II SA/Bd 265/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 maja 2022 r. sprawy ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] 2021 r., nr [...] Prezydent Miasta B. odmówił przyznania R. B. (dalej jako: skarżący") świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną R. B.1. Decyzją z dnia [...] 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania skarżącego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że z ustaleń organu I instancji wynika, iż skarżący (lat [...]) nigdy nie pracował, w związku z czym nie została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia lub nie podejmowania zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad dziadkiem. SKO wywiodło, że nie kwestionuje sprawowania przez skarżącego opieki nad niepełnosprawnym dziadkiem, jednak w sytuacji, gdy nie zostały spełnienie łącznie przesłanki warunkujące możliwość przyznania świadczenia, organ I instancji zobligowany był do wydania decyzji odmownej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję, pełnomocnik strony skarżącej zarzucił: 1. błędną wykładnie przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych - zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego, a sprawowaniem przez niego opieki nad dziadkiem; 2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, 8, 9, 77 § 1, art. 7 w zw. z art. 80 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktycznego zakresu opieki skarżącego nad dziadkiem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną kwestionowanej decyzji stanowił przepis art. 17 ust.1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz.U z 2020 r., poz. 111; ze zm.)-dalej jako "u.ś.r". Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom (niż wskazane w pkt 1-3), na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (dalej jako: "k.r.o") ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje to, że R. B.1 jest osobą legitymująca się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...].2021 r. o znacznym stopniu niepełnosprawności, a także, że skarżący jako jego wnuk mieści się w kręgu podmiotów uprawnionych do wnioskowanego świadczenia. Dzieci R. B.1 są bowiem osobami całkowicie niezdolnymi do pracy (H. B., R. B.2), niepełnosprawnymi w stopniu umiarkowanym (H. W.) lub znacznym (K. B.). Spełnienie przez skarżącego powyższych wymogów nie oznacza jednak, że przysługuje mu wnioskowane świadczenie. Zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych związanych z niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z pracy, spowodowaną koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/18). Jak słusznie wskazało Kolegium, omawiane świadczenie nie jest przyznawane jedynie za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia powodowane koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Wnioskujący o świadczenie pielęgnacyjne musi zatem sprawować faktyczną i konieczną opiekę nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze, który uniemożliwia mu wykonywanie pracy zarobkowej. Z okoliczności sprawy musi więc wynikać, że sprawujący opiekę nie wykonuje aktywności zawodowej (tj. rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej) z uwagi wyłącznie na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze (zakresie), który wyklucza mu możliwość podjęcia jakiejkolwiek aktywności zawodowej. Z ustaleń dokonanych przez organ I instancji wynika, że skarżący ([...] lata) nigdy nie pracował. Skarżący twierdzi, że powodem nie podjęcia przez niego zatrudnienia była ciągła opieka nad dziadkiem. Zebrany materiał dowodowy nie pozwala jednak na powiązanie braku podejmowania przez skarżącego zatrudnienia ze stanem zdrowia dziadka. Skarżący wystąpił o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w dniu [...] 2021 r., przedkładając orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności dziadka wydane [...].2021r. Jak jednak sam wskazuje skarżący, nie podejmuje on pracy od około 2017 r. Powyższe świadczy zatem o tym, że brak aktywności zawodowej skarżącego wynika z jego dobrowolnego wyboru i nie jest konsekwencją sprawowania opieki nad dziadkiem. Skarżący nie podał przy tym żadnych okoliczności, które wskazywałyby na zamiar podjęcia przez niego zatrudnienia przez ten okres. W ocenie Sądu, organ odwoławczy w sposób prawidłowy uznał, iż okoliczności faktyczne sprawy wskazują na to, iż nie zachodzi związek przyczynowy między niepodejmowaniem (rezygnacją) przez skarżącego z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej a sprawowaniem przez niego opieki nad dziadkiem. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 329,), orzeczono jak w sentencji.