II SA/Wa 1279/20
WyrokWSA w Warszawie2020-10-29
Skład orzekający: Ewa Radziszewska-Krupa, Sławomir Fularski, Joanna Kruszewska-Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocny wyrok uniewinniający funkcjonariusza od zarzucanych mu czynów może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o zwolnieniu ze służby, jeśli decyzja ta została wydana na innej podstawie prawnej niż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu?Ratio decidendi
Prawomocny wyrok uniewinniający funkcjonariusza od zarzucanych mu czynów nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją o zwolnieniu ze służby, jeśli decyzja ta została wydana na podstawie innej niż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu (np. z powodu długotrwałej nieobecności w służbie spowodowanej zawieszeniem w czynnościach). Wyrok uniewinniający nie jest nową okolicznością faktyczną ani dowodem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ zapadł po wydaniu decyzji ostatecznej. Nie zachodzi również związek przyczynowy wymagany przez art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., gdyż decyzja o zwolnieniu nie była wydana w oparciu o wyrok skazujący, który został następnie uchylony lub zmieniony.Stan faktyczny
Skarżący został zwolniony ze służby w Państwowej Straży Pożarnej na podstawie art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP z powodu długotrwałej nieobecności w służbie spowodowanej zawieszeniem w czynnościach służbowych w związku z toczącym się postępowaniem karnym. Po prawomocnym uniewinnieniu w postępowaniu karnym, skarżący wystąpił o wznowienie postępowania administracyjnego. Minister odmówił uchylenia decyzji o zwolnieniu, uznając, że wyrok uniewinniający nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 października 2020 r. sprawy ze skargi W. N. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie zwolnienia ze służby oddala skargę
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] maja 2020 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ"), na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] lutego 2020 r. nr [...] o odmowie uchylenia własnej decyzji z [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej (dalej: "Komendant") z [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia W. N. (dalej: "skarżący") ze służby w Państwowej Straży Pożarnej (dalej: "PSP").
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następujących okolicznościach sprawy.
Wnioskiem z [...] lipca 2018 r. (data wpływu do organu: [...] lipca 2018 r.) skarżący, reprezentowany przez adwokata G. H., wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją Ministra z [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Komendanta z [...] listopada 2016 r. nr [...], podając jako podstawę wznowienia wyrok Sądu Rejonowego w E., [...] Wydział [...] z [...] lutego 2018 r., sygn. akt [...], utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w S., [...] Wydział [...] z [...] czerwca 2018 r., sygn. akt [...], uniewinniający go od zarzucanych mu czynów z art. 18 § 2 w zw. z art. 271 § 3 w zb. z art. 278 § 1 w zb. z art. 273 w zw. z art. 12 w zw. z art. 11 § 2; z art. 271 § 1 oraz art. 18 § 2 w zw. z art. 233 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2019 r., poz. 1950 ze zm.).
Postanowieniem z [...] listopada 2018 r. nr [...] Minister odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego jego decyzją z [...] stycznia 2017 r.
Po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem, organ postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu postanowienia z [...] stycznia 2019 r. organ wskazał na art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), w myśl którego w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Minister zaznaczył, iż celem procesowym instytucji ujętej w ww. przepisie jest uniknięcie negatywnej sytuacji, gdy dana sprawa jest niejako równolegle prowadzona dwutorowo, tzn. przez organ administracji publicznej i przez sąd administracyjny. Nadto uwzględniając fakt, że to strona ma możliwość wyboru drogi weryfikacji zaskarżonego aktu, należy uznać za niedopuszczalne wszczęcie przez organ administracji publicznej, po wniesieniu przez skarżącego skargi do sądu administracyjnego, postępowania administracyjnego mającego na celu zmianę, uchylenie, stwierdzenie nieważności aktu lub wznowienie postępowania administracyjnego. W rezultacie wniesienie prawnie skutecznej skargi do sądu administracyjnego stanowi przeszkodę do wszczęcia w sprawie postępowania administracyjnego nakierowanego na zmianę, uchylenie, stwierdzenie nieważności aktu lub wznowienie postępowania administracyjnego.
Powyższe rozważania prawne organ odniósł do faktu zaskarżenia przez skarżącego do tut. Sądu decyzji Ministra z [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Komendanta z [...] listopada 2016 r. nr [...] o zwolnieniu skarżącego z PSP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z [...] września 2017 r., sygn. akt [...] oddalił skargę na ww. rozstrzygnięcie Ministra. Od tego orzeczenia skarżący wywiódł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego; dalej: "NSA", która na dzień wydania ww. postanowienia (tj. [...] stycznia 2019 r.) nie została rozpoznana, a więc postępowanie sądowoadministracyjne było nadal w toku.
Powyższe postanowienie Ministra z [...] stycznia 2019 r. stało się przedmiotem skargi skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z [...] sierpnia 2019 r., sygn. akt [...] uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Ministra z [...] listopada 2018 r.
W uzasadnieniu ww. orzeczenia Sąd nie podzielił poglądu organu, że wyłączona jest możliwość wznowienia postępowania w sytuacji, gdy wniesiono do sądu administracyjnego skargę na decyzję organu. Podniósł, iż uznanie stanowiska organu za prawidłowe skutkowałoby nieuzasadnionym pozbawieniem strony prawa do skorzystania z tej instytucji, ponieważ termin do złożenia podania o wznowienie postępowania mógłby upłynąć w trakcie, gdy sprawa podlegałaby sądowej kontroli. W konkluzji Sąd stwierdził, że organ, rozpoznając złożony w kontrolowanej sprawie wniosek o wznowienie postępowania, powinien wznowić postępowanie, a następnie je zawiesić na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia. Dodał, że już samo złożenie wniosku o wznowienie postępowania wszczyna wstępne postępowanie, prowadzące do oceny dopuszczalności wznowienia na zasadzie art. 149 § 1 lub 3 k.p.a. i dopiero w dalszej kolejności – w razie stwierdzenia, że wniosek oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia – do rozstrzygnięcia na zasadzie art. 151 § 1 pkt 1, pkt 2 lub § 2 k.p.a.
Wyrok Sądu z [...] sierpnia 2019 r., sygn. akt [...] stał się prawomocny wobec niezaskarżenia go skargą kasacyjną przez żadną ze stron postępowania. Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wpłynął do organu [...] grudnia 2019 r.
Pismem z [...] grudnia 2019 r. Minister wezwał pełnomocnika skarżącego do usunięcia braku formalnego wniosku o wznowienie postępowania poprzez jednoznaczne wskazanie przesłanki, względnie przesłanek, które w jego ocenie uzasadniają na gruncie niniejszej sprawy wznowienie. Powyższy brak formalny został uzupełniony w piśmie z [...] grudnia 2019 r. Postanowieniem z [...] stycznia 2020 r. nr [...] Minister wznowił postępowanie administracyjne zakończone własną decyzją z [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w PSP.
Następnie decyzją z [...] lutego 2020 r. nr [...] organ w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 8, art. 150 § 1 oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia swojej decyzji z [...] stycznia 2017 r.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ dokonał analizy przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego ze szczególnym uwzględnieniem przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 8 k.p.a.
Minister podniósł, iż nowa okoliczność lub nowy fakt, objęty dyspozycją art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. musi istnieć w dniu wydania decyzji, jednocześnie pozostając nieznanym organowi, który wydawał decyzję o zwolnieniu strażaka ze służby. Zatem wyrok Sądu Rejonowego w E. z [...] lutego 2018 r., sygn. akt [...], utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z [...] czerwca 2018 r., sygn. akt [...], nie stanowi nowej okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Organ przypomniał, że decyzją z [...] listopada 2016 r. nr [...] Komendant zwolnił skarżącego ze służby w PSP z dniem [...] grudnia 2016 r. na mocy art. 43 ust. 3 pkt 5 oraz art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1123 ze zm.; dalej: "ustawa o PSP"). Powyższa podstawa prawna umożliwia rozwiązanie stosunku służbowego z doniosłych prawnie przyczyn, w sytuacji gdy nie występuje wyraźna podstawa szczególna wymieniona w pragmatyce służbowej, przy jednoczesnym braku gwarancji, że dalsze pozostawanie w służbie będzie wiązało się z należytym wykonywaniem obowiązków służbowych.
W związku z toczącym się postępowaniem [...] od [...] czerwca 2010 r., skarżący był zawieszony w czynnościach służbowych. Przedstawione mu zarzuty miały bezpośredni związek z jego służbą w PSP i z wykonywaniem przez niego obowiązków służbowych na stanowisku dowódcy jednostki ratowniczo-gaśniczej.
Minister zaakcentował, iż zastosowana w przypadku skarżącego podstawa prawna rozwiązania stosunku służbowego nie była bezpośrednio związana z toczącym się postępowaniem karnym, lecz wynikała z jego ponad sześcioletniej absencji w służbie spowodowanej zawieszeniem w czynnościach służbowych. Tymczasem skarżący piastował stanowisko dowódcy jednostki ratowniczo-gaśniczej w Komendzie Powiatowej PSP w E.. Długotrwała nieobecność dowódcy jednostki ratowniczo-gaśniczej powodowała trwałe problemy organizacyjne, bowiem większa część obowiązków dowódcy tej jednostki musiała zostać przydzielona jego zastępcy, który pełnił również funkcję dowódcy specjalistycznej grupy ratownictwa chemiczno-ekologicznego. Dlatego niektóre obowiązki skarżącego przejął oficer operacyjny oraz Komendant. Negatywny wpływ długotrwałej nieobecności skarżącego niewątpliwie nie leżał w interesie służby, bowiem powodował dezorganizację w funkcjonowaniu Komendy Powiatowej PSP w E., co z kolei przekładało się na negatywne skutki w zakresie efektywności wykonywania zadań tej jednostki.
Reasumując, przedłużająca się nieobecność skarżącego w służbie godziła w tym zakresie w jej dobro, co stanowiło ważną przyczynę w rozumieniu art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP, uzasadniającą jego zwolnienie ze służby. Prawidłowość tego rozstrzygnięcia potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalając skargę skarżącego - wyrokiem z 8 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 430/17, a następnie NSA, oddalając skargę kasacyjną skarżącego - wyrokiem z 10 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 38/18.
Okoliczność uniewinnienia skarżącego w postępowaniu karnym pozostaje bez znaczenia w świetle przesłanki wznowienia, określonej w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. Istotą tej przesłanki jest to, aby objęta procedurą wznowienia postępowania decyzja administracyjna została wydana "w oparciu" o rozstrzygnięcie organu administracyjnego bądź sądu administracyjnego, które zostało następnie uchylone lub zmienione, a – jak już wyżej wskazano – podstawę prawną zwolnienia skarżącego ze służby stanowił art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP.
Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją z [...] lutego 2020 r., Minister – powołaną na wstępie decyzją z [...] maja 2020 r. – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie wydane w pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji drugoinstancyjnej Minister podzielił stanowisko wyrażone w swoim uprzednim rozstrzygnięciu. Wyjaśnił, że wynik postępowania karnego ma fundamentalne znaczenie z punktu widzenia trybu zwolnienia strażaka na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 4 ustawy o PSP, zgodnie z którym, strażaka zwalnia się ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwo skarbowe. Powyższe może mieć także istotne znaczenie w kontekście art. 43 ust. 3 pkt 2 ustawy o PSP, na podstawie którego strażaka można zwolnić ze służby w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo inne niż określone w ust. 2 pkt 4. W tych bowiem przypadkach, w razie uchylenia wyroku stanowiącego przesłankę zwolnienia strażaka ze służby w PSP, byłaby to niewątpliwie podstawa wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.), a tym samym zachodziłaby konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji o zwolnieniu ze służby w PSP. W tym aspekcie organ powołał się na wyrok NSA z 10 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1573/13 dotyczący policjanta (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy nie został zastosowany przez Komendanta żaden z ww. trybów.
Powyższa decyzja Ministra z [...] maja 2020 r. stała się przedmiotem skargi skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 i pkt 8 k.p.a., a także naruszenie art. 7, art. 8 i art. 24 k.p.a. poprzez brak dążenia organu administracji do rzetelnego wyjaśnienia sprawy w sytuacji, gdy powinien on stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
W uzasadnieniu skargi skarżący zaznaczył, że nie wykonywał czynności w służbie z powodu decyzji z [...] czerwca 2010 r. o zawieszeniu w czynnościach służbowych. Wyrok uniewinniający jest okolicznością przemawiającą za odmienną oceną jego dotychczasowej sytuacji prawnej, ponieważ nie zostałby zawieszony w obowiązkach, a dalej zwolniony ze służby, gdyby nie bezpodstawne zarzuty. W tej sytuacji organ administracji zawodowej odpowiada na zasadzie ryzyka.
Skarżący wskazał również na art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., akcentując, iż decyzja o zawieszeniu w obowiązkach oraz o zwolnieniu ze służby zostały wydane w oparciu o orzeczenia zapadłe w toku postępowania karnego, które straciły swoją aktualność.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte którąkolwiek z wad kwalifikowanych wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. Wznowienie postępowania, w następstwie którego dochodzi do rozstrzygnięcia sprawy już raz rozpatrzonej co do istoty, stanowi odstępstwo od wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnych. Procedura tego nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji ostatecznych została określona przepisami art. 145 - 152 k.p.a.
W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego wyróżnia się fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Pierwsza faza postępowania o wznowienie polega na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania, w szczególności na ustaleniu, czy wniosek dotyczy decyzji ostatecznej, czy zachowany został termin do złożenia wniosku oraz czy wskazana została ustawowa podstawa wznowienia. Postępowanie wstępne winno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie przewidzianym w art. 149 k.p.a., tj. poprzez wydanie przez właściwy organ postanowienia o wznowieniu postępowania (§ 1) bądź postanowienia o odmowie wznowienia (§ 3).
Katalog przesłanek wznowienia postępowania, wymieniony w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b k.p.a., ma charakter zamknięty, co oznacza, że wznowienie postępowania nie jest dozwolone z jakichkolwiek innych przyczyn. Zasadne jest zatem twierdzenie, że wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter zawężający. Przesłanki wznowienia postępowania można sprowadzić do dwóch zasadniczych, tj. braku obiektywności organu w rozpatrzeniu sprawy i braku dostatecznych informacji w sprawie. Wystąpienie tych przesłanek zobowiązuje organ do wznowienia postępowania bez względu na to, czy miały one wpływ na treść decyzji. Stopień, zakres, jak i skutki ewentualnego wpływu na treść danej decyzji podlegają bowiem ocenie organu dopiero po wznowieniu postępowania.
Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: (1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, (2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, (3) decyzja została wydana przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, art. 25 i art. 27, (4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, (5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (6) decyzja została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, (7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej w wydaniu decyzji (art. 100 § 2), (8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które następnie zostało uchylone lub zmienione.
Przypomnieć należy, że konieczność wznowienia przez Ministra postępowania zakończonego jego decyzją z [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w PSP (które to wznowienie nastąpiło postanowieniem z [...] stycznia 2020 r. nr [...]) przesądził tut. Sąd w prawomocnym wyroku z [...] sierpnia 2019 r., sygn. akt [...].
W niniejszej sprawie bezsporna między stronami jest okoliczność prawomocnego uniewinnienia skarżącego po sześcioletnim procesie karnym. Spór sprowadza się do oceny, czy fakt ten może stanowić podstawę uchylenia ostatecznej decyzji Ministra o zwolnieniu skarżącego ze służby w PSP w trybie art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP. Zdaniem Sądu, w tym sporze należy przyznać rację organowi.
Skarżący powołuje się na przesłanki wznowieniowe wymienione w pkt 5 i pkt 8 art. 145 § 1 k.p.a. Organ prawidłowo stwierdził brak ich zaistnienia na gruncie przedmiotowej sprawy, jak również trafnie nie dopatrzył się innych podstaw wznowienia.
Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., należy rozumieć okoliczności lub dowody nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, dotyczące przedmiotu sprawy i mające znaczenie prawne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, lecz nieznane organowi, który wydał decyzję. Za taką okoliczność lub dowód – względem decyzji Ministra z [...] stycznia 2017 r. (utrzymującej w mocy decyzję Komendanta z [...] listopada 2016 r.) - nie sposób uznać wyroku Sądu Rejonowego w E. z [...] lutego 2018 r. (utrzymanego w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z [...] czerwca 2018 r.). Orzeczenie to zapadło (a tym bardziej uprawomocniło się) już po wydaniu ostatecznej decyzji organu o zwolnieniu skarżącego ze służby w PSP.
Natomiast przesłanka z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. dotyczy wprawdzie sytuacji, które zaszły po wydaniu decyzji, ale pomiędzy decyzją organu administracji a inną decyzją lub orzeczeniem sądu musi istnieć związek przyczynowy, na który wskazuje zwrot "w oparciu". Chodzi tu o istotny, konieczny związek pomiędzy decyzjami bądź decyzjami i orzeczeniem sądu, jakkolwiek pojmowany szeroko. Rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., muszą współistnieć ze sobą w takim sensie, że jedno jest efektem drugiego, a jego brak w obrocie czyni drugie zbędne czy wręcz wadliwe (vide wyrok NSA w z 10 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 2393/15).
Opisany wyższej związek nie zachodzi pomiędzy prawomocnym orzeczeniem sądu karnego uniewinniającym skarżącego a ostateczną decyzją Ministra z [...] stycznia 2017 r. zwalniającą skarżącego ze służby w PSP. O braku takiego związku najdobitniej świadczy wypowiedź NSA zawarta w uzasadnieniu wyroku z 10 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 38/18. Sąd w składzie tu orzekającym w pełni podziela wywody Sądu drugiej instancji przedstawione w ww. orzeczeniu, w którym NSA rozpoznawał skargę kasacyjną od wyroku tut. Sądu z 8 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 430/17 oddalającego skargę skarżącego na ww. decyzję Ministra z [...] stycznia 2017 r. Na etapie postępowania kasacyjnego pełnomocnik skarżącego (w pismach z [...] września 2018 r. i [...] kwietnia 2019 r.) wniósł o przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., dowodu z dokumentów w postaci: wyroku Sądu Okręgowego w S. z [...] czerwca 2018 r., sygn. akt [...] i decyzji Komendanta Powiatowego PSP z [...] grudnia 2018 r. nr [...] uchylającej zawieszenie w czynnościach służbowych – na okoliczność bezzasadności zwolnienia skarżącego ze służby w PSP oraz bezprzedmiotowości zawieszenia go w czynnościach służbowych. NSA odmówił przeprowadzenia dowodu z ww. dokumentów, wskazując, że nie spełniają one przesłanki niezbędności do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w tej sprawie, o których mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. Podstawą zwolnienia skarżącego ze służby w PSP w oparciu o art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP była bowiem długotrwała (od 2010 r.) nieobecność w służbie, będąca następstwem zawieszenia go w czynnościach służbowych z powodu toczącego się wobec niego postępowania [...], która powodowała trwałe problemy organizacyjne w jednostce ratowniczo-gaśniczej, w której pełnił on służbę. W związku z tym, wynikające z przedłożonych dokumentów fakty (tj., iż skarżący prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w S. z [...] czerwca 2018 r. został uniewinniony od popełnienia zarzucanych mu czynów oraz że Komendant Powiatowy PSP w E. decyzją z [...] grudnia 2018 r. nr [...]- wydaną już po zwolnieniu skarżącego ze służby - uchylił zawieszenie go w czynnościach służbowych) nie miały znaczenia dla sprawy jego zwolnienia ze służby na powołanej podstawie prawnej. Przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z tych dokumentów nie było zatem niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, gdyż takowe w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły.
W ocenie Sądu kasacyjnego, tut. Sąd prawidłowo przyjął, iż zgromadzony przez organy w sprawie materiał dowodowy był wystarczający dla rozważenia wystąpienia w sprawie przesłanek, o których mowa w art. 43 ust. 3 pkt 5 ustawy o PSP i wydania rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby przy uwzględnieniu przesłanek określonych w art. 7 k.p.a., czyli interesu społecznego, tożsamego w tym przypadku z interesem służby i słusznego interesu strony. Skarżący był zawieszony w czynnościach służbowych na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o PSP od 29 marca 2010 r., w tym od 1 lipca 2010 r. w związku z prowadzonym przeciwko niemu postępowaniem karnym. Organy orzekające w sprawie (tj. Komendant w pierwszej instancji i Minister - w drugiej instancji) wykazały konsekwencje długotrwałej nieobecności skarżącego w służbie jako dowódcy jednostki ratowniczo-gaśniczej, która spowodowała trwałe problemy organizacyjne w Komendzie Powiatowej PSP w E.. Niewątpliwie długotrwała – ponad sześcioletnia – nieobecność skarżącego w służbie miała wpływ na sprawne funkcjonowanie tej jednostki PSP oraz dla interesu społecznego, tożsamego z interesem służby. Taki stan rzeczy wymuszał konieczność podejmowania przez przełożonych określonych działań kadrowo-organizacyjnych i w sposób oczywisty dezorganizował pracę jednostki PSP, w której miał on pełnić służbę, a także wpływał na efektywność wykonywanych przez tę jednostkę zadań. Dalsze pozostawanie skarżącego – zawieszonego w czynnościach służbowych – w służbie nie gwarantowało należytego wykonywania przez niego obowiązków służbowych. Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że obecna aktywność zawodowa skarżącego w przypadku "powrotu" nie gwarantuje należytego wykonywania obowiązków służbowych.
Ochrona trwałości decyzji ostatecznej powoduje, że istnienie przyczyny wznowieniowej musi zostać w postępowaniu wykazane w sposób niebudzący żadnych wątpliwości. Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, Minister wyczerpująco umotywował ustalenie, iż postępowanie poprzedzające wydanie kwestionowanej decyzji organu z [...] stycznia 2017 r. nie zostało dotknięte kwalifikowanymi wadami prawnymi. W następstwie stwierdzenia braku podstaw wznowieniowych, zasadnie odmówił uchylenia ww. decyzji (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.), co wyłącza dopuszczalność rozstrzygania o istocie sprawy.
W tej sytuacji należało uznać, iż skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło