnością. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując, że nieruchomość została nabyta do majątku prywatnego i nie jest wykorzystywana do celów gospodarczych, a także powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski,, sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Paweł Guziur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2018r. sprawy ze skargi K. G na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015r., po wznowieniu postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. G. (dalej jako strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2015 r., po wznowieniu postępowania. Z uzasadnienia powołanego rozstrzygnięcia wynika, że decyzją z dnia "[...]"Wójt Gminy ustalił – wobec KG, WG, HG i TG (zwanych dalej podatnikami) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2015 rok w łącznej kwocie 22.663 zł. Powyższa decyzja nie została zaskarżona. Postanowieniem z dnia "[...]". organ podatkowy I instancji wznowił (z urzędu) postępowanie podatkowe zakończone ww. decyzją ostateczną. W wyniku przeprowadzonego postępowania - co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (zgodnie z art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej) została wydana w dniu "[...]"r. decyzja uchylająca w całości decyzję dotychczasową i orzekająca co do istoty sprawy - poprzez ustalenie na rok podatkowy 2015 zobowiązania podatkowego w łącznej kwocie 30.568 zł. Powyższa decyzja została zaskarżona przez podatników (z wyjątkiem W.G). Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]"., po przeprowadzeniu postępowania (łącznie z przeprowadzeniem w toku postępowania odwoławczego - rozprawy) uchyliło zaskarżoną decyzję z dnia "[...]" w trybie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy I instancji, ponownie rozpoznając sprawę dopuścił (m.in.) dowód z oględzin przedmiotów opodatkowania; dokonał szczegółowych ustaleń w zakresie usytuowania i powierzchni budynków (zlokalizowanych na działce nr "[...]"obręb X), uzyskał informację co do wartości budowli (H.G podał wartość budowli-wiata-2.000zł). W wyniku ustaleń ponownego postępowania przeprowadzonego przez organ podatkowy I instancji, decyzją z dnia "[...]"r. (wydaną w trybie art. 245 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), uchylono w całości decyzję z dnia "[...]"w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2015 rok i ustalono na rok podatkowy 2015 zobowiązania podatkowego w łącznej kwocie 49.993zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł, działający przez pełnomocnika, K.G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]"utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie, organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy stan faktyczny oraz przebieg postępowania wznowieniowego i wskazał, że postępowanie zostało wznowione na podstawie przesłanki, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej - zgodnie z którym postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Tę nową okoliczność faktyczną istotną dla sprawy (ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2015 rok) stanowiła inna (większa) powierzchnia budynków zlokalizowanych na działce nr "[...]" w X (niż wykazywana przez podatników w informacjach). Kolegium podało, że w dacie wydawania decyzji z dnia "[...]"okoliczność ta nie była znana organowi podatkowemu, który wiadomość (o ilości budynków wraz z powierzchnią zabudowy) powziął w dniu "[...]"r. W prowadzonym postępowaniu wznowieniowym została natomiast ustalona powierzchnia użytkowa tych budynków. W postępowaniu odwoławczym ani przesłanka wznowieniowa, ani też powierzchnia użytkowa budynków nie była kwestionowana przez odwołującego się podatnika. Kolegium nie miało podstaw, aby zakwestionować powyższe – "z urzędu". SKO wskazało, że w związku z tym, iż decyzja dotyczy roku podatkowego 2015 wzięto pod uwagę przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w roku 2015. Art. 1 a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (dalej zwanej też "u.p.o.l.") definiował (wówczas; przed 1 stycznia 2016r.) "grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej" - jako "grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Podkreślono, że po dniu 1 stycznia 2016r. definicja ta uległa zmianie, przy czym art. 1 a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. odnosi się do budynków i budowli niezaliczanych do związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (jednakże jest w nim uregulowany wymóg, - aby w odniesieniu do tych budynków i budowli była wydana ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego lub organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania). Kolegium "usiłowało" nawet ustalić czy aktualnie któryś z budynków został wyłączony (np. w roku 2016 lub w roku bieżącym) z użytkowania w wyżej wskazanym trybie (co mogłoby niejako świadczyć o ich stanie technicznym w latach ubiegłych) - jednakże nie uzyskało takich informacji. Opierając się na informacjach udzielanych przez skarżący oraz na informacjach organu podatkowego Kolegium ustaliło i oceniło czy budynki i budowle w roku 2015 spełniały wymogi "budynków i budowli będących w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą". Kolegium ustaliło, że zgodnie z KRS nr "[...]"wspólnikami firmy X Spółka jawna są właściciele działki nr "[...]" w X – K. i W. G. Wspólnikiem natomiast w firmie Y S.C. H. G. & K. G. jest współwłaściciel tej działki – H. G.Zarówno K. G. i H. G. figurują w ewidencji działalności gospodarczej (obecnie jak też w roku 2015) jako osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą (te informacje zostały potwierdzone również w piśmie organu podatkowego z dnia 9 października 2017 r.). W piśmie tym zostało też wskazane, że wszystkie wpłaty podatku od nieruchomości w roku 2015 były dokonywane przez Spółki: - przez Spółkę Y S.C., - przez Spółkę X W wyniku powyższych ustaleń Kolegium uznało, że "cała" powierzchnia budynków znajdujących się na działce nr "[...]"oraz całość gruntów tej działki, a także budowla - wiata (o niewielkiej wartości; zaznaczona na szkicu jako będąca w posiadaniu H. G.) znajdowała się w roku 2015 w posiadaniu przedsiębiorców lub innych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Konsekwencją takiego stanowiska jest przyjęcie, że przedmioty opodatkowania były związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Mimo podjętych czynności procesowych nie udało się Kolegium ustalić czy w roku 2015, którego dotyczy podatek od nieruchomości którykolwiek z budynków nie był i nie mógł być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Kolegium nie neguje, że w różnych latach podatkowych budynki mogły nie być wykorzystywane do działalności gospodarczej (z różnych względów; również ze względu na ich zły stan techniczny, zbędność "całych" powierzchni do produkcji bądź magazynowania). Nie zgadzając się z powyższą decyzją w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie strona wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzuciła naruszenie: 1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) - zwana dalej: O.p. poprzez brak dokładnego i wyczerpującego wyjaśnienia przez organ okoliczności faktycznych sprawy i nieustalenie czy w roku 2015 którego dotyczy podatek od nieruchomości którykolwiek z budynków nie był i nie mógł być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, która to okoliczność ma istotne znaczenie dla wyjaśnienia sprawy; 2. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: b) art 2 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędną wykładnie i uznanie przez organ, że wystarczającą przesłanką do obciążenia podatnika wyższą stawką podatkową z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej wystarczy bycie przedsiębiorcą, w sytuacji kiedy przedmiotowa zabudowana nieruchomość gruntowa została przez skarżącego nabyta do majątku prywatnego, a sama nieruchomość nie miała jakiegokolwiek związku z prowadzona działalnością gospodarczą. W uzasadnieniu podkreślono, że z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe, wynika, że budynki znajdujące się na działce nr "[...]" (przed zmianą działka nr "[...]") stanowią własność Państwa W. i K G oraz H. i T. G.. H. G. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na produkcji mebli biurowych i sklepowych. K. G. (skarżący) prowadzi działalność gospodarczą zarejestrowaną w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Natomiast K. i W. G. prowadzą działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki jawnej X spółka jawna. H. G. nie jest natomiast przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, w tym nie prowadzi działalności gospodarczej w jakiejkolwiek formie organizacyjno- prawnej. Tym samym niesłuszne jest obciążanie ją podatkiem od nieruchomości w wyższej stawce ( związanej z prowadzaniem działalności gospodarczej), tylko z tego względu, że pozostali nabywcy nieruchomości gruntowej zabudowanej byli przedsiębiorcami. Podkreślono, że w dniu 12 grudnia 2017 r. Trybunał Konstytucyjny sygn. akt SK 13/15 orzekł, że art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1785 i 2141) rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący podziela powyższą tezę i zgadza się z argumentacją zawartą w uzasadnieniu orzeczenia, wskazując przy tym ze ma ona zastosowanie również w niniejszej sprawie. Zdaniem skarżącego nie ulega wątpliwości, że każda osoba fizyczna będąca przedsiębiorcą (tak jak skarżący) dysponuje majątkiem, którego elementy są podzielone pomiędzy dwie sfery: sferę prywatną oraz sferę związaną z działalnością gospodarczą osoby fizycznej. W rzeczywistości nie da się zaklasyfikować posiadanej przez takiego przedsiębiorcę nieruchomości do jednej z powyższych kategorii bez uprzedniego zbadania, na jaki cel jest ona faktycznie wykorzystywana. Wskazano, że skarżący nabył przedmiotową działkę wraz z zabudowaniami do swojego majątku prywatnego jako osoba fizyczna, co również wskazuje na jego intencje i zamiar wykorzystywania nieruchomości do celów prywatnych, niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżący powołał się na pogląd Trybunału Konstytucyjnego zawarty w przedmiotowym wyroku, że pobieranie od dwóch identycznych działek, niewykorzystywanych na cele związane z działalnością gospodarczą, podatku od nieruchomości w różnej wysokości tylko z tego względu, że posiadacz jednej z działek jest przedsiębiorcą, budzi poważne wątpliwości. Każdy z tych podatników osiąga bowiem taką samą "korzyść" z posiadania przedmiotu opodatkowania, bez względu na to, czy jest przedsiębiorcą. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W toku sądowej kontroli zaskarżonej decyzji, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście zarzutów sformułowanych w skardze, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena zasadności stanowiska organów podatkowych w kwestii wymiaru skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2015 r. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy podatkowe dokonały błędnych ustaleń faktycznych, które miały bezpośredni wpływ na błędne ustalenie podstawy opodatkowania całej nieruchomości. Błąd w ustaleniach faktycznych był konsekwencją naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 122 w związku art. 187 § 2 O.p. i art. 191 O.p., bowiem organy podatkowe nie ustaliły czy w roku 2015r., którykolwiek z budynków nie był i nie mógł być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Należy podkreślić, że wskazana kwestia ma kluczowe znaczenie, bowiem nie można przyjąć, jak czynią to organy podatkowe, że nabycie nieruchomości przez przedsiębiorcę, automatycznie prowadzi do zakwalifikowania jako związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą. Ponadto wskazać należy, że z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe, wynika, że budynki znajdujące się na działce nr "[...]" (przed zmianą działka nr "[...]") stanowią własność KiW G. oraz H. i T.G. H. G. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na produkcji mebli biurowych i sklepowych. K. G. (skarżący) prowadzi działalność gospodarczą zarejestrowaną w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Natomiast K i W prowadzą działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki jawnej X spółka jawna. Organy podatkowe winne wziąć pod uwagę fakt podnoszony przez stronę skarżącą, iż W. G. nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy o swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej, w tym nie prowadzi działalności gospodarczej w jakiejkolwiek formie organizacyjno- prawnej. Sporna działka została nabyta do majątku prywatnego. Nie została nabyta w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, nie wprowadzono jej do ewidencji środków trwałych przedsiębiorstwa, nie dokonywano odpisów amortyzacyjnych i nie rozpoznawano wydatków na jej utrzymanie jako kosztów uzyskania przychodów w podatkach dochodowych. W ocenie Sądu przy ponownym rozpoznaniu sprawy, po wyczerpującym i dokładnym ustaleniu stanu faktycznego sprawy, organy podatkowe winny zwrócić uwagę na istotną kwestię, warunkującą prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. Organy winny rozważyć, czy istotny wpływ na dotychczasowe stanowisko organów, które obowiązek podatkowy stronę wywodzą już z samego faktu posiadania przez skarżącego (jako przedsiębiorcy) spornych nieruchomości (co zdaniem organów przesądza o związku tych nieruchomości z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą), ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., wydany w sprawie o sygn. akt SK 13/15. W ww. wyroku Trybunał Konstytucyjny ocenił bowiem art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. w sprawie, w której na podstawie zakwestionowanego przepisu skarżący (małżonkowie, z których jedno jest przedsiębiorcą) zostali zobowiązani do zapłacenia podatku od nieruchomości według stawki przewidzianej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, chociaż grunt, który nabyli nigdy nie był wykorzystywany na cele związane z działalnością gospodarczą. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest ważne dla opodatkowania gruntu stawką podatkową od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (określoną w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l.). Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest potencjalna możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzystania danych gruntów, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanego gruntu, którego współposiadaczem pozostaje osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. Pominięcie tego kryterium prowadzi do zróżnicowania posiadaczy gruntów, które nie mają związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podatnicy (osoby fizyczne) będący w podobnej sytuacji (posiadacze gruntów niemających związku z prowadzeniem działalności gospodarczej) opłacają podatek od nieruchomości według odmiennych stawek. Zdaniem Trybunału, zróżnicowanie to nie ma zatem konstytucyjnego uzasadnienia w odniesieniu do osób posiadających grunty niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Trybunał Konstytucyjny w związku z tym sformułował tezę, że art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 1, w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l., rozumiany w ten sposób, że wystarczającą przesłanką zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 64 ust. 1 i 2 oraz art. 84 w związku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Należy również zwrócić uwagę, że w orzecznictwie NSA przyjmuje się także inne rozumienie zakwestionowanego przepisu, które jest aprobowane także w doktrynie prawa podatkowego. W wyroku z 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2288/10, NSA stwierdził: "Prawdą jest, że gramatyczna wykładnia omawianego przepisu mogłaby prowadzić do wniosków zaprezentowanych przez organy podatkowe w tej sprawie tj., że każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę bez względu na sposób jej wykorzystywania, czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek. O ile w przypadku przedsiębiorców nie będących osobami fizycznymi wnioski takie są logiczne, o tyle w przypadku przedsiębiorców będących osobami fizycznymi sprawa się komplikuje. Podmiot taki występuje w obrocie w dwojakim charakterze, raz jako osoba można powiedzieć prywatna (a więc w zakresie swojego majątku osobistego), raz jako przedsiębiorca. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, występowanie przez osobę fizyczną w obrocie w tej dwojakiej roli uzasadnia rozróżnienie jej sytuacji prawnopodatkowej na tle ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zakresie podatku od nieruchomości. Z całą pewnością intencją ustawodawcy nie było w takim przypadku opodatkowanie najwyższą stawką wszelkich jej nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że w niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy przedmiotowa nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa Skarżącego. Nieruchomości będące w posiadaniu osoby fizycznej, które nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, tj. nie są i potencjalnie nie mogą być przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo, winny być opodatkowane podatkiem od nieruchomości według stawki podstawowej" (podobnie orzekł NSA w wyrokach z: 18 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 32/11; 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FSK 902/12). Należy zwrócić uwagę, że w doktrynie prawniczej wskazywano, iż celem ustawodawcy nie było opodatkowanie wyższymi stawkami podatku od nieruchomości każdej nieruchomości będącej w posiadaniu przedsiębiorcy, lecz jedynie nałożenie obowiązku zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce na przedsiębiorców, których nieruchomości wchodzą w skład ich przedsiębiorstwa, niezależnie od tego, czy są one w danym momencie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, czy też nie (zob. B. Pahl, Opodatkowanie gruntów i budynków będących w posiadaniu osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, nabytych i wykorzystywanych w celach osobistych, "Finanse Komunalne" nr 5/2010, s. 73; R. Dowgier, L. Etel, B. Pahl, M. Popławski, Podatki i opłaty lokalne. 601 pytań i odpowiedzi, Warszawa 2012, s. 235 i 348). Samo współposiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę nie jest wystarczające do opodatkowania jej wyższą stawką podatku. Konieczny jest jeszcze jej bezpośredni (wykonywanie na nieruchomości określonych czynności składających się na działalność gospodarczą) lub pośredni (potencjalne wykonywanie na nieruchomości czynności składających się na działalność gospodarczą, gdy nieruchomość została nabyta pod przyszłe inwestycje gospodarcze) związek z działalnością gospodarczą prowadzoną przez chociażby jednego z współposiadaczy (zob. G. Dudar, Stawka preferencyjna w podatku od nieruchomości dla budynków zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług zdrowotnych oraz opodatkowanie nieruchomości, [w:] Podatki i opłaty lokalne w praktyce, red. M. Popławski, Warszawa 2008, s. 102; L. Etel, Opodatkowanie nieruchomości i obiektów budowlanych będących we współposiadaniu przedsiębiorcy i innego podmiotu, "Prawo i Podatki" nr 7/2008, s. 21; R. Dowgier, i in., op. cit., s. 235-237). Jeżeli zatem osoba fizyczna współposiada nieruchomość, która wchodzi w skład przedsiębiorstwa innego współposiadacza, to osoba taka jest zobowiązana do zapłaty podatku od nieruchomości w najwyższej stawce. O tym, że nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa świadczy np. wprowadzenie jej do ewidencji środków trwałych, dokonywanie odpisów amortyzacyjnych i rozpoznawanie wydatków na jej utrzymanie jako kosztów uzyskania przychodów w podatkach dochodowych, treść aktu notarialnego, źródła finansowania zakupu nieruchomości (zob. K. Radzikowski, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2012 r. w sprawie II FSK 32/11, "Finanse Komunalne" nr 12/2012, s. 69-70, 72 i literatura tam przywołana). W rozpoznawanej sprawie, mając na względzie omawiany wyrok TK, decyzje organów podatkowych zostały wydane z naruszeniem omawianych zasad. W przedmiotowej sprawie rolą organu będzie ustalenie, czy sporne nieruchomości weszły w skład przedsiębiorstwa prowadzonego przez skarżącego. Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni poczynione wywody i oceny prawne, dokona ponownej analizy okoliczności sprawy i wyda rozstrzygnięcie dokonując odpowiednich ustaleń faktycznych i prawnych. W tym stanie rzeczy, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło