I SA/Kr 177/21

PostanowienieWSA w Krakowie2021-05-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu odmawiające wypłaty dotacji celowej na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania sporów dotyczących realizacji umów o charakterze cywilnoprawnym. Skoro umowa o udzielenie dotacji została zawarta, spór powstał na etapie realizacji tej umowy, co oznacza, że pismo odmawiające wypłaty dotacji nie mieści się w kategorii czynności z zakresu administracji publicznej, a jedynie jest pismem strony stosunku cywilnoprawnego. Właściwość sądu administracyjnego nie może być wyprowadzona z błędnego pouczenia organu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o dotację celową na instalację odnawialnego źródła energii, oświadczając, że w nieruchomości nie jest prowadzona działalność gospodarcza. Po kontroli i weryfikacji wniosku, została zawarta umowa o udzielenie dotacji. Następnie skarżąca złożyła wniosek o rozliczenie dotacji. Organ poinformował o negatywnym rozpatrzeniu wniosku i odmowie wypłaty środków, wskazując na sprzeczność oświadczeń z faktem prowadzenia działalności gospodarczej w nieruchomości, co było niezgodne z uchwałą Rady Miasta. Skarżąca wniosła skargę do WSA, twierdząc, że działalność gospodarcza prowadzona jest w oddzielnym budynku biurowym. WSA odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącej 200 zł tytułem zwrotu wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2021r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. C. na rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 2020r. nr [...]; [...] w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia wniosku o rozliczenie dotacji celowej postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącej Z. C. 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kwoty uiszczonego wpisu. Z. C. złożyła w dniu 3 czerwca 2020r. do Prezydenta Miasta, wniosek o udzielenie dotacji na dofinansowanie montażu instalacji odnawialnego źródła energii wraz z wymaganymi załącznikami, w tym podpisane oświadczenie, w którym zapewniła, że w nieruchomości przy ul. [...] w K. nie jest prowadzona działalność gospodarcza. W dniu 18 sierpnia 2020r. upoważniony pracownik organu przeprowadził kontrolę przedwykonawczą w celu weryfikacji informacji, wskazanych we wniosku o udzielenie dotacji celowej. Czynności kontrolne z uwagi na występujący w kraju stan epidemii SARS-CoV-2 przeprowadzone były w sposób zdalny. Z. C., jako wnioskodawczyni złożyła w dniu 10 sierpnia 2020r. podpisane oświadczenie niezbędne do wykonania kontroli zdalnej, potwierdzające, że w budynku mieszkalnym objętym postępowaniem nie jest prowadzona działalność gospodarcza. W trakcie formalno-merytorycznej weryfikacji wniosku stwierdzono, że zgodnie z wpisem do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, przedmiotowa nieruchomość wskazana jest, jako stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej. Udzielający dotacji organ nie przeprowadzał postępowania dowodowego w tym zakresie, bowiem nie jest do tego uprawniony, a podejmując decyzję o przyznaniu dotacji, bazował na informacjach zawartych w oświadczeniach podpisanych przez wnioskodawczynię, a następnie inwestora. Wniosek o rozliczenie dotacji celowej, przyznanej na podstawie umowy nr [...] zawartej dnia 8 października 2020r. na dofinansowanie kosztów inwestycji z zakresu ochrony środowiska, polegającej na zakupie i montażu instalacji odnawialnego źródła energii - powietrznej pompy ciepła w nieruchomości przy ul. [...] w K. został złożony w dniu 30 października 2020r. Prezydent Miasta, pismem znak: [...], [...] z dnia [...] grudnia 2020r. poinformował wnioskodawczynię o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o rozliczenie i odmowie wypłaty środków finansowych tytułem dotacji. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z § 1 ust 1 pkt 4 Uchwały Nr XXXVI/915/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie przyjęcia Programu Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii na obszarze Gminy Miejskiej Kraków (Małop.2020.1986 z dnia 2020.03.09), dotacja celowa może zostać przyznana na realizację zadań z zakresu ochrony środowiska, związanych ze wspomaganiem wykorzystania lokalnych źródeł energii odnawialnej realizowanych w budynkach mieszkalnych lub lokalach mieszkalnych posadowionych na nieruchomościach lub stanowiących nieruchomości położone na obszarze Gminy Miejskiej K., w których nie jest prowadzona działalność gospodarcza. Dodano, że Uchwała Nr XXXVI/915/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie przyjęcia Programu Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii na obszarze Gminy Miejskiej Kraków, stanowi akt prawa miejscowego, a w konsekwencji jest usytuowana wśród źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Przepisy tej uchwały regulują procedurę udzielania i tryb rozliczania dotacji. W świetle powyższego, zdaniem organu, w oparciu o przepisy tej uchwały nie można znaleźć podstawy prawnej dla wypłaty Z. C. dotacji celowej na podstawie złożonego przez nią wniosku o jej rozliczenie i potwierdzenie przez organ, że w nieruchomości prowadzona jest działalność gospodarcza. Dotacje celowe są to podlegające szczególnym zasadom rozliczenia środki publiczne, których wydatkowanie musi być realizowane, zgodnie z przepisami prawa. Nieprawidłowe postępowanie w sprawie o rozliczenie dotacji może być w przyszłości podstawą do stwierdzenia naruszenia dyscypliny finansów publicznych i skutkować koniecznością zwrotu dotacji wraz z ustawowymi odsetkami. Następnie organ podał, że przeprowadzona analiza merytoryczna dokumentów rozliczeniowych, w tym faktura nr [...] z dnia 28 października 2020r., poświadczająca poniesione koszty, która została wystawiona przez wykonawcę prac, tj. Zakład Instalacji Sanitarnych wod. kan. gaz. l C.O. inż. T. C. [...] ul. [...] wskazuje, iż usługa, stanowiąca przedmiot przeważającej działalności gospodarczej określonej we wpisie do CEIDG dla ww. firmy została wykonana w nieruchomości objętej procedurą rozliczenia dotacji. Tym samym, potwierdzony został fakt czynnego prowadzenia działalności gospodarczej pod wskazanym adresem. Zdaniem organu, powyższe dowodzi, że złożone na etapie udzielania dotacji przez Z. C. oświadczenia o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w budynku przy ul. [...] są niezgodne ze stanem faktycznym. Wedle organu, w sytuacji, gdy w nieruchomości jest zarejestrowana działalność gospodarcza przedsiębiorcy, który następnie realizacje usługę pod adresem wskazanego w CEDiG miejsca stałego wykonywania działalności, należy przyjąć, że w nieruchomości jest prowadzona działalność gospodarcza, co stoi w sprzeczności z § 1 ust 1 pkt 4 Uchwały Nr XXXVI/915/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie przyjęcia Programu Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii na obszarze Gminy Miejskiej Kraków. Końcowo Prezydent wskazał, że: "Rozstrzygnięcie o przyznaniu dotacji nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów Ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks Postępowania Administracyjnego i nie przysługuje na nią odwołanie" oraz pouczył Wnioskodawcę, że" "Może jednak Pani wnieść skargę na niniejsze negatywne rozpatrzenie wniosku o rozliczenie dotacji celowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie za pośrednictwem Prezydenta Miasta w terminie 30 dni od dnia doręczenia przedmiotowego pisma (art. 3 § 2 pkt 4 w zw. z art. 50 §1 i art. 53 § 2 oraz art. 54 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi)". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca podała, że dom jednorodzinny, który znajduje się w K. przy ul. [...], do którego podłączona jest pompa ciepła nie jest wykorzystywany do celów prowadzenia działalności gospodarczej. Działalność gospodarcza prowadzona jest w oddzielnym budynku biurowym, który posiada własne ogrzewanie kotłem gazowym. W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał w pełnym zakresie swoje dotychczasowe stanowisko o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o rozliczenie i odmowie wypłaty środków finansowych tytułem dotacji. Mając na uwadze powyższe, wniesiono o oddalenie skargi, jako całkowicie nieuzasadnionej, naruszającej zasadę wyrażoną w akcie prawa miejscowego w § 1 ust. 1 pkt 4 Uchwały Nr XXXVI/915/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie przyjęcia Programu Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii na obszarze Gminy Miejskiej Kraków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w związku z dyspozycją art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Przedmiotem wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez sądy administracyjne jest kontrola działalności administracji publicznej, dokonywana pod względem zgodności z prawem (legalności) działalności administracji publicznej, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Innymi słowy, przedmiotem tym są konflikty w sferze stosunków administracyjno-prawnych sensu largo, tj. spory co do zgodności z prawem działania administracji publicznej w sferze, w jakiej organ administracji został upoważniony do kształtowania uprawnień i obowiązków (osoby fizycznej, osoby prawnej lub innej jednostki organizacyjnej) niepowiązanych z nim ani więzami zależności organizacyjnej ani podległości służbowej. Jedną ze stron tych stosunków jest organ administracji publicznej, drugą zaś ów podmiot, którego sytuacja prawna na mocy norm prawa obowiązującego została powiązana z sytuacją prawną organu w ten sposób, że organ może w sposób władczy i jednostronny konkretyzować jego prawa i obowiązki. Kontrola działalności administracji publicznej ma charakter ograniczony, co oznacza, że są nią objęte jedynie działania administracji wskazane w ustawie, i to dopiero po dopełnieniu przez skarżącego określonych warunków. Wynika on przede wszystkim z przepisów wyznaczających zakres właściwości sądów administracyjnych oraz postanowień procesowych określających przesłanki dopuszczalności skargi oraz granice postępowania sądowo-administracyjnego (J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Komentarz 2004, s. 14-16). Przedmiot skargi do sądu administracyjnego jest ściśle określony przepisami prawa. Sąd administracyjny kontroluje legalność działalności organów administracji publicznej sprawowanej we władczych formach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a."). Tymi władczymi formami są: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd administracyjny jest również właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność (przewlekłość postępowania) organów w przypadkach, gdy mają one obowiązek działania, natomiast nie czynią tego w ustawowym terminie wyznaczonym dla załatwienia sprawy (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że dla uruchomienia kontroli sądowoadministracyjnej konieczne jest zakwalifikowanie zaskarżonego aktu lub czynności do jednej z ww. kategorii, ewentualnie drogę sądowoadministracyjną powinien przewidzieć konkretny przepis prawa. Uregulowanie zasad udzielania dotacji ustawodawca pozostawił organom samorządowym w drodze uchwały. Uchwała, jako akt prawa miejscowego, jest usytuowana wśród źródeł prawa powszechnie obowiązującego (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP). Stanowi zatem część systemu prawnego Rzeczypospolitej Polskiej o charakterze wykonawczym. Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 24 listopada 2010r., sygn. akt II SA/Bd 1183/10, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 27 lutego 2013r. sygn. akt IV SA/Wr 715/12; wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezspornym w sprawie jest, że pismo Prezydenta Miasta z dnia 8 grudnia 2020r., nr [...], [...], w którym poinformowano skarżącą o negatywnym rozpatrzeniu wniosku o rozliczenie i odmowie wypłaty środków finansowych tytułem dotacji, odnosi się do przepisów przywołanej powyżej Uchwały Nr XXXVI/915/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie przyjęcia Programu Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii na obszarze Gminy Miejskiej Kraków, która została uchwalona na podstawie art. 400a ust. 1 pkt 22 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz.U. z 2020r., poz. 1219 ze zm.; dalej: u.p.o.ś.). Zgodnie z tym przepisem finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej obejmuje wspomaganie wykorzystania lokalnych źródeł energii odnawialnej oraz wprowadzania bardziej przyjaznych dla środowiska nośników energii. W myśl przepisu art. 403 ust. 4 u.p.o.ś finansowanie ochrony środowiska i gospodarki wodnej, może polegać na udzielaniu dotacji celowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych z budżetu gminy lub budżetu powiatu na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji: 1) podmiotów niezaliczonych do sektora finansów publicznych, w szczególności: a) osób fizycznych, b) wspólnot mieszkaniowych, c) osób prawnych, d) przedsiębiorców; 2) jednostek sektora finansów publicznych będących gminnymi lub powiatowymi osobami prawnymi. Z kolei zgodnie z art. 403 ust. 6 u.p.o.ś udzielenie dotacji celowej, o której mowa w ust. 4, następuje na podstawie umowy zawartej przez gminę lub powiat z podmiotami określonymi w ust. 4. Zatem załatwienie sprawy z zakresu dotacji nie następuje w formie decyzji administracyjnej, gdyż przepisy prawa nie przewidują w sposób jednoznaczny takiej formy prawnej dla jej załatwienia. Nie można domniemywać formy decyzji dla czynności poprzedzających zawarcie przez organ administracji umowy cywilnoprawnej. Przedmiotowa uchwała jest aktem prawa miejscowego, odnoszącym się do praw i obowiązków indywidualnych podmiotów w zakresie zasad udzielania dotacji celowej na finansowanie ochrony środowiska na terenie Miasta K. i poprzez pryzmat jej uregulowań należy ocenić możliwość rozpoznania przedmiotowej skargi przez sąd administracyjny. W rozdziale 3 uchwały uregulowano tryb udzielania dotacji. Dotacja przyznawana jest na wniosek zainteresowanego, o czym stanowi § 11 ust. 1 uchwały. W § 13 ustalono tryb postępowania w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie dotacji. W przepisie tym wskazano czynności, jakie powinny być podjęte w ramach rozpoznawania wniosku. Są to następujące czynności: 1) złożenie wniosku o udzielenie dotacji w okresie trwania naboru; 2) przeprowadzenie weryfikacji formalnej wniosku o udzielenie dotacji; 3) wykonanie kontroli przedwykonawczej przez upoważnionych pracowników Urzędu Miasta K. przed zawarciem umowy w sprawie realizacji zadania, w celu weryfikacji informacji wskazanych we wniosku o udzielenie dotacji; 4) wezwanie do uzupełnienia zgodnie z § 11 ust. 4; 5) przeprowadzenie oceny merytorycznej wniosku o udzielenie dotacji; 6) ozpatrzenie wniosku o udzielenie dotacji; 7) zamieszczenie informacji o pozytywnym/negatywnym rozpatrzeniu wniosku o udzielenie dotacji na stronach Biuletynu Informacji Publicznej Miasta Krakowa; 8) zawiadomienie beneficjenta o terminie i miejscu zawarcia umowy o udzielenie dotacji; 9) zawiadomienie wnioskodawcy o negatywnym rozpatrzeniu wniosku, wraz z podaniem przyczyny, pisemnie, telefonicznie lub za pomocą poczty elektronicznej; 10) zamieszczenie na stronach Biuletynu Informacji Publicznej Miasta Krakowa informacji o wniosku, który nie podlegał rozpoznaniu z powodu braku środków finansowych przeznaczonych na realizację Programu. W przepisie § 14 uchwały zawarto warunki formalne, jakie powinien spełniać wniosek o udzielenie dotacji, a w § 15 określono przypadki negatywnego rozpatrzenia wniosku w przypadku nie spełnienia warunków Programu. W myśl § 20 uchwały rozstrzygnięcie o przyznaniu dotacji nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu przepisów k.p.a. Z kolei w rozdziale 7 uchwały uregulowano tryb rozliczania dotacji. W § 30 ustalono tryb rozliczenia dotacji. I tak inwestor zobowiązany jest do rozliczenia dotacji w terminie określonym w umowie (pkt 1) oraz zobowiązany jest do przedłożenia wniosku o rozliczenie dotacji z załączonym protokołem odbioru, oryginałami faktur lub rachunków, potwierdzeniem dokonanej przez siebie zapłaty za fakturę lub rachunek w terminie realizacji zadania, z uwzględnieniem ust. 6 oraz innymi dokumentami potwierdzającymi wykonanie zadania (pkt 2). Natomiast zgodnie z § 31 uchwały Gmina Miejska Kraków odmówi wypłacenia dotacji w przypadku stwierdzenia: 1) niewykonania zadania zgodnie z umową; 2) niezgodności zakresu faktycznie wykonanych prac z dokumentami przedstawionymi, jako załączniki do wniosku o rozliczenie dotacji; 3) niezrealizowania zadania w terminie określonym w umowie dotacyjnej; 4) niespełniania warunków technicznych określonych w Rozdziale 5; 5) niezastosowania się do wezwania o uzupełnienie wniosku o rozliczenie dotacji, w przypadku złożenia niekompletnej dokumentacji rozliczeniowej; 6) niezachowania statusu inwestora zgodnie z § 2 pkt 21; 7) niedokonania przez inwestora zapłaty za fakturę lub rachunek w terminie realizacji zadania wskazanym w § 2 ust. 1 umowy dotacyjnej stanowiącej załącznik nr 3 do uchwały, zgodnie z § 30 ust. 6 uchwały. W § 32 ust.1 uchwały uregulowano przypadki, kiedy udzielona dotacja podlega zwrotowi. Mianowicie w wypadku zaprzestania używania proekologicznego systemu grzewczego i/lub instalacji odnawialnego źródła energii w budynku mieszkalnym lub lokalu mieszkalnym lub nieruchomości lokalowej, w którym/której realizowane było zadanie dotowane w ramach Programu, w terminie do 5 lat, licząc od końcowej daty realizacji zadania (pkt 1); wystąpienia okoliczności określonych w art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych to jest wykorzystania dotacji niezgodne z przeznaczeniem lub pobrania nienależnego lub w nadmiernej wysokości (pkt 2). W ust. 2 § 32 uchwały wskazano, że do zwrotu dotacji i naliczenia odsetek mają zastosowanie właściwe przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych. Analiza przytoczonych przepisów wskazuje, że na ich podstawie można wyróżnić dwa etapy związane z przyznawaniem dotacji. Etap pierwszy, to etap kontroli formalnej i merytorycznej, który kończy się wydaniem rozstrzygnięcia o przyznaniu lub odmowie przyznania dotacji. Rozstrzygnięcie to ma wszelkie cechy stosunku administracyjnego, kończącego się wydaniem jednostronnego rozstrzygnięcia, którego treść kształtuje sytuację prawną zainteresowanego – umożliwiając bądź wykluczając wdrożenie stadium drugiego. Jest to przykład konstrukcji prawnej, gdy zawarcie umowy cywilnoprawnej, uzależnione jest od uprzedniego władczego działania organu noszącego znamiona indywidualnego rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu, działanie to należy kwalifikować, jako inną czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. prawomocne wyroki WSA w Krakowie z dnia: 27 października 2017r., sygn. akt I SA/Kr 787/17; 27 listopada 2018r., sygn. akt I SA/Kr 554/18; 1 sierpnia 2019r., sygn. akt I SA/Kr 632/19) i skarga na takie rozstrzygnięcie (czynność), podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Natomiast etap drugi związany jest z zawarciem umowy o udzielenie dotacji, zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik nr 3 uchwały oraz jej realizacją. Udzielenie dotacji następuje na podstawie umowy dotacji zawieranej w formie umowy cywilnoprawnej po pozytywnej weryfikacji wniosku. Zawarcie umowy poprzedza zawiadomienie beneficjenta o terminie i miejscu zawarcia umowy (§ 13 pkt 8 uchwały). Z kolei nieprzystąpienie przez beneficjenta do zawarcia umowy uznaje się za rezygnację z udziału w Programie (§ 16 ust. 1 uchwały). Co istotne, we wzorze umowy, który stanowi załącznik nr 3 do uchwały wprost przewidziano przypadki odmowy wypłacenia dotacji. Zgodnie z § 8 wzoru umowy są to następujące przypadki: "1) niewykonania prac określonych w § 1, 2) niezgodności zakresu faktycznie wykonanych prac z dokumentami przedstawionymi jako załączniki do wniosku o rozliczenie dotacji, 3) niezrealizowania Zadania w terminie określonym w § 2 ust. 1 niniejszej umowy, 4) niezastosowania się do wezwania, o którym mowa w § 4 ust. 7, 5) niespełnienia Warunków technicznych określonych w Rozdziale 5 Programu. 6) jeżeli po zawarciu umowy lecz przed terminem wypłaty dotacji ujawnią się okoliczności uzasadniające zwrot dotacji". Ponadto w § 10 pkt 3 wzoru umowy wskazano: "W sprawach nieuregulowanych niniejszą umową stosuje się powszechnie obowiązujące przepisy prawa, a w szczególności Kodeksu cywilnego, ustawy o finansach publicznych oraz uchwały, o której mowa w § 1 ust 2 niniejszej umowy" a w pkt 5: "Wszelkie spory wynikające na tle stosowania niniejszej umowy rozstrzygać będzie Sąd właściwy miejscowo dla siedziby Miasta". W świetle przywołanych przepisów uchwały i poszczególnych zapisów wzoru umowy, będącego integralną częścią uchwały, nie ma najmniejszej wątpliwości, że drugi etap ma charakter cywilnoprawny. Zastosowanie ma tu zasada swobody umów, wyrażająca się w tym konkretnym przypadku przez możliwość jej podpisania przez zainteresowanego na wskazanych w umowie warunkach. Zatem umowa zawierana jest w warunkach fakultatywności, a nie obowiązku. W sytuacji, gdy prawo do określonego świadczenia przyznawane jest na podstawie zawieranej umowy, trudno mówić o uprzednim i wynikającym z przepisów prawa stosunku administracyjnoprawnym. W takiej sytuacji, w świetle przytoczonego powyżej przepisu art. 3 § 2 p.p.s.a., sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznawania sporów dotyczących realizacji umów o charakterze cywilnoprawnym. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd wskazuje, że formalna i merytoryczna ocena wniosku skarżącej zakończyła się pozytywnie. Wobec powyższego w dniu 8 października 2020r. została zawarta umowa pomiędzy Gminą Miejską K. i skarżącą w sprawie udzielenia dotacji (karty nr [...] i nast. akt administracyjnych). Następnie w dniu 30 października 2020r. skarżąca złożyła wniosek o rozliczenie dotacji celowej wraz z załącznikami. Z kolei Prezydent Miasta, pismem znak: [...], [...] z dnia 8 grudnia 2020r., poinformował skarżącą o negatywnym rozpatrzeniu wniosku. Fakt zawarcia umowy w realiach rozpoznawanej sprawy ma decydujące znaczenie dla oceny, czy wniesiona skarga podlega kognicji sądu administracyjnego. Spór między stronami umowy powstał na etapie realizacji umowy o przyznanie dotacji, dlatego zaskarżone pismo nie mieści się w kategorii czynności z zakresu administracji publicznej, a jedynie jest pismem strony stosunku cywilnoprawnego, który powstał w momencie zawarcia umowy t.j. w dniu 8 października 2020r. Tego rodzaju czynność organu nie ma charakteru czynności administracyjnej. Zdaniem Sądu, podpisanie umowy w sprawie dotacji, powoduje brak przedmiotu postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego. Oznacza to również definitywne zamknięcie pierwszego etapu postępowania, po zakończeniu którego, jak Sąd wskazał powyżej, przysługiwała droga postępowania sądowoadministracyjnego. Zatem skoro skarżąca podpisała umowę w sprawie dotacji, to po jej podpisaniu nie przysługują jej żadne administracyjne środki zaskarżenia czynności, wynikające z realizacji umowy, które miałyby w jakiekolwiek sposób wkraczać w sferę stosunków cywilnoprawnych. Wszelkie spory związane z takimi umowami cywilnoprawnymi są rozstrzygane przez sądy powszechne, a nie sądy administracyjne. W konsekwencji, skarga wniesiona w niniejszej sprawie, której przedmiotem jest pismo Prezydenta Miasta z dnia 8 grudnia 2020r., odmawiające wypłaty dotacji na podstawie umowy, nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego i nie może być przez Sąd rozpoznawana. Tytułem wyjaśnienia Sąd wskazuje, że co prawda Prezydent pouczył skarżącą o prawie zaskarżenia "rozstrzygnięcia" do sądu administracyjnego, to jednak pouczenie to było błędne. Jak zgodnie przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, błędne pouczenie o prawie wniesienia skargi, nie tworzy prawa do skargi. O właściwości sądu administracyjnego, przesądzają przepisy regulujące postępowanie sądowoadministracyjne, obowiązujące w dniu rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej. Właściwości sądu administracyjnego nie można wyprowadzić z wadliwego pouczenia organu administracji publicznej (por. np. postanowienia NSA z dnia: 11 lutego 2016r., sygn. akt II OSK 228/16 oraz 24 marca 2016r., sygn. akt II SA/Ol 314/16). W związku z powyższym, skarga wniesiona w sprawie niniejszej jest niedopuszczalna z tego powodu, że przedmiot skargi nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w pkt I sentencji postanowienia. Natomiast z zwrocie uiszczonego wpisu od skargi, Sąd orzekł w pkt II sentencji postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym, Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło