II SA/Kr 1221/21
WyrokWSA w Krakowie2022-02-25
Skład orzekający: Jacek Bursa, Mirosław Bator, Joanna Człowiekowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca projekt scalenia gruntów, która uwzględnia zmiany w powierzchni obszaru scalenia wynikające z dokładniejszych pomiarów, jest zgodna z prawem, nawet jeśli niektórzy uczestnicy zgłaszają zastrzeżenia co do przebiegu granic lub wartości otrzymanych ekwiwalentów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że decyzja zatwierdzająca projekt scalenia gruntów była legalna. Postępowanie scaleniowe, choć skomplikowane i ingerujące w prawo własności, wymaga wyważenia sprzecznych interesów uczestników. Organ administracyjny korzysta z pewnej swobody w kształtowaniu projektu, a kontrola sądowa ogranicza się do oceny legalności, a nie merytorycznej słuszności, chyba że decyzja nosi cechy dowolności. Zmiany powierzchni wynikające z dokładniejszych pomiarów niekoniecznie świadczą o wadliwości decyzji, a niezadowolenie niektórych uczestników nie podważa legalności, jeśli ogólne zasady scalenia zostały zachowane i większość uczestników nie zgłosiła zastrzeżeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt scalenia gruntów obrębu Racławice. Skarżący kwestionowali m.in. zmiany powierzchni obszaru scalenia, przebieg granic, wartość otrzymanych ekwiwalentów oraz sposób przeprowadzenia okazania projektu. Organy administracyjne uznały zastrzeżenia za niezasadne, wskazując na zgodność z prawem i racjonalność przyjętych rozwiązań, a także na fakt, że większość uczestników nie zgłosiła zastrzeżeń do projektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Joanna Człowiekowska po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skarg C. T., M. B., G. H. na decyzję Wojewody z dnia 27 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów skargi oddala
Starosta Gorlicki decyzją z dnia 11 maja 2021 r. nr [...] działając na podstawie art. 3 ust. 1 i 2, ust. 5 pkt. 2, art. 8 ust. 1-3 i ust. 4-6, art. 17 ust 3, art. 27 ust. 1, ust. 3-4, art. 28 ust. 1-2, art. 29, art. 31,32 i 33 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów, art. 35 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 104 i 107 K.p.a.
w pkt 1/ zatwierdził projekt scalenia gruntów obrębu Racławice, Gmina Biecz, Powiat Gorlicki przedstawiony: na mapie obszaru scalenia gruntów zawierającej przebieg granic, wraz z mapami uzupełniającymi z dnia 04.03.2021r. dotyczącymi działek nr [...] oraz działek nr [...], stanowiącymi załącznik nr 1 do niniejszej decyzji; w rejestrze szacunku porównawczego gruntów po scaleniu, wraz z rejestrem uzupełniającym dla jednostek rejestrowych [...] po zmianach, dokonanych w projekcie scalenia w dniu 04.03.2021r., stanowiących załącznik nr 2 do niniejszej decyzji;
w pkt 2/ skorygował powierzchnię obszaru scalenia gruntów obrębu Racławice, Gmina Biecz z pow. 634, 4780 ha na pow. 636,3095 ha.
w pkt 3/ uznał za rozstrzygnięte w całości zastrzeżenia do projektu scalenia zgłoszone
przez uczestników, stanowiące załącznik nr 3 do niniejszej decyzji zatytułowany
"Wykaz zastrzeżeń do projektu scalenia gruntów obrębu Racławice".
w pkt 4/ ustalił zasady i terminy objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku
scalenia, określone w treści załącznika nr 4 do niniejszej decyzji.
w pkt 5/ zniósł na zgodny wniosek zainteresowanych stron współwłasności gruntowe i leśne jak w załączniku nr 5 do niniejszej decyzji pt. "Wykaz znoszonych współwłasności"
w pkt 6/ zniósł, bez odszkodowania, służebności gruntowe, które utraciły znaczenie, obciążające grunty przed scaleniem, ujawnione w dziale III ksiąg wieczystych (Prawa, roszczenia i ograniczenia), których numery zostały wymienione w załączniku nr 6 do niniejszej decyzji pt. "Wykaz ksiąg wieczystych, w których znosi się służebności gruntowe".
w pkt 7/ pozostawił po zaktualizowaniu służebności w dziale III (Prawa, roszczenia i ograniczenia) ksiąg wieczystych, których numery zostały wymienione w załączniku nr 7 do niniejszej decyzji pt. "Wykaz ksiąg wieczystych, w których pozostawia się służebności gruntowe".
w pkt 8/ przeniósł obciążenia wpisane do ksiąg wieczystych dział IV (Hipoteka) z gruntów poddanych scalaniu na grunty wydzielone w wyniku scalenia - jak w załączniku nr 8 do niniejszej decyzji pt "Wykaz ksiąg wieczystych obciążonych w dziale IV-Hipoteka".
w pkt 9/ zobowiązał uczestników scalenia wymienionych w załączniku nr 9 do niniejszej decyzji, do uiszczenia należnych dopłat wynikających z wydzielenia im gruntów o większej wartości szacunkowej niż posiadali przed scaleniem, na konto Starostwa Powiatowego w Gorlicach na rachunek numer 58 1240 4748 1111 0000 4874 5633 w terminie dwóch miesięcy od daty kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna.
w pkt 10/ zatwierdził wykaz uczestników scalenia uprawnionych do otrzymania dopłat w związku z wydzieleniem im gruntu o niższej wartości szacunkowej, w zamian za dotychczas posiadane grunty oraz grunty wydzielone pod projektowane drogi, w terminie dwóch miesięcy od daty kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna zgodnie z załącznikiem nr 10 do niniejszej decyzji.
w pkt 11/ ustalił przebieg granicy pomiędzy działkami, położonymi w Racławicach w sposób ustalony operatem technicznym - załącznik nr 11 do niniejszej decyzji, pt. "Operat techniczny Ustalenie granicy działek ewidencyjnych nr [...]" - zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 17.05.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.
w pkt 12/ orzekł o przejściu na własność Gminy Biecz gruntów wydzielonych na cele użyteczności publicznej oraz pod drogi, z chwilą gdy niniejsza decyzja stanie się ostateczna.
w pkt 13/ ujawnił nowy stan prawny w księgach wieczystych - zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów na podstawie niniejszej decyzji.
w pkt 14/ stwierdził, że decyzja niniejsza nie narusza praw osób trzecich do gruntów wydzielonych w zamian za grunty posiadane przed scaleniem.
w pkt 15/ zatwierdził zakres zagospodarowania poscaleniowego gruntów położonych w obrębie Racławice, zgodnie z załącznikami nr 12 i 13 do niniejszej decyzji zatytułowanymi "Zakres zagospodarowania poscaleniowego obrębu Racławice, Gmina Biecz" i "Mapa obszaru scalenia z zakresem prac do wykonania w ramach zagospodarowania poscaleniowego".
w pkt 16/ uznał za bezskuteczne zastrzeżenia wniesione po upływie terminu wynikającego z art. 24 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, opisane w załączniku nr 14 do niniejszej decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w ramach prac scaleniowych nastąpiła zmiana powierzchni obszaru scalenia z pow. 634,4780 ha przed scaleniem na pow. 636,3095 ha po scaleniu. Różnica wynika z dokonanego pomiaru granic zewnętrznych obszaru scalenia, obliczenia powierzchni obiektu scaleniowego na podstawie danych z pomiaru bezpośredniego i analitycznego obliczenia powierzchni z dokładnością do l m2, zgodnie z obowiązującymi przepisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 09.11.2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz. U. 2011 nr. 263, póz. 1572), obowiązującego na dzień zgłoszenia roboty. Z uwagi na fakt, że prace scaleniowe we wsi Racławice mogły być prowadzone zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 grudnia 2015r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Scalanie gruntów" w ramach poddziałania "Wsparcie na inwestycję związane z rozwojem, modernizacją i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014 - 2020, w dniu 31.08.2016r., - po skompletowaniu niezbędniej dokumentacji, został złożony do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego wniosek o przyznanie pomocy na operacje pt. "Scalanie gruntów Wsi Racławice, Gmina Biecz, powiat Gorlice". Wniosek został pozytywnie oceniony, jednak z uwagi na brak środków na sfinansowanie operacji, pismem z dnia 24.03.2017r. Urząd Marszałkowski odmówił przyznania pomocy na ten cel. Po ogłoszeniu kolejnego naboru przez Samorząd Województwa, wniosek o przyznanie pomocy został skompletowany ponownie i złożony w dniu 19.01.2018r., w wyniku czego, Samorząd Województwa Małopolskiego podpisał z Powiatem Gorlickim w dniu 20.04.2018r. umowę o przyznaniu pomocy w kwocie 7 397 713, 10 zł, na realizację operacji pt. "Scalanie gruntów wsi Racławice, Gmina Biecz, powiat Gorlice". Sąd Rejonowy w Gorlicach, Wydział V Ksiąg Wieczystych zgodnie z art. 21 ww. ustawy, uczynił na wniosek Starosty Gorlickiego wzmianki o wszczęciu postępowania scaleniowego w księgach wieczystych prowadzonych dla nieruchomości położonych w obrębie ewidencyjnym Racławice. Marszałek Województwa Małopolskiego działając w oparciu o art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 26 marca 1982r. o scalaniu i wymianie gruntów, wskazał, iż jednostką organizacyjną samorządu województwa powołaną do wykonywania prac scaleniowych na terenie Powiatu Gorlickiego jest firma A w T., z którym w dniu 27.08.2018r. została zawarta umowa na wykonanie prac scaleniowych. Na zebraniu zwołanym przez Starostę w dniu 5.04.2019 r. zgodnie z art. 9 ust. l i 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, spośród uczestników scalenia wybrana została 12- osobowa Rada Uczestników Scalenia.
Podstawą projektowania rozłogów pól i przebiegu dróg transportu rolnego były założenia do projektu scalenia sporządzone i uzupełnione do wymogów wynikających z Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 grudnia 2015r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Scalanie gruntów" w ramach poddziałania "Wsparcie na inwestycję związane z rozwojem, modernizacją i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014-2020, przez firma A w T.. Po przeprowadzeniu wymaganego prawem postępowania dowodowego, w dniu 2.06.2016r. wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pt. "Scalanie gruntów wsi Racławice, Gmina Biecz", bowiem: przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie przyczyną znaczących oddziaływań na środowisko; realizacja zamierzenia nie wpłynie znacząco negatywnie na sąsiadujące formy ochrony przyrody; przedsięwzięcie nie będzie powodować oddziaływań transgranicznych. Wydanie decyzji poprzedzone zostało opinią Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie, wyrażoną w piśmie z dnia 26.04.2016r. Zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 17.05.1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ustalony został przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] położonymi w Racławicach w następujący sposób: od punktu 1000 poprzez punkty 1001,1002,1003,1004, 1005 dołem skarpy do punktu 1006 w środku skarpy, wykazany na szkicu graficznym w protokole granicznym z dnia 25.08.2020r. ustalony operatem technicznym- załącznik nr 11. Z uwagi na fakt, iż postępowanie rozgraniczeniowe, toczące się przed organem administracji państwowej po wszczęciu postępowania scaleniowego, zostało rozpatrzone w ramach niniejszego postępowania, to niniejsza decyzja zastępuje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości. Uchwałą Nr 1/2019 uczestnicy scalenia ustalili zasady szacunku gruntów objętych niniejszym postępowaniem. O terminie i miejscu zebrania uczestnicy scalenia zostali poinformowani Obwieszczeniem z dnia 3.04.2019r. Wyniki oszacowania gruntów zostały ogłoszone na zebraniu uczestników scalenia w dniu 1.07.2019r. a następnie udostępnione do publicznego wglądu w miejscowej remizie OSP przez okres 7 dni. Do wyłożonego szacunku nie wniesiono zastrzeżeń. Wyrażenie zgody na przyjęcie szacunku nastąpiło w formie uchwały nr 2/2019. Wyniki oszacowania gruntów pod drogami objętymi scalaniem gruntów we wsi Racławice zostały ogłoszone na zebraniu uczestników scalenia w dniu 15.06.2020r., a następnie udostępnione do publicznego wglądu w miejscowej remizie OSP przez okres 7 dni. O terminie i miejscu zebrania uczestnicy scalenia zostali poinformowani Obwieszczeniem z dnia 29.05.2020r. Do wyłożonego szacunku nie wniesiono zastrzeżeń. Wyrażenie zgody na przyjęcie szacunku w formie uchwały nr 4/2020 nastąpiło w dniu 1 lipca 2020 r. Uczestnicy scalenia wsi Racławice zostali zawiadomieni obwieszczeniem z dnia 3.09.2020r., iż w okresie od 28.09 - 30.10.2020r. okazywany będzie projekt scalania gruntów. W terminie przewidzianym ustawą o scalaniu i wymianie gruntów, zastrzeżenia do projektu scalenia złożyło 17 uczestników scalenia. Powyższe zastrzeżenia zostały rozpatrzone w trybie przewidzianym w art. 24 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, po uprzednim zaopiniowaniu ich przez Komisję pełniącą funkcje doradcze. O miejscu i terminie zwołania Komisji zgłaszający zastrzeżenia zostali powiadomieni listownie. W wyznaczonym dniu uczestnicy scalenia, którzy złożyli zastrzeżenia do projektu scalenia, brali udział w posiedzeniu Komisji osobiście lub w ich imieniu działali pełnomocnicy. W trakcie rozpatrywania zastrzeżeń; na prośbę członków Komisji scaleniowej, Geodeta Projektant przedstawił i omówił szczegółowo, projekt scalenia opracowany dla każdej osoby składającej zastrzeżenie. W wyniku rozpatrzenia żądań, skarżący jak i obecni członkowie Komisji ustalili dalszy szczegółowy sposób opiniowania poszczególnych zastrzeżeń, o czyni strony postępowania zostały indywidualnie powiadomione. Lista uczestników postępowania scaleniowego, którzy złożyli zastrzeżenia oraz sposób rozstrzygnięcia zgłoszonych zastrzeżeń zawiera załącznik nr 3 do decyzji zatytułowany "Wykaz zastrzeżeń do projektu scalenia gruntów obrębu Racławice". Po upływie terminu przewidzianego ustawą o scalaniu i wymianie gruntów wpłynęło dwa zastrzeżenia do projektu scalenia, które zgodnie z art. 24 ustawy z 26 marca 1982r. podlegały pozostawieniu bez rozpatrzenia. Listę osób, które złożyły zastrzeżenia po upływie terminu zawiera załącznik nr 14 do niniejszej decyzji. Biorąc pod uwagę powyższe należy przyjąć, iż projekt scalenia został opracowany racjonalnie pod względem gospodarczym i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Uczestnicy otrzymują za grunty posiadane przed scaleniem należne ekwiwalenty, zaś różnice wartości gospodarstw przed i po scaleniu zostaną wyrównane dopłatami. Wobec faktu, iż większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń, należy uznać, że spełniona została obligatoryjna przesłanka o której mowa w art. 27 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów - stąd też należało orzec jak w sentencji.
Od tej decyzji wnieśli odwołania: G. H., M. B. i C. T., kwestionując prawidłowość wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia w zakresie części gruntów stanowiących ich własność.
Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 27 sierpnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zaistniała różnica między polem powierzchni wskazanym w postanowieniu o wszczęciu postępowania scaleniowego tj. 634,4780 ha, a podanym w zaskarżonej decyzji, tj. 636,3095 ha wynika z dokonanego w ramach postępowania ustalenia granic obszaru scalenia, obliczenia powierzchni obiektu scaleniowego na podstawie danych z pomiaru bezpośredniego i analitycznego obliczenia powierzchni z dokładnością do 1 m2 , zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a nie zmiany obszaru scalenia. Rozbieżność pomiędzy tymi wartościami wynosząca 0,3 % powierzchni wskazanej w postanowieniu o wszczęciu postępowania scaleniowego, wynikająca z aktualizacji pomiarów granic działek w obszarze scalenia, nie stanowi o wadliwości decyzji. W odniesieniu do zarzutów odwołania G. H. dotykających kwestii wycinki drzew w 2017 r. na działkach leśnych stanowiących niezmienniki projektowe należy podkreślić, iż Starosta w postanowieniu z 11 marca 2016 r. w oparciu o art. 15 ustawy s.w.g. wskazał, że z chwilą wszczęcia postępowania scaleniowego obejmującego lasy i grunty leśne, wstrzymuje się wydawanie zezwoleń na wyrąb drzew do czasu zakończenia postępowania, a niezrealizowane zezwolenia tracą moc. Nie dotyczy to jednak cięć sanitarnych. Z uwagi na podnoszone przez G. H. w odwołaniu kwestie dotyczące zasad finansowania prac scaleniowych wymaga przypomnienia, iż prace scaleniowe na tym obiekcie koordynuje i wykonuje Samorząd Województwa Małopolskiego przy pomocy firma A w T. - jednostki organizacyjnej powołanej do wykonywania prac scaleniowych na terenie Powiatu Gorlickiego, z którym 27 sierpnia 2018 r. została zawarta umowa nr [...] na wykonywanie prac scaleniowych. Z kolei finansowanie prac scaleniowych i zagospodarowania poscaleniowego realizowane jest z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Samorząd Województwa Małopolskiego podpisał z Powiatem Gorlickim 20 kwietnia 2018 r. umowę o przyznaniu pomocy w kwocie 7 397 713,10 zł na realizację operacji scalania gruntów wsi Racławice, która to pomoc stanowi 100 % kosztów kwalifikowanych operacji, z czego poziom pomocy ze środków europejskich EFRROW w formie refundacji wynosi 4 707 164,00 zł, tj. 63,63 % poniesionych kosztów kwalifikowanych operacji. Pozostałe koszty zostaną pokryte ze środków budżetu państwa. Termin realizacji operacji scalenia wraz z zagospodarowaniem poscaleniowym przewidziany jest do 30 czerwca 2023 r. (stanowi to dla wypłaty środków europejskich termin nieprzekraczalny). Postępowaniem scaleniowym objęto 634,4780 ha gruntów (w tym 491,5979 ha gruntów rolnych oraz 123,0231 ha gruntów leśnych). Ww. powierzchnia obszaru stanowiła miernik rzeczowy kalkulacji kosztów inwestycyjnych operacji, gdyż wysokość wsparcia finansowego zależna jest od powierzchni i lokalizacji obszaru objętego postępowaniem scaleniowym. Dla przedmiotowego obiektu firma A w T. opracowało Założenia do projektu scalenia gruntów wsi Racławice oraz ich uzupełnienie o dane wymagane Instrukcją do wypełnienia wniosku o przyznanie pomocy. Założenia zawierają m.in. analizę zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Biecz obejmującego wieś Racławice, zatwierdzonego Uchwałą nr XVI/156/2004 Rady Miejskiej w Bieczu z 9 grudnia 2004 r. m.in. w zakresie dróg. Wykonawca scalenia zgłosił prace geodezyjne w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej 14 maja 2018 r. pod numerem id 6640.1540.2018.
Organ odwoławczy stwierdził, że nie dopatrzył się nieprawidłowości w przyjętym przez Starostę rozwiązaniu co do wydzielenia poszczególnych załączników do decyzji oraz sposobu ich publikacji z uwagi na wymóg konieczności ochrony danych osobowych. Zgodnie z art. 27 ust. 3 ustawy s.w.g. projekt scalenia gruntów zatwierdza, w drodze decyzji, starosta. Natomiast składniki decyzji zatwierdzającej projekt scalenia, poza wymogami określonymi w K.p.a., wymienia art. 27 ust. 4 ustawy s.w.g. Są nimi: 1) obszar scalenia lub wymiany gruntów; 2) terminy i zasady objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia lub wymiany oraz sposoby rozliczeń (...), 3) przebieg granic nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. Z kolei zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy s.w.g. decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów podaje się do wiadomości przez jej odczytanie na zebraniu uczestników scalenia, a ponadto przez jej wywieszenie na okres 14 dni w lokalach urzędów gmin, na których terenie są położone scalane grunty, oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach wchodzących w obszar scalenia. Z powyższego wynika, iż organ nie miał obowiązku publikowania w Internecie map obszaru scalenia, co zostało podniesione w odwołaniu G. H.. Na podstawie przekazanej przez Starostę Gorlickiego całej obszernej dokumentacji scaleniowej oraz dokonaniu analizy złożonych odwołań tutejszy organ uznał, iż odwołujący się otrzymali w wyniku scalenia należne ekwiwalenty za grunty posiadane przed scaleniem, a zarzuty podniesione w odwołaniach są niezasadne. Wymaga wskazania, iż zgodnie z art. 8 ustawy s.w.g. uczestnik scalenia otrzymuje grunty o równej wartości szacunkowej w zamian za grunty dotychczas posiadane (ust. 1). Jeżeli wydzielenie gruntów o równej wartości szacunkowej jest technicznie niemożliwe lub gospodarczo nieuzasadnione, za równą wartość szacunkową uważa się również wartość o różnicy nieprzekraczającej 3% (ust. 2). Na zgodny wniosek zainteresowanych uczestników scalenia można im wydzielić grunty o innej wartości szacunkowej stosując dopłaty (ust. 3). Z kolei art. 14 ustawy s.w.g. stanowi: 1. W zamian za objęte scaleniem lub wymianą lasy i grunty leśne oraz sady, ogrody, chmielniki i inne uprawy specjalne wydziela się użytki możliwie tego samego rodzaju i tej samej jakości. Jeżeli nie jest to możliwe, wydziela się inne użytki i stosuje dopłatę pieniężną, odpowiadającą różnicy wartości drzewostanów, drzew i krzewów, a także innych części składowych gruntów. Za zgodą uczestnika scalenia lub wymiany można wydzielić inne użytki odpowiadające wartości dopłaty. 2. Przy zachowaniu wartości gruntów sprzed scalenia, bez zgody uczestnika scalenia, różnica powierzchni wydzielonych mu gruntów w stosunku do powierzchni gruntów objętych scaleniem nie może przekraczać: 1) 20% powierzchni gruntów objętych scaleniem; 2) 10% dotychczas posiadanych gruntów o szczególnie wysokiej przydatności rolniczej lub gruntów przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze. W przedmiotowym scaleniu został również zastosowany przepis art. 17 ust. 2 ustawy s.w.g., zgodnie z którym jeżeli na terenie objętym scaleniem nie ma gruntów Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa i gruntów gminy, grunty pod drogi dojazdowe do gruntów rolnych lub leśnych wydziela się z gruntów uczestników scalenia, a każdemu z nich zmniejsza się odpowiednio przysługujący mu obszar gruntów. Uczestnikom scalenia, o których mowa w ust. 2, przysługują dopłaty, które uiszcza gmina (ust. 2a). Wysokość obliczonych dopłat przez wykonawcę scalenia i przyznanych przez Starostę zawiera punkt 2 załącznika nr 10 do wydanej decyzji Starosty (o czym stanowi punkt XX jej sentencji). Dodatkowo wskazuje się, iż na podstawie art. 20 ustawy s.w.g. stan własności oraz posiadania gruntów, powierzchnię użytków i klasy gruntów określa się w ramach prowadzonych prac scaleniowych według danych ewidencji gruntów. Jeżeli zachodzi konieczność aktualizacji danych ewidencyjnych, wykonawca scalenia wykonuje prace z tego zakresu. W rozpatrywanej sprawie były takie czynności wykonywane, gdyż ich wyniki zawiera zgromadzona dokumentacja z aktualizacji klasyfikacji gleboznawczej, użytków gruntowych oraz z ustalenia przebiegu granic działek.
Odnosząc się do odwołania G. H. organ wskazał, że z karty uczestnika scalenia nr [...] oraz z protokołu z okazania projektu (Tom XI) wynika, iż zapoznała się ona z projektem scalenia oraz przydzielonym ekwiwalentem. W ustawowo wyznaczonym terminie nie złożyła do niego zastrzeżeń. Przedmiotowa działka ewid. nr [...] stanowiąca użytek leśny, pozostała zgodnie z życzeniem w dotychczasowej lokalizacji i stanowiła w projekcie scalenia niezmienniki projektowe. Była ona objęta procedurą ustalenia granic w trybie § 37-39 rozporządzenia z uwagi na konieczność aktualizacji danych ewidencyjnych w tym zakresie. Ze względu na zgłoszone zastrzeżenia przez innego uczestnika scalenia - T. M., nastąpiły zmiany projektu na działkach projektowanych nr: [...], [...] i [...], własności G. H., co do których zainteresowana nie zgłosiła zastrzeżeń ani zarzutów w odwołaniu. Te zmiany projektu wynikały z wzajemnych uzgodnień między uczestnikami scalenia. W starym stanie w jedn. rej. nr [...] skarżącej przysługiwało prawo własności do 10 działek ewid. nr: [...] [...], o łącznej powierzchni 3,22 ha i wartości 301,00 punktów szacunkowych. W nowym stanie po dokonanych zmianach przydzielono jej 9 działek projektowanych nr: [...], o łącznej powierzchni 3,2278 ha i wartości 311,41 punktów szacunkowych. W ocenie organu odwoławczego skarżącej wydzielono należny ekwiwalent, poprawiono rozłóg gruntów, dostępność do drogi publicznej, działki zostały zaprojektowane w sposób racjonalny przy uwzględnieniu jej życzeń wpisanych do karty uczestnika scalenia. Organ odwoławczy w oparciu o informacje zawarte w księdze wieczystej założonej dla nieruchomości G. H., obejmującej ww. działki ewidencyjne ustalił, że prawo własności wpisano na podstawie umowy darowizny nr rep A [...] z 24 czerwca 1996 r. oraz umowy sprzedaży nr rep A [...] z 20 grudnia 2011 r. Z kolei z księgi wieczystej założonej dla działki ewid. nr [...] wynika, iż prawo własności na rzecz M. i T. M. ujawniono w związku z umową sprzedaży nr rep. A [...] z 18 lipca 2016 r. oraz umową przeniesienia własności nr rep A [...] z 1 sierpnia 2016 r. Zdaniem G. H. granica jej działki ewid. nr [...] (las) z działką ewid. nr [...], stanowiącą współwłasność M. i T. M., przebiega środkiem drogi i rowu, co jak twierdzi, wskazywała geodecie na gruncie. Nie zostało to jednak uwzględnione, gdyż zdaniem wykonawcy granica musi przebiegać zgodnie ze stanem ujawnionym w ewidencji gruntów. Skarżąca powołała się na przepis § 39 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków regulujący sposób ustalenia przebiegu granic, pomijając jednak jego istotną część, z której wynika konieczność weryfikacji przez geodetę przed wyborem sposobu ustalenia granic, czy stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek, co – jak ustalił wykonawca – ma miejsce w przedmiotowej sprawie, a potwierdza to także sama odwołująca, jak też oświadczenie dołączone do odwołania. Ponadto skarżąca zarzuciła, że w zawiadomieniu z 5 listopada 2019 r. o ustaleniu przebiegu granicy działki ewid. nr [...] z działkami ewid. nr [...] i nr [...] wykonawca powołał nieaktualne przepisy, tj. nieaktualny Dziennik Ustaw publikujący rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. W ocenie tutejszego organu nie miało to wpływu na czynności ustalenia granic, gdyż brzmienie aktualnego przepisu § 38 i § 39 rozporządzenia na dzień wykonywania prac scaleniowych zostało wprowadzone rozporządzeniem zmieniającym z dnia 29 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2013 r. poz. 1551), które weszło w życie 31 grudnia 2013 r., zatem jeszcze przed wszczęciem postępowania scaleniowego. W tym miejscu należy wskazać przepis § 39 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 393 – zwanego w decyzji rozporządzeniem) obowiązujący w trakcie czynności ustalenia granic oraz wydanej decyzji. Stanowi on, że ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych (§ 39 ust 1). W przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych, w tym położenie wyznaczających je punktów granicznych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek (§ 39 ust. 2). Natomiast w przypadku gdy spokojnego stanu posiadania nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków (§ 39 ust 3). Należy podkreślić, że odległość między wskazywanym obecnie przez odwołującą przebiegiem przedmiotowej granicy, a przebiegiem ujawnionym na mapie ewidencyjnej, który jest zgodny z przebiegiem ustalonym w terenie przez wykonawcę znacznie przekracza oszacowaną przez geodetę uprawnionego dokładność mapy ewidencyjnej założonej w 1968 r. w skali 1:2880 (id ewidencyjny materiału zasobu: P.1205.1968.12), gdyż wynosi nawet ponad 10 m. Poglądowo przebieg drogi oraz rowu w okolicach działki ewid. nr [...] przedstawia numeryczny model terenu opublikowany w portalu krajowym: www.goportal.gov.pl. Na aktualnej ortofotomapie drzewa przesłaniają opisane powyżej szczegóły w tym lesie. Jak ustalił organ odwoławczy skarżąca podpisała protokół graniczny bez zastrzeżeń, mimo rzekomych ograniczeń czasowych oraz innego zdania co do jej przebiegu czy sposobu stabilizacji, co obecnie podnosi w odwołaniu. Jednakże to operat techniczny jest dokumentem stanowiącym podstawę decyzji, a nie oświadczenie strony składane w trakcie postępowania. Biorąc pod uwagę powyższe oraz liczne orzeczenia sądów administracyjnych, "cofnięcie" oświadczenia złożonego przed geodetą nie może wywoływać oczekiwanych przez odwołującego skutków prawnych w postaci niemożności wprowadzenia zmiany danych w operacie ewidencyjnym. Skarżąca nie akceptuje ustalonego wcześniej przebiegu granicy domagając się stanowczo przesunięcia granicy nawet o ok 10 metrów. Jak już wcześniej zaznaczono nie byłoby to zgodne z dokumentami określającymi stan prawny gruntów w granicach sąsiadujących działek. Wymaga zasygnalizowania, iż ww. rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków utraciło moc w dniu wejścia w życie nowego Rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 27 lipca 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1390), jednakże jego uchylenie nie ma wpływu na ustalone granice. Nowe rozporządzenie w tym zakresie zawiera analogiczne zapisy jak poprzednie. Ponadto § 47 nowego rozporządzenia stanowi, iż do prac geodezyjnych zgłoszonych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie dopuszcza się stosowanie przepisów dotychczasowych, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2021 r. Dołączone do odwołania pisma i oświadczenia, w tym co do przebiegu granicy faktycznego użytkowania rzekomo oddalonej około 15 m od granicy ustalonej, nie stanowią dokumentów, o których mowa w § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, czyli dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w postępowaniach, które wymienia enumeratywnie ten przepis, zatem nie mogą stanowić prawnej podstawy do zmiany przebiegu granicy. W sprawozdaniu technicznym operatu pn. Ustalenie przebiegu granic działek leśnych sporządzonym 25 marca 2020 r. geodeta uprawniony odnotował, że: Przeprowadzono analizę materiałów PZGiK: Punkty graniczne pozyskano metodą digitalizacji mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 z jednoczesnym wykorzystaniem jednostkowych operatów prawnych. Sprawdzono dokładność graficzną mapy ewidencyjnej wykorzystanej do digitalizacji poprzez porównanie trójmiedz pomierzonych w terenie i istniejących na mapie. (...) Wyniki analiz materiałów PZGiK pod względem dokładności i aktualności wskazują na ich przydatność. Granice ustalono na podstawie wskazania stron, spokojnego stanu posiadania oraz danych z mapy ewidencyjnej po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych (odnalezionych w terenie rurek i kamieni granicznych) oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. Z ustalenia granic działki sporządzono protokoły, które obecne w terenie strony podpisały. Pomiar punktów granicznych i szczegółów terenowych wykonano metodą biegunową wykorzystując tachimetr Leica TCR407 w oparciu o założoną osnowę pomiarową. Ustalone granice przyjęto do opracowania projektu scalenia gruntów wsi Racławice, gmina Biecz. Z kolei z protokołu ustalenia przebiegu granic z 26 i 27 listopada 2019 r. bezsprzecznie wynika, że granica działki ewid. nr [...] z działkami sąsiednimi została ustalona (cyt.): na podstawie ostatniego spokojnego stanu posiadania w sposób przedstawiony na szkicu polowym nr 2 stanowiącym integralną część protokołu ustalenia granic. Zarówno protokół jak i szkic strony obecne na ustaleniu podpisały bez zastrzeżeń. Z kolei granicę działki ewid. nr [...] z działką ewid. nr [...] ustalono 28 listopada 2019 r. na podstawie zgodnych wskazań właścicieli, co potwierdzają podpisy złożone pod stosownym oświadczeniem. Obecnie G. H. kwestionuje występowanie przed złożonym podpisem w protokole informacji co do sposobu ustalenia granicy twierdząc, iż w tym zakresie podpisała protokół zawierający nieuzupełnioną pozycję. Z kolei geodeta uprawniony w piśmie wyjaśniającym z 11 czerwca 2021 r. wyraźnie temu zaprzeczył. Natomiast bezsprzeczne jest, iż odwołująca złożyła podpis pod oświadczeniem ustaloną granicę akceptujemy bez zastrzeżeń. Mając powyższe na względzie organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na warunek zawarty w ww. § 39 ust. 2 rozporządzenia co do konieczności zgodności ustalanych granic z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek, ostatecznie brak było możliwości ustalenia przebiegu granicy działek ewidencyjnych w znacznej odległości od przebiegu wynikającego z mapy ewidencyjnej założonej w 1968 r., czego obecnie domaga się skarżąca. Istotne w sprawie jest również to, iż stan prawny ww. działek ujawniony w ewidencji gruntów jest zgodny ze stanem wieczystoksięgowym. W tym miejscu organ odwoławczy zaznacza, że odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt scalenia nie stanowi środka do dochodzenia praw do gruntu, a zapadłe rozstrzygnięcie w sprawie nie przekreśli stronom możliwości dochodzenia swoich praw na drodze cywilnej. Wyjaśnienia wykonawcy z 11 czerwca 2021 r. m.in. co do sposobu ustalenia przedmiotowej granicy oraz jej stabilizacji, pismo Inspektora Nadzoru Geodezyjnego z 14 czerwca 2021 r. oraz stanowisko Starosty z 14 czerwca 2021 r. odnoszące się do zarzutów odwołania, zostały przesłane przez tutejszy organ G. H. do wiadomości pismem z 30 lipca 2021 r. Z kolei wyjaśnienia Starosty z 12 sierpnia 2021 r. (wraz z jego załącznikami), odnośnie do kwestii podniesionych przez G. H. w piśmie z 2 lipca 2021 r., tutejszy organ przesłał skarżącej do wiadomości pismem z 13 sierpnia 2021 r. Jeżeli chodzi o kwestię stabilizacji znaków granicznych w ramach scalania gruntów, to ustawa o scalaniu i wymianie gruntów nie zawiera regulacji w tym zakresie. Art. 23 ust. 2 ustawy s.w.g. stanowi, że projekt scalenia lub wymiany wyznacza się na gruncie i okazuje uczestnikom scalenia lub wymiany, co czynni koniecznym osadzenie w terenie znaków granicznych przez wykonawcę prac scaleniowych. Wyznaczenie to ma jednak charakter tymczasowy, bowiem w myśl art. 24 ust. 1 ustawy s.w.g. uczestnicy scalenia, w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia gruntów, mogą zgłaszać na piśmie staroście zastrzeżenia do tego projektu, zatem położenie znaków może ulegać zmianie. Należy mieć jednak na uwadze, iż dopiero ostateczna decyzja zatwierdzająca projekt scalenia wsi Racławice zatwierdzi mapę obszaru scalenia. Osadzenie znaków przez wykonawcę scalenia przed uzyskaniem waloru ostateczności decyzji nie nadaje granicom przed tym terminem charakteru granic prawnych, niemniej ze względu na wymagania ustawy s.w.g. jest konieczne i nie może być wskazywane jako uchybiające przepisom. Wskazuje się również, że zawiadomienie o czynnościach ustalenia granic z 5 listopada 2019 r. (załącznik nr 1 do odwołania) zawiera wszystkie niezbędne informacje, o których mowa w § 38 rozporządzenia (w tym: oznaczenie działek, dane adresowe, dzień, godzinę i miejsce rozpoczęcia czynności, pouczenie o konieczności posiadania dokumentu tożsamości oraz o tym, że udział w tych czynnościach leży w interesie podmiotu i że nieusprawiedliwione niewzięcie w nich udziału nie będzie stanowić przeszkody do ich przeprowadzenia). Reasumując: w ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, dlatego brak jest przesłanek do stwierdzenia konieczności powtórzenia tych czynności przez wykonawcę. Z uwagi na to, iż granice nie były sporne, co potwierdzają podpisy stron w protokołach, nie było potrzeby zastosowania do ustalania ich przebiegu art. 35 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Również w pozostałych kwestiach podnoszonych przez skarżącą w odwołaniu oraz innych pismach z nim związanych, po ich analizie organ nie dopatrzył się nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu scaleniowym. Natomiast brak dróg dojazdowych do działek skarżącej zlokalizowanych w lesie , do których dojazd będzie się odbywał na dotychczasowych zasadach. Starosta orzekł o tym w punkcie IV sentencji zaskarżonej decyzji, który odsyła do jej załącznika nr 4 pn. Zasady i terminy objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia. Nie bez znaczenia przy tym jest fakt, co po raz kolejny tutejszy organ podkreśla, iż strony nie wniosły żadnych zastrzeżeń w tym zakresie do projektu. Projekt scalenia zawierający nowoprojektowane granice został okazany wszystkim zainteresowanym uczestnikom scalenia na gruncie. Z kolei granice działek wewnątrz obszarów uznanych za niezmienniki projektowe, jak miało to miejsce w przypadku działki ewidencyjnej nr [...] znajdującej się w zwartym kompleksie leśnym podlegały czynnościom ustalenia w terenie, co jednak nie wykluczało możliwości ich ponownego okazania w terenie. Organ odwoławczy uznał także, że wszelkie okoliczności sprawy, które przyczyniły się do opracowania projektu, w oparciu o które wydana została decyzja scaleniowa, były znane skarżącej w toku postępowania scaleniowego także jako członkowi rady scaleniowej oraz członkowi komisji doradczej. Należą do nich kwestie: niezmienników projektowych, dróg dojazdowych do działek leśnych, czy treść punktu II podjętej przez uczestników scalenia Uchwały nr 1/2019 z 25 kwietnia 2019 r., który stanowi, że: W koniecznych przypadkach wartość drzew i krzewów oraz innych części składowych gruntów zostanie ustalona przez rzeczoznawcę majątkowego na zasadach określonych w przepisach o gospodarce nieruchomościami a ewentualne rozliczenie w tym zakresie nastąpi pomiędzy zainteresowanymi (dotychczasowym a nowym właścicielem). Z powyższych względów zarzuty odwołania uznano za niezasadne.
Odnosząc się do odwołania C. T. organ wskazał, że w starym stanie w jedn. rej. nr [...] przysługiwało mu prawo własności do 6 działek ewidencyjnych nr: [...], [...], [...], o łącznej powierzchni 2,56 ha i wartości 184,32 punktów szacunkowych. W nowym stanie przydzielono mu 4 działki projektowane nr: [...], o łącznej powierzchni 2,6145 ha i wartości 179,28 punktów szacunkowych. Dwie działki stanowiące użytek leśny pozostały w projekcie scalenia jako niezmienniki projektowe. Ekwiwalent za działki ewid. nr: [...], [...] wydzielono w miejscu dotychczasowym w działce proj. nr [...]. Do niego dołączono od południowej strony ekwiwalent za działki nr: [...] w postaci działki projektowanej nr [...]. Obie te działki projektowane będą stanowiły własność odwołującego. Granica pomiędzy zaprojektowanymi działkami nr [...] i nr [...] ma zmieniony przebieg w stosunku do przebiegu dotychczasowej południowej granicy działki ewidencyjnej nr [...]. Według opinii geodety projektanta scalenia pozostawienie dotychczasowego przebiegu kwestionowanej granicy spowodowałoby, że sąsiednie działki miałyby nieregularny kształt. W dniach 1 i 2 października 2020 r. zostały skarżącemu okazane działki projektowane: nr [...], nr [...] i nr [...], czego dowodzi karta uczestnika scalenia oraz protokół z okazania projektu (Tom XI). Do projektu C. T. nie złożył w ustawowym terminie żadnych pisemnych zastrzeżeń. Działki nr [...] i nr [...], stanowiące użytek leśny, pozostawiono zgodnie z życzeniem w dotychczasowej lokalizacji i stanowiły w projekcie scalenia niezmienniki projektowe. Ustalono, że wydzielony ekwiwalent spełnia kryteria, o których mowa w art. 8 ust. 2 oraz art. 14 ust. 2 ustawy s.w.g. W ocenie organu odwoławczego skarżącemu poprawiono rozłóg gruntów oraz dostęp do drogi publicznej (działki proj. nr: [...]). Działki zaprojektowano w sposób racjonalny, uwzględniając życzenia zgłoszone i wpisane do karty uczestnika scalenia. Zmniejszono liczbę jego działek i zlokalizowano je bliżej siedliska. Działki proj. nr: [...] mają kształt zbliżony do prostokąta. Zmiana kierunku upraw jest uzasadniona, gdyż rezygnacja z przedscaleniowego kierunku wydzielania działek w tym rejonie jest wynikiem pewnego kompromisu. Zakrzaczony i odłogowany obszar gruntu ma zostać w ramach zagospodarowania poscaleniowego zrekultywowany, co przywróci mu wartość rolniczą. Zarzut krzywdzącego wydzielenia w zamian za działki uprawiane działki odłogowanej i zakrzaczonej jest nieuzasadniony, gdyż fakt mniejszej wartości takiej działki został uwzględniony przy szacunku gruntu i dlatego w ogólnym rozrachunku skarżący otrzymał grunt o większej powierzchni. C. T. podniósł w odwołaniu, że ustalenie dotychczasowego przebiegu granic jego działki nr [...] i nr [...] nastąpiło z naruszeniem przepisów, a geodeta rozgraniczeniowy wprowadził go celowo w błąd, co do zmiany przebiegu granicy działki pierwotnej nr [...], a w konsekwencji do scalonej nr [...] i końcowego przebiegu linii granicznej działki nr [...]. Oświadczył ponadto, że geodeta wskazał mu tylko część punktów granicznych jego działek, a nie wszystkie. Zarzucił przeprowadzenie scalenia niezgodnie z zasadą zawartą w art. 1 ustawy s.w.g. oraz niezgodnie z zasadami zawartymi w instrukcji nr 1 Ministerstwa Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej o scaleniu i wymianie gruntów oraz nierówne traktowanie go w stosunku do innych uczestników postępowania. Podniósł, iż w wyniku przesunięcia dotychczas prowadzona uprawa gruntów ze wschodu na zachód uległa zmianie na kierunek z północno- wschodniego na południowo-zachodni. Stwierdził, że nie byłoby w tym nic złego, gdyby nie ukształtowanie terenu mojej działki, które od linii starej granicy działki nr [...] nagle obniża się znacząco na północ z przegięciem w środku. Takie ukształtowanie terenu uniemożliwi uprawę działki w wyznaczonym obecnie kierunku. Zarzucił, iż nie był w żaden sposób informowany o wyznaczeniu punktów granicznych na działkach. Ponadto stwierdził drastyczne pogorszenia warunków uprawy działki nr [...], a także brak w uzasadnieniu decyzji wyjaśnienia, dlaczego przebieg granicy działek nr [...] został zmieniony w stosunku do dawnego przebiegu. Skarżący stwierdził także, iż pismem z 29 marca 2020 r. (data wpływu do Starostwa: 2 kwietnia 2020 r.) złożył do Starosty zastrzeżenie, które nie zostało uwzględnione z uwagi na złożenie pisma po terminie. Odniósł się także do odpowiedzi Starosty z 30 kwietnia 2020 r. na ww. zastrzeżenia stwierdzając, iż nie jest prawdą, że w dniu 2 października 2020 r. geodeta projektant wskazał mu granice działek dochodzących. Przyznał, że jego działki przed scaleniem miały nieregularny kształt, ale mimo to wyraził brak zrozumienia dla wyboru jego gospodarstwa, a nie kogoś innego, dlaczego nie pokuszono się o drobne przesunięcie innych działek na płaskim lub prawie płaskim terenie, co nie pogorszyłoby (w jego ocenie) warunków uprawy, a wręcz poprawiłoby to, bo kilka działek w kierunku południowym od mojej działki ma przebieg niezgodny z linią dotychczasowej uprawy. Odwołującemu zależy na utrzymaniu dotychczasowego sposobu korzystania z nieruchomości, a w jego zmianie widzi dla siebie jedynie wady zastosowanego rozwiązania. Stoi na stanowisku, że doprowadzono jego kosztem do uzyskania regularnych kształtów działek sąsiednich, co nie ma prawnego uzasadnienia. Twierdzi, że nie może być tak, że dobro jednego uczestnika postępowania administracyjnego przekłada się ponad dobro innego uczestnika. Podniósł brak informowania go o lokalizacji kilku punktów granicznych, a wręcz zatajanie przed nim takich informacji oraz celowe działania mające wprowadzić go w błąd w zakresie kształtu i rozmieszczenia wydzielanego ekwiwalentu. Organ odwoławczy dostrzega, iż w wyniku procedury scalenia gruntów nastąpi pewna zmiana dotychczasowego sposobu korzystania z gruntów zarówno dla odwołującego się, jak też innych uczestników scalenia, co jest jednak wpisane w takie zadanie. W ocenie organu, zmiana taka sama w sobie nie stanowi o naruszeniu celu przedsięwzięcia, jakim jest tworzenie we wsi Racławice korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, lasów i gruntów leśnych, racjonalne ukształtowanie rozłogów gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. Wymaga przypomnienia, iż o terminie okazania projektu scalenia uczestnicy byli zawiadamiani przez Starostę zgodnie z art. 31 ustawy s.w.g. przez obwieszczenie. Dodatkowo uczestnicy byli indywidualne zawiadamiani o tym przez Wykonawcę za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Indywidualne zawiadomienie o okazaniu w terenie wyznaczonego projektu dla działek o nr roboczych: [...], [...], [...] (działki proj. nr: [...]) 1 oraz 2 października 2020 r. znajduje się w aktach sprawy. Według oświadczenia geodety projektanta scalenia z 16 czerwca 2021 r. Panu C. T. zostały okazane granice działek [...] w dniu 02.10.2020 r. Geodeci okazujący obeszli z uczestnikiem całe działki wskazując znaki graniczne wyznaczające granice działek, szczegółowo informując które znaki są punktami załamania granicy a które wyznaczają granice działek dochodzących. Celem uniknięcia pomyłek okazywane znaki graniczne identyfikowano przy użyciu odbiornika GPS i szkiców wyznaczenia projektu. Uczestnik został zapoznany z powierzchnią i wartością szacunkową wydzielonych działek, zasadami objęcia w posiadanie oraz poinformowany o możliwości złożenia zastrzeżenia do Starosty na okazany projekt. Podczas okazania uczestnikowi wskazano przebieg granic wydzielonych działek nr [...] zarówno na gruncie jak i na szkicu wyznaczenia projektu, oraz poprzez wytyczenie punktu na prostej na granicy z działką nr [...], niczego nie zatajając. Potwierdzeniem udziału C. T. 1 i 2 października 2020 r. w czynnościach okazania projektu dla działki proj. nr [...], a następnie działek proj. nr [...] jest jego podpis złożony w protokołach. Wymaga podkreślenia, iż skarżący nie wniósł żadnych uwag w wyznaczonej na to specjalnie kolumnie nr 7 protokołu. O okazaniu projektu został zawiadomiony 9 września 2020 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru zawiadomienia przez C. T. znajduje się w aktach sprawy – Tom XX, karta nr 3404). Z kolei granice działek leśnych nr ewid.[...] i [...] (działki proj. nr: [...]) zostały ustalone w terenie w obecności C. T. 17 i 20 stycznia 2020 r. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż 12 sierpnia 2020 r. kształt projektowanych wstępnie działek oraz przebieg projektowanych wstępnie granic przedstawiony był skarżącemu w ramach okazania wstępnego projektu scalenia tzw. "ustawki", także na ortofotomapie, co w ocenie tutejszego organu wystarczająco jasno obrazowało zmianę dotychczasowego położenia oraz zmianę kształtu jego działek.
Odnosząc się do odwołania M. B. organ wskazał, że w starym stanie w jedn. rej. nr [...] przysługiwało mu prawo własności do 2 działek ewid. nr: [...] (działka zabudowana) i [...] (las) o łącznej powierzchni 1,38 ha i wartości 194,52 punktów szacunkowych. W nowym stanie przydzielono mu 2 działki projektowane nr: [...] o łącznej powierzchni 1,3788 ha i wartości 192,05 punktów szacunkowych. 23 października 2020 r. zostały mu okazane działki projektowane nr [...] W dniu 5 listopada 2020 r. wniósł zastrzeżenia do projektu scalenia dotyczące: wyprostowania granicy pomiędzy działką ewid. nr [...], a działką ewid. nr [...]; szerokości projektowanej drogi nr [...] (nr [...]) i złagodzenia zakrętu tej drogi na wysokości działek ewidencyjnych nr [...], nr [...] oraz tzw. drogi widokowej. W jego ocenie przebieg przedmiotowych granic jest dla niego niekorzystny. Złożone zastrzeżenia podlegały opiniowaniu przez komisję w obecności W. B. na posiedzeniu 20 listopada 2020 r., a następnie 4 stycznia 2021 r., a także na wizji terenowej. Akta postępowania organu I instancji zawierają dokumentację w tej sprawie, w tym protokoły z posiedzeń komisji oraz korespondencję. Przed wydaniem decyzji Starosta, pismem z 11 stycznia 2021 r., powiadomił W. B. o rozstrzygnięciu przedmiotowego zastrzeżenia (cyt.): mając na względzie uwagi wniesione w dniu 14.12.2020r. przez P. P. Janusza (właściciela działki sąsiedniej), opinię Inspektora Sprawującego Nadzór Geodezyjny oraz ponowną opinię Komisji Doradczej informuję, że (...) dokonałam ponownego rozpatrzenia w/w zastrzeżeń i postanawiam jak niżej: 1. W sprawie dotyczącej projektowanej drogi gminnej nr [...] – poszerzyć drogę poprzez przesunięcie projektowanej granicy na łuku drogi w stronę działki nr [...] co doprowadzi do złagodzenia zakrętu przy jednoczesnym zawężeniu szerokości drogi powyżej zakrętu do linii rosnących brzóz, zgodnie z ustaleniami przedstawionymi w terenie w dniu 11 stycznia 2021 r. W pozostałym zakresie wobec braku zgody właścicieli działek sąsiednich, biorąc pod uwagę fakt, iż Gmina Biecz na spornych odcinkach akceptuje zaprojektowany przebieg dróg – pozostawić projekt bez zmian. 2. W zakresie granicy działki ewid. nr [...] z działką ewid. nr [...] Starosta postanowił pozostawić projekt bez zmian. 3. W sprawie dotyczącej projektowanej działki drogowej nr [...] (droga widokowa) – zlikwidować drogę na odcinku od działki drogowej nr [...] do działki drogowej nr [...] zgodnie z oczekiwaniem właściciela projektowanych działek nr [...] W pozostałym zakresie postanowił pozostawić projekt bez zmian. Pismem z 16 lutego 2021 r. skarżący ponownie wniósł zastrzeżenia do projektu scalenia dotyczące zmiany przebiegu granicy działki ewidencyjnej nr [...] z działką nr [...]. W ślad za tym Starosta Gorlicki poinformował go pismem z 15 marca 2021 r., znak: [...], iż ustawa o scalaniu i wymianie gruntów nie przewiduje ponownego składania zastrzeżeń, jednakże przysługuje mu prawo do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt scalenia. Pismem z 16 lutego 2021 r. W. B. w imieniu kilku podpisanych w nim uczestników scalenia złożył protest, co do dwóch przewężeń na zaprojektowanej drodze gminnej nr [...]. W wyniku jego analizy 4 marca 2021 r. wypracowano komisyjnie nowe rozwiązanie, skutkujące zmianą projektu scalenia oraz sporządzeniem mapy uzupełniającej do projektu, co przedstawia szkic zmian projektu scalenia nr 1 i nr 2 sporządzony 4 marca 2021 r. Spowodowało to zmianę granicy działki drogowej proj. nr [...] z działką proj. nr [...] na długości ok. 42 m od jej północno-wschodniej strony doprowadzając do ścięcia łuku drogowego i poszerzenia drogi o około 1 m w tym miejscu kosztem działki proj. nr [...]. Zmiany projektu wyznaczono w terenie i okazano zainteresowanym uczestnikom po ich uprzednim zawiadomieniu, następnie spisano protokół okazania projektu po wprowadzonych zmianach. Z ww. prac sporządzono dokumentację, którą przyjęto do zasobu 7 kwietnia 2021 r. z nr id. [...] Organ II instancji ustalił, że wydzielony ekwiwalent spełnia kryteria, o których mowa w art. 8 ust. 2 oraz art. 14 ust. 2 ustawy s.w.g. Działki zaprojektowano w sposób racjonalny, uwzględniając życzenia wpisane do karty uczestnika scalenia oraz uzgodnień z uczestnikami scalenia. Ponadto uznał, iż brak zadowolenia kilku uczestników scalenia z przyjętego rozwiązania projektowego nie może stanowić przeszkody do zatwierdzenia całego projektu, co wynika wprost z zasady zawartej w art. 27 ust. 1 ustawy s.w.g. Organ odwoławczy stwierdził, iż Starosta w punkcie III sentencji zaskarżonej decyzji rozstrzygnął w całości zastrzeżenia do projektu scalenia zgłoszone przez uczestników scalenia w sposób przedstawiony w załączniku nr 3 do wydanej decyzji. Punkt nr 14 załącznika nr 3 odnosi się szczegółowo do zastrzeżeń zgłoszonych przez W. B.. Cyt.: Wobec złożonych przez W. B. zastrzeżeń, mając na względzie uwagi wniesione w dniu 14.12.2020r. przez P. J. (współwłaściciela działki sąsiedniej) oraz opinię Inspektora Sprawującego Nadzór Geodezyjny, a także w oparciu o ponowną opinię Komisji Doradczej, pismem z dnia 11.01.2021r. Starosta Gorlicki postanowił: - w sprawie dotyczącej projektowanej drogi gminnej nr [...] - poszerzyć drogę poprzez przesunięcie projektowanej granicy na łuku drogi w stronę działki nr [...] co doprowadzi do złagodzenia zakrętu przy jednoczesnym zawężeniu szerokości drogi powyżej zakrętu do linii rosnących brzóz, zgodnie z ustaleniami przedstawionymi w terenie w dniu 11.01.2021 r. W pozostałym zakresie wobec braku zgody właścicieli działek sąsiednich, biorąc pod uwagę fakt, iż Gmina Biecz na spornych odcinkach akceptuje zaprojektowany przebieg dróg - pozostawić projekt bez zmian. - w sprawie dotyczącej granicy działek przed scaleniowych nr [...] z działką nr [...] – pozostawić projekt bez zmian. Znaczący przy tym jest fakt, iż komisja doradcza, w wyniku głosowania zarekomendowała pozostawienie projektu scalenia bez zmian w zakresie granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...]. Odnośnie do pierwszego zarzutu odwołania ustalono, że Burmistrz Gminy Biecz decyzją z 1 października 2007 r. znak: [...] orzekł o rozgraniczeniu na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym w operacie pomiarowym; KERG: [...] sporządzonym w dniu 06.08.2007 r. przez geodetę uprawnionego mgr inż. J. S. pomiędzy działką oznaczoną w ewidencji gruntów obrębu Racławice Nr [...] a gruntami oznaczonymi jako działki Nr [...], [...] a w punktach trójmiedzy graniczących z działkami nr [...] Z aktualnej mapy ewidencyjnej wynika, że przedmiotowa działka ewid. nr [...] jest użytkowana w tym obszarze jako grunt orny, zatem nie była potrzebna obecnie zgoda właściciela tej działki na zmianę granicy. Ponadto geodeta projektant, mimo iż granica została ustalona w wyniku rozgraniczenia, miał prawo zaprojektować ją odmiennie, co przyczyniło się do stworzenia korzystniejszych warunków gospodarowania, o czym mowa w art. 1 ustawy s.w.g. Jak wynika z aktualnej mapy ewidencyjnej, przebieg dotychczasowej granicy był krzywoliniowy, natomiast w projekcie scalenia dokonano jej korekty przez jej wyprostowanie na całej jej długości. Tutejszy organ uznał, iż wykonawca opracowując projekt scalenia uwzględnił życzenia uczestników scalenia, zaprojektował działki o regularnych kształtach i prostych granicach, poprawiając przez to warunki korzystania z nich. W opisanym przypadku zmiana granicy poprzez jej wyprostowanie nie pogorszy warunków gospodarowania na wydzielonej działce proj. nr [...], natomiast wpłynie korzystnie na dostęp i korzystanie z zabudowy znajdującej się na działce proj. nr [...]. W ocenie organu odwoławczego zastosowane rozwiązanie projektowe jest prawidłowe i w pełni uzasadnione. Natomiast kwestia szerokości działki ewid. nr [...] (działka proj. nr [...]) stanowiącej drogę była kilkakrotnie omawiana z uczestnikami scalenia – właścicielami działek sąsiednich i z Gminą Biecz, oraz konsultowana z Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego, podlegała ponadto wizjom w terenie, a także opiniowaniu przez społeczną komisję rozpatrującą zastrzeżenia do projektu scalenia. Dowodzi tego zgromadzona w sprawie korespondencja. Tutejszy organ uznał więc działania Starosty za prawidłowe i obiektywne. Ponadto dokonane uzgodnienia są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Biecz z 2004 r. (Uchwała Nr XVI/156/2004 z 9 grudnia 2004 r.). Jak organ odwoławczy ustalił w oparciu o zgromadzoną dokumentację oraz wyjaśnienia wykonawcy przesłane Staroście 14 czerwca 2021 r., przy projektowaniu dróg gminnych wykonawca uwzględnił ich dotychczasowy przebieg, ślady jezdne, warunki terenowe, w tym ogrodzenia działek, zabudowę, zadrzewienia, zgodę właścicieli, a szerokość projektowanych dróg uwzględnia powyższe czynniki. Generalnie projektowane drogi dojazdowe do gruntów rolnych i siedlisk mają szerokość 6,50 m, chyba że powyższe uwarunkowania na to nie pozwalały. Działka proj. nr [...] na przeważającej długości ma szerokość 6,50 m. Zwężenie do 5,50 m występuje na wysokości działki proj. nr [...] ze względu na rosnące drzewa: świerk i sosny oraz na wysokości działki proj. nr [...] na długości istniejącego ogrodzenia, co potwierdza sporządzony przez wykonawcę szkic w skali 1:800 stanowiący załącznik do pisma geodety projektanta scalenia z 12 marca 2021 r. sporządzony na zlecenie Starosty.
Reasumując wszystkie przedstawione w niniejszej decyzji ustalenia Wojewoda Małopolski uznał, że wniesione odwołania nie zasługują na uwzględnienie, gdyż są niezasadne i nie mają pokrycia w materiale dowodowym. Skarżący uczestnicy scalenia gruntów otrzymali za grunty posiadane przed scaleniem należne ekwiwalenty, zgodnie z wytycznymi określonymi w art. 8 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, i powierzchniowym – zgodnie z art. 14 ust. 2. Niezadowolenie skarżących wyrażone w odwołaniach, w ocenie tutejszego organu, nie są argumentem wystarczającym dla podważenia legalności zaskarżonej decyzji Starosty. Proces scalenia jest przedsięwzięciem o dużym stopniu skomplikowania, ingerującym w prawo własności i interesy wielu osób. Oczywiste jest, że w tak rozbudowanej procedurze formułowane są żądania, które nie zawsze mogą zostać spełnione, zwłaszcza że każdy z uczestników oczekuje wyłącznie poprawy warunków gospodarowania. W tym wymiarze decyzja scaleniowa ma charakter uznaniowy, jednak przy zachowaniu zasad przewidzianych ustawą scaleniową. Oznacza to, że przyznanie w wyniku scalenia działek gruntowych o określonej powierzchni i położeniu następuje w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet naruszenie indywidualnego interesu uczestnika scalenia przy zachowaniu interesu społecznego nie podważa legalności decyzji scaleniowej, jeżeli zachowana została podstawowa zasada scalenia z art. 8 ust. 1 ustawy scaleniowej (por. wyroki NSA z 29 grudnia 2011 r., I OSK 1538/11, z 18 stycznia 2006 r. sygn. akt OSK 908/04, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Kluczowa przy ocenie naruszenia interesu poszczególnych uczestników scalenia jest także treść art. 27 ust. 1 ustawy s.w.g. i wynikające z niej konsekwencje. Zgodnie z powołanym przepisem projekt scalenia może być zatwierdzony, jeżeli po jego okazaniu większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń. Ten warunek, który bezspornie został w sprawie spełniony, pokazuje, że zatwierdzenie projektu scalenia może nastąpić również wtedy, gdy niektórzy uczestnicy scalenia subiektywnie, czy nawet obiektywnie nie uzyskali w wyniku scalenia optymalnego zaspokojenia swych wniosków i zastrzeżeń – (wyrok WSA w Kielcach z 7 października 2015 r. II SA/Ke 1079/14). Treść notatek z posiedzeń komisji scaleniowej oraz korespondencji ze stronami dowodzi, że analizowano wnikliwie zarzuty i wnioski poszczególnych uczestników scalenia. Należy ponownie podkreślić, że rozstrzygnięcie w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia nie gwarantuje jego uczestnikom otrzymania gruntów subiektywnie "lepszych" i w nie mniejszym areale niż w stanie przed scaleniowym oraz nie służy także do załatwiania kwestii związanych z odpowiedzialnością cywilną za ewentualny nieuzgodniony wyrąb drzew w trakcie trwającego postępowania w granicach ewidencyjnych działek innego uczestnika scalenia. Poczucie nieuwzględnienia indywidualnych interesów nie stanowi wystarczającego argumentu dla podważenia legalności decyzji o zatwierdzeniu projektu scalenia, bowiem organ scaleniowy musi zważyć wiele spornych interesów. Zasady szacowania, jak i wyniki szacowania, zostały zaakceptowane przez uczestników scalenia zgodnie z procedurą (w tym przez G. H.). Składane w toku postępowania scaleniowego zarzuty nie mogą odnieść skutku prawnego tylko dlatego, że wyrażają sprzeciw uczestnika scalenia wobec niektórych przyjętych rozwiązań. Należy mieć na uwadze, iż w myśl ustawy s.w.g. scalenie to proces zmierzający do globalnego uporządkowania stanu gruntów na danym terenie. Interesy uczestników scalenia, którzy takiego procesu nie akceptują co do zasady, chronione są procedurą, w ramach której projektowane rozwiązania mają być ujawniane, uprawnienie do udziału w podejmowaniu najbardziej istotnych decyzji należy do wszystkich zainteresowanych, zgłaszane zastrzeżenia mają być rozpatrywane komisyjnie, wreszcie uczestnicy reprezentowani są przez wybieraną przez siebie radę. Nie bez znaczenia dla sprawy jest także fakt, że pozytywne zakończenie do 30 czerwca 2023 r. scalania gruntów wsi Racławice i zagospodarowania poscaleniowego, określonego w załączniku nr 12 i 13 do wydanej decyzji Starosty leży w interesie społecznym jej mieszkańców, także z tej przyczyny, że terminowe zrealizowanie scalenia przez Starostę Gorlickiego umożliwi wykorzystanie przyznanych powiatowi gorlickiemu na ten cel środków finansowych z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł C. T. zarzucając naruszenie:
1/ art. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów poprzez przeprowadzenie postępowania scaleniowego w sprzeczności z jego celami określonymi w tym przepisie i pogorszenie warunków gospodarowania gruntami, których jestem właścicielem. Poprzez zmianę konfiguracji południowej granicy działki nr [...] i przyznanie mi działki nr [...] w zaplanowanym kształcie, pogorszyły się warunki gospodarowania na tych działkach, istniejące ukształtowanie terenu nie pozwala na prowadzenie innego kierunku upraw niż zgodny z linią dotychczasowej południowej granicy działki nr [...], utrzymanie tego kierunku upraw (jedynego możliwego) wyłączy rolniczo narożne części obydwu działek, a polepszenie warunków gospodarowania dla innych uczestników scalenia nastąpiło z pokrzywdzeniem mnie, podczas gdy można było zastosować rozwiązanie kompromisowe, zmieniając nieznacznie granice wszystkich działek w paśmie działek od nr [...] do nr [...], co nie pogorszyłoby warunków zagospodarowania dla pozostałych uczestników scalenia, a w mniejszym i akceptowanym stopniu pogorszyłoby warunki gospodarowania dla mnie.
2/ art. 23 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów poprzez brak właściwego okazania mi na gruncie projektu scalenia, a dokładnie brak okazania mi przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...],
3/ art. 6, art 7, art 8 § 1, art 9, art. 11, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania scaleniowego w sposób sprzeczny z zasadą praworządności, moim słusznym interesem, w sposób podważający moje zaufania do organów władzy publicznej, w szczególności poprzez nieudzielanie mi pełnych informacji co do projektu scalenia w obrębie moich działek, brak wprost poinformowania mnie o zmianie przebiegu zewnętrznej granicy scalonych działek nr [...] i nr [...], a w konsekwencji brak poinformowania mnie o przebiegu granicy działki nr [...] z działką nr [...], utrzymywanie mnie w błędnym przekonaniu co do prawidłowości mojego przekonania o przebiegu granicy, nieinformowanie mnie o prawie i trybie złożenia zastrzeżeń do projektu scalenia, brak wyjaśnienia dlaczego organy dają wiarę twierdzeniom geodety a nie moim (podczas gdy od początku twierdziłem, że nie została mi okazana prawdziwa granica działki nr [...] z działką nr [...]), a w konsekwencji brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego i przeprowadzenia jego wszechstronnej oceny, w wyniku czego Organ II instancji błędnie ustalił, że moje zarzuty nie znajdują pokrycia w materiale dowodowym, a postępowanie scaleniowe zostało przeprowadzone prawidłowo, zaś ja w wyniku scalenia otrzymałem należne mi ekwiwalenty,
4/ art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie mi czynnego udziału w postępowaniu; na skutek braku prawidłowego okazania projektu scalenia, a dodatkowo wprowadzania mnie w błąd co do przebiegu granicy pomiędzy działką nr [...] i nr [...], zostałem pozbawiony możliwości składania zastrzeżeń do projektu scalenia w tym zakresie.
W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł M. B. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik dwóch zastrzeżeń do projektu scalenia gruntów we wsi Racławice: 1. Zastrzeżenie dotyczące, które ma związek z przebiegiem granicy między działkami [...], a działką [...] - współwłasność A. K. i P. J.. 2. zastrzeżenie dotyczące przewężenia drogi gminnej 1178, na odcinku około 5 m graniczącej z dz. nr [...] własność p. W. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła G. H. podnosząc, że Wojewoda Małopolski rozpatrując wniosek nie sprawdził rzeczywistej daty wstrzymania wydawania zezwoleń na wycinkę drzew, a jedynie przywołał treść art. 15 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Jednocześnie oskarżył skarżącą (str. 19 decyzji) o nieuzgodnioną wycinkę drzew w trakcie postępowania scaleniowego na gruntach działek innego uczestnika scaleniowego. W odwołaniu i piśmie precyzującym wskazywałam na konieczność aktualizacji danych ewidencyjnych odnośnie do działki numer [...]. Jednak Wojewoda nie wziął pod uwagę informacji geodety projektanta - gdzie jednoznacznie stwierdza on: "Nie było zgodnego wskazania granic, w trakcje czynności okazania granic właścicielka działki [...] (G. H.) zgłaszała swoje uwagi co do przebiegu wyznaczonej w oparciu o mapę ewidencyjną granicy działki [...] z działką numer [...] twierdząc, że dotychczasowa granica jej użytkowania przebiegała bardziej w kierunki wschodnim. W punkcie załamania granicy wskazane dotychczasowe użytkowanie jest rozbieżne z granicą ewidencyjną o około 10 m lub więcej. Współwłaściciel działki [...] (P. M.) wskazał granicę rozbieżną z wyznaczoną. Obecne strony przyjęły i podpisały protokół scalania granic pomimo wcześniejszych wątpliwości i uwag". Wojewoda nie przeprowadził rozprawy administracyjnej w celu konfrontacji przywołanych w decyzji 10 załączników (str. 9), na które składają się kopie pism kilku osób oraz zdjęcia wykonane w lesie, które obrazują szczegóły terenowe w okolicy przedmiotowej granicy. Skoro nie było -jak twierdzi geodeta - zgodnego wskazania przebiegu granic, to nie mógł on uznać tej granicy według spokojnego stanu posiadania. W konkluzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Kontroli sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest ocena legalności decyzji scaleniowej wsi Racławice. Tytułem wstępu wskazać należy, iż postępowanie scaleniowe jest specyficznym postępowaniem regulowanym ustawą z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1912 z późn. zm. dalej; ustawa) do której przepisy K.p.a. stosowane są jedynie w sprawach nieuregulowanych tą ustawą (art. 33 ust 1). Ustawa kompleksowo reguluje tryb postępowania scaleniowego jak i treść wyrzeczenia wieńczącego to postępowanie tj. decyzji scaleniowej (art. 27 ust 4 ustawy). W orzecznictwie podkreśla się, że scalenia gruntów należą do jednych z najtrudniejszych i najbardziej skomplikowanych spraw administracyjnych. Organ opracowując projekt scalenia korzysta ze swobody w jego ukształtowaniu i wyborze optymalnego w danych warunkach rozwiązania, tak by w miarę możliwości, uwzględnić interesy i życzenia uczestników scalenia. Rozbieżność interesów uczestników scalenia jest naturalna, co w konsekwencji może i z reguły powoduje konflikty wynikające z dążenia do poprawy ich warunków gospodarowania poszczególnych terenów. Postępowanie to wymaga zatem wyważenia, sprzecznych często interesów mieszkańców obszaru podlegającego procesowi scalania i z zasady nie może w jednakowy sposób interesów tych zaspokoić.
Jak zasadnie wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 czerwca 2018 r. II OSK 1706/16 scalenie gruntów cechują rozwiązania mające charakter techniczny. Stanowi ono zbiorowy zabieg urządzeniowo-rolny, natomiast przy opracowywaniu samego projektu scalenia organy administracyjne korzystają z pewnej swobody. Jest ona niezbędna dla wybrania optymalnego w danych warunkach rozwiązania, przy jednoczesnym uwzględnieniu - w miarę możliwości - interesów i wniosków wszystkich uczestników scalenia. Jest nieuniknione, że w toku postępowania scaleniowego zwykle rodzą się liczne konflikty pomiędzy uczestnikami oczekującymi wyłącznie na poprawę ich warunków gospodarowania. Rozstrzygnięcie organów w tym zakresie ma charakter uznaniowy. Powoduje to, że kontrola Sądu ograniczać się może jedynie do oceny, czy nie posiada ono cech dowolności, czy nie narusza przepisów prawa i czy zostało wydane w wyniku zebrania i oceny niezbędnego materiału.
Sądowa kontrola decyzji scaleniowych sprowadza się zatem do weryfikacji legalności decyzji (jej zgodności z prawem), nie zaś do orzekania o słuszności rozstrzygnięć pod względem merytorycznym chyba, że noszą one cechy dowolności, którą sąd może zweryfikować we własnym zakresie tj. przez analizę dokumentacji scaleniowej. Sąd administracyjny w odróżnieniu od sądu powszechnego nie ma bowiem innych, niż analiza tej dokumentacji, narzędzi do kontroli legalności decyzji scaleniowej. W szczególności sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego np. z opinii biegłych, zeznać świadków czy stron, by merytorycznie zweryfikować decyzje wydawane przez organy administracji, w tym przypadku decyzję scaleniową (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 sierpnia 2014 r. II SA/Rz 1329/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 16 czerwca 2021 r. II SA/Rz 93/20).
Zwrócić też należy uwagę, że przepisy ustawy nie wskazują na odmienne podstawy uchylenia decyzji scaleniowej, niż podstawy wskazane w art. 145 § 1 P.p.s.a. tj. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na uwadze mieć należy także fakt, że decyzja scaleniowa nie ma jednego adresata. Nie kształtuje ona sytuacji prawnej konkretnego (pojedynczego) podmiotu. Kierowana jest do podmiotowości zbiorowej. Jej adresatem są właściciele nieruchomości znajdującej się w obszarze scalania. Ich wzajemne prawa i konieczność znoszenia ciężarów jest powiązana. Istotą decyzji scaleniowej jest bowiem zmiana struktur własnościowych w danym obszarze. Każda, że stron tego postępowania – właścicieli nieruchomości położonych w danym obszarze, może uzyskać prawa do nieruchomości sąsiednich lub ich części, kosztem ich dotychczasowych właścicieli. Każda ze stron może też utracić własność nieruchomości lub jej części, na rzecz właściciela nieruchomości sąsiedniej. Jak zasadnie wskazano w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2013 r. III CZP 98/12 decyzja scaleniowa ma podwójny charakter, to jest charakter konstytutywno-deklaratoryjny. Charakter konstytutywny wyraża się w tym, że tworzy nowe nieruchomości, to jest wyznacza nowy przedmiot prawa własności i wygasza prawo właściciela do nieruchomości, która dotychczas była jego własnością. Charakter deklaratywny zaś wyraża się w tym, że decyzja scaleniowa nie narusza "podmiotowego zakresu prawa własności". Przytoczyć też można wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018 r II OSK 1142/16 w którym orzeczono, iż decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia stwarza zatem nowy stan własności, stanowiąc jednocześnie tytuł do ujawnienia tego stanu w księgach wieczystych, gdyż uczestnik scalenia staje się właścicielem gruntów poscaleniowych, stanowiących ekwiwalent gruntów należących do niego przed scaleniem.
Specyfika postępowania scaleniowego wyraża się określoną sekwencją podejmowanych w ramach tego postępowania czynności, przy uwzględnieniu regulacji mających na celu zapewnienie czynnego udziału w postępowaniu jej uczestnikom. W literaturze oraz orzecznictwie podkreśla się ponadto niepodzielność rozstrzygnięcia w zakresie scalenia. Celem postępowania scaleniowego jest stworzenie nowego stanu prawnego w stosunku do wszystkich gruntów objętych postępowaniem scaleniowym, czyli położonych na obszarze scalenia. Obszar ten jest wyznaczony, stosownie do przepisu art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów przez określenie jego granic i powierzchni (por. wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 547/11). Decyzja zatwierdzająca projekt scalenia w sposób kompleksowy rozstrzyga jedną sprawę administracyjną, obejmującą krzyżujące się interesy poszczególnych uczestników scalenia. Rozstrzygana początkowo w projekcie scalenia, a następnie w zatwierdzającej go decyzji administracyjnej sytuacja prawna każdego z uczestników scalenia wpływa zatem na ukształtowanie sytuacji pozostałych uczestników. Wyznaczony obszar scalenia ma charakter wiążący dla całego postępowania i wyznacza zakres przedmiotowy sprawy administracyjnej (por. Z. Czarnik, Przedmiot postępowania scaleniowego, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, nr 3 (30)/2010; a także wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 24 sierpnia 2011 r., II SA/Kr 842/09; z 22 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Kr 113/17 oraz z 6 października 2021 r., wyrok NSA z 4 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK (por. wyrok. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 listopada 2021 r. II SA/Kr 1121/21).
Niezwykle istotnym zatem jest zwrócenie uwagi na fakt, że uchylenie decyzji scaleniowej (choćby w części) dotyczy nie tylko interesu prawnego podmiotu inicjującego postępowanie sądowe w przedmiocie skargi na decyzję scaleniową, ale też innych podmiotów, którzy decyzji scaleniowej nie kwestionują. Kluczowa zatem przy ocenie naruszenia interesu poszczególnych uczestników scalenia jest treść art. 27 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów i wynikające z niej konsekwencje. Zgodnie z powołanym przepisem projekt scalenia może być zatwierdzony, jeżeli po jego okazaniu większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń. Realizacja celów scalenia określonych w art. 1 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów nie może dotyczyć każdej pojedynczej działki, gdyż jest to niemożliwe. Przy spełnieniu przesłanki o której mowa w art. 27 ust 1 ustawy, zakładać bowiem należy, że kosztem, interesów właścicieli pojedynczych działek w obszarze scalenia, następuje istotna poprawa warunków gospodarowania na innych działkach, uzasadniająca w łącznym rozrachunku przyjęte rozwiązanie. Istotne jest, aby każdy z uczestników scalenia otrzymał w jego wyniku pełny ekwiwalent swego gospodarstwa pod względem wartościowym i ilościowym. Nawet rzeczywiście zaistniałe w jednostkowych przypadkach naruszenie indywidualnego interesu uczestników scalenia nie podważa legalności decyzji zatwierdzającej projekt scalenia, gdy zachowano podstawową zasadę wydzielenia gruntów określoną w art. 8 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2006 r., OSK 908/04).
Dokonując kontroli przedmiotowej decyzji, sąd nie dopatrzył się wad skutkujących koniecznością jej eliminacji z obrotu prawnego. Stosownie do art. 3 ust 2 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1912 z późn. zm. dalej; ustawa) postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia, lub na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia. W niniejszej sprawie wszczęcie postępowania scaleniowego nastąpiło na wniosek właścicieli gruntów stanowiących 82% powierzchni wsi Racławice. Wszczęcie tego postępowania nastąpiło w drodze postanowienia Starosty Gorlickiego z dnia 11 marca 2016 r. Postanowienie to zostało odczytane na zebraniu uczestników scalenia w dniu 15 marca 2016r., a następnie wywieszone w trybie określonym w art. 7 ust. 3 ustawy. Na postanowienie to nie wniesiono zażalenia. Na zebraniu zwołanym przez Starostę w dniu 5 kwietnia 2019 r., zgodnie z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy, spośród uczestników scalenia wybrana została 12- osobowa Rada Uczestników Scalenia. W dniu 28 marca 2019 r. Starosta Gorlicki wydał upoważnienie dla posiadającego stosowne uprawnienia Geodety Projektanta S. K.. Zgodnie z art. 10 ustawy postanowieniem Starosty Gorlickiego z dnia 24 kwietnia 2019r. powołano komisję pełniącą funkcję doradczą, zmienione później postanowieniem z dnia 23 października 2020 r. W dniu 25 kwietnia 2019r. uczestnicy scalenia ustalili zasady szacunku gruntów objętych postępowaniem. Wyniki oszacowania gruntów zostały ogłoszone na zebraniu uczestników scalenia w dniu 1 lipca 2019 r. a następnie udostępnione do publicznego wglądu, w miejscowej remizie OSP przez okres 7 dni. Wyrażenie zgody na przyjęcie szacunku w formie uchwały nastąpiło w dniu 29 lipca 2019 r. O dacie i miejscu zebrania uczestnicy scalenia zostali poinformowani obwieszczeniem z dnia 11 lipca 2019r. W dniu 18 grudnia 2019r. w drodze uchwały, uczestnicy scalenia zmienili zasady szacunku gruntów pod drogami i gruntów przyległych niezbędnych na poszerzenie istniejących pasów drogowych oraz wydzielonych pod budowę nowych dróg. Wyniki oszacowania gruntów pod drogami objętymi scalaniem gruntów we wsi Racławice zostały ogłoszone na zebraniu uczestników scalenia w dniu 15 czerwca 2020r., a następnie udostępnione do publicznego wglądu w miejscowej remizie OSP przez okres 7 dni. Zgoda na przyjęcie szacunku gruntów pod drogami w formie uchwały nastąpiła w dniu 1 lipca 2020r. O dacie i miejscu zebrania uczestnicy scalenia zostali poinformowani obwieszczeniem. Sporządzony projekt scalenia był zgodny z 23 ustawy. Uczestnicy scalenia zostali zawiadomieni przez obwieszczenie z dnia 3 września 2020r., iż w okresie od 28 września do 30 października 2020 r. projekt ten (scalania gruntów) poddany zostanie publicznemu okazaniu. O terminie okazania projektu, uczestnicy scalenia zostali też zawiadomieni indywidualnie w formie pisemnej. W trakcie okazania, uczestnicy scalania zostali zapoznani z projektowanym przebiegiem granic na gruncie, położeniem znaków granicznych, wartością szacunkową powierzchnią wydzielonych im działek oraz zasadami objęcia w posiadanie wydzielonych gruntów. W 14-dniowym terminie o którym mowa a art. 24 ust 1 ustawy, zastrzeżenia do projektu scalenia złożyło 17 uczestników postępowania. Zastrzeżenia te zostały rozpatrzone zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy, po uprzednim zaopiniowaniu ich przez Komisję pełniącą funkcje doradcze. Większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń. Spełniony został zatem wymóg o którym mowa w art. 27 ustawy. Stanowiło to podstawę do zatwierdzenia projektu scalenia w drodze decyzji. Decyzja ta spełnia też wymogi określone w art. 27 ust 4 ustawy.
W ocenie sądu zarzuty skargi, nie zasługują na uwzględnienie. Odnosząc się do skargi C. T., wskazać należy, iż jak mowa wyżej, sąd administracyjny nie dysponuje możliwością przeprowadzenie postępowania dowodowego na okoliczność weryfikacji podnoszonych przez niego zarzutów, co go negatywnego wpływu zmienionych granic nowo wydzielonych działek, na możliwość ich rolniczego wykorzystania a to z uwagi na stan ich zagospodarowania i topografię terenu. W ocenie sądu jednakże, jeżeli nawet scalenie negatywnie wpłynęło na wartość jego nieruchomości, nie ma to znaczenia w kontekście oceny legalności decyzji scaleniowej. Jak wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 kwietnia 2021 r. II SA/Rz 92/21 jeśli sytuacja uczestnika scalenia nie uległa pogorszeniu, a generalnie cel scalenia został osiągnięty - nie można mówić o naruszeniu indywidualnego interesu prawnego poprzez naruszenie art. 1 ust. 1 ustawy z 1982 r. o scaleniu i wymianie gruntów. Pogląd ten podziela także sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Weryfikacji nie poddaje się też zgłoszony zarzut, że w trakcie okazania nie pokazano mu rzeczywistego przebiegu granic pomiędzy działką nr [...] a działką nr [...]. Jeszcze raz podkreślić należy, iż sąd nie dysponuje możliwościami dowodowymi, które pozwalały by okoliczności takie weryfikować, podobnie jak podnoszone przez niego zarzuty na temat zbyt mało precyzyjnie przekazywanych mu informacjom w przedmiocie zmiany granic działek podlegających scaleniu na zebraniu w trakcie okazania. Jak wskazuje organ "Według opinii geodety projektanta scalenia pozostawienie dotychczasowego przebiegu kwestionowanej granicy spowodowałoby, że sąsiednie działki miałyby nieregularny kształt. W dniach 1 i 2 października 2020 r. zostały skarżącemu okazane działki projektowane: nr [...], nr [...] i nr [...], czego dowodzi karta uczestnika scalenia oraz protokół z okazania projektu (Tom XI). Do projektu C. T. nie złożył w ustawowym terminie żadnych pisemnych zastrzeżeń. Działki nr [...] i nr [...], stanowiące użytek leśny, pozostawiono zgodnie z życzeniem w dotychczasowej lokalizacji i stanowiły w projekcie scalenia niezmienniki projektowe. Ustalono, że wydzielony ekwiwalent spełnia kryteria, o których mowa w art. 8 ust. 2 oraz art. 14 ust. 2 ustawy s.w.g. W ocenie organu odwoławczego skarżącemu poprawiono rozłóg gruntów oraz dostęp do drogi publicznej (działki proj. nr: [...]). Działki zaprojektowano w sposób racjonalny, uwzględniając życzenia zgłoszone i wpisane do karty uczestnika scalenia. Zmniejszono liczbę jego działek i zlokalizowano je bliżej siedliska. Działki proj. nr: [...] mają kształt zbliżony do prostokąta. Zmiana kierunku upraw jest uzasadniona, gdyż rezygnacja z przedscaleniowego kierunku wydzielania działek w tym rejonie jest wynikiem pewnego kompromisu. Zakrzaczony i odłogowany obszar gruntu ma zostać w ramach zagospodarowania poscaleniowego zrekultywowany, co przywróci mu wartość rolniczą. Zarzut krzywdzącego wydzielenia w zamian za działki uprawiane działki odłogowanej i zakrzaczonej jest nieuzasadniony, gdyż fakt mniejszej wartości takiej działki został uwzględniony przy szacunku gruntu i dlatego w ogólnym rozrachunku skarżący otrzymał grunt o większej powierzchni". Organ wskazuje także, iż "Według oświadczenia geodety projektanta scalenia z 16 czerwca 2021 r. Panu C. T. zostały okazane granice działek [...] w dniu 02.10.2020 r. Geodeci okazujący obeszli z uczestnikiem całe działki wskazując znaki graniczne wyznaczające granice działek, szczegółowo informując które znaki są punktami załamania granicy a które wyznaczają granice działek dochodzących". Wyjaśnienia te są ocenie sądu miarodajne.
Co do skargi M. B., jak podniesiono wyżej w postępowaniu scaleniowym nieuniknione jest, że pomiędzy uczestnikami zrodzą się liczne konflikty wynikające ze sprzecznych interesów które muszą być rozstrzygnięte w decyzji scaleniowej. Rozstrzygnięcie organu w tym przedmiocie ma zaś charakter uznaniowy. Powoduje to, że kontrola Sądu ograniczać się może jedynie do oceny, czy rozstrzygnięcia te nie posiadają cech dowolności, czy nie naruszają one przepisów prawa i czy zostały wydane w wyniku zebrania i oceny niezbędnego materiału. Jak wskazuje organ "Burmistrz Gminy Biecz decyzją z 1 października 2007 r. znak: [...] orzekł o rozgraniczeniu na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym w operacie pomiarowym; KERG: [...] sporządzonym w dniu 06.08.2007 r. przez geodetę uprawnionego mgr inż. J. S. pomiędzy działką oznaczoną w ewidencji gruntów obrębu Racławice Nr [...] a gruntami oznaczonymi jako działki Nr [...], [...] a w punktach trójmiedzy graniczących z działkami nr [...] Z aktualnej mapy ewidencyjnej wynika, że przedmiotowa działka ewid. nr [...] jest użytkowana w tym obszarze jako grunt orny, zatem nie była potrzebna obecnie zgoda właściciela tej działki na zmianę granicy. Ponadto geodeta projektant, mimo iż granica została ustalona w wyniku rozgraniczenia, miał prawo zaprojektować ją odmiennie, co przyczyniło się do stworzenia korzystniejszych warunków gospodarowania, o czym mowa w art. 1 ustawy s.w.g. Jak wynika z aktualnej mapy ewidencyjnej, przebieg dotychczasowej granicy był krzywoliniowy, natomiast w projekcie scalenia dokonano jej korekty przez jej wyprostowanie na całej jej długości. Tutejszy organ uznał, iż wykonawca opracowując projekt scalenia uwzględnił życzenia uczestników scalenia, zaprojektował działki o regularnych kształtach i prostych granicach, poprawiając przez to warunki korzystania z nich. W opisanym przypadku zmiana granicy poprzez jej wyprostowanie nie pogorszy warunków gospodarowania na wydzielonej działce proj. nr [...], natomiast wpłynie korzystnie na dostęp i korzystanie z zabudowy znajdującej się na działce proj. nr [...]. W ocenie organu odwoławczego zastosowane rozwiązanie projektowe jest prawidłowe i w pełni uzasadnione. Burmistrz Gminy Biecz decyzją z 1 października 2007 r. znak: [...] orzekł o rozgraniczeniu na odcinkach oznaczonych na szkicu granicznym w operacie pomiarowym; KERG: [...] sporządzonym w dniu 06.08.2007 r. przez geodetę uprawnionego mgr inż. J. S. pomiędzy działką oznaczoną w ewidencji gruntów obrębu Racławice Nr [...] a gruntami oznaczonymi jako działki Nr [...], [...] a w punktach trójmiedzy graniczących z działkami nr [...] Z aktualnej mapy ewidencyjnej wynika, że przedmiotowa działka ewid. nr [...] jest użytkowana w tym obszarze jako grunt orny, zatem nie była potrzebna obecnie zgoda właściciela tej działki na zmianę granicy. Ponadto geodeta projektant, mimo iż granica została ustalona w wyniku rozgraniczenia, miał prawo zaprojektować ją odmiennie, co przyczyniło się do stworzenia korzystniejszych warunków gospodarowania, o czym mowa w art. 1 ustawy s.w.g. Jak wynika z aktualnej mapy ewidencyjnej, przebieg dotychczasowej granicy był krzywoliniowy, natomiast w projekcie scalenia dokonano jej korekty przez jej wyprostowanie na całej jej długości. Tutejszy organ uznał, iż wykonawca opracowując projekt scalenia uwzględnił życzenia uczestników scalenia, zaprojektował działki o regularnych kształtach i prostych granicach, poprawiając przez to warunki korzystania z nich. W opisanym przypadku zmiana granicy poprzez jej wyprostowanie nie pogorszy warunków gospodarowania na wydzielonej działce proj. nr [...], natomiast wpłynie korzystnie na dostęp i korzystanie z zabudowy znajdującej się na działce proj. nr [...]. W ocenie organu odwoławczego zastosowane rozwiązanie projektowe jest prawidłowe i w pełni uzasadnione. Natomiast kwestia szerokości działki ewid. nr [...] (działka proj. nr [...]) stanowiącej drogę była kilkakrotnie omawiana z uczestnikami scalenia – właścicielami działek sąsiednich i z Gminą Biecz, oraz konsultowana z Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego, podlegała ponadto wizjom w terenie, a także opiniowaniu przez społeczną komisję rozpatrującą zastrzeżenia do projektu scalenia. Dowodzi tego zgromadzona w sprawie korespondencja. Tutejszy organ uznał więc działania Starosty za prawidłowe i obiektywne. Ponadto dokonane uzgodnienia są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Biecz z 2004 r. (Uchwała Nr XVI/156/2004 z 9 grudnia 2004 r.). Jak organ odwoławczy ustalił w oparciu o zgromadzoną dokumentację oraz wyjaśnienia wykonawcy przesłane Staroście 14 czerwca 2021 r., przy projektowaniu dróg gminnych wykonawca uwzględnił ich dotychczasowy przebieg, ślady jezdne, warunki terenowe, w tym ogrodzenia działek, zabudowę, zadrzewienia, zgodę właścicieli, a szerokość projektowanych dróg uwzględnia powyższe czynniki. Generalnie projektowane drogi dojazdowe do gruntów rolnych i siedlisk mają szerokość 6,50 m, chyba że powyższe uwarunkowania na to nie pozwalały. Działka proj. nr [...] na przeważającej długości ma szerokość 6,50 m. Zwężenie do 5,50 m występuje na wysokości działki proj. nr [...] ze względu na rosnące drzewa: świerk i sosny oraz na wysokości działki proj. nr [...] na długości istniejącego ogrodzenia, co potwierdza sporządzony przez wykonawcę szkic w skali 1:800 stanowiący załącznik do pisma geodety projektanta scalenia z 12 marca 2021 r. sporządzony na zlecenie Starosty". Argumentacja przedstawiona przez organ, w ocenie sądu jest w pełni racjonalna, nie nosi cech dowolności a przyjęte rozwiązania mieszczą się w realiach uznania administracyjnego, które immamentnie związane jest z decyzją scaleniową, która nie może jednocześnie zaspokoić wszystkich, często sprzecznych interesów stron tego postępowania.
Także skarga G. H. nie zasługiwała na uwzględnienie. Jak wskazuje organ w odpowiedzi na skargę, skarżąca – co wynika protokołu z okazania, zapoznała się z projektem scalenia oraz przydzielonym ekwiwalentem i ustawowo wyznaczonym terminie nie złożyła do niego zastrzeżeń. Dalej organ wskazuje, że "Działka ewid. nr [...] stanowiąca użytek leśny, pozostała zgodnie z życzeniem w dotychczasowej lokalizacji i stanowiła w projekcie scalenia niezmienniki projektowe. Była ona objęta procedurą ustalenia granic w trybie § 37-39 rozporządzenia z uwagi na konieczność aktualizacji danych ewidencyjnych w tym zakresie. Ze względu na zgłoszone zastrzeżenia przez innego uczestnika scalenia - T. M., nastąpiły zmiany projektu na działkach projektowanych nr: [...], [...] i [...], własności G. H., co do których zainteresowana nie zgłosiła zastrzeżeń ani zarzutów w odwołaniu. Te zmiany projektu wynikały z wzajemnych uzgodnień między uczestnikami scalenia. W ocenie organu odwoławczego skarżącej wydzielono należny ekwiwalent, poprawiono rozłóg gruntów, dostępność do drogi publicznej, działki zostały zaprojektowane w sposób racjonalny przy uwzględnieniu jej życzeń wpisanych do karty uczestnika scalenia". Dokładny opis czynności wykonywanych na gruncie w związku z ustalaniem przebiegu granic zawiera zaskarżone decyzja i szczegółowe ich przytoczenie jest zbyteczne. W ocenie sądu jednak opis podejmowanych czynności jak i podstawy prawne dokonywanych ustaleń są prawidłowe. Skarżąca kwestionuje te ustalenia oraz podstawy prawne tych ustaleń (ich aktualność), nie wskazując jednak na żadne argumenty, które by podważały legalność decyzji scaleniowej.
Podkreślić należy, że postępowanie scaleniowe trwało od 26 marca 2016 a dokonywane etapami czynności były podejmowane w aktualnym, ale zmieniającym się stanie prawnym, przy czy w postępowania tym nie można dopatrzeć się większych błędów, które nakazywały by eliminację zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Jak mowa wyżej, taka eliminacja nie dotyczy interesów prawnego uczestników scalenia, którzy decyzję zaskarżyli do sądu administracyjnego, ale też innych którzy decyzji scaleniowej nie kwestionują. Decyzja scaleniowa ma też doniosłe skutki w sferze obrotu nieruchomościami objętymi procesem scalenia lub ich zagospodarowaniem np. przez zabudowę. Przyczyna uchylenia takiej decyzji nie może być zatem błacha.
Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności, sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło