III SA/Łd 997/19
WyrokWSA w Łodzi2020-07-15
Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Janusz Nowacki, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę za naruszenia przepisów transportu drogowego, w tym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych, jest zasadna, gdy przewóz był realizowany przez kierowcę za pośrednictwem aplikacji mobilnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa materialnego. Kara pieniężna została nałożona zasadnie za naruszenia takie jak niezgłoszenie zmian danych pojazdu do licencji, niewyposażenie kierowcy w wymagane dokumenty oraz wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych. Sąd podkreślił, że nawet jednorazowe wykonanie odpłatnej usługi przewozu osób, odpowiadającej definicji transportu drogowego, podlega sankcjom, niezależnie od formalnego statusu przedsiębiorcy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę M. B. za naruszenia przepisów transportu drogowego, w tym wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym wymogów konstrukcyjnych. Kontrola drogowa wykazała, że kierowca JR wykonywał odpłatny przewóz osób w imieniu M. B. za pośrednictwem aplikacji Bolt, używając pojazdu, który nie został zgłoszony do licencji przedsiębiorcy i nie spełniał wymogów konstrukcyjnych dla przewozu okazjonalnego. M. B. kwestionował zasadność nałożonej kary, argumentując m.in., że przewóz nie miał cech działalności gospodarczej i nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 lipca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2020 roku sprawy ze skargi M. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.
Decyzją z [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 11 ust. 3, art. 14 ust. 1 pkt 2, art. 14 ust. 2, art. 14 ust. 4, art. 18 ust. 4a i 4b, ust. 5, art. 39a, art. 39f, art. 39l ust. 1, art. 87 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 92a ust. 1, 3, 7 pkt 1) i 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 58) – dalej: u.t.d., oraz lp. 1.1, lp. 1.12, lp. 1.5 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 17 lipca 2019 r., nr [...]o nałożeniu na MB kary pieniężnej w wysokości 9 300 zł.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:
W dniu 31 marca 2019 r. w [...]na [...]funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w [...] realizujący interwencję zgłoszonej kolizji drogowej, przeprowadzili kontrolę uczestniczącego w zdarzeniu pojazdu marki Ford Mondeo o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował JR. W wyniku przeprowadzonych czynności ustalono, że w/w w momencie zdarzenia wykonywał odpłatnie przewóz okazjonalny osób w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy MB, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...], na trasie z ul. [...] na Dworzec Autobusowy [...] w [...]. Przebieg czynności kontrolnych został udokumentowany w protokole kontroli z dnia 31 marca 2019 r., nr [...].
Zawiadomieniem z dnia 9 kwietnia 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego powiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za stwierdzone w dniu 31 marca 2019 r. naruszenia określone w załączniku nr 3 do u.t.d., za lp. 1.15 (wykonywanie przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy) oraz lp. 1.1. (wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub wymaganej licencji). Ponadto jak wynika z akt administracyjnych sprawy w oparciu o dokonane ustalenia faktyczne oraz zgromadzony materiał dowodowy organ prowadzący postępowanie rozszerzył jego zakres o stwierdzone dodatkowe naruszenia, to jest: niezgłoszenie w formie pisemnej w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie (lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.) oraz niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. (lp.1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.) - o czym zawiadomił skarżącego pismem z dnia 8 maja 2019 r., a nadto o naruszenie polegające na wykonywaniu przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. (lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.) -- o czym zawiadomił skarżącego pismem z dnia 17 czerwca 2019 r.
W toku prowadzonego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zgromadził materiał dowodowy, z którego wynika, że MB prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w [...] przy ul. [...] nr 82/6 posiada licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, wydaną w dniu 2 sierpnia 2018 r. Przy czym jak wskazał organ wydający licencję, do dnia udzielenia informacji, to jest do 15 kwietnia 2019 r. przedsiębiorca nie zgłosił pojazdu Marki Ford Mondeo o nr rej. [...] do udzielonej licencji.
Organ prowadzący postępowanie ustalił, że w/w pojazd stanowi własność kierującego pojazdem w dniu 31 marca 2019 r. JR, który w dniu 10 stycznia 2018 r. zawarł z firmą [...] umowę zlecenia oraz umowę najmu przedmiotowego pojazdu. Obie umowy zostały zawarte na czas nieokreślony. Na mocy zawartej umowy najmu JR wynajął swój samochód MB, który następnie oddał go właścicielowi w posiadanie, w celu możliwości realizacji przez niego zawartej umowy zlecenia. Wykonywane przez JR przewozy są realizowane za pośrednictwem aplikacji BOLT, zainstalowanej w jego telefonie przez MB. Rozliczenia za wykonywane przewozy są dokonywane w ten sposób, że opłata za przejazd jest pobierana z karty kredytowej pasażera przez właściciela aplikacji BOLT, który pobiera prowizję w wysokości 15% od rachunku. Pozostała część kwoty zostaje przekazywana firmie [...], która także pobiera prowizję, opłaca kierującemu ZUS, rozlicza i odprowadza podatek VAT. Pozostała kwota za wykonany przewóz trafia do kierującego, który jest obowiązany do odprowadzenia 8,5 % zryczałtowanego podatku. Ponadto [...] płaci kierującemu za wynajem auta oraz pokrywa koszty jego eksploatacji, w tym koszty paliwa, napraw, w oparciu o przedstawiane przez kierującego faktury "brane" na firmę [...].
Decyzją z dnia 17 lipca 2019 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego umorzył, na podstawie art. 105 § 1 i § 2 k.p.a. prowadzone wobec MB postępowanie administracyjne w zakresie wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie transportu drogowego lub bez wymaganej licencji oraz wykonywanie przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy, to jest naruszenia wymienione odpowiednio w lp.1.1 i lp. 1.15 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz na podstawie art. 92a ust. 1u.t.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 9.300 zł za pozostałe stwierdzone naruszenia to jest: niezgłoszenie w formie pisemnej w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie (lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.); niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. (lp.1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.); wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. (lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia w części nakładającej karę pieniężną MB, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie:
- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechanie ustaleń, co do tego czy opisane w protokole kontroli czynności nosiły cechy wykonywania dzielności gospodarczej oraz, czy w ogóle doszło do wykonywania transportu drogowego;
- art. 5b u.t.d. w zw. z lp. 2.11 załącznika nr 3 u.t.d. polegające na wymierzeniu skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia, w sytuacji w której czynności skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego zawartej w art. 4 pkt 1 u.t.d.;
- art. 92a ust. 1 i ust. 6u.t.d. w zw. z lp. 1.5,1.12 oraz lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.w zw. z art. 4 pkt 6a u.t.d. poprzez nałożenie kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo nie spełnienia tego kryterium przez skarżącego.
Z uwagi na powyższe strona wnosiła o uchylenie decyzji w zakażonej części i umorzenie postępowania.
Uzasadniając podniesione zarzuty pełnomocnik skarżącego wywodził, że wykonywany w dniu kontroli przewóz nie miał cech wykonywania działalności gospodarczej, a podmiotem wykonującym przewóz był kierowca, a nie skarżący. Ponadto zakwestionował możliwość uznania, że w dniu kontroli strona wykonywała przewóz okazjonalny.
Zaskarżoną niniejszą skargą decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w całości decyzję organu I instancji w mocy. Uzasadniając organ odwoławczy wskazał na wstępie na dotychczas dokonane ustalenia faktyczne sprawy oraz przywołał treść znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów u.t.d. regulujących obowiązki i uprawienia przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy, w tym przewóz okazjonalny, kary pieniężne za naruszenie przepisów u.t.d., a nadto przedstawił argumentację, co do braku zastosowania w sprawie przepisów działu IVa k.p.a.
Odnośnie zarzucanych skarżącemu naruszeń przepisów organ odwoławczy za prawidłowe uznał nałożenie na MB kary pieniężnej w wysokości 500 zł. za naruszenie opisane w lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d., to jest niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. Bezsporne jest bowiem, że momencie przeprowadzanej kontroli kierujący JR nie przedstawił wypisu z posiadanej przez skarżącego licencji na przewóz osób samochodem osobowym, pomimo, że jak ustalono w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, skarżący w dniu kontroli posiadał aktualną licencję nr [...].
Za uzasadnione organ odwoławczy uznał także nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 800 zł, za stwierdzone naruszenie opisane w lp. 1.5 załącznika nr 3 do u.t.d., to jest niezgłoszenia w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, zmiany danych pojazdu. Skontrolowany w dniu 1 marca 2019 r. pojazd marki Ford Mondeo nr rej. [...], którym JR wykonywał przewóz osób na rzecz i w imieniu skarżącego, nie został zgłoszony do posiadanej przez stronę licencji nr [...], do dnia 15 kwietnia 2019 r. Zmiany danych powinny zostać zgłoszone organowi, który udzielił licencji nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
Natomiast, co do nałożonej na skarżącego kary w wysokości 8.000 zł za stwierdzone naruszenie opisane w lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. organ odwoławczy stwierdził, że pojazd, którym wykonywany był w dniu 31 marca 2019 r. przewóz okazjonalny osób nie spełniał wymogów, o których mowa w art. 18 ust. 4a u.t.d., gdyż jest on przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. W/w przepis dopuszcza wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem przeznaczonym do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Ponadto przewóz ten nie spełniał wymogów określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d., gdyż jego warunki nie zostały ustalone pisemnie w lokalu przedsiębiorcy, a opłata za przewóz nie została ustalona w formie ryczałtowej przed jego rozpoczęciem.
Tym samym w ocenie organu odwoławczego nałożenie na skarżącego, na podstawie art. 92a u.t.d. kary pieniężnej w wysokości 9.300 zł jest w pełni uzasadnione.
Organ ten odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu wskazał, że załączony do akt protokół kontroli drogowej nr [...] jest istotnym dowodem w postępowaniu administracyjnym. Kierowca, wykonujący zarobkowy przewóz osób w imieniu skarżącego, podpisał protokół kontroli drogowej bez wnoszenia jakichkolwiek uwag. Protokół podpisuje kontrolujący i kontrolowany, który może wnieść zastrzeżenia do protokołu kontroli, jak również może odmówić jego podpisania. Protokół kontroli ma cechy dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Protokół jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Organy administracji są więc zobowiązane uznać za udowodnione to, co wynika z treści dokumentu urzędowego. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. W postępowaniu administracyjnym prawidłowo ustalono podmiot wykonujący przewóz z dnia kontroli. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym z przeprowadzonego w dniu 8 maja 2019 r. przesłuchania świadka JR, w którym strona skarżąca pomimo prawidłowego zawiadomienia nie brała udział, jednoznacznie wynika, że w dniu kontroli drogowej JR wykonywał odpłatnie przewóz okazjonalny osób w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy MB, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...], na trasie z ul. [...] na Dworzec Autobusowy [...] w [...]. Przejazd został zamówiony za pomocą aplikacji BOLT zainstalowanej w telefonie kierowcy przez MB i za pośrednictwem tej aplikacji została rozliczna należność za wykonany przewóz. Na potwierdzenie powyższego świadek okazał zawartą ze skarżącym w dniu 10 styczna 2018 r. umowę zlecenia oraz umowę najmu samochodu marki Ford Mondeo, nadto przedstawił sposób dokonywanych ze skarżącym rozliczeń wykonywanych przewozów, w tym przewozu realizowanego w dniu 31 marca 2019 r.
Odnośnie zarzutu odwołania, co do niewypełnienia znamion przewozu okazjonalnego rzez stronę w dniu kontroli organ odwoławczy wskazał, że rozporządzenie Rady (EWG) nr 684/92 nie obowiązuje, ponieważ zostało zastąpione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) 1073/2009, które dotyczy usług transportowych wykonywanych pojazdem konstrukcyjnie przystosowanym do przewozu powyżej 9 osób łącznie z kierowcą. Definicja przewozu okazjonalnego określona w art. 4 pkt 11 u.t.d., odnosi się do przewozów wykonywanych pojazdem przeznaczonym do przewozu do 9 osób łącznie z kierowcą. W związku z powyższym obowiązującą definicją przewozu okazjonalnego, jest definicja z u.t.d. i to ona ma zastosowanie do przewozu osób pojazdami konstrukcyjnie przystosowanymi do zarobkowego przewozu do 9 osób łącznie z kierowcą.
Natomiast, co do zarzutu nieustalenia, czy wykonywane przez skarżącego czynności nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, jak również brak weryfikacji czy w dacie kontroli skarżący posiadał status przedsiębiorcy organ odwoławczy stwierdził, że kwestie te pozostają nieistotne dla sprawy. W tym zakresie organ wskazał, że faktyczne, nawet jednorazowe wykonywanie odpłatnej usługi przewozu osób lub rzeczy, bez posiadania statusu przedsiębiorcy i wobec nie prowadzenia działalności gospodarczej, jest traktowane za wykonywanie przewozu w rozumieniu art. 4 pkt 1 u.t.d.
Reasumując organ drugiej instancji stwierdził, że postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów k.p.a., a zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wiarygodny i w pełni potwierdza fakt naruszenia przepisów przez stronę. Kary pieniężne za naruszenia powstałe na gruncie u.t.d. są określone w sposób sztywny i nie mają charakteru uznaniowego. Ustalone kary nie podlegają obniżeniu nawet w przypadku incydentalnego charakteru wykonywanego przewozu. Nakładane są w przypadku stwierdzenia naruszenia w wysokości ściśle określonej w załączniku nr 3 do u.t.d. Ustawodawca nie przewidział możliwości miarkowania wysokości kary pieniężnej od możliwości finansowych, zdarzeń losowych czy rodzaju wykonywanego zawodu lub prowadzonej działalności przez stronę. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania art. 92c u.t.d. Do naruszenia przepisów u.t.d. doszło w wyniku działań skarżącego, dlatego brak jest podstaw do zmiany decyzji i umorzenia postępowania w całości.
W skardze na powyższą decyzję MB, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 4 pkt 11, art. 18 ust 4a b u.t.d. w zw. z Ip. 2.11załącznika nr 3 do ustawy polegające na uznaniu, że czynności wykonywane przez skarżącego wyczerpywały definicję przewozu okazjonalnego, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności fakt skorzystania przez pasażera z aplikacji o nazwie Taxify/Bolt, wykonanie tego przejazdu przez kierowcę JR, nie zaś przez skarżącego (bądź jego pracownika), świadczą o tym, że przewóz ten nie był przewozem okazjonalnym w rozumieniu ustawy, a także nałożenie na skarżącego kary za wykonanie przewozu okazjonalnego, w sytuacji, w której czynności podejmowane przez Skarżącego, w odniesieniu do tej konkretnej sprawy, nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt
1 u.t.d.;
- art. 18 ust 4 b pkt 1 lit c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie (przy przyjęciu, że przejazd skarżącego był przewozem okazjonalnym) w sytuacji, w której zgodnie z zasadami aplikacji internetowej, z której korzystał pasażer, płatność za przejazd jest określona z góry i następuje na rzecz przedsiębiorcy, jakim jest Bolt B.V.;
- art. 92 a ust 1 i 6 w zw. z Ip. 1.5, 1.12 oraz Ip. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy, w zw.
z 4 pkt. 6a ustawy u.t.d. poprzez nałożenia kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo braku spełnienia tego kryterium przez skarżącego;
- art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności sprawy takich jak ustalenie czy wykonywane przez kierującego czynności stwierdzone protokołem kontroli nosiły cechy wykonywania działalności gospodarczej, braku zweryfikowania przez organ czy kierujący posiadał status przedsiębiorcy w chwili przeprowadzania kontroli oraz braku wyjaśnienia w oparciu o jaki stosunek prawny, kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącego;
- naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności
oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia
sprawy takich jak ustalenie w jaki sposób doszło do skojarzenia kierującego z pasażerem, w jaki sposób odbyła się płatność (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli z dnia 31 marca 2019 roku), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu;
- art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, a w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy poprzez uznanie, że płatność za przejazd nastąpiła na rzecz skarżącego, podczas gdy powyższe nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i jest sprzeczne z istotą działania aplikacji, z której korzystał pasażer;
- art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji;
-art. 107 § 3 kpa poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego w odwołaniu od decyzji organu I instancji w zakresie konieczności zweryfikowania zasad działalności aplikacji Taxify/Bolt;
- art. 8 kpa poprzez procedowanie w sposób przeczący zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, że badanie legalności zaskarżonej decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego i ich wykładni przez organ administracji oraz zgodność z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji. Dokonując kontroli działalności administracji publicznej sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznego załatwienia sprawy i posiada jedynie uprawnienia kasacyjne.
Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej w tak zakreślonej kognicji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem wniesionej skargi MB uczynił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 17 lipca 2019 r., nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 9 300 zł za stwierdzone naruszenia przepisów transportu drogowego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 58) – dalej: u.t.d.
Zaznaczyć na wstępie należy, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy art.189a § 2 pkt.1-3, art.189e i art.189f k.p.a.
W myśl art.189a § 2 k.p.a. w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się. Wskazać również należy, że nakładane na przewoźników, na podstawie przepisów u.t.d. kary pieniężne, jak i ich wysokość są ściśle uregulowane ustawowo, co oznacza, że brak jest możliwości ich miarkowania. W przepisie art.92b i 92c u.t.d. przewiduje się także możliwość odstąpienia od nałożenia kary. Z uwagi na to, że kwestie te zostały uregulowane w odrębnych przepisach (tzn. w u.t.d.) to ze względu na treść art.189a §2 k.p.a. nie mają tutaj zastosowania przepisy działu IV A k.p.a.
Zgodnie z treścią art.92a ust.1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie.
W myśl art.92a ust.3 u.t.d. suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć:
1) 15.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
2) 20.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 11 do 50 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
3) 25.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 51 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
4) 30.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie większej niż 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli;
5) 40.000 złotych - dla podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem drogowym.
Jak wynika z art. 92 a ust.7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że z ustalonego w sposób prawidłowy stanu faktycznego wynika, iż w dniu 31 marca 2019 r. w [...] na [...] funkcjonariusze policji realizujący interwencję zgłoszonej kolizji drogowej, przeprowadzili kontrolę uczestniczącego w zdarzeniu pojazdu marki Ford Mondeo o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował JR. W wyniku przeprowadzonych czynności ustalono, że w momencie zdarzenia kierujący pojazdem wykonywał odpłatnie przewóz okazjonalny osób w imieniu i na rzecz przedsiębiorcy MB, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...]. Przewóz odbywał się na trasie z ul. [...] na Dworzec Autobusowy [...] w [...] i został zamówiony za pośrednictwem aplikacji Bolt. Z uwagi na stwierdzone w wyniku kontroli naruszenia przepisów transportu drogowego w stosunku do skarżącego wszczęte zostało z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej, o czym strona została zawiadomiona pismem z dnia 9 kwietnia 2019 r. W toku prowadzonego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zgromadził materiał dowodowy, na podstawie którego ustalono, że MB prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w [...] przy ul. [...] nr [...] posiada licencję nr [...]na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym, wydaną w dniu 2 sierpnia 2018 r. Jak wynika z załączonego do akt sprawy protokołu kontroli z dnia 31 marca 2019 r., nr [...] kierujący pojazdem nie okazał kontrolującym wypisu z licencji udzielonej skarżącemu. Ponadto zgodnie z informacją organu wydającego licencję, do dnia udzielenia informacji, to jest do 15 kwietnia 2019 r. przedsiębiorca nie zgłosił do udzielonej licencji pojazdu marki Ford Mondeo o nr rej. [...]. Organ prowadzący postępowanie ustalił także, iż w/w pojazd, którym wykonywano w dniu 31 marca 2019 przewóz okazjonalny osób na rzecz i w imieniu skarżącego nie spełniał kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d.
W oparciu o powyższe ustalenia na MB została nałożona kara pieniężna za następujące naruszenia przepisów z zakresu transportu drogowego:
1. niezgłoszenie w formie pisemnej w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7ai art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie (lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.);
2. niewyposażenia kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 u.t.d. (lp.1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.);
3. wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d. (lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Odnośnie pierwszego z w/w naruszeń wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 8 ust.1 u.t.d. licencji, o których mowa w art. 5b ust. 1 i 2, udziela się na wniosek przedsiębiorcy złożony w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, po uiszczeniu opłaty, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1. W myśl art.8 ust.2 pkt.6 u.t.d. wniosek o którym mowa w ust.1 zawiera określenie rodzaju i liczby pojazdów samochodowych, które przedsiębiorca będzie wykorzystywał do wykonywania transportu drogowego - w przypadku wykonywania transportu drogowego w zakresie, o którym mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i 2. Zgodnie z treścią art.8 ust.3 pkt.5 u.t.d. do wniosku o udzielenie licencji, o której mowa w art. 5b ust.1 i 2 dołącza się wykaz pojazdów zawierający następujące informacje: a) markę, typ, b) rodzaj/przeznaczenie, c) numer rejestracyjny, d) numer VIN, e) wskazanie rodzaju tytułu prawnego do dysponowania pojazdem. Natomiast jak wynika z art.14 ust.1 pkt. 2 u.t.d. przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8 nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania.
W niniejszej sprawie jak już wcześniej wskazano ustalono, że wykonywany w dniu 31 marca 2019 r., w imieniu i na rzecz MB przewóz osób odbywał się pojazdem marki Ford Mondeo, nr rej. [...], pozostającym w dyspozycji skarżącego na podstawie zawartej w dniu 10 stycznia 2018 r. umowy najmu pojazdu, który to pojazd nie został zgłoszony przez przedsiębiorcę do udzielonej mu licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym.
Powyższe naruszenie uzasadniało zdaniem Sądu nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 800 zł (lp.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Natomiast, co do drugiego ze stwierdzonych naruszeń wskazać należy, że zgodnie z art. 87 ust.1 pkt.1 u.t.d., podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. W myśl art.87 ust.3 u.t.d. przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty.
Na gruncie niniejszego stanu faktycznego poza sporem pozostaje, że w dacie przeprowadzenia kontroli drogowej, to jest w dniu 31 marca 2019 r., kierujący pojazdem JR nie przedstawił wypisu z licencji udzielonej MB, na rzecz i w imieniu którego wykonywał w tym dniu przewóz drogowy osób. Stwierdzone w tym zakresie naruszenie czyniło zasadnym wymierzenie skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 500 zł ( lp. 1.12 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Odnosząc się natomiast, do trzeciego z zarzucanych skarżącemu naruszeń wskazać należy, że w myśl art. 4 pkt.3 u.t.d. przez transport drogowy należy rozumieć krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również: a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4, b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy. Przy czym jak wynika z art. 4 pkt.11 u.t.d. przez przewóz okazjonalny należy rozumieć przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego;
Zgodnie z treścią art.5b ust.1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób: 1) samochodem osobowym, 2) pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3) taksówką - wymaga uzyskania odpowiedniej licencji.
W myśl art.18 ust.4a u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą.
Zgodnie z treścią art.18 ust.4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny:
1) pojazdami zabytkowymi,
2) samochodami osobowymi:
a) prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę,
b) na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa,
c) po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa
- niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy.
W dniu 31 marca 2019 r. JR wykonywał w imieniu i na rzecz MB. przewóz okazjonalny osób w rozumieniu art.4 pkt. 11 u.t.d. pojazdem nie spełniającym wymogów określonych w art. 18 ust. 4a u.t.d. Jak wynika bowiem z dowodu rejestracyjnego pojazdu marki Ford Mondeo nr rej. [...] został on zarejestrowany i przeznaczony do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą. Co więcej w sprawie nie wystąpiła też żadna z okoliczności, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. uprawniająca wykonywanie przewozu okazjonalnego bez spełnienia wymogu konstrukcyjnego pojazdu opisanego w art.18 ust.4a u.t.d. W szczególności nie została spełniona przesłanka określona w ustępie 4b punkt 2b, gdyż nie doszło do zawarcia pisemnej umowy na przewóz osób w lokalu przedsiębiorstwa, bowiem jak wynika z zeznań świadka JR usługa wykonanego w dniu 31 marca 2019 r. przewozu została zamówiona i rozliczona za pośrednictwem aplikacji Bolt. Co więcej pojazd marki Ford Mondeo nr rej. [...] w dniu wykonywania przedmiotowego przejazdu nie był wyłączną własnością przedsiębiorcy, jak również nie stanowił przedmiotu leasingu zawartego przez tego przedsiębiorcę. Pojazd ten jak wynika z akt sprawy stanowi własność JR, który na podstawie zawartej w dniu 10 stycznia 2018 r. umowy wynajął przedmiotowy pojazd MB, a który następnie oddał pojazd w posiadanie jego właścicielowi, w celu umożliwienia realizacji wiążącej strony umowy zlecenia z dnia 10 stycznia 2018 r., której przedmiotem było wykonywanie przez JR przewozu drogowego osób na rzecz i w imieniu MB.
Powyższe w ocenie Sądu uzasadniało nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8000 zł (l.p 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi Sąd uznał, iż nie zasługują one na uwzględnienie.
Za chybione w ocenie Sądu uznać należy podniesione zarzuty, co do naruszenia art. 4 pkt 11 i art. 18 ust. 4a u.t.d w zw. z lp.2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. polegające w ocenie pełnomocnika skarżącego na wadliwym uznaniu, że czynności wykonywane przez stronę, uwzględniając fakt, że zamówienie przewozu w dniu 31 marca 2019 r. nastąpiło za pośrednictwem aplikacji Bolt i było realizowane przez JR, a nie przez skarżącego, bądź jego pracownika, mieszczą się w zawartej w art. 4 pkt 11 u.t.d. definicji przewozu okazjonalnego. W tym zakresie po raz kolejny przypomnieć należy, że zgodnie z treścią powołanego art. 4 pkt 11 u.t.d. przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. Skoro zatem wykonywany w dniu 31 marca 2019 r. przewóz nie był przewozem regularnym, regularnym specjalnym, czy też wahadłowym, gdyż nie spełniał warunków, o których mowa w art. 4 pkt 7, 9, 10 u.t.d., to organy procedujące w sprawie zasadnie uznały ten przewóz za przewóz okazjonalny.
Dalej odnosząc się do zarzutu wadliwie ustalonego podmiotu wykonującego przewóz w dniu 31 marca 2019 r. podkreślić należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego wynika, iż realizowany przez JR przewóz, odbywał się w imieniu i na rzecz skarżącego. Powyższe potwierdza zawarta w dniu 10 stycznia 2018 r. pomiędzy JR (zleceniobiorca), a MB (zleceniodawca) umowa zlecenia, na mocy której zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonywania za wynagrodzeniem zleceń jako kierowca, otrzymywanych za pośrednictwem udostępnionej przez zleceniobiorcę aplikacji. Co więcej realizacja tych zleceń odbywała się za pomocą samochodu marki Ford Mondeo, nr rej. [...], którym skarżący miał prawo dysponować na podstawie zawartej w dniu 10 stycznia 2018 r. umowy wynajmu i który to pojazd został przez skarżącego oddany JR (de facto właścicielowi pojazdu) celem umożliwienia realizacji zawartej umowy zlecenia. Ponadto z treści protokołu przesłuchania świadka – JR z dnia 8 maja 2019 r., o której to czynności procesowej strona została skutecznie powiadomiona wynika, że o zawarciu umowy z firmą skarżącego przesądził brak konieczności zakładania własnej działalności gospodarczej i rozliczania związanych z tym obowiązków podatkowych. Ponadto realizacja zawartej umowy pojazdem wynajętym skarżącemu, a następnie oddanym świadkowi w posiadanie, obniża koszty eksploatacyjne pojazdu, a nadto stanowi dodatkowy dochód z tytułu wynajmu. Odnośnie rozliczania opłaty za wykonane przejazdy, jak również otrzymywanego wynagrodzenia z tytułu realizowanej umowy zlecenia świadek zeznał, iż najpierw cała należna suma za wykonany przewóz zostaje przekazana bezpośrednio z karty kredytowej osoby zamawiającej przewóz na rachunek właściciela aplikacji Bolt. Następnie firma ta po potrąceniu należnej sobie prowizji przekazuje pozostałą kwotę na rachunek skarżącego, który z otrzymanych środków pobiera określona kwotę tytułem swojego wynagrodzenia, odprowadza należne podatki, a pozostałą część pieniędzy przekazuje świadkowi. Zarówno zlecenia przewozów, jak i wszelkie rozliczenia pomiędzy świadkiem, a skarżącym odbywają się za pomocą aplikacji Bolt, którą na telefonie świadka zainstalował MB. Świadek oświadczył również, że wcześniej, w ramach zawartej w dniu 10 stycznia 2018 r. umowy wykonywał zlecenia przewozu za pośrednictwem aplikacji Uber. Z uwagi na korzystniejsze rozliczenia skarżący zainstalował na jego telefonie aplikacje Bolt.
W ocenie Sądu powyższe okoliczności, to jest: zawarcie przez skarżącego z JR w dniu 10 stycznia 2018 r. umów zlecenia i najmu samochodu osobowego marki Ford Mondeo nr rej. [...], rozliczanie w kosztach prowadzonej przez skarżącego działalności kosztów eksploatacji przedmiotowego pojazdu, bezpośrednie rozliczanie przez skarżącego z właścicielem aplikacji Bold należności za przewozy realizowane przez JR, jak również wykonywanie tych przewozów w ramach udzielonej skarżącemu licencji nr [...]na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym pozwalają na stwierdzenie, iż przedsiębiorcą wykonującym w dniu 31 marca 2019 r. przewóz okazjonalny osób był MB, posługujący się w tym zakresie osobą JR w ramach wiążącej strony umowy zlecenia.
Z powyższych względów Sąd za nieuzasadniony uznał także zarzut skargi, co do naruszenia art. 92a ust. 1 i ust. 6 w zw. z lp. 1.5., lp. 1.12, lp. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 4 pkt 6 u.t.d. poprzez nałożenie na skarżącego kary pieniężnej przewidzianej dla podmiotów świadczących przewóz drogowy w rozumieniu ustawy, pomimo niepełnienia tego kryterium przez stronę skarżącą. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, zgodnie z którym z przepisów u.t.d. nie można wyprowadzić wniosku, że przewóz osób lub rzeczy bez licencji podlega sankcji tylko wtedy, gdy dokonujący przewozu podmiot prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego o wszelkich cechach wynikających z przepisów o swobodzie działalności gospodarczej i jej ewidencjonowaniu. Wykonywanie transportu drogowego podlegające sankcji traktowane musi być jako działanie faktyczne, polegające na przewozie osób lub rzeczy, odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu, z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej. Wykonywanie transportu drogowego będzie zachodziło nawet wówczas, gdy podmiot nie jest przedsiębiorcą i nie prowadzi trwale działalności gospodarczej, czyli działalności zarobkowej w sposób zorganizowany i ciągły na własny rachunek, nie figuruje w ewidencji działalności gospodarczej, lecz faktycznie świadczy odpłatną usługę przewozu osób (nawet jednorazowo), odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 pkt 1 u.t.d. Bez znaczenia pozostaje to, czy skarżący formalnie posiadał status przedsiębiorcy i czy jego działalność została zgłoszona do właściwej ewidencji albo jaki jest zakres prowadzonej działalności. Ponadto szerokie pojęcie definicji "wykonującego przewozy drogowe" określone w art.4 pkt 6a u.t.d. pozwala na objęcie sankcjami przewidzianymi przez art. 92 u.t.d. wszystkie podmioty, które wykonując gospodarczą działalność transportową naruszają prawo. Dotyczy to zarówno uprawnionych przewoźników drogowych, działających na podstawie licencji jak i tych, którzy tego przymiotu nie mają, a mimo to wykonują działalność polegającą na transporcie drogowym (por. Wyroki NSA z 20 stycznia 2009 r., II GSK 670/08; z 4 listopada 2009 r., II GSK 766/09; z 3 kwietnia 2019 r., II GSK 701/17; WSA w Szczecinie z 10 czerwca 2020 r., II SA/Sz 997/19; wyrok WSA w Warszawie z 8 lipca 2010 r., VI SA/Wa 731/10; wyroki WSA w Łodzi z 31 października 2017 r., III SA/Łd 896/17 i z 14 kwietnia 2018 r., III SA/Łd 1172/17; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Co więcej Sądowi z urzędu wiadomo, iż przedmiotowa sprawa jest jedną z wielu spraw zawisłych przed tutejszym sądem ze skarg MB na decyzje Głównego Inspektora Transportu Drogowego wydane w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych za naruszenie przepisów transportu drogowego, w oparciu o analogiczne stany faktyczne, to jest w związku z wykonywaniem przez kierowców, na podstawie zawieranych umów zleceń, przewozu osób na rzecz i w imieniu skarżącego.
Za chybiony Sąd uznał również zarzut skargi odnoszący się do naruszenia art. 18 ust. 4b pkt 1 lit. c u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji uznania, że wykonywany w dniu 31 marca 2019 r. przewóz był przewozem okazjonalnym, gdy opłata za przejazd realizowany za pośrednictwem aplikacji Bolt była ustalona z góry i wiadomym było, że następuje na rzecz właściciela aplikacji – Bolt B.V. W tym zakresie wskazać należy, iż zawarte w art. 18 ust. 4b u.t.d. odstępstwo od wymogu wykonywania przewozu okazjonalnego pojazdem, o którym mowa w ust. 4a, to jest pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą i możliwość wykonania tego przewozu samochodem osobowym wymaga łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w ust. 4b pkt 1-2 powołanego przepisu, a mianowicie: prowadzenia samochodu osobowego przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę; wykonania przewozu na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z klientem, każdorazowo przed rozpoczęciem usługi danego przewozu w formie pisemnej lub w formie elektronicznej, o której mowa w art. 78 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145), w lokalu przedsiębiorstwa będącym nieruchomością albo częścią nieruchomości; po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że nie zostały spełnione pierwsze z dwóch wymienionych przesłanek, to jest kierowcą samochodu osobowego marki Ford Mondeo nr rej. [...], którym realizowano w dniu 31 marca 2019 r. przewóz osób nie był skarżący ani zatrudniony przez niego pracownik, a ponadto umowa przewozu, nawet jeżeli została zawarta w drodze elektronicznej za pośrednictwem aplikacji Bolt, to nie została zawarta w lokalu przedsiębiorstwa skarżącego. Także nie została spełniona przesłanka określona w art. 18 ust. 4b pkt 1 lit. c u.t.d., to jest nie ustalono opłaty ryczałtowej za przewóz przed rozpoczęciem tego przewozu.
Natomiast, co do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego, to jest art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. Sąd stwierdza, iż wbrew stanowisku strony skarżącej procedujące w niniejszej sprawie organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy i wyczerpujący ustaliły stan faktyczny sprawy oraz zgromadziły i oceniły materiał dowodowy pozwalający na wymierzenie skarżącemu przedmiotowej kary pieniężnej. W szczególności ustaliły charakter wykonywanego w dniu 31 marca 2019 r przewozu, roli kierującego pojazdem JR, jak i roli MB, stosunku prawnego wiążącego w/w wynikającego z zawartej w dniu 10 stycznia 2018 r. umowy zlecenia, a także sposobu rozliczania opłaty za wykonywany przewóz, jak również mechanizm wzajemnych rozliczeń pomiędzy skarżącym, a JR za zlecane przewozy oraz z tytułu zawartej pomiędzy nimi umowy wynajmu samochodu osobowego marki Ford Mondeo o nr rej. [...]. Powyższe ustalenia były wystarczające do uznania, iż przedsiębiorcą wykonującym w dniu 31 marca 2019 r. przewóz osób był MB, a kierujący w tym dniu pojazdem JR świadczył tę usługę w imieniu i na rzecz skarżącego. Za nieuzasadniony Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., gdyż kwestia zasad funkcjonowania aplikacji Bolt, w tym zamawiania usługi przewozu, jak i zasad rozliczeń za wykonany przewóz zarówno z właścicielem aplikacji, firmą skarżącego i kierowcą wykonującym zlecony przewóz była przedmiotem oceny organów obu instancji. Natomiast odnośnie podniesionego zarzutu naruszenia art. 8 k.p.a. należy wskazać, że z zasady wyrażonej w powołanym przepisie wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do władzy publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. W ocenie Sądu prowadzone przez organy administracji publicznej postępowanie w niniejszej sprawie odpowiadało powyższym wymogom.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
ab/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło