I OZ 356/21

P O S T A N O W I E N I E Dnia 1 grudnia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 1618/20 w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Ministra Rozwoju z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 1618/20, sprostowanym postanowieniem z dnia 19 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 1618/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Ministra Rozwoju z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia: 1. odrzucił skargę; 2. zwrócił J.M. z sum budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 200 złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Sąd I instancji wskazał, że decyzją z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] kwietnia 2020 r.) Minister Rozwoju odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej Miasta [...] z [...] maja 1964 r. nr [...] w części dotyczącej przyznania spadkobiercom I.M. odszkodowania w kwocie 1695,60 złotych za udział w 9/10 części w prawie własności nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] oraz umorzył postępowanie o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia w części dotyczącej przyznania F.W. odszkodowania w kwocie 188,40 złotych za udział w 1/10 części ww. nieruchomości. Decyzja z [...] kwietnia 2020 r. została doręczona J.M. (dalej skarżący) 20 kwietnia 2020 r. Pismem nadanym w placówce pocztowej 24 czerwca 2020 r. skarżący wywiódł skargę od ww. decyzji. WSA wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej ppsa), skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842, dalej ustawa z 2020 r.), w brzmieniu obowiązującym do 16 maja 2020 r., w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Stan zagrożenia epidemicznego na terenie Rzeczypospolitej Polskiej został wprowadzony rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 13 marca 2020 r. (Dz. U z 2020 r. poz. 433) z dniem 14 marca 2020 r., następnie rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 491) z dniem 20 marca 2020 r. ogłoszono na terenie Rzeczypospolitej Polskiej stan epidemii. Doręczenie skarżącemu zaskarżonej decyzji nastąpiło w okresie stanu epidemii, a zatem termin do wniesienia skargi nie rozpoczął biegu. Zgodnie z art. 68 ust. 6 "ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568)" [winno być "ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz. U. z 2020 r. poz. 875", dalej ustawa nowelizująca], bieg terminów rozpoczął się ponownie po upływie siedmiu dni od dnia wejścia w życie tej ustawy. Ustawa ta weszła w życie 16 maja 2020 r., a zatem bieg terminów rozpoczął się od 24 maja 2020 r., tym samym termin na wniesienie skargi w niniejszej sprawie upływał 23 czerwca 2020 r. Skarga została nadana w placówce pocztowej 24 czerwca 2020 r., a zatem z uchybieniem terminu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ppsa sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Zwrot wpisu nastąpił na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa (k. 26-28, 48-49 akt sądowych). Zażalenie wywiódł J.M., reprezentowany przez adw. L.U., który w całości zaskarżył postanowienie z 30 grudnia 2020 r., zarzucając postanowieniu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 2 i art. 83 § 1 i 2 ppsa w zw. z art. 68 ust. 6 "ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568)" [winno być "ustawy nowelizującej"], w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie przez przyjęcie, że bieg terminów procesowych, o jakich mowa w art. 68 ust. 6 ustawy nowelizującej, rozpoczął się z dniem 24 maja 2020 r., tj. w niedzielę, a tym samym termin na wniesienie skargi w niniejszej sprawie upływał 23 czerwca 2020 r., podczas gdy upływ siedmiodniowego terminu z art. 68 ust. 6 ustawy nowelizującej przypadał na 24 maja 2020 r. tj. dzień wolny od pracy, co oznacza, że termin ten upłynął dnia następnego, tj. 25 maja 2020 r., co z kolei oznacza, że termin trzydziestodniowy dla wniesienia skargi rozpoczął swój bieg z dniem 26 maja 2020 r., przez co złożenie skargi 24 czerwca 2020 r. zostało dokonane w przepisanym ustawą terminie. Wniesiono o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i rozpoznanie sprawy; zasądzenie na rzecz skarżącego [zwrotu] kosztów postępowania zażaleniowego wg norm przepisanych (k. 37-40 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W sprawie bezsporne jest, że decyzja z [...] kwietnia 2020 r. została doręczona skarżącemu 20 kwietnia 2020 r. (w okresie stanu epidemii), natomiast skarga została wniesiona 24 czerwca 2020 r. Istota sporu sprowadza się do wpływu art. 68 ust. 6 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875) na terminu do wywiedzenia skargi (art. 53 § 1 ppsa). Na mocy art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z 2020 r. z dniem doręczenia skarżącemu decyzji z 16 kwietnia 2020 r. nie zaczął w stosunku do niego biec termin, o którym mowa w art. 53 § 1 ppsa. Stosowanie do art. 68 ust. 6 ustawy nowelizującej, bieg terminów rozpoczął się po upływie siedmiu dni od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej. Ustawa nowelizująca - w zakresie normatywnie istotnym dla niniejszej sprawy - weszła w życie 16 maja 2020 r. (art. 76 ustawy nowelizującej; ogłoszenie ustawy nastąpiło 15 maja 2020 r.), zatem termin do wniesienia skargi zaczął biec od 24 maja 2020 r. (niedziela). Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 7 października 2020 r. II FZ 449/20 (Lex 3074598), wstrzymanie terminów miało miejsce w okresie od 31 marca 2020 r. do 23 maja 2020 r. (włącznie), a zatem datą liczenia terminu jest 24 maja 2020 r. (por. Zmiany w k.p.a. i p.p.s.a. wynikające z regulacji COVID-19, Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2020 r., s. 34). Jest to o tyle istotne, że rzutuje to na koniec terminu do wniesienia skargi kasacyjnej [odpowiednio skargi]. Zgodnie z art. 111 § 2 kc, jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Koniec 7 dniowego okresu vacatio legis nastąpił 23 maja 2020 r., zatem pierwszym dniem obliczania terminu do wniesienia skargi kasacyjnej [odpowiednio skargi] jest 24 maja 2020 r., a nie 25 maja 2020 r. Należy w tym miejscu wskazać na art. 115 kc, zgodnie z którym, jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. Nie ma zatem znaczenia dla obliczania terminu fakt, iż 24 maja 2020 r. przypadł na niedzielę (odmiennie i w - ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w niniejszym składzie - nietrafnie przyjęto w postanowieniu NSA z 23.2.2021 r. III OZ 99/21, Lex 3242796, gdyż art. 83 § 2 ppsa odnosi się jedynie do ostatniego dnia terminu, a nie pierwszego). Termin na wniesienie skargi w niniejszej sprawie upłynął 22 czerwca 2020 r. (postanowienia NSA z: 4.11.2020 r. II OZ 934/20, Lex 3074645; 26.1.2021 r. I OZ 1166/20, Lex 3179548; 16.4.2021 r. I GZ 61/21, Lex 3163749), dlatego skarga wywiedziona 24 czerwca 2020 r. zasadnie została odrzucona (art. 58 § 1 pkt 2 ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji.