VII SA/Wa 2194/21
WyrokWSA w Warszawie2022-03-02
Skład orzekający: Wojciech Sawczuk, Artur Kuś, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa tymczasowych obiektów budowlanych, takich jak sezonowy bar gastronomiczny, wymaga pozwolenia na budowę, czy też może być realizowana w trybie zgłoszenia, jeśli obiekty te są trwale związane z gruntem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły, iż przedmiotowa inwestycja nie stanowi obiektów tymczasowych w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego. Kluczowe dla kwalifikacji obiektu jako tymczasowego jest nie tylko sposób jego posadowienia, ale także jego wielkość, konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa, które mogą wymagać trwałego związania z gruntem. W tym przypadku znaczne rozmiary obiektu i jego wyposażenie w instalacje przemawiały za koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia.Stan faktyczny
Spółka M sp. z o.o. zgłosiła zamiar budowy tymczasowych obiektów budowlanych (sezonowy bar gastronomiczny, altana, kontenery sanitarne) na terenie Portu Morskiego. Wojewoda wniósł sprzeciw, uznając obiekty za trwale związane z gruntem i wymagające pozwolenia na budowę. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję GINB, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie obiektów za trwale związane z gruntem oraz naruszenie terminu do wniesienia sprzeciwu. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Sawczuk, Sędziowie sędzia WSA Artur Kuś, sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 marca 2022 r. sprawy ze skargi M sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]sierpnia 2021 r. znak [...] w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) sierpnia 2021 r., znak: (...), Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ II instancji", "GINB") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpatrzeniu (...). z siedzibą w (...) od decyzji Wojewody (...) (dalej: "organ I instancji") z dnia 21 czerwca 2021 r., znak: (...), wnoszącej sprzeciw względem dokonanego zgłoszenia – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniu (...) maja 2021 r. wpłynął wniosek (...) (dalej: "inwestor") w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowych obiektów budowlanych pn. "Sezonowy bar gastronomiczny", w którego skład wchodzą: budynek dwukondygnacyjny o wymiarach szer. 6,0 m x dł. 12,5 m x wys. 6,0 m, altana o wymiarach średnicy 4,5 m i wysokości 2,75 m oraz dwa kontenery sanitarne o wymiarach: 2,5 m x 5,0 m x wys. 2,90 m na działce nr ew. (...) obręb (...)(...), na terenie Portu Morskiego we (...). Decyzją z dnia (...) czerwca 2021 r. Wojewoda (...) wniósł sprzeciw względem dokonanego przez inwestora zamiaru wykonania powyższych robót budowlanych. Od powyższej decyzji odwołanie złożył inwestor zarzucając kwestionowanemu rozstrzygnięciu niewłaściwie zastosowanie i pominięcie w niniejszej sprawie okoliczności złożenia przez inwestora wszelkich niezbędnych dokumentów, a także rysunków, jak również niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji bez merytorycznego oraz prawnego uzasadnienia przyczyn jej wydania i motywów powziętego rozstrzygnięcia. Równocześnie inwestor wskazał na niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji niezawierającej prawem wymaganych elementów. Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania GINB decyzją z (...) sierpnia 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Wojewody (...).
W uzasadnieniu organ II instancji zacytował przepisy stanowiące podstawę wydanego rozstrzygnięcia. Wskazał, że do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych inwestor dołączył, m. in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (działką nr ew. (...)), załącznik graficzny (mapę do celów projektowych) oraz rysunki przedstawiające rzuty oraz elewacje baru gastronomicznego, altany i kontenerów sanitarnych. Następnie postanowieniem z 1 czerwca 2021 r. organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia przedmiotowego zgłoszenia do dnia (...) czerwca 2021 r. poprzez: dostarczenie szkiców lub rysunków przedstawiających sposób posadowienia na terenie zgłaszanych obiektów tymczasowych (wymóg art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego), dostarczenie zezwolenia Dyrektora Urzędu Morskiego w (...) na prowadzenie działalności handlowej w obiekcie sezonowego baru gastronomicznego na działce nr ew. (...) na obszarze Portu Morskiego we (...), określone w § 98 ust. 5 Zarządzenia nr 9 Dyrektora Urzędu Morskiego w (...) z (...) lipca 2018 r. - Przepisy portowe (wymóg art. 30 ust. 2 a pkt 3 Prawa budowlanego). Inwestor przy piśmie z (...) czerwca 2021 r. przedstawił wymaganą dokumentację.
Odpowiadając na zarzuty sformułowane w odwołaniu, organ odwoławczy wyjaśnił, że załączone przez inwestora do zgłoszenia rysunki nie pozwalają na ustalenie sposobu posadowienia w terenie zgłaszanych obiektów budowlanych, wszystkich parametrów tych obiektów budowlanych, co uniemożliwia ustalenie czy są one w sposób trwały związane z gruntem. Kwestia ta ma zaś istotne znaczenie w kontekście możliwości dokonania zgłoszenia w trybie art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego. Dodatkowo odpowiadając na pozostałe zarzuty, organ II instancji podkreślił, że z obowiązujących przepisów Zarządzenia nr 9 Dyrektora Urzędu Morskiego w (...) z (...) lipca 2018 r. - Przepisy portowe oraz ustawy z 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim wynika, że dyrektorzy urzędów morskich uzyskali uprawnienie do wydawania zarządzeń, określających m.in. sposób korzystania z portów morskich, z mocy ustawy. Jednakże sam fakt, że zarządzenia wydawane są na podstawie upoważnienia ustawowego nie jest równoznaczny z dokumentem, którego obowiązek uzyskania wynika z odrębnych ustaw, co wynika z art. 30 ust. 2a pkt 3 Prawa budowlanego. Stąd też w ocenie GINB nie zasługuje na uwzględnienie zarzut inwestora dotyczący naruszenia art. 30 ust. 5, 5c i 5d Prawa budowlanego poprzez zgłoszenie sprzeciwu z naruszeniem 21-dniowego terminu, gdyż postanowienie Wojewody Pomorskiego z 1 czerwca 2021 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów ustawy, bez potrzeby jego wydawania i nie przerwało biegu powyższego terminu. Organ wojewódzki prawidłowo, z uwagi na powzięte wątpliwości co do charakteru projektowanego obiektu budowlanego, miał prawo do nałożenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia poprzez załączenie dodatkowych rysunków, co znajduje oparcie w art. 30 ust. 2a pkt 2 Prawa budowlanego.
GINB wskazał ponadto, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu wojewódzkiego wynika, że sprzeciw został wniesiony w oparciu o przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego, gdyż planowane roboty budowlane polegają na realizacji tymczasowych obiektów budowlanych połączonych trwale z gruntem. Co prawda w komparycji zaskarżonej decyzji wskazał, że podstawą jej wydania jest art. 30 ust. 6 pkt 3 Prawa budowalnego, to jednak z uzasadnienia decyzji organu I instancji jednoznacznie wynika, że przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 omawianej ustawy. Z rysunków załączonych przez inwestora w ramach uzupełnienia zgłoszenia wynika wprost, że przedmiotem inwestycji jest budowa sezonowego baru gastronomicznego, a inwestor w zgłoszeniu wskazuje na tymczasowy charakter przedmiotowego obiektu inwestycyjnego, tj. rozpoczęcie robót budowlanych nastąpi 21 czerwca 2021 r., a rozbiórka obiektów budowlanych nastąpi 18 października 2021 r. W tym kontekście organ odwoławczy dokonał analizy kwestii dotyczącej sposobu połączenia z gruntem projektowanej inwestycji, wskazując że gabaryty baru gastronomicznego oraz kontenerów sanitarnych świadczą o tym, że będą one trwale związane z gruntem - w taki sposób, że zostanie zapewniona stabilność ich konstrukcji i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym je zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Zdaniem GINB dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma bowiem kwestia posiadania przez obiekt fundamentów, czy też metoda zagłębienia obiektu w gruncie, lecz wielkość obiektu budowlanego, jego konstrukcja zapewniająca mu stabilność i zapobiegająca przed przesunięciem.
Na zakończenie swoich rozważań organ II instancji podniósł, że w dniu 15 lipca 2021 r. do (...) Urzędu Wojewódzkiego wpłynął mail od Młodszego Oficera Portu (...) informujący, że na działce inwestycyjnej nr ew. (...) jest już postawiony tymczasowy obiekt budowlany. W aktach organu wojewódzkiego znajduje się dodatkowo zdjęcie nr 7 potwierdzające istnienie tymczasowego obiektu budowlanego na przedmiotowej działce, co dodatkowo przesądza o zasadności wniesienia sprzeciwu względem dokonanego zgłoszenia. Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów sformułowanych w odwołaniu GINB uznał, że pozostają one bez wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła (...) siedzibą w (...) domagając się jej uchylenia, uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji i wstrzymania ich wykonania. Jednocześnie skarżąca zarzuciła kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
- art. 7 i 77 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i pominięcie przy ocenie dowodów i ustaleniu stanu faktycznego w niniejszej sprawie faktu, że skarżąca (inwestor) złożyła wraz ze zgłoszeniem z dnia 20 maja 2021 r. wszelkie niezbędne dokumenty, a także rysunki i szkice/zawarł wszelkie niezbędne informacje w treści tego zgłoszenia, w szczególności w odniesieniu do których organ I instancji (Wojewoda (...)) wydał postanowienie (co do pkt 1 i 2 tego postanowienia) z dnia (...) czerwca 2021 r. wzywające inwestora do uzupełnienia rzekomych braków, która to wada w tym zakresie czyni to postanowienie orzeczeniem prawnie nie istniejącym, a zatem orzeczeniem nie wpływającym na bieg terminu do wyrażenia sprzeciwu,
- art. 11 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niewyjaśnienie zasadności przesłanek, jakimi organ kierował się wydając zaskarżoną decyzję, w tym w szczególności nie wyjaśnienie, dlaczego zdaniem organu przedmiotowe zgłoszenie z dnia 20 maja 2021 r. obejmuje obiekt, który wymaga uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę i wskazanie, że wprawdzie uzasadnienie decyzji organu I instancji jest lakoniczne i nie zawiera szczegółowych wyjaśnień, jednakże zdaniem organu, obiekt powinien być trwale związany z gruntem, co uzasadniać ma zasadność powziętej decyzji, podczas gdy obiekt ten nie tylko wypełnia wszelkie przesłanki zakwalifikowania go jako tymczasowy obiekt budowalny, niewymagający pozwolenia na budowę i jako taki był traktowany przez organ (wedle tożsamych dokumentów technicznych) w latach poprzednich, a także w toku rozpoznania zgłoszenia z dnia 20 maja 2021 r.; organ II instancji także nie wyjaśnił w sposób rzeczowy, szczegółowy i dokładny, jakie skonkretyzowane cechy planowanego przedsięwzięcia wypełniać mają przesłanki uznania, iż konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę, powołując się wyłącznie na stanowisko Wojewody Pomorskiego i wskazując, że decyzja ta zasadna jest z uwagi na "wielkość i funkcjonalność obiektu", bez wskazania jakichkolwiek, konkretnych cech tego obiektu, warunkujących ustalenie jego trwałego związania z gruntem, tym samym nie wypełniając obowiązku ustawowego w zakresie merytorycznego rozpoznania sprawy,
- art. 84 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepowołanie biegłego w celu wydania opinii w przedmiocie uznania, czy przedmiotowy obiekt wymaga uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, przy jednoczesnym nie wyjaśnieniu przez organ II instancji (a także organ I instancji) w sposób rzeczowy, szczegółowy i dokładny, jakie skonkretyzowane cechy planowanego przedsięwzięcia wypełniać mają przesłanki uznania, że konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę i niepowołanie się na jakiekolwiek elementy lub cechy tego obiektu o charakterze techniczno-budowlanym,
- art. 107 § 1 pkt 4 i pkt 6 w zw. z § 3 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji bez merytorycznego i prawnego uzasadnienia przyczyn jej wydania oraz motywów powziętego rozstrzygnięcia, w tym w szczególności niemal całkowite pominięcie analizy w przedmiocie wyjaśnienia w sposób precyzyjny, wyczerpujący i merytoryczny przyczyn uznania konieczności uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, przy jednoczesnym braku wyjaśnienia, na podstawie jakich dokumentów organ poczynił swoje (nieprawidłowe) ustalenia faktyczne, a także dlaczego - jak należy domniemywać - organ uznał, że dokumenty, dołączone do zgłoszenia z dnia 20 maja 2021 r. należy przynajmniej w części pominąć (co doprowadziło do wydania całkowicie niezasadnego i prawnie nieistniejącego postanowienia z dnia 1 czerwca 2021 r.), przy jednoczesnym potwierdzeniu, że organ I instancji rzeczywiście uzasadnił swoją decyzję w sposób lakoniczny, jednakże nie wyjaśniając w żaden sposób, wykraczający poza ogólnikowe stwierdzenia Wojewody (...), przyczyn utrzymania decyzji w mocy,
- art. 30 ust. 5c Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, który nałożył na skarżącą obowiązku przedłożenia rysunków i szkiców, a także przedłożenia zezwolenia Dyrektora Urzędu Morskiego w (...) na prowadzenie działalności handlowej w obiekcie sezonowego baru gastronomicznego, podczas gdy zarówno żądane przez organ dokumenty, jak i prawidłowo złożone zgłoszenie, zawierające wszelkie istotne i wymagane informacje i załączniki zostały skierowane do organu w terminie 20 maja 2021 r., co organ I instancji potwierdził,
- art. 30 ust. 2a pkt 3 Prawa budowlanego poprzez uznanie, iż organ I instancji słusznie wydał postanowienie w przedmiocie wezwania inwestora do przedłożenia zezwolenia Dyrektora Urzędu Morskiego w (...) na prowadzenie działalności handlowej w obiekcie sezonowego baru gastronomicznego, pomimo braku podstaw do takiego działania przez organ,
- art. 30 ust. 5, 5c i 5d w zw. z art. 30 ust. 2a pkt 3 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że skuteczne było złożenie przez organ I instancji sprzeciwu od zgłoszenia z dnia 20 maja 2021 r., pomimo iż nastąpiło ono z naruszeniem ustawowego 21-dniowego terminu, który upłynął dnia 11 czerwca 2021 r., bowiem postanowienie z dnia 1 czerwca 2021 r. o nałożeniu obowiązku na inwestora zostało wydane z naruszeniem przepisów ustawy, bez potrzeby jego wydawania, a w zakresie pkt 2 tego postanowienia było niedopuszczalne formalnie, co czyni zasadnym wniosek, że jego wydanie nie przerwało biegu terminu 21-dniowego na wniesienie sprzeciwu, a zatem decyzja - sprzeciw z dnia 21 czerwca 2021 r., a także postanowienie z dnia 1 czerwca 2021 r., de facto i de lege nie zostały w sposób prawidłowy wprowadzone do obrotu prawnego i jako takie mają w istocie charakter prawnie nieistniejący,
- art. 30 ust. 5 oraz art. 30 ust. 5c w zw. z ust. 5d Prawa budowlanego poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, pomimo że brak był przesłanki uzasadniającej wydanie tej decyzji w realiach niniejszej sprawy, tj. brak było podstawy materialnej i formalnej do złożenia przez ten organ sprzeciwu,
- art. 30 ust. 6 pkt 1 w zw. z art. 28 - 29 Prawa budowlanego i uznanie, że tymczasowy obiekt budowalny objęty zgłoszeniem inwestora z dnia 20 maja 2021 r. wymaga uzyskania pozwolenia na budowę i nie wypełnia przesłanek uznania, że zwolniony jest z tego obowiązku, podczas gdy obiekt ten nie tylko tożsamy jest z obiektami, w odniesieniu do których organ I instancji w latach poprzedzających stosował przepisy dotyczące zgłoszenia obiektu tymczasowego, ale także w toku niniejszej sprawy stosował przepisy zastrzeżone dla tego rodzaju obiektów, a także obiekt ten nie wymaga dla swojej funkcjonalności trwałego związania z gruntem i tym samym nie wymaga uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r.,poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -p.p.s.a.( Dz.U z 2019r., poz. 2325), sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym.
W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady nie wystąpiły, dlatego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2021r., utrzymująca w mocy decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 21 czerwca 2021r. wnoszącą sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie tymczasowych obiektów budowlanych pn. "Sezonowy bar gastronomiczny", w którego skład wchodzą: budynek dwukondygnacyjny o wymiarach szer. 6,0 m x dł. 12,5 m x wys. 6,0 m, altana o wymiarach średnicy 4,5 m i wysokości 2,75 m oraz dwa kontenery sanitarne o wymiarach: 2,5 m x 5,0 m x wys. 2,90 m na działce nr ew. 2/6 obręb 0005 Władysławowo, na terenie Portu Morskiego we Władysławowie.
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej reguły zawarto w art. 29 - 31 tej ustawy. W myśl art. 29 ust. 1 pkt 7 ustawy - Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.
Stosownie do art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego, tymczasowym obiektem budowlanym jest obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, , przenośne wolno stojące maszty antenowe. Cytowana definicja wskazuje zatem na dwa zespoły cech przesądzających, że dany obiekt jest "tymczasowy". Pierwszą kategorię tworzą obiekty budowlane przeznaczone do czasowego użytkowania, w okresie krótszym niż ich trwałość techniczna, przewidziane do przeniesienia w inne miejsce lub do rozbiórki. Drugą kategorię obiektów tymczasowych tworzą obiekty budowlane niepołączone trwale z gruntem, przykładowo wyliczone w cytowanym wyżej przepisie. Wbrew twierdzeniu skarżącej spółki, już w wyroku z 25 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 754/06 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że żaden z przepisów Prawa budowlanego nie uzależnia kwalifikacji obiektu od tego, jaką metodą jest on budowany. Natomiast wyznacznikami tego, czy obiekt wolnostojący jest trwale związany z gruntem są: wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa. Nadto o tym czy urządzenie reklamowe (do którego odnosiły się rozważania NSA, przypis sądu) jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości techniczne przeniesienia obiektu w inne miejsce, ale to czy wielkość tego obiektu, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 883/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). W konsekwencji stwierdzić należy, że fakt, iż fundament jest płytko, albo i wcale nie jest zagłębiony w ziemi nie przesądza tego, że dany obiekt nie jest trwale związany z gruntem. Cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Obiekt trwale związany z gruntem nie musi być zatem związany z gruntem klasycznym fundamentem.
W ocenie Sądu organy prawidło oceniły, że przedmiotowa inwestycja nie stanowi obiektów tymczasowych o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego. Zgodnie z jego treścią obowiązującą w dacie wydania decyzji "pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce – w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Przy czym, dla kwestii trwałego związania obiektu budowlanego z gruntem nie zawsze mają znaczenie zastosowane rozwiązania techniczne dotyczące posadowienia obiektu na gruncie, lecz także wielkość obiektu. Istnienie fundamentów nie jest jedynym wyznacznikiem kwalifikacji prawnej budynku jako trwale związanego z gruntem, ponieważ aktualne technologie pozwalają na zastosowanie innych rozwiązań technicznych umożliwiających trwałe związanie obiektu budowlanego z gruntem. Chodzi bowiem o to aby obiekt budowlany opierał się naturalnym siłom przyrody, na co też wielokrotnie wskazywano w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie i kategorycznie wypowiadał się, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce (por. wyrok NSA z 17 stycznia 2020 r. II OSK 526/18). Mamy bowiem do czynienia z obiektem budowlanym o znacznych rozmiarach (budynek dwukondygnacyjny o wymiarach szer. 6,0 m x dł. 12,5 m x wys. 6,0 m, altana o wymiarach średnicy 4,5 m i wysokości 2,75 m), który został wyposażony w instalacje. Wskazywana możliwość przeniesienia obiektu w inne miejsce nie ma nie ma przesądzającego znaczenia, skoro aktualnie postęp techniczny zasadniczo umożliwia przemieszczanie w inne miejsce obiektów budowlanych nawet o bardziej skomplikowanym charakterze technicznym niż przedmiotowy obiekt. Nie chodzi bowiem o możliwość tylko przesunięcia tymczasowego obiektu budowlanego, lecz czy w ten sposób w całości taki obiekt może być usunięty z nieruchomości, do czego sprowadzała się treść art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego.
W tym kontekście za całkowicie chybiony należy uznać zarzut art. 84 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepowołanie biegłego w celu wydania opinii w przedmiocie uznania, czy przedmiotowy obiekt wymaga uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, bowiem do wyłącznej kompetencji organów nadzoru budowlanego należy weryfikacja zgłoszonego zamiaru pod kątem zastosowania art. 29 ust 1 pkt 7 Prawa budowlanego, a jako organ wyspecjalizowany posiada pracowników cechujących się w tym względzie odpowiednimi kwalifikacjami.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej spółki naruszenia art. art. 30 ust. 5, 5c i 5d Prawa budowlanego, poprzez wniesienie przez Wojewodę Pomorskiego sprzeciwu z uchybieniem terminu, należy wyjaśnić, że w ust. 5 art. 30 cyt. ustawy zastrzeżono, że zgłoszenia należy dokonać przed rozpoczęciem robót budowlanych oraz zakreślono dla organu administracji architektoniczno-budowlanej 21 dniowy termin - od dnia doręczenia zgłoszenia -- na ewentualne wniesienie decyzji o sprzeciwie. Tym samym ustawodawca przyznał ww. organom wyłącznie czasową kompetencję do zakwestionowania zgłoszenia (por. wyrok NSA z 26 października 2009r., sygn. akt II OSK 1674/08). Po tym terminie – z uwagi na jego materialnoprawny charakter – niedopuszczalne jest wydanie decyzji wnoszącej sprzeciw do zgłoszenia.
Zaznaczyć przy tym trzeba, że wprawdzie w art. 30 ust. 5 lit. c Prawa budowlanego wskazano, że w razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia organ architektoniczno-budowlany nakłada postanowieniem obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw w drodze decyzji oraz, że nałożenie obowiązku, o którym mowa w ust. 5c, przerywa bieg terminu, o którym mowa w ust. 5 (art. 30 ust. 5 lit. d.). Jednak sprzeciw wydany w związku nieuzupełnieniem dokumentów ma inne znaczenie niż sprzeciw wydany w warunkach określonych w art. 30 ust. 5-6 Prawa budowlanego i nie miał zastosowania w niniejszej sprawie. Organ bowiem – pomimo wezwania inwestora do uzupełnienia braków zgłoszenia - które zostały uzupełnione w podanym terminie – ostatecznie uznał, że zgłoszone roboty budowlane wymagały uzyskania pozwolenia na budowę, jako niewymieniona w art. 29 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego. Organ wniósł zatem w istocie sprzeciw na mocy art. 30 ust. 6 pkt 1 cyt. ustawy, który stosuje się właśnie w przypadku jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Powyższe wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji.
Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma jednak to, że na gruncie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego termin do wniesienia sprzeciwu biegnie od dnia zgłoszenia, natomiast jeśli ma miejsce wezwanie do uzupełnienia wniosku, przyjmuje się, że następuje przerwanie jego biegu na okres od wezwania do wykonania obowiązku, bądź upływu terminu zakreślonego na wykonanie.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca spółka dokonała zgłoszenia, które wpłynęło do organu I instancji w dniu 20 maja 2021r. Do zgłoszenia dołączono oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, załącznik graficzny- mapę do celów projektowych oraz rysunki przedstawiające rzuty oraz elewację baru gastronomicznego, altany i kontenerów sanitarnych. Postanowieniem z 1 czerwca 2021 r. organ I instancji nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia przedmiotowego zgłoszenia do dnia 24 czerwca 2021 r. poprzez: dostarczenie szkiców lub rysunków przedstawiających sposób posadowienia na terenie zgłaszanych obiektów tymczasowych (wymóg art. 30 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawa budowlanego), dostarczenie zezwolenia Dyrektora Urzędu Morskiego w [...] na prowadzenie działalności handlowej w obiekcie sezonowego baru gastronomicznego na działce nr ew. [...] na obszarze Portu Morskiego we [...], określone w § 98 ust. 5 Zarządzenia nr 9 Dyrektora Urzędu Morskiego w [...] z 16 lipca 2018 r. - Przepisy portowe (wymóg art. 30 ust. 2 a pkt 3 Prawa budowlanego). Wyjaśnienia przy tym wymaga, że przywołane przepisy stanowią, że zabrania się bez zezwolenia Dyrektora Urzędu Morskiego w [...] urządzania stałych lub ruchomych punktów handlowych. Zasadnie więc organ przyjął, że inwestor powinien legitymować się taką zgodą. Jednocześnie organ I instancji mając na uwadze konieczność dokonania kwalifikacji zgłoszonych robót budowlanych w kontekście zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, domagał się uzupełnienia zgłoszenia poprzez dostarczenie szkiców lub rysunków przedstawiających sposób posadowienia na terenie zgłaszanych obiektów tymczasowych ( art. 30 ust 2a pkt 2 Prawa budowlanego). Inwestor przy piśmie z 2 czerwca 2021 r. przedstawił wymaganą dokumentację.
Powyższe postanowienie, wbrew twierdzeniom skargi, przerwało bieg 21 dniowego terminu do zgłoszenia sprzeciwu. Skoro uzupełnienie wniosku nastąpiło 2 czerwca 2021r., a decyzję o sprzeciwie Wojewoda Pomorski wydał w dniu 21 czerwca 2021r., to ewidentnie nastąpiło to z zachowaniem ustawowego terminu.
Podsumowując, w ocenie Sądu, nie zasługuje na uwzględnienie sformułowany w skardze zarzut naruszenia przez organy art. 30 ust 5, 5c i 5d Prawa budowlanego poprzez zgłoszenie sprzeciwu z naruszeniem 21- dniowego terminu.
Ostatecznie , jak zostało wyżej wykazane , organy słusznie przyjęły, że dla realizacji powyższego zamierzenia inwestycyjnego wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
Wykazany powyżej fakt, że realizacja wskazanej w zgłoszeniu inwestycji wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy Spółka zgłosiła organowi w trybie art. 30 Prawa budowlanego zamierzenie wykonania robót budowlanych, w pełni uzasadniał wniesienie przez organ sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego. Takie działanie organu, uzasadnione art. 6 i 7 k.p.a., prowadziło bowiem do tego, aby skarżąca – jeżeli podtrzyma zamiar zrealizowania określonej inwestycji – wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę. Podkreślenia przy tym wymaga, że właśnie w takim postępowaniu będą badane między innymi zagadnienia związane ze zgodnością projektu ze stosownymi przepisami (art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego).
Nietrafnym okazał się być także zarzut skarżącej naruszenia art. 107 § 1 pkt 4 i pkt 6 3 k.p.a. w zw. z § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji bez merytorycznego i prawnego uzasadnienia przyczyn jej wydania oraz motywów powziętego rozstrzygnięcia. Nawet jeśli nie wszystkie zarzuty odwołania zostały omówione w uzasadnieniu zaskarżonego aktu to uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynik sprawy i nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia wskazanych w skardze przepisów art. 11, 7 i 77 § 1 k.p.a. , bowiem zarówno Wojewoda Pomorski a także GINB prawidłowo ustaliły stan faktyczny, w takim zakresie, jaki był niezbędny dla rozstrzygnięcia.
Uwzględniając powyższe uwagi należy stwierdzić, że podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Ponieważ jednocześnie brak jest okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło