II SA/Gl 1108/21
WyrokWSA w Gliwicach2022-01-28
Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Tomasz Dziuk, Andrzej Matan
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności w zakresie niewyczerpującego zebrania materiału dowodowego dotyczącego technicznych i ekonomicznych możliwości przyłączenia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.) oraz prawa materialnego (art. 5 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). Uzasadnieniem było nieprzeprowadzenie przez organy wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, w szczególności w zakresie rzeczywistych technicznych i ekonomicznych możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, co skutkowało wadliwym zastosowaniem przepisów prawa materialnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej A. P. przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Organ pierwszej instancji wydał nakaz, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało go w mocy. Strona skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące niewyczerpującego zebrania materiału dowodowego, błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego, naruszenia Konstytucji RP oraz ekonomicznej nieuzasadnioności przyłączenia. Skarżący argumentował, że koszty przyłączenia są wysokie, a on sam jest w trakcie budowy przydomowej oczyszczalni ścieków.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C., zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk, Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...]r., nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie na rzecz skarżącego kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. nr [...] nakazujacej A. P. przyłączenie nieruchomości położonej przy ul. [...] w C. (dz.nr ew. 1 obręb [...] [...]) do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej
Kontrolowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Pismem z dnia [...]r. Prezydent Miasta C. zawiadomił A. P. (dalej: strona) o wyznaczeniu na dzień [...]r. oględzin nieruchomości przy ul. [...] w C. Z protokołu sporządzone podczas oględzin wynika, że ścieki z budynku mieszkalnego znajdującego się na nieruchomości gromadzone są w zbiorniku bezodpływowym. Według wyjaśnień strony odnotowanych w protokole, po wybudowaniu kanalizacji sanitarnej w ul. [...] wykonano projekt techniczny przyłącza kanalizacyjnego, jednak z uwagi na wysokie koszty inwestycji spowodowane usytuowaniem zbiornika za budynkiem mieszkalnym (ok. 50 m do sieci kanalizacyjnej) przyłącze nie zostało wykonane.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej: ustawa) właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez: przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.
Natomiast zgodnie z art. 5 ust. 7 w/wym. ustawy, w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku.
Na podstawie danych uzyskanych od Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Okręgu C. S.A. ustalono, iż do nieruchomości przy ul. [...] doprowadzona została sieć kanalizacji sanitarnej, a więc stworzono możliwości techniczne przyłączenia do kanalizacji. Nieruchomość nie została wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków (nieczystości gromadzone są w zbiorniku bezodpływowym). W związku z czym spełnione zostały wszystkie przesłanki niezbędne do wydania decyzji nakazującej przyłączenie nieruchomości do kanalizacji.
Strona złożyła odwołanie od w/wym. decyzji, w którym podniesiono naruszenie przez organ pierwszej instancji następujących przepisów:
1/ art. 7, 77 §1 i art. 80 k.p.a art. 122 o.p. polegające na niewyczerpującym, zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do weryfikacji rzeczywistych technicznych warunków i możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, a także związanych z ustaleniem faktycznych kosztów takiego przyłączenia, które będą stanowić znacznie większy koszt niż np. posadowienie przydomowej oczyszczalni ścieków,
2/ art. 2 i art. 3 Konstytucji RP poprzez zastosowanie rozszerzającej wykładni zakresu ograniczeń wykonywania prawa własności z pominięciem konstytucyjnej zasady państwa prawa oraz zasady proporcjonalności wynikającej z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP;
3/ art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy przez jego błędne zastosowanie i zobowiązanie do przyłączenia do kanalizacji sanitarnej podczas gdy odwołujący jest już w trakcie realizacji inwestycji jaką jest budowa przydomowej oczyszczalni ścieków;
4/ art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez jego błędne zastosowanie polegające na zobowiązaniu odwołującego do przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej, podczas gdy jest to ekonomicznie nieuzasadnione, a koszty posadowienia przydomowej oczyszczalni ścieków będą znacznie mniejsze.
W związku z powyższym odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości, celem ustalenia iż przyłączenie do sieci będzie ekonomicznie nieuzasadnione.
Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję podzielając stanowisko organu I instancji co do zaistnienia podstaw do nałożenia obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci zabudowy.
Zdaniem Kolegium nieruchomość, co do zasady, ma być podłączona do istniejącej sieci. Jedyny wyjątek dotyczy sytuacji, kiedy nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych; wtedy jedynie przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe. (Wyrok NSA z dnia 25 września 2019 r. IIOSK1417/18). Nie mają przy tym znaczenia kwestie utrudnień technicznych bezpośrednio na nieruchomości, takie jak konieczność wykonania wykopu, demontaż kostki i likwidacja zieleni, które są do przezwyciężenia i jedynie mogą się wiązać z wyższymi kosztami. (Wyrok WSA w Opolu z dnia II marca 2021 r. II SA/Op 20/21)
Sposób sformułowania art. 5 ust. 7 ustawy wskazuje na brak tzw. luzu decyzyjnego organów orzekających w tej kategorii spraw (brak uznaniowości organów). W przypadku wystąpienia w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 u.c.p.g., przy braku przeciwwskazań do wydania nakazu związanych z wyposażeniem nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków, na organie ciąży ustawowy obowiązek wydania nakazu przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej. (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lipca 2016 r. VIII SA/Wa 832/15)
Kolegium nie podzieliło zarzutów strony, w szczególności dotyczących wysokich kosztów podłączenia do sieci. Ustawodawca nie uzależnił przyłączenia nieruchomości od innych niż wskazane w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy przesłanek. Poza tym, przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, tylko w sytuacji, w której nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych, w tym przypadku takiej nie ma .
W skardze z dnia 24 lipca 2021 r. strona, reprezentowana przez pełnomocnika, podniosła następujące zarzuty:
1/ naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do weryfikacji rzeczywistych technicznych warunków i możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, a także związanych z ustaleniem faktycznych kosztów takiego przyłączenia, które w niniejszej sprawie stanowić będzie znacznie większy koszt niż np. posadowienie przydomowej oczyszczalni ścieków,
2/ naruszenia art. 2 i art. 3 Konstytucji RP przez zastosowanie rozszerzającej wykładni zakresu ograniczeń wykonywania prawa własności z pominięciem konstytucyjnej zasady państwa prawa oraz zasady proporcjonalności wynikającej z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP;
3/ naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez jego błędne zastosowanie i zobowiązanie skarżącego do przyłączenia do kanalizacji sanitarnej, podczas gdy jest w trakcie realizacji przydomowej oczyszczalni ścieków, a wobec tego stosownie z treści ww. przepisu, należy uznać, iż przyłączenie przedmiotowej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, bowiem nieruchomość jest w trakcie jej wyposażania w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych,
4/ naruszenia art. 5 ust 1 pkt 2 ustawy poprzez jego błędne zastosowania polegające na zobowiązaniu skarżącego do przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej, podczas gdy jest to ekonomicznie nieuzasadnione, a koszty posadowienia przydomowej oczyszczalni ścieków będą znacznie mniejsze,
5/ naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie i nie odniesienie się zarówno pod względem faktycznym, jak i prawnym do technicznych, a nie tylko teoretycznych, możliwości podłączenia się przez skarżącego do sieci kanalizacyjnej.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o umorzenie postępowania w sprawie na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a. Wniósł także o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Ponadto, pełnomocnik wniósł zawieszenie niniejszego postępowania do czasu zakończenia sprawy z odwołania skarżącego od decyzji nr [...] wydanej przez Prezydenta Miasta C. w dniu [...] r., stanowiącej sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków na działce przy ul. [...] w C.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik podnosi, że organy obu instancji nie zweryfikowały rzeczywistych, technicznych warunków i możliwości przyłączenia nieruchomości skarżącego do wybudowanej sieci kanalizacyjnej. Skarżący bowiem poddaje w wątpliwość faktyczną możliwość podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej wskazując na techniczne trudności wynikające z miejsca usytuowania zbiorników bezodpływowych oraz samej instalacji. Podobny stan faktyczny został ustalony w sprawie rozpoznawanej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu z dnia 11 marca 2021 r., sygn. akt: II SA/Op 20/21. Z przedłożonych akt sprawy, w tym z uzasadnień kontrolowanych decyzji w żadnej mierze nie wynika jednak, czy istotnie istnieje realna, a nie tylko teoretyczna, możliwość przyłączenia do sieci przedmiotowej nieruchomości oraz czy wystarczającym w tej mierze jest wykonanie przez skarżącego jedynie przyłącza. Każda decyzja nakładająca obowiązek musi być wykonalna z punktu widzenia przepisów prawa oraz istniejących obiektywnie okoliczności faktycznych.
W odwołaniu do SKO skarżący wnosił o przeprowadzenie dowodu z oględzin przedmiotowej nieruchomości, czego jednak nie uczyniono z uwagi na fakt, iż zdaniem SKO wystarczająca była opinia wykonana przed Organem I instancji, z której to czynności sporządzono protokół.
Uzasadnionym wobec tego jest jak najbardziej zarzut naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 Kpa polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do weryfikacji rzeczywistych technicznych warunków i możliwości przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Organ bowiem nie dokonał weryfikacji przedmiotowego protokołu z oględzin pod względem tego czy faktycznie istnieją możliwości techniczne przyłączenia przedmiotowej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej.
Uzasadniając wniosek o zawieszenie postępowania podaje, że aktualnie toczy się osobne postępowanie z udziałem skarżącego przed Wojewodą Śląskim, które dotyczy rozpoznania odwołania od sprzeciwu złożonego przez Prezydenta Miasta C. od zgłoszonego zamiaru budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Wynik powyższego postępowania będzie miał istotne znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy, mając na uwadze treść art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zgodnie z ww. przepisem przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.
Zobowiązanie skarżącego do przyłączenia swojej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej wiązać się będzie z bardzo wysokimi kosztami, których można jednak uniknąć. Ewentualna konieczność przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej wiązała by się z koniecznością zdemontowania kostki brukowej na obszarze wynoszącym kilkaset metrów kwadratowych. Sama długość przedmiotowej instalacji od zbiornika do końca dziatki wynosi ponad 60 metrów. Dodatkowo niekorzystne położenie budynku mieszkalnego (z punktu realizacji obowiązku przyłączenia) powoduje konieczność poprowadzenia instalacji dookoła niego, co również będzie generować dodatkowe znaczne koszty. Samo bowiem zdemontowanie kostki brukowej, położenie instalacji, a następnie przygotowanie i wyrównanie terenu, celem ponownego położenia kostki brukowej stanowić będzie koszt wynoszący ponad 30 000,00 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury.
Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Przeprowadzona przez Sąd, w tych granicach, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a - poprzedzającej ją decyzji wydanej w pierwszej instancji wykazała, że akty te zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.
Postępowanie administracyjne objęte w niniejszej sprawie kontrolą Sądu dotyczyło nakazu wykonania przez skarżącą obowiązku przyłączenia nieruchomości stanowiącej jej własność do istniejącej sieci kanalizacyjnej.
Materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia podjętego w tym przedmiocie stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zwanej nadal ustawą, która określa m.in. zadania gminy oraz obowiązki właścicieli nieruchomości, dotyczące utrzymania czystości i porządku (art. 1 pkt 1 ustawy).
Obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej określony został w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.
Jak wynika z analizy przepisu zawartego w art. 5 ust. 1 pkt. 2 w zw. z ust. 7 ustawy nakaz wykonania określonych obowiązków może dotyczyć dwu różnych sytuacji: pierwsza – nie istnieje sieć kanalizacyjna z tego względu, że jej budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona. W takim przypadku może zostać wydany nakaz wyposażenia nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych; druga - istnieje sieć kanalizacyjna, zaś nieruchomość nie jest do niej przyłączona i jednocześnie nie jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych.
W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z drugą sytuacją. Sieć kanalizacji sanitarnej istnieje, zaś nieruchomość należąc do skarżącego nie została wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków.
W pierwszym rzędzie należy zauważyć, że stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2020, poz. 713) wykonanie sieci kanalizacyjnej należy do zadań gminy i to gmina ma stworzyć warunki do podłączenia danej nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Regulacje prawne dotyczące realizacji urządzeń kanalizacyjnych zawarte są w ustawie z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (Dz. U. 2019 r., poz. 1437 z późn. zm.). Ustawa ta w art. 15 ust. 1 nakłada na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne obowiązek budowy m.in. urządzeń kanalizacyjnych. Pod tym pojęciem należy rozumieć należy sieci kanalizacyjne, wyloty urządzeń kanalizacyjnych służących do wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi oraz urządzenia podczyszczające i oczyszczające ścieki oraz przepompownie ścieków (art. 2 pkt 14).
Budowa sieci, w tym i tej części która pozwala na instalacje przyłącza, należy do przedsiębiorstwa wodociągowego. Natomiast na odbiorcy usługi spoczywa obowiązek wybudowania przyłącza kanalizacyjnego, a więc odcinka przewodu łączącego wewnętrzną instalację kanalizacyjną w nieruchomości odbiorcy usług z siecią kanalizacyjną, za pierwszą studzienką, licząc od strony budynku, a w przypadku jej braku do granicy nieruchomości gruntowej (art. 2 pkt. 5 ustawy). Zgodnie bowiem z art. 15 ust. 2 wskazanej ustawy o zaopatrzeniu w wodę realizację budowy przyłączy do sieci oraz studni wodomierzowej, pomieszczenia przewidzianego do lokalizacji wodomierza głównego i urządzenia pomiarowego zapewnia na własny koszt osoba ubiegająca się o przyłączenie nieruchomości do sieci. Jeżeli na nieruchomości znajduje się studzienka kanalizacyjna, to przyłączem jest odcinek przewodu pomiędzy wewnętrzną instalacją a tą studzienką, natomiast dalsza część przewodu do rury głównej stanowi już element sieci. Jeżeli na nieruchomości brak jest studzienki, to przyłączem jest odcinek przewodu pomiędzy wewnętrzną instalacją a granicą nieruchomości, dalsza część tego przewodu prowadząca do sieci stanowi element tejże sieci ( wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 czerwca 2021 r., II SA/Wr 619/20).
W kontekście tych ustaleń przyjąć trzeba, że wydany na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy nakaz przyłączenia nieruchomości do sieci oznacza w istocie nakaz wybudowania przyłącza kanalizacyjnego spełniającego wymogi wynikające z ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu ludności w wodę.
Wobec tego stworzenie realnych warunków do przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej wymaga doprowadzenia sieci do granic nieruchomości albo do studzienki kanalizacyjnej.
Kwestia ta, a więc to, czy zostały stworzone tak rozumiane warunki przyłączenia nieruchomości nie została w postępowaniu wyjaśniona. Co więcej, z trudno czytelnych map załączonych do akt sprawy (brak opisów) może wynikać, że główna sieć kanalizacyjna biegnie po drugiej stronie drogi publicznej (ul [...]), rozdzielającej ją od działki skarżącego (nr 1). Mogłoby to sugerować, że połączenie nieruchomości należącej do skarżącego z siecią główną wymagałoby wybudowania dodatkowego odcinka sieci, doprowadzającej ją do granicy nieruchomości.
Trzeba zauważyć, że wydanie na podstawie art. 5 ust. 7 ustawy decyzji o nakazie wykonania omawianego obowiązku wymaga jednak dokonania uprzednich ustaleń co do istnienia przesłanek obligujących właściciela do przyłączenia nieruchomości do sieci, tj. istnienia takiej sieci, możliwości przyłączenia do niej nieruchomości, braku wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków oraz braku zrealizowania przez właścicieli nieruchomości obowiązku przyłączenia. Przesłanki te muszą zaistnieć kumulatywnie, a organ administracji publicznej winien ich zaistnienie zbadać i w razie wydania decyzji nakazującej wykonanie obowiązku, wykazać je w uzasadnieniu.
W świetle powyższego, dokonując oceny legalności zapadłych decyzji, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, a decyzje organu pierwszej i drugiej instancji wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazane uchybienia procesowe mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Konsekwencją zaś niepełnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego jest też wadliwe zastosowanie przepisu art. 5 ust. 7 ustawy. Tylko bowiem do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego możliwe jest zastosowanie właściwej normy prawa materialnego (jego subsumcja). Organy obu instancji przedwcześnie ustaliły istnienie wobec skarżącej obowiązku z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Mając na uwadze powyższe, wobec wykazanych uchybień Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i lit. a i lit. c oraz art. 135 p.p.s.a. – w pkt 1 wyroku uchylił decyzje organów obu instancji, a w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., postanowił o zasądzeniu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w kwocie 697 zł.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści uzasadnienia niniejszego wyroku i sprowadzają się do ponownego rozpoznania sprawy na podstawie prawidłowo zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego. Rzeczą organów będzie dokonanie ustaleń co do istnienia rzeczywistej możliwości wykonania przez skarżącą obowiązku przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, a następnie podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie nakazu wykonania tego obowiązku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło