IV SA/Wa 1428/21
WyrokWSA w Warszawie2021-11-25
Skład orzekający: Joanna Borkowska, Monika Barszcz, Jarosław Łuczaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska prawidłowo rozpoznał odwołanie od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, uwzględniając zarzuty stron dotyczące m.in. analizy wariantów, udostępniania informacji oraz zgodności z prawem wodnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska prawidłowo rozpoznał odwołanie i nie naruszył przepisów prawa procesowego ani materialnego. Organy obu instancji zebrały kompletny materiał dowodowy, rzetelnie go oceniły i zastosowały właściwe przepisy prawa. Zarzuty skarżących dotyczące m.in. analizy wariantów, udostępniania informacji, wpływu na środowisko wodne i akustyczne zostały uznane za niezasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. K. i A. K. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) uchylającą w części i utrzymującą w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla budowy drogi wojewódzkiej. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w szczególności w zakresie analizy wariantów inwestycji, udostępniania informacji, wpływu na środowisko wodne i akustyczne oraz zgodności z zasadą zrównoważonego rozwoju. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Borkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Monika Barszcz Sędzia WSA Jarosław Łuczaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 listopada 2021 r. sprawy ze skargi K. K. i A. K. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę
Przedmiotem skargi jest decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (dalej również jako: "GDOŚ", "organ odwoławczy") z dnia [...] listopada 2020 r., nr: [...], uchylająca w części i w tym zakresie orzekającą co do istoty sprawy, uchylającą w części i umarzającą postępowanie organu I instancji w tym zakresie, a w pozostałym zakresie utrzymującą w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]. (dalej również jako "RDOŚ") z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla inwestycji pn. Budowa drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku od drogi krajowej nr [...] do skrępowania ul. M. w P. według wariantu 1.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
RDOŚ decyzją z [...] czerwca 2018 r. na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 6 oraz art. 82 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405, ze zm., zwanej dalej "ustawą ooś"), w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, ze zm., zwanej dalej .Kpa"), po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] lipca 2016 r., [...] Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...]., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku od drogi krajowej nr [...] do skrzyżowania z ul. M. w P. według wariantu 1.
Od decyzji tej odwołali się: C. Sp. z o.o, sp.k., A. W. i M. W., P. I. oraz A. K. i K. K..
Wskazaną na wstępie decyzją organ odwoławczy:
- uchylił punkty: 1.2.1, 1.2.4, 1.2.8.,1.2.15, 1.2.16, 1.2.22, 1.2.23, 1.2.24, 1.2.25., 1.2.26., 1.2.27., 1.2.28., 1.2.29., 1.2.31., 1.2.32., 1.2.33., 1.3.1., 1.3.2., 1.3.3., 1.3.4., 1.3.5., 1.3.6., 1.3.6.1., 1.3.6.2., 1.3.7. decyzji RDOŚ i orzekł w tym zakresie;
- uchylił punkty: 1.2.12., 1.2.30., 1.3.6.4., 1.3.6.5., 1.3.6.6., 1.3.6.7., 1.3.6.8. decyzji RDOŚ i umorzył postępowanie organu I instancji w tym zakresie;
- w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję RDOŚ.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania odwoławczego wezwaniem z [...] września 2019 r. zwrócił się do inwestora o przedłożenie wyjaśnień merytorycznych dotyczących przedmiotowej inwestycji. Wymagane wyjaśnienia inwestor przestawił w piśmie z [...] października 2019 r.
GDOŚ zawiadomieniami z [...] czerwca 2020 r. poinformował strony o możliwości zapoznania z materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się co od jego treści.
Rozpatrując sprawę w II instancji, organ odwoławczy dostrzegł konieczność zmodyfikowania sentencji zaskarżonej decyzji poprzez uchylenie w części rozstrzygnięcia organu I instancji i w tym zakresie orzeczenie co do istoty, w części zaś uchylenie i umorzenie postępowania, a w pozostałej części utrzymanie kwestionowanego rozstrzygnięcia w mocy. GDOŚ stwierdził, że modyfikacja warunków realizacji przedsięwzięcia umożliwi ograniczenie negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko do poziomu, który można uznać za nieznaczący.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu A. K. i K. K. (dalej również jako: "skarżących") dot. naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy ooś poprzez nieudzielenie stronie odpowiedzi na pismo z dnia [...] czerwca 2018 r. zawierające obszerne uwagi do projektu, art. 8 ust. 2 ustawy ooś (brak odpowiedzi na złożone pismo), art. 4, art. 8 ust. 1, art. 9 ust. 1, art. 12 ust. 1 ustawy ooś (brak udostępnienia informacji na pisemny wniosek), art. 14 ust. 1 ustawy ooś (przekroczenie miesięcznego terminu na udostępnienie informacji), art. 20 ust. 1 ustawy ooś (brak wydania decyzji odmawiającej udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie), organ odwoławczy uznał je za nieuzasadnione wskazując, że:
1. Pismo zawierające uwagi do raportu ooś wpłynęło do organu po wydaniu decyzji w pierwszej instancji.
2. Na etapie postępowania odwoławczego GDOŚ skrupulatnie przeanalizował całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i stwierdził, iż nie widzi on uchybień w działaniach organu pierwszej instancji, m.in. w zakresie rozpatrzenia postulatów zgłaszanych przez strony. W czasie trwania postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej drogi wojewódzkiej nr [...], RDOŚ dwukrotnie zapewnił 30-dniowy termin na wnoszenie uwag i wniosków przez społeczeństwo. Pierwszy udział społeczeństwa został przeprowadzony w okresie od dnia [...] sierpnia 2017 r. do [...] września 2017 r., a następnie powtórzony w terminie od [...] września 2017 r. do [...] października 2017 r. W trakcie wyznaczonych terminów wpłynęły pisma od: Urzędu Gminy R., C. Sp. z o.o. sp. k., Urzędu Gminy L. oraz P. L.. Organ pierwszej instancji, zgodnie z dyspozycją art. 30 ustawy ooś, zawarł w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r. informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa (uzasadnienie decyzji, strony 10-16). Ponadto, przed wydaniem decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanej drogi, RDOS w [...] zapewnił stronom prowadzonego postępowania, w myśl art. 10 § 1 Kpa, możliwość zapoznania się ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją. W trakcie biegu tych terminów uwagi i wnioski złożył P. L.. Organ pierwszej instancji ustosunkował się do wniesionych uwag, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji wydanej w dniu [...] czerwca 2018 r., na stronach 23-24. Zauważyć również należy, że w czasie prowadzenia postępowania zmierzającego do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia K. K. i A. K. pismem z dnia [...] czerwca 2018 r. złożyli obszerne uwagi do raportu ooś. RDOŚ odniósł się do ww. uwag na stronach 22-23 decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r.;
3. Niezrozumiałe są zarzuty dotyczące naruszenia art. 4 (prawo do informacji o środowisku i jego ochronie na warunkach określonych ustawą ooś), art. 8 ust. 1 (obowiązek władz publicznych do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się w ich posiadaniu lub informacjami dla nich przeznaczonymi, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów i trybunałów - działalności orzeczniczej), art. 8 ust. 2 (obowiązek władz publicznych do udzielania niezbędnej pomocy i wskazówek przy wyszukiwaniu informacji o środowisku i jego ochronie), art. 9 ust. 1 (informacje o środowisku podlegające udostępnieniu), art. 12 ust. 1 (udostępnienie na pisemny wniosek informacji o środowisku i jego ochronie, z wyłączeniem informacji udostępnionej w bazie danych, o której mowa w art. 128 ust. 1 ustawy’ ooś), art. 14 ust. 1 (udostępnienie przez władze publiczne informacji o środowisku i jego ochronie bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku) oraz art. 20 ust. 1 (odmowna udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie w drodze decyzji) ustawy ooś. Z akt sprawy wynika, że strona nie złożyła do RDOŚ wniosku o udostępnienie informacji o środowisku, tylko pismo zawierające uwagi do raportu ooś. Jak wspomniano powyżej, organ I instancji odniósł się do uwag i wniosków skarżących na stronach 22 i 23 zakwestionowanej decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r.;
4. Z informacji znajdujących się w aktach sprawy jednoznacznie wynika, że warianty przeanalizowane w raporcie ooś są ze sobą porównywalne pod względem oddziaływania na powietrze atmosferyczne, środowisko gruntowo-wodne oraz wody powierzchniowe. Porównanie wykazało, że poprowadzenie planowanej drogi [...] w wariancie I (nowym śladem) spowoduje odsunięcie ruchu pojazdów od skoncentrowanej zabudowy mieszkaniowej, a tym samem wpłynie na obniżenie uciążliwości hałasu oraz stopnia zanieczyszczeń powietrza w rejonie tej zabudowy. Wyprowadzenie ruchu z terenu ścisłej zabudowy przyczyni się również do poprawy komfortu ruchu i bezpieczeństwa drogowego. W ocenie organu drugiej instancji, z analizy dokumentacji przedmiotowej sprawy, w tym raportu ooś, wynika, że został dotrzymany obowiązek określony w art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy ooś, a tym samym brak jest podstaw do stwierdzenia naruszeń w tym zakresie.
Ustosunkowując się natomiast do zarzutu skarżących dotyczącego naruszenia art. 4 ustawy ooś poprzez wskazanie w opisie wariantu preferowanego korzystnego wpływu inwestycji na środowisko oraz zaniechanie opracowania wpływu inwestycji na środowisko dla wariantu alternatywnego; art. 66 ust. 1 pkt. 5 ustawy ooś poprzez nierzetelne opisanie wariantu alternatywnego inwestycji GDOŚ wskazał, że kwestia pięciowylotowego ronda w wariancie alternatywnym została poruszona na stronie 22 niniejszej decyzji. Organ ochrony środowiska nie posiada kompetencji uprawniających go do wprowadzania zmian koncepcyjnych w przedsięwzięciu stanowiącym przedmiot oceny oddziaływania na środowisko. Należy mieć na uwadze, że postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu podejmującego realizację przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy ooś). Zatem to inwestor proponuje warianty, w jakich może być zrealizowane przedsięwzięcie. Rolą organu ochrony środowiska jest natomiast ocena zaproponowanych rozwiązań pod kątem warunków i wymagań środowiskowych. Organ, analizując dokumentację zgromadzoną w trakcie prowadzonego postępowania, w tym raport ooś, wskazuje warunki realizacji i eksploatacji dla wariantu dopuszczonego do realizacji, których spełnienie pozwoli na ochronę środowiska w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, zarówno raport ooś, jaki decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniają analizę wariantów w zakresie wymaganym przepisami ustawy ooś. Zgodnie bowiem z art. 66 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, raport ooś powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w mm wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego (pkt a), wariantu najkorzystniejszego dla środowiska (...) (pktb). Zdaniem organu odwoławczego obowiązek ten został spełniony. Inwestor rozważył realizację dwóch wariantów lokalizacji drogi - wariant I wskazał jako proponowany przez wnioskodawcę, a jako racjonalny wariant alternatywny przedstawił wariant II. Jako wariant najkorzystniejszy dla środowiska w raporcie ooś wskazano wariant I.
Za chybiony organ odwoławczy uznał również zarzut naruszenia zasady zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska która stanowi podstawę do sporządzania i aktualizacji studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin, w których to w szczególności ustala się warunki realizacji przedsięwzięć, umożliwiające uzyskanie optymalnych efektów w zakresie ochrony’ środowiska, wyjaśniam co następuje. Organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotem prowadzonego przez RDOŚ postępowania było ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia, a nie zastosowanie zasady zrównoważonego rozwoju przy sporządzaniu i aktualizacji studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin. Zarzut uznał więc za bezzasadny jako pozostający poza zakresem niniejszego postępowania.
Odpowiadając na zarzut dotyczący naruszenia art. 3 ust. 1, art. 5, art. 29, art. 62 ust. 1 pkt 1, art. 66 ust. 1 pkt 15 ustawy ooś, poprzez ich błędne zastosowanie polegające na odmienności przedstawionych do konsultacji społecznych rozwiązań technicznych wariantu alternatywnego (np. wiadukt nad ul. K. i linią kolejową) w stosunku do zawartych w raporcie ooś, GDOŚ wskazał, że organ ochrony środowiska nie ponosi odpowiedzialności za prywatne konsultacje organizowane przez inwestora. W związku z powyższym zarzuty naruszenia art. 3 ust. 1, art. 5, art. 29, art. 62 ust. 1 pkt 1, art. 66 ust. 1 pkt 15 ustawy ooś są bezpodstawne i nic mogły zostać przez GDOS uwzględnione.
Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem naruszenia art. 112 Poś. W raporcie ooś dla przedmiotowej inwestycji metodami obliczeniowymi wyznaczono zasięgi równoważnych poziomów hałasu, których dopuszczalny poziom dla pory dnia i nocy, uwzględniając rodzaj źródła hałasu oraz sposób zagospodarowania terenu, normuje rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112). W celu określenia stanu klimatu akustycznego po zrealizowaniu i oddaniu do użytku projektowanej drogi wojewódzkiej, w raporcie ooś przedstawiano prognozy równoważnego poziomu dźwięku z uwzględnieniem lokalizacji przedsięwzięcia oraz ukształtowania terenu. Prognozy te wykonano dla następujących horyzontów czasowych: 2020 r. oraz 2030 r. Wyniki analiz zostały przedstawione graficznie na rysunkach pt. "Analiza akustyczna", zawartych w załączniku do raportu (Część 1 — Załączniki do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko TOM IIIA — dla wariantu preferowanego oraz TOM IIIB - dla wariantu alternatywnego). Na rysunkach tych przedstawiono zasięgi przekroczeń wartości hałasu dla roku 2020 - pora nocy 56 dB, pora dnia 61 dB, pora dnia 65 dB oraz zasięgi przekroczeń wartości hałasu dla roku 2030 — pora nocy 56 dB, pora dnia 61 dB, pora dnia 65 dB. Na podstawie maksymalnych zasięgów wyznaczonych ww. izoliniami wyznaczono zasięg obszaru oddziaływania drogi wojewódzkiej. Z akt sprawy wynika również, że w przypadku wariantu inwestycyjnego zaprojektowano 13 ekranów akustycznych, natomiast dla wariantu alternatywnego 12 ekranów akustycznych. Z raportu ooś wynika jednak, że długość i wysokość ww. ekranów w wariancie preferowanym jest mniejsza niż w wariancie alternatywnym. Ponadto wariant inwestycyjny przebiega w bardziej dogodny sposób dla terenów wymagających ochrony akustycznej, co prowadzi do wniosku, że jest on korzystniejszy dla środowiska pod względem oddziaływania akustycznego. Dodatkowo GDOŚ podkreślił, iż analiza wykazała, że po zastosowaniu w newralgicznych miejscach ekranów akustycznych, zostaną dotrzymane standardy jakości środowiska w zakresie hałasu, zarówno dla wariantu inwestycyjnego jak i alternatywnego.
GDOŚ zwrócił uwagę, że względy środowiskowe nic są jedynymi, które decydują o wyborze wariantu. Pod uwagę brane są także względy społeczne, czy techniczne. Wariant wybrany do realizacji musi być zgodny z przepisami środowiskowymi i nie może ich naruszać, jednak nie musi być to wariant wskazany jako najbardziej korzystny dla środowiska. Biorąc pod uwagę, że wskazany wariant inwestycyjny, przy zastosowaniu wpisanych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach działań minimalizujących, nie będzie znacząco negatywnie oddziaływał na żaden z komponentów środowiska, w tym na klimat akustyczny, RDOS w [...] nie miał podstaw do zmiany zaproponowanego wariantu na etapie toczącego się postępowania o uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Odpowiadając na zarzut, dotyczący braku uzasadnienia wyboru wariantu najkorzystniejszego dla środowiska organ odwoławczy wyjaśnił, że w tabelach 35 oraz 36 raportu ooś przedstawiono analizę porównawczą obydwu wariantów, która wykazała, że wariant proponowany przez wnioskodawcę charakteryzuje się mniejszą długością drogi jak i koniecznością budowy i przebudowy mniejszej ilości infrastruktury towarzyszącej, co przekłada się na zmniejszenie kosztów inwestycji i mniejszą ingerencję w środowisko. W przypadku wariantu proponowanego przez wnioskodawcę odległość drogi od zabudowy mieszkaniowej, czy stacji uzdatniania wody jest większa niż w przypadku wariantu alternatywnego stąd oddziaływanie drogi na środowisko, choć porównywalne dla obydwu wariantów, jednak niższe będzie w przypadku wariantu proponowanego przez wnioskodawcę. Organ , powołując się na zasadę legalizmu przypomniał, że w przedmiotowym postępowaniu organ działa w granicach wniosku inwestora. Jeśli w odniesieniu do wariantu proponowanego przez inwestora nie zachodzą okoliczności, które wykluczają możliwość wydania decyzji w takim wariancie, np. przesłanki odmowy wydania decyzji, określone w art. 80 ust. 2 i art. 81 ustawy ooś, wówczas organ jest zobowiązany do określenia środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięcia w wariancie wskazanym we wniosku.
Zatem biorąc pod uwagę, że powyższe nie miało miejsca w badanym przypadku oraz, jak wynika z akt sprawy, analiza wariantowa została przeprowadzona w sposób prawidłowy, zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5, organ odwoławczy nie ma podstaw by uznać podniesiony przez strony zarzut za zasadny.
Odwołujący podnieśli także, że podana w tabeli 36 raportu ooś charakterystyka (w tym długość) obiektu inżynierskiego dla wariantu alternatywnego jest inna, niż to wynika z załączonego planu. Stwierdzono, że w przypadku wariantu preferowanego odległość drogi od zabudowy mieszkaniowej i stacji uzdatniania wody jest większa niż dla wariantu alternatywnego, jednakże w raporcie ooś me określono takich odległości dla wariantów między ul. S. i ul. J..
Odnosząc się do powyższego organ wskazał, że odpowiedź dotycząca obiektu inżynierskiego przedstawiona została w uzupełnienia raportu ooś z dnia [...] października 2019 r. Jak słusznie zauważyła strona, w tabeli 36 raportu ooś błędnie zestawiono parametry projektowanych obiektów inżynieryjnych. Poprawne długości ww. obiektów wynoszą odpowiednio około 78 m dla wariantu preferowanego i około 84 m dla wariantu alternatywnego. Z uwagi na zbliżone wymiary geometryczne tych obiektów należy przyjąć, że w kryterium punktowym oba warianty powinny zostać ocenione jednakowo (po 1 punkt dla każdego z wariantów). Organ zaznaczył, że powyższa zmiana w żaden sposób nie wpływa na ostateczny wynik porównania proponowanych rozwiązań.
Zdaniem organu odwoławczego, niezrozumiałe jest twierdzenie stron, że podana w tabeli 35 w raporcie ooś odległość od stacji uzdatniania wody dla wariantu alternatywnego w gminie R. jest większa oraz że konkluzja co do oddziaływania drogi jest niejednoznaczna i nieuprawniona: oddziaływanie to, choć porównywalne dla obu wariantów, jednakże niższe będzie w przypadku wariantu proponowanego przez wnioskodawcę. Odwołujący się nie wskazali do czego ww. odległość od stacji uzdatniania wody w gminie R. jest większa. W tabeli 35 raportu ooś w analizie porównawczej wariantów przebiegu DW [...] wskazano na odległości krawędzi drogi od Stacji Uzdatniania Wody w S. w gminie R. (SUW "S.") wynoszące 21,5 m w wariancie alternatywnym i 22,5 m w wariancie preferowanym przez wnioskodawcę. Natomiast w przypadku Stacji Uzdatniana Wody w L. (SUW "L.") z uwagi na przebieg obu wariantów drogi tym samym śladem, najbliższe ujęcie wod7 "L." wraz ze stacją uzdatniania oddalone jest o około 19 m od inwestycji w przypadku studni S3 oraz 170 m w przypadku studni SI i S2.
Przeprowadzona analiza akustyczna dla obydwu wariantów wykazała, że po zastosowaniu w newralgicznych miejscach ekranów akustycznych, zostaną dotrzymane standardy jakości środowiska w zakresie hałasu.
Z kolei dokładne wyniki analizy emisji zanieczyszczeń powietrza przedstawione zostały w postaci tabel będących wydrukami z programu [...] zawartych w Załączniku do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko TOM IV. W tabelach tych przedstawiono maksymalne prognozowane poziomy emisji zanieczyszczeń dla roku 2020 — tlenek azotu, pył PM 10, pył zawieszony PM 2,5, węglowodory, dwutlenek siarki, benzen, tlenek węgla oraz poziomy immisji zanieczyszczeń dla roku 2030 — tlenek azotu, pył PM 10, pył zawieszony PM 2,5, węglowodory, dwudenek siarki, benzen, denek węgla. W danych tych zawarto informacje na temat najwyższych wartości stężeń jednogodzinnych oraz średniorocznych ww. zanieczyszczeń. Badania wskazują, że powstające maksymalne stężenia emitowanych zanieczyszczeń zarówno w roku 2020, jaki i w roku 2030 nie przekroczą obowiązujących dopuszczalnych poziomów zanieczyszczeń w powietrzu atmosferycznym określonych poza obszarem pasa drogowego. Ponadto należy zauważyć, że na stronic 111 raportu ooś wskazano, iż powyższe wnioski dotyczące uciążliwości emitowanych zanieczyszczeń dla powietrza są równorzędne dla wszystkich proponowanych wariantów budowy drogi wojewódzkiej nr [...].
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 29 ustawy Prawo wodne, poprzez jego niezastosowanie polegające na tym, że w raporcie stwierdzono, że budowa drogi nie spowoduje zmian w obecnym układzie cech hydro morfologicznych terenu, organ odwoławczy stwierdził, że jest on nieuzasadniony. Ze względu na ukształtowanie powierzchni terenu objętego planowaną inwestycją, wody opadowe z obszaru przedsięwzięcia odbierane są przez rów melioracyjny nr [...], który jest lewobrzeżnym dopływem rzeki P.. Zdaniem organu odwoławczego budowa drogi nie wpłynie na zmianę cech hydromorfologicznych terenu. Będzie ona realizowana z dbałością o istniejące urządzenia melioracyjne (brak likwidacji równi oraz brak zmiany jego przebiegu), a więc nie wywrze ona negatywnego wpływu na przedmiotowy rów i tereny leżące w jego zlewni w zakresie funkcjonalności urządzeń melioracji podstawowej i szczegółowej. Wody opadowe i roztopowe pochodzące z przyszłej drogi będą na odcinku km [...]+[...]+[...] odprowadzane powierzchniowo do rowów przydrożnych oraz poprzez szczelny system kanalizacji deszczowej i dalej przez urządzenia podczyszczające do odbiornika, którym jest rów melioracyjny [...]. Jednocześnie inwestor w km [...]+[...] zaplanował zbiornik retencyjny przed wylotem do rowu [...] o powierzchni zwierciadła wody około 1200 m2, którego celem będzie tymczasowe magazynowanie nadmiaru wód odpadowych i roztopowych. Z akt sprawy nie wynika również, żeby budowa drogi spowodowała powstanie bezodpływowej niecki w rejonie S.. Ponadto strony nie wskazały, których konkretnie działek ewidencyjnych miałaby dotyczyć powyższa kwestia (podano jedynie, że chodzi o działki, które uznano za znajdujące się poza zasięgiem oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia).
Organ odwoławczy nie zgodził się także z zarzutami skarżących dotyczącymi naruszenia przez organ pierwszej instancji zasad postępowania administracyjnego wynikających z art. 7, art. 7a, art. 7b, art. 8, art. 9, art. 1 oraz art. 11 Kpa.
Skargę na decyzje wnieśli K. K. i A. K., reprezentowani przez adw. J. P.. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji RDOŚ z dnia [...] czerwca 2018 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżących. W złożonej skardze strony skarżące względem kwestionowanej decyzji drugoinstancyjnej podnoszą następujące zarzuty:
1. naruszenie przez GDOŚ art. 138 § 1 ust. 2, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), dalej Kpa, poprzez ich błędne zastosowanie i zaniechanie uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu I instancji, pomimo tego, że decyzja ta została wydana z uchybieniem art. 8 i art. 10 Kpa, w wyniku ich nieprawidłowego zastosowania, co w konsekwencji skutkowało niezbadaniem istoty spraw}’ zgodnie z art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa;
2. naruszenie art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. ustawy ooś, poprzez:
a) niewyjaśnienie w toku postępowania zakresu zgodności raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, dalej raport ooś, z wymogami ustawy ooś pomimo tego, że:
— w odwołaniu wskazano, że do analizy akustycznej i projektowania ekranów użyto nieaktualnych danych o ruchu pociągów na linii kolejowej nr [...] (brak prognozy ruchu),
— brak jest oceny wpływu inwestycji na warunki hydrogeologiczne w podmokłym rejonie S.,
- wiadukty nad linią kolejową nr [...] są opisywane w odmienny, sprzeczny ze sobą sposób w różnych miejscach raportu ooś, a przy porównywaniu wariantów w rejonie S. pominięto zakres rozbiórki i budowy nowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia, który jest znacznie szerszy dla wariantu preferowanego (organ nie ustosunkował się do zgłoszonych w toku postępowania uwag wbrew wymogom ustawy);
b) błędne przyjęcie, że strony zwracały się do RDOŚ o udostępnienie informacji o środowisku w toku postępowania, co w konsekwencji nie doprowadziło do stwierdzenia nieprawidłowości w procedowaniu przez RDOŚ — podczas gdy do akt sprawy złożono pismo z dnia [...] maja 2018 r. dotyczące między innymi wyjaśnienia stronie znaczenia znaków kartograficznych na planach;
c) błędne przyjęcie, że przeprowadzona wielokryterialna analiza porównawcza wykazała, że wariant preferowany w stosunku do wariantu alternatywnego wyróżnia krótszy odcinek pomiędzy ul. S. a ul. J., odróżnia się mniejszą długością projektowanych obiektów inżynieryjnych w rejonie ul. F., charakteryzuje się mniejszą liczbą budynków do wyburzenia, cechuje się brakiem konieczności przebudowy ul. F. oraz mniejszą długością dróg serwisowych na ww. odcinku - podczas gdy w istocie kryteria porównawcze miały charakter arbitralny, a ponadto:
— pominięcie podnoszonych rozbieżności co do długości wiaduktu nad linią kolejową nr [...] i ul. K., który w tym porównaniu ma znacznie większą długość niż na planie załączonym do raportu ooś,
— pominięcie konieczności rozbiórki i budowy nowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia (znacznie szerszy zakres dla wariantu preferowanego) oraz ilości budynków do wyburzenia,
— zaniechanie wyjaśnienia stronom z jakiej przyczyny do wyburzenia znajdują się budynki blisko osi drogi (do 34 m) w wariancie preferowanym, zaś w wariancie alternatywnym odległość ta wynosi nawet 128 m od osi drogi, przy stwierdzonym częściej mniejszym natężeniu poziomu hałasu oraz czy przekroczenia hałasu będą analogiczne przy wariancie alternatywnym - należy podkreślić, że Wójt Gminy L. w piśmie z dnia [...] stycznia 2012 r. wnioskował o przesunięcie planowanego przebiegu drogi w kierunku południowym od ul. F. (wariant alternatywny z raportu ooś) w celu ochrony zlokalizowanej tam zabudowy mieszkaniowej i uwzględnienia wydanych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;
d) zaniechanie wyjaśnienia stronom, czy w świetle stanowiska, że przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko nie wykazała, że wariant preferowany przez inwestora znacząco negatywnie oddziałuje na środowisko, nie ma podstaw do zastosowania art. 81 ust. 1 ustawy ooś, tj. zobligowania inwestora do wskazania innego wariantu przedsięwzięcia — podczas gdy wariant alternatywny stanowi w istocie punkt odniesienia przy dokonywaniu porównania z wariantem preferowanym przez organ administracji, np. w zakresie przyjętych wniosków odnośnie przebiegu drogi, wpływu na przyrodę, stosunki wodne, zanieczyszczenie atmosfery, akustykę i nade wszystko ludzi zamieszkujących otoczenie inwestycji; ponadto, pomimo wskazania wad wariantu preferowanego został on przez organ wybrany z pominięciem zastrzeżeń podniesionych zarówno przez skarżących, jak i inne strony postępowania, a w konsekwencji wbrew nim wskazano w raporcie ooś, że oddziaływanie drogi na środowisko, choć porównywalne dla obu wariantów, niższe będzie w przypadku wariantu preferowanego przez wnioskodawcę;
e) niezastosowanie zasady zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska (stanowiących podstawę sporządzania studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego ustalających warunki realizacji przedsięwzięć umożliwiające uzyskanie optymalnych efektów w zakresie ochrony środowiska), a w konsekwencji:
— pominięcie kolizji pomiędzy raportem ooś a studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego - podczas gdy w rejonie S. wariant preferowany poprowadzony jest w korytarzu niezgodnym ze studium dla gminy L. objętym uchwałą Rady Gminy z dnia [...] marca 2011 r., zaś zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 pkt 11a ustawy ooś, raport ooś powinien zawierać między innymi: odniesienie do celów środowiskowych wynikających z dokumentów strategicznych istotnych z punktu widzenia realizacji przedsięwzięcia; nie sposób również zgodzić się ze sformułowaniem zawartym na stronie 12 raportu ooś, że "W rejonie ul. F. wariant zgodny ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy L. uznano jako alternatywny ze względu na większą ilość kolizji.", bowiem zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy ooś w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego ustala się warunki realizacji przedsięwzięć, umożliwiające uzyskanie optymalnych efektów w zakresie ochrony środowiska,
— nieuwzględnienie faktu, że w wariancie alternatywnym kolizja z gazociągiem ma mniejszy wymiar niż w wariancie preferowanym; w analizie porównawczej wariantów (tabela 36 raportu ooś) przeprowadzono porównanie obejmujące między innymi: ilość wyburzeń czy długość obiektu inżynierskiego w rejonie linii kolejowej — lecz nie uwzględniono w niej zakresu przebudowy gazociągu;
f) sprzeczne wskazanie, że organ nie ponosi odpowiedzialności za prywatne konsultacje organizowane przez inwestora (str. 39-40 decyzji GDOŚ) oraz że nie mają one związku ze sprawą — podczas gdy w rozdziale 7.1.3 raportu ooś dokonano podsumowania wariantów bez wskazania podobnego stanowiska, zaś wśród wykorzystanych w dokumencie źródeł informacji nie ma wyników konsultacji przekazanych przez inwestora; w raporcie ooś zawarte jest sformułowanie, że "W otrzymanych formularzach uwag i wniosków z konsultacji społecznych większa część wnioskodawców sugerowała, co wskazywałoby na to, że w istocie konsultacje były analizowane i interpretowane na potrzeby raportu ooś;
g) błędne przyjęcie, że choć wariant alternatywny zapewnia lepszy stan oddziaływań akustycznych, to z uwagi na większą liczbę ekranów jest on mniej korzystny — podczas gdy przytoczono metodykę pomiarów, sposób prezentacji ich wyników i wnioski, zgodnie z którymi po zastosowaniu zabezpieczeń akustycznych nie stwierdzono przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu oraz że w wariancie preferowanym wysokość i długość ekranów jest mniejsza, więc wariant ten jest korzystniejszy pod względem oddziaływania akustycznego; tymczasem raport ooś nie zawiera porównania wyników obliczeń natężenia hałasu dla obu wariantów, przy czym w złożonym odwołaniu zawarte jest porównanie tabel 54-57 i 62-65, z czego wynika, że dla wariantu alternatywnego występuje w większej ilości punktów pomiarowych mniejsze natężenie hałasu i mniej przekroczeń wartości dopuszczalnych (bez zabezpieczeń akustycznych); po uwzględnieniu zaplanowanych zabezpieczeń, również mniejsze natężenia hałasu występowały w większej ilości punktów pomiarowych dla wariantu alternatywnego, a pomimo tego ten wariant jest uważany za mniej korzystny, ponieważ zaprojektowano dla niego więcej ekranów;
h) wyciągnięcie błędnych wniosków z analizy danych zawartych w tabeli 35 porównującej warianty dla rejonu R. — organ dostrzega, że oddziaływanie drogi na środowisko jest porównywalne dla obydwu wariantów, ale dokonuje wyboru wariantu proponowanego przez wnioskodawcę bez uzasadnienia tego stanowiska;
i) przyznanie racji skarżącym, że w tabeli 36 raportu ooś obejmującej porównanie wariantów w rejonie S. błędnie określono długość obiektów inżynierskich w pobliżu linii kolejowej nr [...] - dla wariantu preferowanego 98 m zmieniono na 78 m, a dla wariantu alternatywnego 215 m zmieniono na 84 m, co wskazuje na ogrom błędu w pomiarach (ponad 2,5-krotnie) istotnych dla rozstrzygnięcia; powyższe było przedmiotem uwag skarżących złożonych do akt, a mimo tego w decyzji organu 1 instancji nie stwierdzono błędu i wskazano na zgodność dokumentu z przepisem art. 66 ustawy ooś — co samo w sobie zdaje się wywoływać daleko idący dystans nie tylko wobec pozostałych danych zawartych w raporcie ooś, ale także organów je weryfikujących zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 pkt 8a ustawy ooś;
j) zaistnienie sytuacji, w której pomimo dokonania korekty danych, o których mowa w lit. powyżej i zmiany wag przypisanych obiektom inżynierskim w tabeli 36 raportu ooś oraz zaznaczeniu, że nie wpływa to na wynik porównania:
- nie uwzględniono zakresu przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia, podczas gdy zakres przebudowy jest znacznie większy dla wariantu preferowanego, którego spory fragment przebiega po śladzie tego gazociągu,
— nie wyjaśniono wielokrotnie podnoszonej w toku sprawy wątpliwości, co do zakresu wyburzeń związanych z inwestycją, podczas gdy w wariancie alternatywnym wskazano do wyburzenia budynki leżące w dużej odległości od osi drogi, przy czym trudno je zidentyfikować na podstawie przebiegu izofon — na załączonym do raportu ooś planie izofona nr [...] przebiega maksymalnie 50 m od osi drogi, tymczasem dla tego fragmentu wariantu alternatywnego (od km [...]+[...] do km [...]+[...]) wskazano 14 budynków do wyburzenia, w tym 10 budynków położonych od osi drogi w odległości większej niż 50 m, co w całokształcie godzi w rzetelność porównania; ponadto wskazanie, iż "liczba zabudowań do wyburzenia została określona orientacyjnie i nie stanowi ona warunku decyzji" jest sprzeczne z oceną wariantów zawartą w tabeli 36 raportu ooś oraz dokonanym porównaniem owej orientacyjnie określonej liczby budynków do wyburzenia dla obu wariantów: 20 dla preferowanego oraz 21 dla alternatywnego, przy czym wariantowi preferowanemu przypisano większą wagę;
k) pominięcie porównania obiektywnych wyników obliczeń akustycznych i niezgodne z danymi przyjęcie, że są one zbliżone, a ponadto zaniechanie wzięcia ich pod uwagę w analizie, podczas gdv na ich podstawie zaprojektowano ekrany akustyczne i "cichą" nawierzchnię drogi w miejscach przekroczenia dopuszczalnego natężenia hałasu; dla wariantu alternatywnego zaprojektowano więcej ekranów i uzyskano dla niego statystycznie niższe natężenie hałasu, lecz w podsumowaniu badań stwierdzono, że "wariant ten jest mniej korzystny z uwagi na fakt, że zaprojektowano w nim więcej ekranów, natomiast ludzie me lubią ekranów", co samo w sobie zdaje się być treścią odpowiadającą "konfliktom społecznym" raportu ooś, aniżeli oddziaływaniom akustycznym inwestycji;
l) przeprowadzenie badania emisji zanieczyszczeń jedynie dla wybranych czterech skrzyżowań wariantu preferowanego przez co niemożliwe jest porównanie w tym zakresie obu wariantów, podczas gdy rozwiązania techniczne skrzyżowań różnią się dla obu wariantów, np. skrzyżowanie z ul. S. w wariancie preferowanym to skrzyżowanie rozszerzone z sygnalizacją świetlną, a w wariancie alternatywnym to dwupoziomowe skrzyżowanie bezkolizyjne z poprowadzeniem projektowanej drogi górą; emisja zanieczyszczeń komunikacyjnych zależy ponadto od płynności jazdy, więc powinna się różnić dla tak odmiennych rozwiązań — w konsekwencji przyjęcie stanowiska zawartego na str. 111 raportu ooś "wnioski dotyczące uciążliwości emitowanych zanieczyszczeń do powietrza, są równorzędne dla wszystkich proponowanych wariantów drogi" — musi budzić wątpliwości, których nie usunięto także zaskarżoną decyzją;
m) zaniechanie dokonania oceny wpływu na środowisko (zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 pkt 5 oraz pkt 6a ustawy’ ooś) poprzez przyjęcie, że "odmienne rozwiązania techniczne dla obydwu wariantów nie muszą posiadać uzasadnienia, są bowiem wyrazem woli wnioskodawcy", podczas gdy rzetelne porównanie wariantów było utrudnione, a zaproponowane odmienne rozwiązania techniczne wraz z dobranymi kryteriami porównań były nieuzasadnione;
n) brak ustosunkowania się do zarzucanego przez strony naruszenia art. 29 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2020 r., poz. 310 ze zm.), dalej Prawo wodne, sprowadzającego się do stanowiska, iż w odwołaniu od decyzji wskazano, że chodzi o działki w rejonie między projektowaną DW [...] i ul. S., a ponadto w złożonych przez skarżących do akt uwagach sygnalizowano problem i podano numer działki skarżących; stanowisko organu nie odnosi się do zarzutu, a sprowadza się do podkreślenia, że podczas budowy' będzie dbałość o istniejące urządzenia melioracyjne oraz że rów nr [...] nie zostanie zlikwidowany i będzie odbierał wody opadowe z terenu inwestycji; twierdzeniu temu nie sposób nie przyznać byłoby racji o ile nie fakt, że projektowana droga przecina zlewnię tego rowu; dla wariantu preferowanego rów ten i powiązany z nim zbiornik retencyjny znajdą się po zachodniej stronie drogi, a część jego zlewni, w tym działka [...] i okoliczne działki znajdą się po wschodniej stronie tego odcinka drogi; decyzja nie wskazuje sposobu odbierania wody z tych działek;
o) pominięcie, że inwestycja w wariancie preferowanym może spowodować powstanie bezodpływowej niecki w rejonie S., co wynika z przebiegu warstwie na planach załączonych do raportu ooś;
p) nieuwzględnienie faktu, że działki w rejonie S. leżą w zagłębieniu terenu, natomiast najniżej położoną działką zabudowaną jest działka [...] należąca do skarżących; działki te były zdrenowane, nadmiar wody był odprowadzany do rowu nr [...], lecz po budowie gazociągu (kolidującego z projektowaną DW [...]) sytuacja w tym rejonie uległa znacznemu pogorszeniu, a po większych opadach działki te zmieniały się w grzęzawiska: obumierały drzewa, przewracały się słupy telegraficzne, niszczały uprawy oraz podtapiane były niższe partie zabudowań; gmina przeprowadziła monitoring drenażu, który wykazał, że przewody drenażowe są uszkodzone lub niedrożne wzdłuż trasy przebiegu gazociągu; celem poprawy sytuacji, skarżący przeprowadzili nowy drenaż działki i odwodnienie budynku, a Gmina wybudowała przewód odprowadzający nadmiar wody zebranej z działki do rowu nr [...]; podobnie postąpiono na działkach sąsiednich, co poprawiło stan rzeczy; planowana inwestycja w wariancie preferowanym oznacza, że między działkami a rowem nr [...] przejdzie droga; nacisk projektowanej drogi na grunt niewątpliwie utrudni przepływ wody i może spowodować przerwanie ciągów wód podpowierzchniowych oraz doprowadzić do wytworzenia się bezodpływowej niecki, co byłoby sprzeczne z regulacją zawartą w przepisie art. 29 Prawa wodnego; na str. 13-14 raportu ooś podano, że w związku z realizacją inwestycji, przebudowie podlegać mogą m.in. sieci kanalizacji deszczowej, jednak nie sposób stwierdzić, czy obejmuje to odprowadzanie wód z systemu drenażu i co będzie wtedy odbiornikiem nadmiaru wody z tego obszaru; o ile zbiornik retencyjno-odparowujący w wariancie preferowanym planowany jest po drugiej stronie projektowanej DW [...], w wariancie alternatywnym sytuacja jest odmienna z uwagi na fakt, że zbiornik retencyjno-odparowujący znajduje się po wschodniej stronie drogi, a zatem po stronie omawianych działek; podkreślenia wymaga, że ten lokalny aspekt wpływu inwestycji na środowisko został pominięty w raporcie ooś i postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; uchybienia tego nie dostrzegł również organ II instancji.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę odniósł się do jej zarzutów i uznał je za nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Wstępnie należy wyjaśnić, że skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Należy wskazać, że nadal obowiązuje stan epidemii ogłoszony w związku z epidemią COVID-19, co świadczy o tym, że przeprowadzanie rozpraw może wywołać zagrożenie dla osób w nich uczestniczących. Nadto ze względów technicznych nie jest możliwe we wszystkich sprawach przeprowadzanie rozpraw na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Przyjęte przez ustawodawcę rozwiązanie umożliwiające rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym jest kompromisem pomiędzy prawem stron do jawnego rozpoznania sprawy, a prawem do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 Konstytucji RP) oraz zasadą proporcjonalności, z której wynika możliwość ograniczenia konstytucyjnych praw z uwagi na konieczność ochrony zdrowia.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Skarga jest nie zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Przedmiotem skargi jest decyzja w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Pokreślenia wymaga, że z przepisów ustawy ooś wynika, iż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową, ma natomiast charakter związany, co oznacza że odmowa ustalenia środowiskowych uwarunkowań może nastąpić jedynie w przypadkach określonych w ustawie. Organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań może być wydana jedynie w przypadkach określonych w ustawie z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Przesłanki odmowy zgody stanowią:
- niezgodność lokalizacji przedsięwzięcia (nie dotyczy wybranych przedsięwzięć) z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 ustawy ooś);
- brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie, który był poddany ocenie oddziaływania na środowisko, niż wariant proponowany przez wnioskodawcę jeżeli w stosunku do proponowanego zaistniały przesłanki odmowy uzgodnienia warunków realizacji (art. 81 ust. 1 ustawy ooś);
- wykazanie znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 (art. 81 ust, 2 ustawy ooś);
— wykazanie, że przedsięwzięcie może wpływać negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 oraz art. 61 Prawa wodnego.
W sprawie, w której wydawana jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, kluczowym dowodem jest natomiast raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Raport jest dokumentem prywatnym, a zawarte w nim stwierdzenia podlegają ocenie jak każdy dowód w sprawie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie jest sprawdzenie zawartości raportu w kontekście spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych. Organ musi samodzielnie ocenić raport, a wyniki tej oceny winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z 8 czerwca 2017 r. II OSK 2584/15, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 18 października 2017 r. II SA/Rz 861/17 oraz wyrok WSA w Łodzi z 14 czerwca 2013 r. II SA/Łd 285/13; dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd nie dopatrzył się zarzucanego w skardze naruszenia przez GDOŚ przepisów prawa procesowego, tj. art. 138 § 1 pkt 2, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa, poprzez ich błędne zastosowanie i zaniechanie uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu I instancji, pomimo tego, iż decyzja organu I instancji została wydana z uchybieniem art. 8 i art. 10 Kpa w wyniku ich nieprawidłowego zastosowania, co w konsekwencji skutkowało niezbadaniem przez GDOŚ istoty sprawy zgodnie z art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 107 Kpa. Należy podkreślić, że ww. zarzuty zostały sformułowane w sposób ogólnikowy. Tymczasem w ocenie Sądu postępowanie przez organy zostało przeprowadzone zgodnie z powołanymi przez skarżących zasadami ogólnymi i dowodowymi, a uzasadnienie decyzji zostało sporządzone zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. Rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, wnikliwej jego analizy, przy wzięciu pod uwagę wszystkich okoliczności faktycznych związanych z przedmiotową sprawą. Uwagi zgłoszone przez strony w trakcie postępowania przed organem I instancji zostały wnikliwie przeanalizowana i zweryfikowane, a sposób ich rozpatrzenia został szczegółowo opisany w uzasadnieniu decyzji RDOŚ z dnia [...] czerwca 2018 r., a następnie, zgodnie z zasada dwuinstancyjności, uwagi te zostały ponownie przeanalizowane w postępowaniu odwoławczym. Jak słusznie wskazał GDOŚ w odpowiedzi na skargę elementy, jakie powinna zawierać decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, ujęte są w art. 107 § 1 i 3 Kpa oraz art. 82 ust. 1 i art. 85 ust. 2 ustawy ooś. Decyzja RDOŚ w pełni odpowiada wymaganiom określonym w ww. przepisach, w tym określa rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych - wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, jak również wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w projekcie budowlanym. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji omówił przesłanki, którymi kierował się przy jej wydawaniu, umotywował ocenę stanu faktycznego oraz wyjaśnił powiązanie między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia (str. 6 decyzji RDOŚ). Organ wyjaśnił szczegółowo zastosowaną podstawę prawną dla wydanego rozstrzygnięcia (str. 1 decyzji RDOŚ). RDOŚ przedstawił analizowane warianty (str. 7-8 decyzji RDOŚ w W.), uzasadnił wybór wariantu preferowanego przez inwestora (str. 8 decyzji RDOŚ w W.), opisał czynności procesowe zmierzające do wydania decyzji (str. 6-10 decyzji RDOŚ w W.), przedstawił uwagi i wnioski społeczeństwa, a następnie się do nich ustosunkował (str. 10-24 decyzji RDOŚ w W.).
Ponadto, jak wskazuje analiza akt sprawy zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy nie uchybił wymogom wynikającym z art. 10 Kpa. Z akt sprawy wynika, że zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. RDOŚ poinformował strony postępowania o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się co do jego treści przed wydaniem decyzji. Z uwagi na fakt, że liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekraczała 20, doręczenie ww. zawiadomienia stronom postępowania organ I instancji zapewnił w drodze obwieszczenia (w trybie art. 49 Kpa) w urzędach gmin, na terenie których realizowana będzie planowana inwestycja, z prośbą o ich obwieszczenie również w sposób zwyczajowo przyjęty. Ww. zawiadomienie zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń w: Urzędzie Gminy R. od [...] maja 2018 r. do [...] maja 2018 r., Urzędzie Gminy L. od [...] maja 2018 r. do [...] maja 2018 r., Urzędzie Gminy i Miasta P. od [...] maja 2018 r. do [...] maja 2018 r. Obwieszczenie było również wywieszone na tablicy ogłoszeń w RDOŚ oraz udostępnione na stronie Biuletynu Informacji Publicznej tego urzędu. Termin uwidocznienia ww. obwieszczenia został dotrzymany, zatem należy uznać, że nastąpiło jego skuteczne doręczenie. Także organ odwoławczy zawiadomieniami z dnia [...] czerwca 2020 r., znak: [...], oraz znak: [...] poinformował strony o możliwości zapoznania z materiałem dowodowym zgromadzonym w postępowaniu drugoinstancyjnym oraz wypowiedzenia się co do jego treści. Dodatkowo wyjaśnić należy, że w sytuacji postawienia zarzutu naruszenia art. 10 K.p.a. (zasada czynnego udziału strony w postępowaniu), koniecznym jest podanie, jakiej konkretnie czynności procesowej strona nie mogła dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ stwierdzone uchybienie mogło mieć na wynik sprawy. Dopiero bowiem wykazanie, że naruszenie przez organ zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, poprzez niezawiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnej czynności procesowej, daje podstawę do przyjęcia, że doszło do mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony.
W ocenie Sądu nieuzasadnione są także zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. w szczególności przepisu art. 66 ustawy ooś poprzez błędne zastosowanie.
Brak podstaw by uznać, że do analizy akustycznej i projektowania ekranów użyto nieaktualnych danych o ruchu pociągów na linii kolejowej nr [...] (brak prognozy ruchu). Jak wynika z informacji zawartych na stronach 112-141 raportu ooś oraz stronach 43,45 zaskarżonej decyzji GDOŚ analiza oddziaływania skumulowanego uwzględniała zarówno pojazdy, które będą poruszały się po planowanej DW [...] (tabela 51 raportu ooś — prognoza ruchu dla projektowanej DW [...]), jak i pociągi poruszające się po istniejącej w tym rejonie linii kolejowej nr [...] N. – P. (tabela 66 raportu ooś - natężenie ruchu na linii kolejowej nr [...] N. – P.). Aktualne dane o ruchu pociągów pozyskane od Centrum Zarządzania Ruchem Kolejowym PKP PLK S.A. (38 pociągów w porze dziennej oraz 14 pociągów w porze nocnej poruszających się z prędkością 60 km/h) również zostały uwzględnione w modelu rozprzestrzeniania się hałasu w środowisku, co pozwolił na dokonanie analizy w zakresie oddziaływań skumulowanych. Wnioski z przeprowadzonej z uwzględnieniem ww. aspektów analizy oddziaływania skumulowanego wykazały, że po zastosowaniu ekranów akustycznych w miejscach przekroczeń dopuszczalnych standardów jakości środowiska, zostaną dotrzymane normy w zakresie klimatu akustycznego. Wyniki analiz prognozowanych oddziaływań na poszczególne komponenty środowiska zawarte w raporcie ooś pozwoliły organom na precyzyjne określenie obowiązków mających na celu minimalizację ponadnormatywnych oddziaływań w fazie budowy inwestycji, jak i określenie parametrów urządzeń w zakresie ochrony środowiska niwelujących negatywny wpływ inwestycji na środowisko.
Niezasadny jest również zarzut skarżących dotyczący braku oceny inwestycji na warunki hydrologiczne w podmokłym rejonie S., jak również zarzut nieustosunkowania się przez organ do podnoszonego przez skarżących naruszenia art. 29 prawa wodnego. Na stronie 46 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się do tej kwestii. Organ wskazał, że ze względu na ukształtowanie powierzchni terenu objętego planowaną inwestycją, wody opadowe z obszaru przedsięwzięcia odbierane są przez rów melioracyjny nr [...], który jest lewobrzeżnym dopływem rzeki P.. Podkreślił, że budowa drogi nie wpłynie na zmianę cech hydromorfologicznych terenu. Będzie ona realizowana z dbałością o istniejące urządzenia melioracyjne (brak likwidacji rowu oraz brak zmiany jego przebiegu), a więc nie wywrze ona negatywnego wpływu na przedmiotowy rów i tereny leżące w jego sąsiedztwie w zakresie funkcjonalności urządzeń melioracji podstawowej i szczegółowej. Wyjaśnienia organu odwoławczego nie budzą wątpliwości Sądu.
Niezasadny jest również zarzut opisywania wiaduktów nad linią kolejową nr [...] w sposób odmienny w różnych miejscach raportu ooś (wiadukt nad ul. K. nazywany jest zamiennie wiaduktem lub linią kolejową). Zdaniem skarżących zamienne stosowanie ww. pojęć w trakcie konsultacji społecznych, a także w raporcie ooś jest nieprawidłowe. Należy wskazać, że GDOŚ szczegółowo ustosunkował się do tej kwestii na str. 39, 40 i 42 zaskarżonej decyzji prawidłowo wyjaśniając różnice pomiędzy konsultacjami społecznymi prowadzonymi z inicjatywy inwestora a udziałem społeczeństwa przeprowadzonym w sposób określony w art. 33 ust. 1 oraz art. 85 ust. 3 ustawy ooś. Rację ma organ odwoławczy twierdząc, że porównywanie konsultacji społecznych przeprowadzanych przez inwestora z procedurą udziału społeczeństwa jest niezasadne. Zarzucane przez skarżących używanie odmiennego nazewnictwa wiaduktów nad linią kolejową nr [...] na konsultacjach społecznych oraz w raporcie ooś nie ma wpływy na wynik sprawy.
Brak jest również podstaw do uwzględnienia zarzutu dotyczącego pominięcia przy porównywaniu wariantów zakresu rozbiórki i budowy nowego przebiegu gazociągu wysokiego ciśnienia w rejonie S.. W ocenie skarżących aspekt przebudowy ww. gazociągu w ramach realizacji przedmiotowej inwestycji powinien stanowić dodatkowe, zindywidualizowane kryterium analizy wariantowej.
Analiza akt sprawy i treści zaskarżonych decyzji wskazuje, że porównanie wariantów nastąpiło w sposób szczegółowy i rzetelny. Za zasadnością wyboru wariantu preferowanego przemówiły aspekty takie, jak: krótszy przebieg DW[...] na terenie gminy R. (wariant preferowany: 1400 m, wariant alternatywny: 1530 m), odległość krawędzi drogi od zabudowy mieszkaniowej przy ulicy S. (wariant preferowany: 26 m, wariant alternatywny: 15 m), odległość krawędzi drogi od Stacji Uzdatniania Wody S. (wariant preferowany: 22,5 m, wariant alternatywny: 21,5 m), krótszy odcinek pomiędzy skrzyżowaniami z ulicą S. a ulicą J. (wariant preferowany: 1240 m, wariant alternatywny: 1290 m), mniejsza długość projektowanych obiektów inżynieryjnych w rejonie ulicy F. (wariant preferowany: 78 m, wariant alternatywny: 84 m), mniejsza liczba budynków przeznaczonych do wyburzenia (wariant preferowany: 20 — w tym 6 mieszkalnych, wariant alternatywny: 21 - w tym 8 mieszkalnych) oraz mniejsza długość projektowanych dróg serwisowych (wariant preferowany: 400 m oraz brak konieczności przebudowy ul. F., wariant alternatywny: 850 m).
Odnosząc się natomiast do zadania uwzględnienia w analizie zakresu przebudowy gazociągu, to jak wynika z akt sprawy przebudowa gazociągu będzie polegała wyłącznie na jego przesunięciu o kilka metrów, w obrębie wcześniej zaplanowanych linii rozgraniczających drogi. Powyższe pozwoliło organowi na stwierdzenie, że zakres tej przebudowy dla wariantu I nie będzie powodował żadnych negatywnych skutków dla środowiska przyrodniczego, bowiem przebudowa gazociągu będzie prowadzona w obszarze prac realizacyjnych samego przedsięwzięcia.
Niezasadny jest zarzut dotyczący błędnego przyjęcia przez organ, że strony zwracały się do RDOŚ o udostępnienie informacji o środowisku w toku postępowania, co w konsekwencji nie doprowadziło do stwierdzenia nieprawidłowości w procedowaniu przez RDOS w W. — podczas gdy do akt sprawy złożono pismo z dnia [...] maja 2018 r. dotyczące między innymi wyjaśnienia stronie znaczenia znaków kartograficznych na planach.
Organ odwoławczy szczegółowo wskazał w zaskarżonej decyzji wszystkie pisma i wnioski stron, w tym pisma skarżących: z dnia [...] czerwca 2018 r. – uwagi do raportu RDOŚ oraz pisma pełnomocnika skarżących nieopatrzonych datą (jedno nadane u operatora pocztowego w dniu [...] czerwca 2018 r. , drugie złożone osobiście w dniu [...] czerwca 2018 r.). Zarówno organ I, jak i II instancji, zawarły w uzasadnieniu swoich decyzji informacje o sposobie rozpatrzenia zgłoszonych postulatów (do uwag zawartych w piśmie z dnia [...] czerwca 2018 r. RDOŚ w W. odniósł się na str. 22-23 decyzji z dnia [...] czerwca 2018 r.; natomiast do uwag zawartych w pismach z dnia [...] czerwca 2018 r. oraz [...] lipca 2018 r. GDOŚ odniósł się na str. 22-48 decyzji z dnia [...] listopada 2020 r.).
Odnośnie zarzutów dotyczących rozbieżności co do długości wiaduktów drogowych, należy wskazać, że odpowiedź dotycząca długości planowanych wiaduktów drogowych przedstawiona została w uzupełnieniu raportu ooś z dnia [...] października 2019 r. Rzeczywiście w tabeli nr 36 raportu ooś (Analiza porównawcza obydwu wariantów cz. 2) błędnie zestawiono parametry projektowanych wiaduktów drogowych. Poprawne długości ww. obiektów wynoszą odpowiednio około 78 m dla wariantu preferowanego i około 84 m dla wariantu alternatywnego. Kwestię tę wyjaśnił organ odwoławczy na str. 44 zaskarżonej decyzji. Podniósł, że z uwagi na zbliżone wymiary geometryczne tych obiektów, bowiem różnica w długości wynosząca 6 metrów sama w sobie nie stanowi aspektu mogącego powodować oddziaływanie na środowisko, należałoby przyjąć, że w kryterium punktowym oba warianty powinny zostać ocenione jednakowo (po 1 punkcie dla każdego z wariantów).Sąd zgadza się z twierdzeniem organu odwoławczego, że różnica w charakterystycznych parametrach tego obiektu w żaden sposób nie wpływa na ostateczny wynik porównania proponowanych rozwiązań, a realizacja inwestycji w wariancie preferowanym jest w dalszym ciągu korzystniejsza niż w wariancie alternatywnym.
Odnosząc się do zarzucanej przez skarżących kwestii braku wyjaśnienia zakresu wyburzeń budynków, w tym uzasadnienia dla wyburzeń budynków znajdujących się w znacznej odległości od osi drogi, należy wskazać, że jak wynika z akt sprawy - w ramach planowanego przedsięwzięcia przewiduje się wyburzenie ok. 20 budynków, w tym ok. 6 mieszkalnych (wariant inwestycyjny) lub ok. 21 budynków, w tym ok. 8 mieszkalnych (wariant alternatywny). Ww. liczba budynków przewidzianych do rozbiórki w związku z realizacją przedsięwzięcia była jednym z kryteriów analizy porównawczej obydwu rozwiązań technicznych DW [...]. Słusznie stwierdził organ, że przesłanką warunkującą konieczność wyburzenia istniejących budynków było zawieranie się nieruchomości w liniach rozgraniczających inwestycji, co zostało przedstawione na załącznikach graficznych nr: 1a, 1b, 9a, 9b, 10a i 10b pn. "Analiza akustyczna" (uzupełnienie raportu ooś - lipiec 2017 r.).
Nieuzasadnione są także zarzuty skarżących, że w wariancie alternatywnym wyburzane będą budynki znajdujące się w odległości 128 metrów od osi drogi, natomiast w wariancie preferowanym tylko w odległości do 34 metrów od osi drogi oraz, ze że w wariancie alternatywnym zakwalifikowano do wyburzenia budynki leżące w dużej odległości od osi drogi, przy czym trudno je zidentyfikować na podstawie przebiegu izofon. Jak słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę z arkusza 10a pn. Analiza akustyczna, ujętego w załączniku graficznym stanowiącym uzupełnienie do raportu ooś (lipiec 2017 r.) wynika, że nie chodzi o wyburzenie budynków znajdujących się w odległości 128 m od osi planowanej drogi, a jedynie budynku o podłużnym kształcie, którego fragment znajduje się w liniach rozgraniczających planowanej inwestycji. Ze względu na utratę funkcjonalności przez tę nieruchomość budynkową zasadne jest zakwalifikowanie jej do wyburzenia. Analiza wszystkich załączników graficznych dotyczących wyburzeń pozwala stwierdzić, że jedynym kryterium warunkującym konieczność eliminacji istniejących obiektów budowlanych był obszar realizacji przedsięwzięcia wyznaczony liniami rozgraniczającymi. Ponadto jak wynika z załącznika graficznego 1Oa pn. Analiza akustyczna, pora dzienna, wariant alternatywny rok 2020 liczba budynków przeznaczonych do wyburzenia na wskazanym przez skarżących odcinku drogi wynosi 10 i żaden z nich jest położony w odległości większej niż 50 m od osi drogi. Z kolei załącznik graficzny 10a pn. Analiza akustyczna, pora dzienna, wariant preferowany rok 2020 wskazuje, że na ww. odcinku drogi liczba budynków zakwalifikowanych do wyburzenia wynosi 13 i podobnie jak ma to miejsce w wariancie alternatywnym, żaden z nich nie znajduje się w odległości większej niż 50 m od osi drogi.
Nietrafny jest zarzut niewystarczającego wyjaśnienia braku podstaw do zastosowania art. 81 ust. 1 ustawy ooś. Przepis ten stanowi: "Jeżeli z oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, za zgodą wnioskodawcy, wskazuje w decyzji wariant dopuszczony do realizacji lub, w razie braku zgody wnioskodawcy, odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia". Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że organ ochrony środowiska nie posiada kompetencji uprawniających go do wprowadzania zmian koncepcyjnych w przedsięwzięciu stanowiącym przedmiot oceny oddziaływania na środowisko. Należy mieć na uwadze, że postępowanie w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu podejmującego realizację przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 ustawy ooś). Zatem należy uznać, że to wnioskodawca proponuje warianty, w jakich może być zrealizowane przedsięwzięcie. Rolą organu ochrony środowiska jest natomiast ocena zaproponowanych rozwiązań pod kątem warunków i wymagań środowiskowych. Organ, analizując dokumentację zgromadzoną w trakcie prowadzonego postępowania, w tym raport ooś, wskazuje wariant dopuszczony do realizacji i określa dla niego warunki, których spełnienie pozwoli na ochronę środowiska w zasięgu bezpośredniego oddziaływania planowanej inwestycji. W przedmiotowej sprawie organ ochrony środowiska uznał możliwość realizacji wariantu zaproponowanego przez wnioskodawcę, biorąc pod uwagę jego oddziaływanie, zarówno na środowisko, jak i na warunki życia lokalnej społeczności. Wyniki ww. oceny, uzupełnionej w toku postępowania odwoławczego, wykazały, że przy zastosowaniu środków minimalizujących wskazanych w decyzji organu I i II instancji, planowana budowa drogi nie spowoduje znacząco negatywnego oddziaływania na środowisko. Nie stwierdzono natomiast w przedmiotowej sprawie przesłanek wskazujących na konieczność zmiany zakresu przedmiotowego inwestycji, oraz jej realizacji według odmiennego przebiegu od zaproponowanego. Słusznie wskazał GDOŚ w odpowiedzi na skargę, że organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach uzasadniając swoje rozstrzygnięcie nie jest zobowiązany, w sytuacji braku przesłanek do zastosowania art. 81 ust. 1 ustawy ooś, dowodzić nieistnienia potrzeby wskazania wariantu realizacji inwestycji innego niż zaproponowany przez wnioskodawcę.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżących o niezastosowaniu zasady zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska stanowiących podstawę sporządzenia studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego ustalających warunki realizacji przedsięwzięć umożliwiające uzyskanie optymalnych efektów w zakresie ochrony środowiska. Skarżący podkreślili kolizję pomiędzy raportem ooś a studium i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że realizacja tego rodzaju przedsięwzięcia drogowego nie podlega badaniu nawet pod kątem zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a tym bardziej ze studium, co wynika wprost z art. 80 ust. 2 ustawy środowiskowej. Zatem zarzut dotyczący braku porównania przebiegu planowanej drogi [...] w stosunku do założeń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin L. i R. jest nieuzasadniony.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut dotyczący błędnego przyjęcia przez organ, że wariant alternatywny jest mniej korzystny z uwagi na większą liczbę ekranów. Szczegółowe omówienie tej kwestii organ odwoławczy zawarł na str. 43 zaskarżonej decyzji. Organ wskazał, ze w raporcie ooś przedstawiono prognozy równoważnego poziomu dźwięku z uwzględnieniem lokalizacji przedsięwzięcia oraz ukształtowania terenu. Prognozy te wykonano dla następujących horyzontów czasowych: 2020 r. oraz 2030 r. Wyniki analiz zostały przedstawione graficznie na rysunkach pt. "Analiza akustyczna", zawartych w załączniku do raportu ooś (Część 1 - Załączniki do raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko TOM IIIA — dla wariantu preferowanego oraz TOM IIIB - dla wariantu alternatywnego). Na rysunkach tych przedstawiono zasięgi przekroczeń norm hałasu dla roku 2020 - pora nocy 56 dB, pora dnia 61 dB, otaz zasięgi przekroczeń norm hałasu dla roku 2030 - pora nocy 56 dB, pora dnia 61 dB. Na podstawie maksymalnych zasięgów wyznaczonych ww. izoliniami wyznaczono zasięg obszaru oddziaływania drogi wojewódzkiej. Organ odwoławczy wskazał, że z raportu ooś wynika, iż długość i wysokość ekranów w wariancie preferowanym jest mniejsza niż w wariancie alternatywnym, a ponadto wariant inwestycyjny przebiega w bardziej dogodny sposób dla terenów wymagających ochrony akustycznej. Zwrócono także uwagę, że jak wynika z analizy - po zastosowaniu w newralgicznych miejscach ekranów akustycznych, zostaną dotrzymane standardy jakości środowiska w zakresie hałasu, zarówno dla wariantu inwestycyjnego jak i alternatywnego. W ocenie Sądu taka ocena organu odwoławczego omawianej kwestii nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów.
Bezzasadny jest zarzut dotyczący przeprowadzenia badań emisji zanieczyszczeń jedynie dla wybranych czterech skrzyżowań wariantu preferowanego – bowiem jak wynika z zamieszczonych w rozdziale 8.2 raportu ooś informacji - ww. badania przeprowadzone zostały dla całego przebiegu wariantu preferowanego jak i alternatywnego a szczegółowe wyniki analiz 7 emisji zanieczyszczeń powietrza dla obydwu wariantów przedstawione zostały w postaci tabel będących wydrukami z programu [...] zawartych w Załączniku do raportu ooś TOM IV. Na str. 45 organ odwoławczy odniósł się do wyników analizy emisji zanieczyszczeń powietrza i stwierdził m. in, że : "na stronie 111 raportu ooś wskazano, iż powyższe wnioski dotyczące uciążliwości emitowanych zanieczyszczeń dla powietrza są równorzędne dla wszystkich proponowanych wariantów budowy drogi wojewódzkiej nr [...]".
Brak jest również podstaw do uznania, że organy obydwu instancji zaniechały oceny wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko (zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 pkt 5 oraz pkt 6a ustawy ooś), poprzez przyjęcie, że odmienne rozwiązania techniczne dla obydwu wariantów nie muszą posiadać uzasadnienia, są bowiem wyrazem woli wnioskodawcy. Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy ooś, raport ooś powinien zawierać opis: wariantu proponowanego przez wnioskodawcę, racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska. Wymóg przedstawienia w raporcie racjonalnego wariantu alternatywnego nie oznacza, że musi on bezwzględnie dotyczyć każdego odcinka planowanej drogi. W raporcie ooś, stanowiącym materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie, zostały przeanalizowane 2 warianty lokalizacyjne realizacji przedsięwzięcia (I i II), przy czym wariant I został wskazany jako wariant najbardziej korzystny dla środowiska oraz jednocześnie jako wariant preferowany przez inwestora do realizacji. Analiza wariantów budowy nowego przebiegu drogi wojewódzkiej nr [...] uwzględniała takie kryteria oceny, jak: długość poszczególnych wariantów w obrębie gmin, długość obiektów inżynieryjnych, odległość planowanego przebiegu granic pasa drogowego od zabudowy mieszkaniowej (zlokalizowanej przy ul. S.) i od Stacji Uzdatniania Wody w S., zakres prac związanych z przebudową linii wysokiego napięcia, długość odcinka przebudowy ul. F. oraz dróg serwisowych, a także liczbę budynków przewidzianych do rozbiórki (art. 66 ust. 1 pkt 6a ustawy ooś). W ocenie Sądu analiza porównawcza została przez organy obu instancji przeprowadzona w sposób rzetelny, szczegółowo uzasadniona i ma oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym.
Reasumując, Sąd stwierdził, że organy obu instancji poprawnie ustaliły stan faktyczny sprawy niniejszej i zastosowały do niego normy prawa materialnego. W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy jest niewątpliwie kompletny i został poddany kompleksowej oraz rzetelnej ocenie ze strony organów administracyjnych dokonanej z poszanowaniem reguł określonych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Wyniki tychże ustaleń przedstawiono w motywach decyzji sporządzonych z uwzględnieniem zasad określonych w art. 107 § 2 i 3 k.p.a. Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że w świetle poczynionych wyżej rozważań sformułowane w skardze zarzuty naruszenia prawa procesowego jak i materilanego należało ocenić jako niezasadne. Sąd z urzędu nie dostrzegł innych naruszeń prawa.
Wobec powyższego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło