I SA/Sz 922/21
WyrokWSA w Szczecinie2022-02-10
Skład orzekający: Anna Sokołowska, Jolanta Kwiecińska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy jednokrotne stwierdzenie nieselektywnego zbierania odpadów komunalnych uzasadnia nałożenie podwyższonej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za cały miesiąc?Ratio decidendi
Sąd uznał, że jednokrotne stwierdzenie nieselektywnego zbierania odpadów komunalnych, nawet jeśli miało miejsce w pojemnikach na odpady zmieszane, jest wystarczające do aktualizacji obowiązku organu do wydania decyzji określającej wyższą opłatę. Nie ma znaczenia, czy naruszenie miało charakter incydentalny, czy notoryczny, ani kto konkretnie wrzucił odpady do niewłaściwego pojemnika. Właściciel nieruchomości ponosi odpowiedzialność za zorganizowanie zbiórki w sposób prawidłowy.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa została obciążona opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi za marzec 2021 r. w podwyższonej wysokości z powodu stwierdzenia nieselektywnego zbierania odpadów. Organ I instancji, na podstawie protokołu kontroli, określił wyższą opłatę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję, zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a także nieważność decyzji z powodu jej niewykonalności. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 lutego 2022 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za marzec 2021 r. oddala skargę.
Burmistrz P. decyzją z [...] lipca 2021 r. nr [...], działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2020.1325 j.t. ze zm.; dalej: "O.p."), art. 6ka ust. 3, art. 6q ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2021.888; dalej: "u.c.p.g."), oraz uchwały Rady Miejskiej w P. nr [...] z dnia
23 stycznia 2020 r. w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki tej opłaty dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (Dz.Urz. Województwa Z. z dnia
[...] lutego 2020 r. poz. [...]; dalej: "uchwała [...]"), określił Wspólnocie Mieszkaniowej S. [...] w P. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca") wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie [...]zł za marzec 2021 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że Strona jest podmiotem praw
i obowiązków wynikających z przepisów u.c.p.g. oraz powierzyła sprawowanie zarządu swoją nieruchomością Spółdzielni Mieszkaniowej "S. " w P. (dalej: "SM") na podstawie umowy na wykonywanie powierzonych czynności
od 8 lutego 1999 r. SM, reprezentując Stronę, złożyła 11 marca 2021 r. zmianę deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w której wykazała 23 osoby przy stawce za selektywną zbiórkę odpadów [...] zł miesięcznie od osoby (łączna opłata miesięczna [...] zł).
Dalej organ wskazał, że P. Przedsiębiorstwo Komunalne Spółka z o.o. z siedzibą w P. (dalej: "PPK", "podmiot odbierający") pismem z 15 marca 2021 r. poinformowała SM, że w dniach 22-26 marca 2021 r. przeprowadzi kontrolę nieruchomości zarządzanych przez SM w zakresie obowiązku segregacji odpadów komunalnych. Dnia 25 marca 2021 r. PPK przeprowadziło kontrolę segregacji odpadów komunalnych dot. Strony. Podczas czynności kontrolnych stwierdzono niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierana odpadów komunalnych, tj. w pojemnikach przeznaczonych na odpady zmieszane znajdowały się odpady, które powinny zostać zebrane selektywne, między innymi odpady z papieru (pojemnik niebieski), opakowania z tworzyw sztucznych (pojemnik żółty),opakowania szklane (pojemnik zielony). Podmiot odbierający przyjął
je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne, wykonał dokumentację fotograficzną i sporządził notatkę ze stwierdzenia nieprawidłowości, powiadamiając 30 marca 2021 r. o tym Burmistrza P. oraz SM.
W związku z powyższym Organ I instancji wszczął postępowanie wobec Strony w sprawie określenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi
za marzec 2021 r. i wobec stwierdzenia niewypełnienia obowiązku selektywnego zbierania odpadów obliczył wysokość opłaty, tj. [...] zł od każdego mieszkańca zamieszkującego nieruchomość.
Zaskarżoną decyzją z [...] września 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie
art. 233 § 1 pkt 1 O.p., art. 6ka ust. 3 i 6q ust. 1 u.c.p.g. i § 2 ust. 2 uchwały nr [...], utrzymało w mocy ww. decyzję Burmistrza P. z [...] lipca 2021 r.
Kolegium wyjaśniło, że w złożonej deklaracji Strona zadeklarowała selektywne gromadzenie odpadów komunalnych, określając stawkę opłaty na [...] zł. Wobec stwierdzenia nieselektywnego zbierania odpadów, organ I instancji obliczył
ww. opłatę za marzec 2021 r. z zastosowaniem stawki [...] zł za 1 mieszkańca (z uwzględnieniem nieselektywnego gromadzenia odpadów).
Organ odwoławczy uznał, że zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawy do wydania decyzji określającej Stronie ww. wysokość opłaty za marzec
2021 r., albowiem Strona nie wypełniała obowiązku zbierania odpadów w sposób selektywny. Organ I instancji był uprawniony do wydania decyzji określającej wysokość opłaty w wyższej aniżeli zadeklarowana wysokości z uwagi na wyniki kontroli przeprowadzonej przez PPK 25 marca 2021 r., które jednoznacznie potwierdziły nieselektywną zbiórkę odpadów na nieruchomości Strony - wbrew złożonej deklaracji o selektywnej zbiórce odpadów. W ocenie organu odwoławczego wystarczające jest przy tym jednorazowe stwierdzenie takiej sytuacji,
aby aktualizował się obowiązek organu do wydania decyzji.
Strona, reprezentowana przez SM i ustanowionego przez nią pełnomocnika
w osobie radcy prawnego, zaskarżyła decyzję organu odwoławczego skargą wniesioną do tutejszego sądu wnosząc o jej uchylenie lub uchylenie decyzji organów obu instancji, ewentualnie uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Orzeczeniu Kolegium zarzucono:
1. wydanie decyzji niewykonalnej, a w konsekwencji nieważnej;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego a to art. 6ka u.c.p.g. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że w opisanym stanie fatycznym
już jednokrotne stwierdzenie naruszenia zasad selektywnej zbiórki uprawnia organ do nałożenia obowiązku zapłaty stawki w podwójnej wysokości
za miesiąc marzec 2021, Organ nieprawidłowo ustalił także zakres i adresata obowiązku o którym mowa w tym przepisie;
3. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 6ka u.c.p.g. poprzez przyjęcie, że w opisanym stanie faktycznym doszło do naruszenia zasad selektywnej zbiórki odpadów w sytuacji, gdy w pojemnikach na odpady zmieszane znajdowały się odpadu podlegające zbiórce selektywnej, w sytuacji gdy nie stwierdzono, że zbiórka selektywna nie była wykonywana. Zastrzeżenia budzi także fakt, iż na skutek naruszenia tego przepisu oraz przepisu
art. 191 O.p. organ doszedł do przekonania, że zarówno sposób prowadzenia kontroli w pojemników na śmieci oraz sporządzona dokumentacja pozwalają
w każdej sytuacji na nałożenie na stronę opłaty w podwójnej wysokości;
4. powyższe stanowi także naruszenie przepisów postępowania,
a to w szczególności zasady legalizmu zawartej art. 120 O.p. poprzez wydanie decyzji naruszającej przepisy prawa ale także poprzez nałożenie na stronę obowiązku w oparciu o niejasne kryteria niewynikające
z obowiązujących przepisów prawa;
5. naruszenie przepisów postępowania a to zasady prawdy obiektywnej wyrażone w przepisie art. 122 O.p. stanowiącej, że organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym; jest to prostą konsekwencją naruszenia art. 187 O.p. w zakresie w jakim nie podjęto nawet próby ustalenia, że fakt naruszenia zasady selektywnej zbiórki odpadów ma charakter notoryczny;
6. naruszono art. 191 O.p. przyjmując, że stan na zdjęciach załączonych
do materiału dowodowego potwierdza, że zbiórka selektywna nie ma miejsca, pomijając, że w innych pojemnikach w sposób prawidłowy dokonuje się selekcji śmieci.
W uzasadnieniu zarzutów skargi podniesiono, że organy nie zbadały okoliczności, iż z pojemników na śmieci korzystają także inne wspólnoty, które
nie są zarządzane przez SM. Organy nie zbadały, ile osób z tych wspólnot korzysta
z pojemników i jak często są one wywożone, co było konieczne, aby prawidłowo ustalić stan faktyczny w sprawie. Zdaniem Skarżącej, aby doszło do podwyższenia opłaty musi wystąpić sytuacja notorycznego naruszenia przez właściciela nieruchomości selektywnej zbiórki odpadów. Według Skarżącej, okoliczność
ta wynika z uzasadnienia do projektu nowelizacji przepisów u.c.p.g. (druk sejmowy 3499). Organ nie wskazał również, jak dokonane ustalenia faktyczne odnieść
do okoliczności, że w obowiązującym porządku prawnym brak jest normy określającej kryteria segregacji.
Skarżąca, pismem procesowym z 10 grudnia 2021 r. uzupełniła swoje stanowisko w sprawie wskazując na brak zawiadomienia o czynnościach kontrolnych z uwagi na brak szczegółowego sprecyzowania terminu kontroli w piśmie organu. Ponadto Skarżąca wskazała, że w przypadkach braku segregacji odpadów osoby sprzątające, które pracują w godzinach 6:00 – 8.00 rano, mają za zadanie usuwać takie sytuacje.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie
i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 maca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842 ze zm.) biorąc pod uwagę brak zgody wszystkich stron postępowania na przeprowadzenie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Niniejsza sprawa została przekazana
do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie zarządzenia Zastępczyni Przewodniczącej Wydziału I z 10 stycznia 2022 r. Informacje o powyższym zarządzeniu przekazane zostały do wiadomości Skarżącej oraz do organu pismami z 11 stycznia 2022 r., doręczonymi Organowi 11 stycznia 2022 r. zaś Skarżącej 12 stycznia 2022 r. Jednocześnie w ww. piśmie poinformowano strony postępowania o możliwości złożenia dodatkowego stanowiska w sprawie.
Spór w sprawie dotyczy ujawnienia w dniu 25 marca 2021 r. niesegregowania odpadów, pomimo złożonej przez Skarżącą deklaracji o selektywnej zbiórce odpadów, które miało wpływ na zwiększenie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.c.p.g., utrzymanie czystości i porządku
w gminach należy do obowiązkowych zadań własnych gminy. Obowiązkowe poziomy przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych, które gminy są obowiązane osiągnąć, określa art. 3b u.c.p.g. Obowiązki właściciela nieruchomości określa art. 5 u.c.p.g.
Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., za właścicieli nieruchomości uznaje się także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością.
Na podstawie art. 2 ust. 3 u.c.p.g., jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnię mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa ponosi wynikające z ustawy opłaty bez ograniczeń, a każdy właściciel lokalu - w odpowiedniej części - na podstawie art. 2 ust. 3a u.c.p.g.
Rada Gminy uchwala regulamin gospodarowania odpadami, dokonuje wyboru metody i ustala stawkę opłaty.
Stosownie do art. 6m ust. 1 u.c.p.g., właściciel nieruchomości
jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację
o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca
lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych.
Deklaracja zawiera dane niezbędne do określenia wysokości opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz wysokość opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6m ust. 1a u.c.p.g.).
W przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne
i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości (art. 6ka ust.1 u.c.p.g.). Wójt, burmistrz lub prezydent miasta
- na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1 - wszczyna postępowanie
w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6ka ust. 2 u.c.p.g.).
Nadto wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa w drodze decyzji wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące,
a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których
nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3 (art. 6ka ust. 3 u.c.p.g.).
Zgodnie z art. 6q ust. 1 u.c.p.g., w sprawach dotyczących opłat
za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy O.p.,
z tym że uprawnienia organów podatkowych przysługują wójtowi, burmistrzowi
lub prezydentowi miasta.
Niesporne w sprawie jest, że Skarżąca jest właścicielem nieruchomości
w rozumieniu przepisów u.c.p.g., na której ciążą obowiązki związane ze zbiórką odpadów komunalnych. Ponadto, jak wynika z akt sprawy (deklaracja k. 5-7 akt administracyjnych), Skarżąca zadeklarowała selektywną zbiórkę odpadów. Zarząd nieruchomością został powierzony SM, na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o najmie lokali. SM - na podstawie § 3 pkt 12 umowy o sprawowaniu zarządu (umowa k. 22-23 akt administracyjnych) - upoważniona jest do reprezentowania Skarżącej,
w tym przed sądami.
Podmiot odbierający odpady komunalne ujawnił 25 marca 2021 r.
w pojemnikach na odpady, należących do Skarżącej na ww. nieruchomości, naruszenie selektywnej zbiórki odpadów i przekazał organowi I instancji stosowny raport wraz z wykonanymi zdjęciami, obrazującymi naruszenie ww. zasad.
Podkreślić należy, że to na właścicielu nieruchomości, który zadeklarował selektywną zbiórkę odpadów zarządcy nieruchomości, ciąży takie zorganizowanie zbiorki odpadów, aby w odpowiednich pojemnikach rzeczywiście znajdowały
się odpady segregowane. Przepisy postępowania nie nakładają na organy obowiązku udowodnienia jaki podmiot dokonuje naruszenia zasad selektywnej selekcji odpadów. Dla przyjęcia prawidłowej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie ma znaczenia to, czy stwierdzone nieprawidłowości miały charakter incydentalny (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 listopada
2017 r., I SA/Sz 833/17 i wyrok NSA z 18 października 2018 r., II FSK 984/18 oddalający skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Szczecinie).
W ocenie sądu, należy zgodzić się z organem odwoławczym, że organ
I instancji mógł określić Skarżącej ww. opłatę w spornej wysokości.
Sąd zauważa, że na zdjęciach wykonanych przez pracowników podmiotu odbierającego odpady komunalne widnieje m.in. zamykany śmietnik z widocznym napisem "W. M. S. nr [...] [...]" oraz pojemniki
na odpady ze śmieciami – również z napisem W. M.
ul. [...], w tym nr [...], a dodatkowo wskazaniem "zmieszane" (k.11-14
akt administracyjnych), które obrazują naruszenie zasad selektywnej zbiórki odpadów. Podnoszona przez Skarżącą okoliczność, że posiadła również pojemniki do selektywnej zbiórki odpadów i zbiórka selektywna była prowadzona
nie ma znaczenia w sprawie dla oceny, iż naruszono zasady selektywnej zbiórki odpadów z uwagi na wyrzucanie do pojemników na odpady zmieszane, odpadów, które powinny trafić do właściwych pojemników przeznaczonych do selektywnej
ich zbiórki.
Ponadto, z załączonej do akt sprawy dokumentacji fotograficznej wynika,
że w pojemnikach na odpady zmieszane znajdowały się metalowe puszki, kartony,
i przedmioty z tworzyw sztucznych (k.11-14 akt administracyjnych), które powinny
być zbierane selektywnie, zgodnie z deklaracją. Okoliczności, w jakich doszło
do zmieszania odpadów obciążają Wspólnotę Mieszkaniową. Nie ma też znaczenia w sprawie, czy w pojemnikach na odpady zmieszane, które należało posegregować, raz tylko znalazły się odpady niesegregowane, czy też taka sytuacja miała miejsce notorycznie. Bezsporne jest, że doszło do tego w marcu 2021 r.
Wskazać także należy, że przepisy u.c.p.g. nie przewidują powiadomienia właściciela nieruchomości przez pracowników podmiotu odbierającego odpady komunalne o zamiarze przeprowadzenia kontroli, ani o stwierdzonych naruszeniach. Jednak, w sprawie PPK poinformowało SM 15 marca 2021 r. o zamiarze kontroli
w dniach 22 - 26 marca 2021 r. oraz o możliwości wzięcia udziału w tej kontroli (zawiadomienie – k. 8 akt administracyjnych). PPK podał, że w tym celu należy skontaktować się z pracownikiem PPK pod wskazanym numerem telefonu. Takie zachowanie PPK należy ocenić jako przejaw dobrej praktyki. SM miała zapewnioną możliwość udziału w kontroli, gdyż zawiadomienie o kontroli zostało jej dostarczone z wyprzedzeniem kilkudniowym. SM miała zatem czas na podjęcie kontaktu
z PKK w celu uzgodnienia szczegółów dotyczących daty i godziny kontroli miejsc gromadzenia odpadów należący do poszczególnych wspólnot mieszkaniowych, którymi zarządza. Wskazać należy również, że SM, jak i Skarżąca, mieszczą
się w P. w niedalekiej odległości od siebie.
Ponadto w ocenie Sądu, w toku postępowania w rozpoznawanej sprawie, wbrew zarzutom skargi, organy nie naruszyły przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego ani w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, ani w stopniu uzasadniającym stwierdzenie
jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i pkt 2 P.p.s.a. Zauważyć bowiem należy, że jak stanowią powyższe przepisy, sąd uwzględniając skargę
na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości
albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a.). Z kolei nieważność decyzji lub postanowienia sąd stwierdza w całości lub w części jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Sąd I instancji nie jest przy tym związany zarzutami skargi,
Skarżąca w uzasadnieniu zarzutów skargi wskazała, że "organ wydając decyzję jej sentencję skonstruował w taki sposób, iż nie trudno ustalić
jest jej adresata" ... "oczywiście z treści można domyślić się kogo decyzja
dotyczy .....". W tym zakresie Skarżąca wskazywała, że organ w zaskarżonej decyzji wskazywał, oprócz strony skarżącej także inne podmioty, tj. W. M. przy ul. [...] a także w uzasadnieniu W. M. N. [...].
W powyższym zakresie Sąd przyznał rację Skarżącej jedynie co do tego,
że w zaskarżonej decyzji, która dotyczy Wspólnoty Mieszkaniowej
przy ul. [...] nr [...] w P., organ wskazał na:
- W. M. przy ul. [...] w P. przy określeniu decyzji organu I instancji - jednakże sąd podkreśla, że jednocześnie organ odwoławczy prawidłowo powołał jej datę, numer [...] organ który ją wydał
jak i wskazał, że sprawa dotyczy odwołania wniesionego przez Skarżącą
a także w sposób szczegółowy wskazał jej rozstrzygnięcie (kwotę, jej tytuł
i okres, którego dotyczy);
- W. M. N. [...] we wstępnej części uzasadnienia
- jednakże sąd zauważa jednocześnie, że w dalszej części uzasadnienia zawierającej stanowisko organu odwoławczego (ustalenia faktyczne i prawne) organ nie wskazywał na inne podmioty.
Sąd podkreśla jednocześnie, że po pierwsze sama Skarżąca, choć stawia zarzut wydania decyzji niewykonalnej, a w konsekwencji nieważnej z uwagi
na ww. uchybienie to równocześnie jednak przyznaje, że "oczywiście z treści decyzji można domyślić się kogo decyzja dotyczy". Po drugie zaś Sąd wskazuje, że organ odwoławczy postanowieniem z [...] października 2021 r. [...], wydanym na podstawie art. 215 § 1 O.p. i doręczonym Skarżącej 14 października 2021 r., dokonał sprostowania oczywistych ww. dwóch omyłek pisarskich.
Odnosząc się do powyższego zarzutu Sąd wskazuje, że stwierdzanie nieważności decyzji ostatecznej jest środkiem nadzorczym umożliwiającym
z urzędu lub na żądanie strony eliminowanie z obiegu prawnego ostatecznych orzeczeń, obciążonych kwalifikowanymi wadami, wymienionymi w 8 punktach
art. 247 § 1 O.p. Szóstą podstawą stwierdzenia nieważności wymienioną
w art. 247 § 1 pkt 6 O.p. jest trwała niewykonalność decyzji istniejąca w dniu
jej wydania, na którą powołuje się w rozpoznawanej sprawie Skarżąca z powyżej wskazanych powodów. B. Gruszczyński (B. Gruszczyński (w:) S. Babiarz (i in.), Ordynacja podatkowa..., s. 1050) podnosi, że taka trwała niewykonalność decyzji zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść obowiązków
i uprawnień zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych
lub prawnych tkwiących w ich naturze. Podobnie charakteryzuje tę przesłankę
J. Brolik (i in.) (Ordynacja podatkowa..., art. 247, pkt 2.6), akcentując,
że przeszkody prawne (np. decyzja wydana z zastrzeżeniem niemożliwego
do spełnienia warunku), czy też względy faktyczne (na przykład ustanowienie obowiązku nie do spełnienia) muszą istnieć w chwili wydania decyzji i trwać
po jej wprowadzeniu do obrotu prawnego. Natomiast trudności, bez względu
na ich stopień, w wyegzekwowaniu decyzji, wynikające z negatywnego stanowiska jej adresatów lub innych osób, nie stanowią o niewykonalności decyzji w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 6 (por. wyrok NSA w Warszawie z 13 lutego 1986 r., III SA 1146/85, ONSA 1986/1, poz. 12). Należy zauważyć również, że w zasadzie w orzecznictwie nie ma przykładów dotyczących trwałej niewykonalności decyzji istniejącej od dnia
jej wydania. Jednak nie oznacza to, że sytuacje takie nie występują. W ocenie Sądu z taką niewykonalnością nie mamy jednak do czynienia w rozpoznawanej sprawie, albowiem zdaniem sądu decyzja trwale niewykonalna to taka, której adresat jest trwale pozbawiony możliwości wykonania obowiązków lub zrealizowania (wyegzekwowania) prawa wynikającego z decyzji (por. prawomocny wyrok WSA
w Gorzowie Wlkp. z 8 maja 2019 r., I SA/Go 144/19).
Odnosząc się zatem do twierdzeń Skarżącej Sąd wskazuje,
że w rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy umożliwiające jej wykonanie, w tym ustalenie jej adresata, tj. choć przed sprostowaniem zawierała wskazane nieprawidłowości to nie były one jednak
na tyle istotne, że uniemożliwiały jego ustalenie. Powyższe, w treści skargi, potwierdza również sama Skarżąca wskazując, że z treści decyzji oczywiście można domyślić się kogo decyzja dotyczy. Skarżąca również w terminie zaskarżyła doręczoną jej decyzję jak i merytorycznie ustosunkowała się do niej w treści skargi.
Ponadto Sąd wskazuje, że w przypadku przesłanki określonej
w art. 247 § 1 pkt 5 O.p., zgodnie z którym organ stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie chodzi o sytuację, w której organ w treści decyzji ewidentnie rozstrzyga
o prawach i obowiązkach podmiotu, który nie jest stroną toczącego
się postępowania. O tym, do kogo dana decyzja jest skierowana, decyduje jej treść. Zatem podkreślić należy, że jeżeli z treści decyzji wynika w sposób niebudzący wątpliwości zamiar organu ustalenia sytuacji prawnej konkretnej osoby będącej stroną danego postępowania, to warunek z art. 210 § 1 pkt 3 O.p. został spełniony
i brak jest podstaw do stwierdzenia, że doszło do zrealizowania przesłanki, o której mowa w art. 247 § 1 pkt 5 O.p. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu,
z zaskarżonej decyzji ewidentnie zaś wynika, że jest ona skierowana do Skarżącej. Organ wprost wskazuje, że rozpoznał sprawę dotyczącą odwołania wniesionego przez Skarżącą, określa decyzję organu I instancji przez wskazanie organu, który
ją wydał, daty i numeru decyzji a także szczegółowe określenie jej przedmiotu
z podaniem kwoty, tytułu i okresu, którego dotyczy.
Jednocześnie Sąd ponownie wskazuje, że ww. postanowieniem z [...] października 2021 r. [...], doręczonym Skarżącej 14 października 2021 r., organ odwoławczy dokonał sprostowania ww. dwóch omyłek pisarskich, które zawierała zaskarżona decyzja i które wskazuje Skarżąca. Na marginesie wskazać należy, że oczywista omyłka, którą można sprostować w trybie art. 215 § 1 O.p.
to błąd polegający na tym, że przez przeoczenie, niewłaściwy dobór słów czy omyłkę pisarską w decyzji (postanowieniu) zostało wyrażone coś, co w sposób oczywisty
i widoczny jest sprzeczne z myślą wyrażoną przez organ (por. wyrok WSA
w Gdańsku z 29 kwietnia 2020 r., I SA/Gd 1939/19).
Z uwagi na powyżej wskazane okoliczności Sąd nie znalazł podstawy
do uwzględnienia zarzutów skargi odnoszących się do nieważności zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się z kolei do zarzutów w zakresie naruszenia przepisów art. 120,
art. 122, art. 187 i art. 191 O.p. Sąd i w tym zakresie nie podzielił zarzutów skargi.
Sąd wskazuje zatem, że jedną z podstawowych zasad ogólnych obowiązujących w postępowaniu podatkowym jest zasada prawdy obiektywnej, wyrażona
w art. 122 O.p. Przepis ten wymaga, aby organ podatkowy zebrał materiał dowodowy konieczny dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej. Zasada prawdy materialnej zakreśla płaszczyznę obowiązków organu podatkowego w dokonywaniu ustaleń faktycznych, które powinny być ujmowane całościowo, nie zaś fragmentarycznie
lub pozbawione pełnego kontekstu. Obowiązek przeprowadzenia dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego tak z urzędu, jak na wniosek wynika z art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. Przy czym w myśl zasady swobodnej oceny dowodów organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 O.p.).
Według sądu organ podołał powyższym obowiązkom. Jak bowiem wynika
z dokumentów, na które powołuje się Skarżąca i które znajdują się w aktach administracyjnych sprawy, brak jest podstaw do postawienia organom zarzutu naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów czy też zarzutu braku zupełności materiału dowodowego w sprawie. Sąd nie stwierdził również nieprawidłowości
w procesie subsumpcji.
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd uznał,
że w rozpoznawanej sprawie organy nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy,
w tym wskazanych w zarzutach skargi.
W tym stanie rzeczy, sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Przytoczone orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło