II SA/Gl 1195/20
WyrokWSA w Gliwicach2020-12-02
Skład orzekający: Grzegorz Dobrowolski, Beata Kalaga-Gajewska, Artur Żurawik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza działkę o dotychczasowym przeznaczeniu jako teren transportu drogowego na teren zieleni urządzonej, jest zgodna z prawem, jeśli studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego dopuszczało takie przeznaczenie uzupełniające?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy dotycząca miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznaczyła działkę pierwotnie określoną w studium jako teren transportu drogowego na teren zieleni urządzonej, jest zgodna z prawem. Sąd stwierdził, że studium dopuszczało takie przeznaczenie uzupełniające, a plan miejscowy stanowi uszczegółowienie ustaleń studium, nie będąc jego kopią. Sąd podkreślił, że kontrola sądu administracyjnego ogranicza się do badania legalności uchwały, a nie jej celowości czy słuszności, a przeznaczenie terenu na zieleń urządzoną było uzasadnione względami przyrodniczo-ekologicznymi i zdrowotnymi, wpisując się w długofalową politykę przestrzenną gminy.Stan faktyczny
Skarżąca I.W. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej Będzina dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując przeznaczenie działki nr 1 jako terenu zieleni urządzonej (B1 ZP). Zarzuciła sprzeczność planu ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, naruszenie prawa własności, nieaktualność studium oraz wadliwość procedury rozpatrywania uwag. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, argumentując zgodność planu ze studium i prawidłowość procedury.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi I. W. na uchwałę Rady Miejskiej Będzina z dnia 23 marca 2020 r. nr XXI/157/2020 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
Uchwałą z dnia 23 marca 2020 r., Nr XXI/157/2020 (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2020 r., poz. 2791), Rada Miejska Będzina, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (obecnie j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 713 ze zm. – dalej u.s.g.) oraz art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (obecnie j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 293 z późn. zm. – dalej u.p.z.p.), stwierdzając, że nie zostaną naruszone ustalenia "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Będzina", które zostało przyjęte uchwałą Nr XLII/398/2013 Rady Miejskiej Będzina z dnia 30 września 2013 r., uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta Będzina dla terenu położonego w rejonie ulic: Wolności, Sadowej i Modrzewiowej - część A (dalej m.p.z.p.).
I.W., działając przez pełnomocnika, złożyła skargę na ww. uchwałę w części, tj. w zakresie projektowanego przeznaczenia w ww. planie działki nr 1, obr. [...], jako terenu oznaczonego symbolem B1 ZP - zieleń urządzona. Zaskarżonej uchwale zarzucono:
1) naruszenie art. 9 ust. 4, art. 15 ust. 1 oraz 20 ust. 1 u.p.z.p., poprzez uchwalenie przedmiotowego planu zagospodarowania przestrzennego sprzecznie z treścią Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Będzina, które zostało przyjęte uchwalą Nr XLII/398/2013 Rady Miejskiej Będzina z dnia 30 września 2013 r. albowiem:
• istnieje istotna rozbieżność pomiędzy mapą studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego a mapą wykorzystaną przez Radę Miejską Będzina w toku procedury uchwalenia planu miejscowego;
• zmieniono w nim przeznaczenie działki nr 1, która w Studium przeznaczona została jako teren transportu drogowego (brak symbolu literowego) - droga publiczna, a w miejscowym planie zakwalifikowana ona została w przeważającej części jako "B1 ZP" - teren zieleni urządzonej,
podczas gdy ustalenia studium są bezwzględnie wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych, co oznacza że plan miejscowy powinien być zgodny ze studium;
2) naruszenie art. 140 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p., polegające na naruszeniu władztwa planistycznego, poprzez niczym nieuzasadnione, a przez to niezgodne z zasadą proporcjonalności ograniczenie prawa skarżącej do działki nr 1, pozbawiające ją de facto możliwości jakiegokolwiek zagospodarowania - a nawet korzystania ze swojej nieruchomości, w sytuacji kiedy nie przemawiał za tym żaden interes publiczny i w dodatku z pełną świadomością organu, że w najbliższej przyszłości nie zamierza wykorzystać przedmiotowej nieruchomości na cele, na jakie przeznaczył ją w planie, podczas gdy zgodnie z bezwzględnie obowiązującą organy administracji publicznej (samorządowej) zasadą proporcjonalności organy te, czyniąc użytek z przyznanych kompetencji, nie powinny ustanawiać nadmiernych ograniczeń w korzystaniu przez jednostkę z podstawowych praw i wolności oraz doboru środków skutecznych, czyli rzeczywiście służących realizacji zamierzonych celów, a samo ograniczenie danego prawa musi ponadto pozostawać w odpowiedniej proporcji do celów, których ochrona uzasadnia ustanowienie tego ograniczenia;
3) naruszenie art. 32 ust. 1-3 w zw. z art. 33 u.p.z.p., poprzez uchwalenie m.p.z.p. w oparciu o nieaktualne studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które sprzeczne jest z aktami planistycznymi wyższego rzędu (co sygnalizuje również Rada Miejska w swojej uchwale), podczas gdy studium powinno być na bieżąco aktualizowane, a konieczność zmiany studium powstaje m. in, wówczas, gdy dotychczasowe przeznaczenie terenu określone w studium pozostaje w oczywistej sprzeczności z przewidywanymi ustaleniami planu (jak było w niniejszej sprawie);
4) naruszenie art. 20 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 u.p.z.p., poprzez niepoddanie pod głosowanie Rady Miasta Będzina uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu, podczas gdy każda ze zgłoszonych uwag musi być rozpatrzona indywidualnie, co oznacza, że rozstrzygnięcie w tym zakresie także musi mieć charakter indywidualnej uchwały;
5) naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 5 u.p.z.p poprzez nieuwzględnienie przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wymagań bezpieczeństwa ludzi i mienia, albowiem przyjęte w planie rozwiązanie w postaci rozdzielenia terenów zieleni naturalnej (lasów) pasem zieleni urządzonej jest niekorzystne ze względów bezpieczeństwa, w tym przeciwpożarowego, stwarzając istotne zagrożenie dla mieszkańców i miasta;
6) naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p,, poprzez nieuwzględnienie przy sporządzaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego walorów ekonomicznych przestrzeni.
Na tej podstawie wniesiono o stwierdzenie nieważności uchwały nr XXI/157/2020 Rady Miejskiej Będzina z dnia 23 marca 2020 roku w zakresie projektowanego przeznaczenia w ww. planie działki nr 1, jako terenu oznaczonego symbolem B1 ZP - zieleń urządzona oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie. Podano m. in., że skarżąca wskazuje, iż posiada tytuł prawny do nieruchomości, nie oferując w tym zakresie żadnych dowodów. W podsumowaniu skargi skarżąca domaga się stwierdzenia nieważności uchwały w całości, choć w tak szerokim zakresie nie przysługuje jej interes prawny. Zarzut sprzeczności uchwały ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jest całkowicie nieuzasadniony. Studium z założenia ma być aktem elastycznym, który jednak zawiera nieprzekraczalne ramy dla swobody planowania przestrzennego. Organ wskazuje, iż w Tab. 3.4.1. poz. 3 - ustalenia szczegółowe Studium dla kategorii terenu transportu drogowego (zaznaczonego na załączniku graficznym Studium jako - inne) przewidziano przeznaczenie uzupełniające w pkt. 6 - zieleń urządzoną. Część opisowa Studium zatem wprost przewidywała możliwość przeznaczenia terenu kategorii oznaczonej jako tereny transportu drogowego na tereny zieleni urządzonej. Okoliczność, że Gmina nie realizuje w danej chwili konkretnego celu, na jaki teren został przeznaczony, nie oznacza, iż na przestrzeni czasu tego celu realizować w ogóle nie zamierza. Kontrola sądu administracyjnego w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie może dotyczyć celowości (racjonalności), czy słuszności dokonywanych w nim rozstrzygnięć lecz ogranicza się jedynie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał. Uchwałą nr LVII/484/2018 Rada Miejska Będzina w dniu 14 listopada 2018 roku potwierdziła aktualność Studium. Podjęcie uchwały poprzedzało dokonanie analizy zmian w zagospodarowaniu przestrzennym gminy. Zgodnie z przeprowadzoną analizą zwrócono uwagę na zmianę regulacji prawnych, które miały miejsce od czasu uchwalenia Studium, czy stanów faktycznych, ale także stwierdzono jednoznacznie, iż zasadnicze założenia Studium w zakresie kierunków rozwoju nie uległy dezaktualizacji. Strategia Rozwoju Miasta Będzina ma na celu identyfikację i rozwiązanie problemów istotnych. Niedostatek terenów mieszkaniowych, czy przeznaczonych na działalność gospodarczą, nie implikuje tym samym konieczności szybkiego i dokonanego w oderwaniu od pozostałych celów przewidzianych w Strategii Rozwoju Miasta Będzina przeznaczania terenów pod zabudowę mieszkaniową, czy usługową, tylko z uwagi na sąsiadujące zabudowania i w tym celu uaktualniania Studium. Teren projektowany w ww. uchwale, jako obszar chronionego krajobrazu, obejmuje tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowe ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych. Projektowany obszar objął także działkę wskazaną w skardze. Głównym i strategicznym celem, podyktowanym interesem publicznym, było przeznaczenie terenu na tereny transportu drogowego, w długiej perspektywie jako budowa drogi publicznej, po śladzie dawnego nasypu kolejowego. Nie można tracić z pola widzenia okoliczności, iż organ, podejmując uchwałę, brał pod uwagę perspektywę czasową realizacji zadania publicznego. Wobec tego przyjął, zgodnie ze Studium, przeznaczenie terenu na zieleń urządzoną, mając na uwadze stosunkową łatwość zmiany faktycznego zagospodarowania przestrzeni, w przypadku podjęcia konkretnych działań zmierzających do realizacji inwestycji. Nie każde zróżnicowanie w planie miejscowym przeznaczenia terenów, nawet przy jednej ulicy, czy też nawet jednej nieruchomości, jest naruszeniem zasady równości. Przeznaczanie terenów pod różne funkcje jest istotą planowania przestrzennego, które dokonywane jest na zasadzie kreowania przestrzeni. Zarzut naruszenia art. 20 ust. 1 u.p.z.p. także nie znajduje uzasadnienia. Nie jest prawdą, iż nie doszło do poddania pod głosowanie Rady Miejskiej Będzina uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu. Przeczy temu treść załącznika numer 2 do Uchwały. Jednoczesność uchwalenia planu miejscowego i rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu jest wprost przewidziana w przepisach. Zgodnie z aktualną linią orzeczniczą organ przyjął stanowisko, że z przepisu art. 20 ust. 1 u.p.z.p. nie wynika, aby każda uwaga do projektu planu powinna być rozpatrywana oddzielnie. Rozstrzygnięcie rady w przedmiocie zgłoszonych uwag, o których stanowi ten przepis, ma wprawdzie charakter merytoryczny i towarzyszy mu ocena zasadności uwagi, w której wyniku uwaga może zostać uwzględniona lub odrzucona, to jednak przyjąć należy, że może to nastąpić w jednym głosowaniu nad uchwaleniem projektu samego planu. Organ wystąpił do organów właściwych jednostek Straży Pożarnej o opinię o projekcie planu. Organy Straży Pożarnej nie wniosły zastrzeżeń.
Pełnomocnik skarżącej w dalszej kolejności przesłał do Sądu dokumentację, z której wynikało prawo do dysponowania przez nią ww. nieruchomością i nie zgodził się z argumentami odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. sądowa kontrola działalności publicznej obejmuje m. in. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest w oparciu o kryterium legalności, tzn. zgodności kwestionowanego skargą aktu z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. kontrola sądowa dokonywana jest w granicach sprawy administracyjnej, zaś sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sprawowana kontrola zainicjowana została w trybie i na zasadach określonych w art. 101 ust. 1 u.s.g. Skarga uregulowana w art. 101 ust. 1 u.s.g. jest przysługującym podmiotom prawnym środkiem ochrony realnego, własnego interesu prawnego i realnych, własnych uprawnień przed rzeczywistym, nielegalnym wkroczeniem w te interesy. W przepisie art. 101 ust. 1 u.s.g. legitymacja skargowa została oparta na naruszeniu indywidualnego interesu prawnego lub uprawnienia, co oznacza, że legitymacja do wniesienia takiej skargi do sądu administracyjnego przysługuje nie temu, kto ma w tym interes prawny, ale temu, czyj interes prawny został naruszony zaskarżonym rozstrzygnięciem. Naruszenie interesu prawnego podmiotu składającego taką skargę musi mieć przy tym charakter bezpośredni, zindywidualizowany, obiektywny i realny. Uchwała, czy też konkretne jej postanowienia, muszą więc naruszać rzeczywiście istniejący w dacie podejmowania uchwały interes prawny skarżącego.
Takie rozumienie legitymacji każdego skarżącego znajduje odzwierciedlenie także w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 4 listopada 2003 r., sygn. akt SK 30/02 (OTK-A 2003 Nr 8, poz. 4) stwierdził, że skarga na podstawie art. 101 u.s.g. nie ma charakteru actio popularis (skargi powszechnej, obywatelskiej), zatem do jej wniesienia nie legitymuje sama ewentualna sprzeczność zaskarżonej uchwały z prawem. Podstawą zaskarżenia jest bowiem równocześnie naruszenie konkretnie rozumianych interesów lub uprawnień konkretnego obywatela lub ich grupy, ewentualnie innego podmiotu, który jest mieszkańcem danej gminy lub jest z tą gminą w inny sposób prawnie związany. Posiadanie interesu prawnego w zakwestionowaniu uchwały rady gminy oznacza istnienie związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, wynikających z norm prawa materialnego, a zaskarżoną uchwałą. Istotnym warunkiem umożliwiającym zaskarżenie uchwały samorządowej jest nie tylko jej obiektywna niezgodność z prawem materialnym, kształtującym sytuację prawną podmiotu skarżącego, ale także konieczność wykazania, że uchwała w sposób rzeczywisty i bezpośredni narusza interes prawny skarżącego, przez co należy rozumieć ograniczenie, zniesienie lub uniemożliwienie realizacji tego interesu (np. wyrok NSA z 20 stycznia 2010 r., I OSK 1016/09).
Skarżąca wykazała swój interes prawny w zaskarżeniu uchwały, bowiem dostarczyła dokumentację potwierdzającą prawo współużytkowania wieczystego ww. nieruchomości.
Brak jest jednak podstaw do uwzględnienia skargi. Do zadań własnych gminy należy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w szczególności poprzez uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (art. 3 ust. 1 u.p.z.p.). Powołana regulacja potwierdza samodzielność gminy w zakresie władczego przeznaczania i określania warunków zagospodarowania terenów (władztwo planistyczne gminy). Jednakże gmina nie ma absolutnej władzy w określaniu przeznaczenia terenów i ich warunków zagospodarowania. Granice władztwa planistycznego gminy wyznaczają ograniczenia określone w ustawach, w tym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności dotyczące zasad sporządzania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
Podnieść należy przy tym, że zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 18 września 2012 r., sygn. akt II OSK 1575/12, "przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym upoważniają gminę do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w których gminy ustalają przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenów (art. 4 u.p.z.p.), w konsekwencji ograniczając sposób wykonywania prawa własności (...). Organy planistyczne uchwalając plan, nie naruszają więc norm ogólnych regulujących prawo własności, choć oczywiście ingerują w samo prawo własności i interesy prawne właścicieli. Ingerencja ta jest jednak dozwolona na gruncie obowiązujących przepisów, jeśli nie godzi w istotę prawa własności." Przy tym, "Działając w ramach określonych przez granice prawa i stosując zasadę proporcjonalności, organy gminy mogą w tworzonym planie zagospodarowania przestrzennego ograniczać uprawnienia właścicieli w celu pełniejszej realizacji innych wartości, które uznały za ważniejsze" (wyrok NSA z 21 marca 2017 r., sygn. II OSK 1656/15).
Sprzeczności planu z zapisami Studium nie stwierdza się. Jednocześnie samo Studium nie jest tu przedmiotem zaskarżenia, zatem rozwiązania tam przyjęte nie mogą być tu oceniane i tym bardziej podważane. Dotyczy to m. in. kwestii jego rzekomej nieadekwatności do stanu faktycznego i prawnego oraz konieczności uaktualnienia. W tym zakresie osobom posiadającym interes prawny przysługują odrębne środki prawne. Stąd dalsze odnoszenie się do kwestii prawidłowości zapisów Studium nie jest tu konieczne.
Wskazać jedynie można na marginesie, że uchwałą nr LVII/484/2018 Rada Miejska Będzina w dniu 14 listopada 2018 roku potwierdziła aktualność Studium w najistotniejszych elementach, co potwierdzono w odpowiedzi na skargę. Wynika z tego, że zasadnicze założenia Studium w zakresie kierunków rozwoju nie uległy dezaktualizacji.
Regulacje planu miejscowego nie muszą być kopią zapisów studium, gdyż wówczas brak byłoby racjonalnego uzasadnienia dla ustawowego rozróżniania studium i planu miejscowego, jako aktu precyzującego władczo i konkretnie ustalenia studium. Ustalenia tego ostatniego aktu obejmują większe obszary terenu i opisują pożądane kierunki zagospodarowania przestrzennego.
Badanie zgodności planu ze studium nie może sprowadzać się do bezrefleksyjnego powielania postanowień studium w projekcie planu, ponieważ studium wiąże organ planistyczny co do ogólnych wytycznych, założeń polityki przestrzennej gminy i właśnie w tym kontekście postanowienia planu muszą być zgodne z założeniami studium. Stanowisko powyższe może mieć zastosowanie tylko w takim zakresie, w jakim ustalenia studium w istocie zawierają ogóle wytyczne i założenia polityki przestrzennej gminy.
Ustalenia studium są przygotowywane dla wielu różnych obszarów i realizowane potem przez różne plany zagospodarowania przestrzennego. Stąd duża różnorodność planowanych w studium funkcji dla poszczególnych obszarów.
Sąd uznał, że w zaskarżonej uchwale (gł. §7 m.p.z.p.) dokonano konkretyzacji postanowień Studium i nie doszło do sprzeczności z jego ustaleniami. Nie stwierdzono w ww. zakresie sprzeczności pomiędzy częścią tekstową i graficzną planu. Część graficzna w sposób czytelny określa przeznaczenie i granice ww. terenu. Zarzut sprzeczności map Studium i Planu nie może być podstawą uwzględnienia skargi. Skoro autor skargi był w stanie rozeznać się w poszczególnych przeznaczeniach wg Studium i w m.p.z.p., stąd nie można mówić, by doszło do jakiegokolwiek uchybienia, które winno być podstawą uwzględnienia takiego zarzutu.
W tabeli dla kategorii "tereny transportu drogowego" (brak symbolu literowego, s. 131 – 132 Studium; fragmenty dołączone do akt sądowych) przewidziano przeznaczenie uzupełniające w pkt. 6 – zieleń urządzoną. Część opisowa Studium zatem wprost przewidywała możliwość przeznaczenia tego terenu na zieleń urządzoną.
Jako założenia strategiczne dla tego terenu w ww. tabeli przewiduje się m. in.: zapewnienie warunków sprawnego, bezpiecznego i ekonomicznego transportu w powiązaniach wewnętrznych i zewnętrznych; minimalizowanie uciążliwości komunikacyjnej; prowadzenie systemowej polityki przestrzennej w zakresie pasażerskiej komunikacji publicznej, prowadzenie systemowej polityki przestrzennej w zakresie miejsc do parkowania; prowadzenie systemowej polityki przestrzennej w zakresie zieleni urządzonej.
Organ uchwałodawczy miał więc prawo zrezygnować tymczasowo z części przeznaczeń dla danego terenu (np. w zakresie planowanej drogi), określonych w Studium. Organ uchwałodawczy musi przewidywać rozwój miasta długofalowo (w ramach ww. polityk) i tymczasowe wprowadzenie na tym obszarze zieleni, do czasu zrealizowania inwestycji docelowej, jest prawidłowe i wręcz zasadne.
Zieleń na tym terenie jest też korzystna z punktu widzenia interesu publicznego. Za rozwiązaniem przyjętym w zaskarżonej uchwale, w zakresie terenów zielonych, przeważyły m. in. względy przyrodniczo-ekologiczne (wynikające z prowadzenia ww. systemowej polityki przestrzennej w zakresie zieleni urządzonej). W miastach występują obecnie m. in. problemy smogowe. Zatem, jednym z podstawowych czynników przy planowaniu przestrzennym staje się zasada dbałości o tereny zielone, konieczna dla choćby częściowej możliwości oczyszczania powietrza. Tereny zielone stanowią przy tym jeden z nielicznych naturalnych korytarzy powietrznych miasta. W interesie publicznym jest więc zabezpieczenie powierzchni tego typu. Celem jest tu dbałość o jakość powietrza, a w konsekwencji o zdrowie ludzi.
W planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się nie tylko prawo własności i interesy właścicieli, ale również "walory krajobrazowe", "wymagania ochrony środowiska", "wymagania ochrony zdrowia", itp. (art. 1 ust. 2 pkt 2, 3, 5 u.p.z.p.).
Organ uchwałodawczy zasadnie więc przyjął, zgodnie ze Studium, przeznaczenie terenu na zieleń urządzoną, mając na uwadze dodatkowo stosunkową łatwość zmiany faktycznego zagospodarowania przestrzeni, w przypadku podjęcia konkretnych działań, zmierzających do realizacji inwestycji drogowej. Są one realizowane dla interesu publicznego.
Jednocześnie planowanie tego rodzaju musi odbywać się długofalowo, z uwzględnieniem priorytetów, potrzeb i możliwości finansowych. Rozwój miast wymaga stopniowej rozbudowy infrastruktury, w tym drogowej, i należy mieć to na uwadze. Nie narusza to w żaden sposób zasady proporcjonalności.
Nie każde zróżnicowanie w planie miejscowym przeznaczenia terenów, nawet przy jednej ulicy, czy też nawet jednej nieruchomości, jest naruszeniem zasady równości. Przeznaczanie terenów pod różne funkcje jest istotą planowania przestrzennego, które dokonywane jest na zasadzie kreowania przestrzeni. Ten sam teren może mieć w planie miejscowym różne przeznaczenie - nie wyklucza tego bowiem obowiązek określenia w planie miejscowym linii rozgraniczających tereny o różnym przeznaczeniu (wyrok NSA z 23 lutego 2012 r., II OSK 2551/11).
Zarzut naruszenia art. 20 ust. 1 u.p.z.p. także nie znajduje uzasadnienia. Doszło bowiem do poddania pod głosowanie Rady Miejskiej uchwały w sprawie rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu (załącznik nr 2 do uchwały). Z przepisu art. 20 ust. 1 u.p.z.p. nie wynika, aby każda uwaga do projektu planu powinna być rozpatrywana oddzielnie. Rozstrzygnięcie rady w przedmiocie zgłoszonych uwag, o których stanowi ten przepis, ma wprawdzie charakter merytoryczny i towarzyszy mu ocena zasadności uwagi, w której wyniku uwaga może zostać uwzględniona lub odrzucona, to jednak przyjąć należy, że może to nastąpić w jednym głosowaniu nad uchwaleniem projektu samego planu (np. wyrok NSA z dnia 14 lutego 2018 r., II OSK 618/16; wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1947/10 i podane tam orzecznictwo).
Niczym nieuzasadnione oraz niepoparte żadnym dowodami są zarzuty, jakoby radni nie mieli możliwości zapoznania się z uwagami.
Organ uchwałodawczy wystąpił do właściwych organów o uzgodnienie projektu planu. Organy Straży Pożarnej nie wniosły zastrzeżeń. Nadto skarżąca – co należy powtórzyć – nie może działać tu w interesie innych osób i podmiotów, a jedynie w ramach własnego interesu prawnego. Istnienie terenów zielonych w miastach nie stanowi samo przez się zagrożenia pożarowego. Są one wręcz niezbędne ze względów środowiskowych, krajobrazowych i zdrowotnych. Argumentacja skargi w tym zakresie nie jest racjonalna.
Prywatnoprawne przepisy Kodeksu cywilnego nie są podstawą uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Podstawą są głownie przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które dają możliwość ingerencji w prawo własności, niekiedy wręcz, w razie spełnienia dalszych przesłanek, poprzez całkowity zakaz zabudowy.
W świetle art. 36 ust. 1 u.p.z.p. jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 371 ust. 1, żądać od gminy: 1) odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo 2) wykupienia nieruchomości lub jej części.
Kontrola sądu administracyjnego w przedmiocie m.p.z.p. nie może dotyczyć celowości (racjonalności), czy słuszności dokonywanych w nim rozstrzygnięć lecz ogranicza się jedynie do badania zgodności z prawem podejmowanych uchwał, a zwłaszcza przestrzegania zasad planowania oraz określonej ustawą procedury planistycznej. Sąd administracyjny nie posiada kompetencji do merytorycznej oceny trafności i celowości rozwiązań planu, skoro jedynym kryterium dopuszczalnym w postępowaniu sądowym jest kryterium legalności (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 lipca 2019 r., II SA/Gd 78/19;
Wersja uchwalona planu została opublikowana wymaganej formie.
Nie doszło zatem do naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 5, 6 i 7, art. 9 ust. 4, art. 15 ust. 1, 20 ust. 1, 28 u.p.z.p., art. 140 Kodeksu cywilnego, art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, art. 32 ust. 1-3 w zw. z art. 33 u.p.z.p., ani też innych przepisów, w tym wyżej powołanych, uzasadniających uwzględnienie skargi.
Skargę zatem należało na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalić, jako nieuzasadnioną.
Sąd orzekał na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.).
Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło