II SAB/Po 233/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-02-18
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Paweł Daniel, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Lekarz Weterynarii dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Powiatowy Lekarz Weterynarii dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego w ustawowym terminie, a jedynie po wniesieniu skargi. Bezczynność ta została uznana za rażące naruszenie prawa ze względu na długotrwałość (około dwóch lat) i brak jakiejkolwiek reakcji organu. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji, gdyż informacja została już udzielona, ale utrzymał rozstrzygnięcie o bezczynności i jej rażącym charakterze. Na rzecz skarżącego przyznano sumę pieniężną jako rekompensatę za lekceważenie jego wniosku.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej protokołu z naboru na stanowisko referenta, wraz z punktacją kandydatów. Po upływie ustawowego terminu organ nie udzielił odpowiedzi, co skłoniło skarżącego do złożenia ponaglenia, a następnie skargi na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Organ ostatecznie udzielił odpowiedzi na wniosek po wniesieniu skargi, udostępniając żądane informacje. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności, rażącego naruszenia prawa oraz przyznania sumy pieniężnej.Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia informacji publicznej, stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną, oddalił skargę w zakresie dotyczącym przewlekłości oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 lutego 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie: Asesor WSA Paweł Daniel Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 lutego 2022 roku sprawy ze skargi Ł. D. na bezczynność Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia [...] października 2019 r.; II. stwierdza, że Powiatowy Lekarz Weterynarii [...] dopuścił się bezczynności; III. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. przyznaje od Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych); V. oddala skargę w zakresie, w jakim dotyczy ona przewlekłości; VI. zasądza od Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] października 2019 r. Ł. D. (zwany dalej "wnioskodawcą" lub "Skarżącym") złożył do Powiatowego Lekarza Weterynarii [...] (zwanego dalej "PLW" lub organem") wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie udostępnienia protokołu z naboru [...] na stanowisko referenta zespołu do spraw administracyjno-finansowych wraz z ilością punktów za wszystkie etapy postępowania i sposobie prowadzenia postępowania rekrutacyjnego. Postępowanie rekrutacyjne zakończyło się dnia [...] października 2019 r. Wnioskodawca wyraził przekonanie, że z tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, a jego sprawa powinna zostać zakończona w dniu [...] listopada 2019 r.
Pismem z dnia [...] listopada 2019 r. wnioskodawca złożył ponaglenie na bezczynność PLW. Wnioskodawca uznał, że w terminie przewidzianym na udostępnienie informacji publicznej nie doszło do spełnienia jego żądania, ani nie wydano stosownej decyzji.
Wnioskodawca złożył skargę na bezczynność PLW do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu pismem z dnia [...] października 2021 r. Jak twierdził, do dnia złożenia skargi nie udzielono żadnej odpowiedzi na jego wniosek. Skarga została wniesiona bezpośrednio do tut. Sądu.
Dnia [...] października 2021 r. Skarżący uzupełnił swoją skargę poprzez stwierdzenie, że PLW przewlekle prowadził postępowanie i miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznanie od organu na jego rzecz kwotę [...]zł.
Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. PLW udzielił odpowiedzi na skargę, przekazał akta sprawy i wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Organ wskazał, że dnia [...] października 2019 r. zakończył postępowanie rekrutacyjne na stanowisko, na które aplikował Skarżący. PLW wniósł o umorzenie postępowania, ponieważ w całości uwzględnił skargę oraz stwierdził, że jego bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Organ nadesłał odpis pisma z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...], w którym udzielono odpowiedzi na wniosek Skarżącego z 2019 r. i w którym uwzględniono jego skargę. Organ zgodził się ze Skarżącym, że nie udostępniono informacji publicznej we właściwym terminie, a żądane przez niego informacje mają charakter informacji publicznej. Protokół z naboru został wywieszony na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu. W tym zakresie nie było więc podstaw udostępniania informacji publicznej, gdyż była ona ogólnodostępna. Do odpowiedzi organu dołączono kserokopię ogłoszenia o naborze, protokół z naboru, wykaz punktacji za każde pytanie podczas egzaminu kwalifikującego, informację o wynikach naboru oraz oświadczenie o udostępnieniu protokołu naboru umieszczonego na tablicy ogłoszeń Inspektoratu w okresie 31.10.2019-07.11.2019.
Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. Skarżący stwierdził, że mimo udzielonej odpowiedzi, bezczynność organu jest niewątpliwa. W związku z udostępnieniem informacji, postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowy jest punkt we wniosku, w którym zobowiązuje się organ do udostępnienia informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie żądania Skarżącego były zasadne.
Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a."). Powołany przepis stanowi: "Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania." Niewątpliwie wniesiona skarga dotyczy bezczynności PLW w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Z tych względów, zarządzeniem z dnia [...] stycznia 2022 r. Przewodniczący Wydziału II. tut. Sądu wyznaczył termin posiedzenia niejawnego na dzień [...] lutego 2022 r. zaznaczając, że sprawa ma być skierowana do rozpoznana w trybie uproszczonym. Na podstawie art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zakresie realizowanej kontroli, Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.
Podkreślenia wymaga legitymacja Skarżącego do wniesienia skargi na bezczynność organu. Jest ona wywodzona z art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 ze zmianami, zwanej dalej "u.d.i.p."), w której wskazuje się, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. sądowa kontrola administracji publicznej, dokonywana w oparciu o kryterium legalności, obejmuje m.in. orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność. Należy zatem uznać, że skarga na bezczynność PLW mogła zostać wniesiona i podlegała rozpoznaniu przez tut. Sąd. Ponadto Skarżący poprzedził swoją skargę ponagleniem, jednakże nie był do tego zobowiązany, gdyż u.d.i.p. nie zawiera generalnego odesłania do stosowania przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zmianami, zwanej dalej "k.p.a."), a zatem wymóg wniesienia ponaglenia w rozumieniu art. 37 k.p.a. przed wniesieniem skargi na bezczynność nie znajdował zastosowania. Fakt wniesienia ponaglenia ma jednak znaczenie dla dalszej oceny postawy PLW, o czym poniżej.
Przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność wspomnianego podmiotu w sprawie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem Skarżącego z dnia [...] października 2019 r.
W pierwszej kolejności należy rozpoznać okoliczność, która warunkuje możliwość procedowania skargi na bezczynność, tj. czy żądane przez Skarżącego informacje mają charakter informacji publicznej. Tylko w tej sytuacji skarga może podlegać rozpoznaniu merytorycznemu. Dotyczy to zarówno sfery podmiotowej jak i przedmiotowej. Innymi słowy, nie można złożyć skargę na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, jeżeli organ nie był zobowiązany do udostępnienia informacji, która nie miała charakteru informacji publicznego i nie podlegała udostępnieniu w trybie u.d.i.p.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. każdy organ władzy publicznej jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej. Ustawodawca w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. expressis verbis nie wymienił żadnych organów władzy publicznej. Niewątpliwie w tym przepisie utożsamia z pojęciem organów władzy publicznej wszystkie organy administracyjne funkcjonujące w istniejącym aparacie władzy, a także te podmioty, których w sensie organizacyjnym nie zalicza się do administracji, a które są powołane w drodze ustawy do organizacji i realizacji zadań publicznych (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 marca 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 117/20, dostępny na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwana dalej "CBOSA"). Sąd nie miał wątpliwości, że PLW jest takim organem, gdyż jest podmiotem administracji publicznej, na którym spoczywa obowiązek realizacji zadań publicznych wynikających z materii ustawowej regulującej działalność lekarzy weterynarii: granicznych, powiatowych, wojewódzkich oraz Głównego Lekarza Weterynarii. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 306) organy inspekcji weterynaryjnej, w tym PLW wykonują szereg wskazanych w nim zadań publicznych. To oznacza, że w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. PLW jest organem szeroko rozumianej władzy publicznej zobowiązanej do udostępnienia informacji publicznej, która jest w jego posiadaniu.
Należy zważyć, że udostępnieniu podlegają informacje publiczne, które dotyczą zasad funkcjonowania organów władzy publicznej w tym zasad naboru pracowników na stanowiska w tych organach według przepisów szczególnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. g u.d.i.p.). Tymi szczególnymi przepisami są również regulacje ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1233 ze zmianami, zwanej dalej "u.s.c."). Powołana ustawa reguluje status informacji będących w posiadaniu podmiotów administracji publicznej, które stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu. Istotnie, przepisy u.s.c. rozszerzają katalog informacji publicznych, stąd uprawnione jest twierdzenie, że u.s.c. stanowi lex specialis względem u.d.i.p. Zgodnie z art. 29 u.s.c. imiona i nazwiska kandydatów, którzy spełniają wymagania formalne, oraz wynik naboru stanowią informację publiczną w zakresie objętym wymaganiami określonymi w ogłoszeniu o naborze. Powołany przepis wyznacza zatem granice, które obejmują szereg informacji podlegające udostępnieniu na zasadach określonych w u.d.i.p. Zakres objęty wymaganiami określonymi w ogłoszeniu o naborze, o którym mowa w art. 28 ust. 2 i 2a u.s.c. pozwala na sformułowanie wniosku, że te informacje także podlegają udostępnieniu, gdyż stanowią informacje publiczne. Wobec zakwalifikowania u.s.c. jako lex specialis względem u.d.i.p., należy zaznaczyć, że informacje objęte w art. 28-31 u.s.c. stanowią szczególną informację publiczną, która podlega udostępnieniu. Te zaś informacje, które nie wpisują się we wspomniany katalog podlegają udostępnieniu na zasadach ogólnych uregulowanych w u.d.i.p. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny, które Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela: "Informacje zawarte w protokołach z postępowań rekrutacyjnych na wolne stanowiska w służbie cywilnej nieobjęte katalogiem art. 29 w związku z art. 28 i art. 31 ust. 2 pkt 3 (informacja o wyniku naboru obejmująca imię i nazwisko wybranego kandydata oraz jego miejsce zamieszkania w rozumieniu k.c.) ustawy o służbie cywilnej mogą być udostępniane w trybie u.d.i.p., w tym w trybie informacji udzielanej na wniosek - zarówno informacje, które dotyczą spełniania przez kandydatów wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze, jak i inne posiadane czy też wytworzone przez organ." (wyrok NSA z dnia 27 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3254/15, dostępny w CBOSA). Nałożenie przez u.s.c. na dyrektora generalnego urzędu (tu: Inspekcji Weterynaryjnej w K.) obowiązku upubliczniania w związku z naborem do służby cywilnej wyłącznie informacji, o których mowa w art. 28, art. 29 i art. 31 tej ustawy, nie oznacza, że do informacji niewymienionych w tych przepisach nie stosuje się u.d.i.p. Upublicznieniu powinny podlegać informacje w zakresie objętym wymaganiami określonymi w ogłoszeniu o naborze, które umożliwią sprawdzenie, czy w wyniku naboru zostali wyłonieni najlepsi kandydaci według ustalonych wymagań oraz czy zrealizowana została zasada równości w dostępie do służby publicznej.
Należy przyznać rację PLW, że żądanie udostępnienia przez niego protokołu z zakończonego naboru nie podlegało osobnemu udostępnieniu, gdyż ten protokół podlega z mocy prawa udostępnieniu w Biuletynie Informacji Publicznej. Należy jednak pamiętać o tym, że informacje ujawnione w Biuletynie Informacji Publicznej danego organu, nie muszą, i z reguły nie wyczerpują, całego zakresu informacji publicznej, jaką posiada dany organ w związku ze swym działaniem w sferze publicznej. Informacje związane z naborem kandydatów do służby publicznej podlegają upublicznieniu w zakresie, w jakim pozostają w związku z tym postępowaniem. Dotyczy to nie tylko imion i nazwisk osób, które przystąpiły do naboru, ale też ich wykształcenia, stażu pracy i dodatkowych kwalifikacji itd. Jeżeli bowiem konstytucyjna zasada równości w dostępie do służby ma być realna, to tym samym konieczne jest umożliwienie każdemu zainteresowanemu sprawdzenie, czy istotnie wyniki naboru wyłoniły najlepszych kandydatów według ustalonych przy naborze kryteriów, temu służy tryb określony w u.d.i.p. (wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt II SAB/Wa 172/16, dostępny w CBOSA).
Podsumowując tę część wywodu, informacją publiczną są wszelkie informacje dotyczące kandydata w zakresie spełniania przez niego wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze. Jeżeli informacje dotyczące kandydata mają związek z tymi wymaganiami, podlegają udostępnieniu w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p. Co za tym idzie, informacją publiczną jest również informacja o uszeregowaniu kandydatów biorących udział w konkursie, a także informacja o ocenie poszczególnych kandydatów (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SAB/Łd 155/16, dostępny w CBOSA). PLW jako podmiot administracji publicznej był zobowiązany do udostępnienia tych informacji (poza protokołem z naboru, gdyż ten był jawny po zakończeniu naboru) w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Organ nie uczynił tego w zakreślonym terminie, ale uczynił to dopiero w momencie przekazania skargi wraz z aktami sprawy. Tym samym, Sąd nie może zobowiązać organu do dokonania czynności, która została już spełniona. Rację miał zatem Skarżący, że w tym zakresie, postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe, w związku z czym, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd umorzył je (pkt I. sentencji wyroku).
Bezczynność organu jest niewątpliwa. W terminie przewidzianym w u.d.i.p. nie doszło do spełnienia obowiązku publicznoprawnego tj. udostępnienia żądanej informacji, co niewątpliwie spoczywało na PLW. Bezczynność ta miała charakter obiektywny, co wymaga stwierdzenia przez Sąd. Wykonanie obowiązku przed dniem wyrokowania, wbrew twierdzeniu organu, nie czyni postępowania bezprzedmiotowym. Bezprzedmiotowość zaistniała tylko w części, natomiast Sąd nadal jest zobligowany do rozpoznania, czy bezczynność nastąpiła, czy też nie. O bezczynności mowa jest, gdy podmiot administracji publicznej we wskazanym terminie nie wykona, nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym dwumiesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w k.p.a. decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej (wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2020 r., sygn. akt II SAB/Wa 58/20, dostępny w CBOSA). Pomiędzy datą złożenia wniosku o udzielenie informacji publicznej a dniem jej udostępnienia minęły około dwa lata. Bezczynność ma zatem charakter obiektywny, dlatego, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że PLW dopuścił się bezczynności (pkt II. sentencji wyroku).
Sąd w składzie orzekającym uznał na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., że bezczynność miała charakter rażący (pkt III. sentencji wyroku). Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Tak drastyczna długotrwałość pozostawienia wniosku Skarżącego bez rozpoznania, a tym samym bierność organu zobowiązanego nie znajduje żadnego uzasadnienia w demokratycznym państwie prawnym. "Rażącym naruszeniem prawa, co wymaga powtórzenia, jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne" (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 5 grudnia 2019 r., sygn. akt III SAB/Gl 285/19, zob. także wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 9 stycznia 2020 r. sygn. akt III SAB/Wr 1110/19, dostępne CBOSA). W toku sprawy wywołanej wnioskiem z dnia [...] października 2019 r. PLW nie podjął nawet żadnej próby zajęcia jakiegokolwiek stanowiska, czy też obrony swoich racji. Nie było żadnego kontaktu pomiędzy Skarżącym a PLW, mimo, iż organ był zobowiązany do udostępnienia informacji w prawem przewidzianym czasie. Zwłoka obejmująca okres ok. dwóch lat nie znajduje żadnego uzasadnienia, szczególnie, że zakres informacji, jakie Skarżący chciał uzyskać, nie był skomplikowany. Organ nie musiał poszukiwać tych informacji, podejmować złożonych działań, szczególnie, że PLW nie był zobowiązany do udostępniania protokołu, gdyż ten był dostępny na stronie Biuletynu Informacji Publicznej.
Nawet pomimo wniesienia ponaglenia, którego Skarżący nie musiał stosować nie wywołało żadnego skutku dyscyplinującego. Organ nie zreflektował się, że pozostaje w zwłoce, stąd Sąd w składzie orzekającym nie miał żadnych wątpliwości, aby stwierdzić, że bezczynność miała charakter rażący.
Sąd w składzie orzekającym doszedł do przekonania, że organ uporczywie lekceważył obowiązek wynikający z u.d.i.p., co musi spotkać się ze stosowną reakcją ze strony wymiaru sprawiedliwości. W demokratycznym państwie prawa nie może być miejsca na lekceważenie praw i obowiązków wynikających z materii normatywnej, szczególnie, gdy przepisy mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących (ius cogens), a więc nie ma mowy o uznaniowości. "Działanie organu administracji publicznej cechuje rażące naruszenie prawa, gdy ten postępuje w sposób poważnie opóźniający podejmowane działania co oczywiście jest pozbawione racjonalnego usprawiedliwienia." (zob. wyrok NSA z dnia: 16 września 2015 r., sygn. akt I OSK 722/15, 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, dostępne w CBOSA). Sąd w składzie orzekającym nie znajduje żadnego uzasadnienia dla postawy PLW.
Sąd na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznał Skarżącemu od organu sumę pieniężną w wysokości [...] zł (pkt IV. sentencji wyroku). Powołany przepis stanowi: "Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6". Wskazany przepis ma charakter uznaniowy. Sąd w składzie orzekającym stoi na stanowisku, że stwierdzenie, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa musi się spotkać z realną interwencją ze strony Sądu. Suma pieniężna, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a jest środkiem rekompensującym to, że sprawa Skarżącego została zlekceważona przez organ władzy publicznej Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to środek o charakterze dodatkowym, który powinien być stosowany z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić go należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, co stanowi zaprzeczenie zasady demokratycznego państwa prawnego. "Przyznanie sumy pieniężnej uzasadnia poniesienie znacznego nakładu pracy celem uzyskania odpowiedzi na wnioskowane pytania z zakresu informacji publicznej, czego dałoby się uniknąć, gdyby skarżony podmiot podjął jakiekolwiek działania w sprawie, w tym z uwagi chociażby na koszty biurowe, wysyłkowe, poniesione wskutek bezczynności skarżonego podmiotu, a znacznie przekraczające sam tylko koszt skierowania wniosku." (wyrok WSA w Krakowie z dnia 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 27/21, dostępny w CBOSA). Skarżący poniósł koszty związane z dostępem do rzeczonej informacji, oczekiwał około dwóch lat na odpowiedź ze strony organu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, przez co miał prawo odczuć, że jest on lekceważony, gdyż jego nieskomplikowany wniosek pozostał bez rozpoznania, pomimo sygnalizowania jego wpływu (wniesienie ponaglenia), by wreszcie ponieść koszty wywołane wniesieniem skargi do tut. Sądu. Skarżący, zdaniem Sądu, zasłużył na zrekompensowanie jemu tej niedopuszczalnej sytuacji, a z drugiej strony, kara, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a. musi być karą dotkliwą. Skoro wpływ wniosku, ani ponaglenia nie zreflektowało PLW do działania, Sąd decyduje się na wymierzenie surowej kary, która zrekompensuje Skarżącemu niezrozumiałe zaniechanie organu.
Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w zakresie, w jakim dotyczyła ona przewlekłości postępowania (pkt V. sentencji wyroku). Zaniechanie organu wyczerpuje znamiona bezczynności. Jeżeli w toku sprawy organ nie podejmuje żadnej działalności, a więc pozostaje "w stanie spoczynku", nie można uznać jako uzasadnione twierdzenie, że organ działa przewlekle, ponieważ tego działania nie było. Organ nie udostępnił informacji, a także przez blisko dwa lata nie wykonał żadnej działalności. Z tego względu nie można mówić o przewlekłym działaniu, gdyż to sugeruje, że jakieś działanie miało miejsce, lecz było ono nieudolne. W tym zakresie należało oddalić skargę, gdyż nie było mowy o przewlekłości organu.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 535). Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie [...]zł, co stanowi równowartość wpisu stałego od skargi (pkt VI. sentencji wyroku).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło